II SA/Po 669/08

WyrokWSA w Poznaniu2008-11-13

Skład orzekający: Danuta Rzyminiak-Owczarczak, Jolanta Szaniecka, Barbara Kamieńska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy w sprawie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, która wyznacza nieprzekraczalne linie zabudowy, narusza prawo własności właściciela działki, jeśli te linie ograniczają możliwość zabudowy w sposób odmienny niż oczekiwałby właściciel?
Ratio decidendi
Uchwała rady gminy w sprawie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, która wyznacza nieprzekraczalne linie zabudowy, nie narusza prawa własności, jeśli została podjęta z poszanowaniem przepisów prawa materialnego i procesowego. Gmina, działając w ramach swoich uprawnień planistycznych, ma prawo kształtować sposób zagospodarowania terenu i wykonywania prawa własności, pod warunkiem, że działa w granicach prawa i nie nadużywa przysługującego jej władztwa planistycznego. Ograniczenia prawa własności wynikające z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego są dopuszczalne, o ile mieszczą się w granicach określonych przez ustawy i zasady współżycia społecznego.
Stan faktyczny
Skarżący M. G. zaskarżył uchwałę Rady Miejskiej w W. zmieniającą miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, w szczególności § 19 ust. 3, który określał nieprzekraczalne linie zabudowy dla jego działki. Skarżący zarzucił naruszenie prawa własności oraz przepisów Konstytucji RP i Kodeksu cywilnego. Po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa, skarżący wniósł skargę do WSA. WSA początkowo odrzucił skargę, jednak NSA uchylił to postanowienie, uznając skargę za dopuszczalną. Następnie WSA rozpoznał sprawę merytorycznie.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Jolanta Szaniecka Sędzia NSA Barbara Kamieńska Protokolant st.sekr.sąd. Mariola Kaczmarek po rozpoznaniu w Poznaniu na rozprawie w dniu 30 października 2008r. sprawy ze skargi M. G. na uchwałę Rady Miejskiej w W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zmiany w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego; oddala skargę /-/ B. Kamieńska /-/ D. Rzyminiak-Owczarczak /-/ J. Szaniecka Rada Miejska w W. dnia [...], działając na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 08 marca1990 r. o samorządzie gminnym (tj. Dz.U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591) oraz art. 26 ustawy z dnia 07 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (tj. Dz.U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139 ze zm.), podjęła uchwałę nr [...] w sprawie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta Wieleń (dalej również Uchwała). Uchwała opublikowana została w Dzienniku Urzędowym Województwa Wielkopolskiego z dnia 6 czerwca 2002 r. Nr 78, poz. 2011 i weszła w życie w dniu 21 czerwca 2002 r. Przepis §19 ust. 3 tej uchwały stanowi, iż "dla działki nr ewid. [...] zachowuje się dotychczasową zabudowę oraz ustala prawo do lokalizacji, na obszarze ograniczonym nieprzekraczalnymi liniami zabudowy, budynków usługowych, o wysokości nie wyższej niż istniejący budynek mieszkalny". Na mapie stanowiącej integralną część uchwały (załącznik nr 2 do Uchwały) przyjęto w odniesieniu do przedmiotowej działki nieprzekraczalne linie zabudowy w odległości 10m od granicy działki od strony zachodniej oraz 12m od granicy działki od strony północnej. Właścicielem przedmiotowej działki jest skarżący M. G.. Pismem datowanym na dzień [...] r. (k. 15) skarżący M. G. wezwał Radę Miejską w W. do usunięcia naruszenia prawa poprzez zmianę § 19 ust. 3 uchwały z [...] Pismem datowanym na dzień [...] r. skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w P. za pośrednictwem Urzędu Miejskiego w W. skargę na wymienianą uchwałę, w szczególności na jej § 19 ust. 3. Pismami z dnia [...] r. Burmistrz W. poinformował skarżącego, że wezwanie do usunięcia naruszenia prawa zostało skierowane do Komisji Gospodarki Komunalnej i Ochrony Środowiska, a następnie na sesję Rady Miejskiej. W drugim z tych pism datę rozpatrzenia sprawy przez Komisję wyznaczono na dzień [...] r. oraz poinformowano o terminie sesji Rady w dniu [...] r. Doręczając drugie z tych pism skarżącemu Burmistrz W. zwrócił skargę "z uwagi na to, że nie ma podstaw do kierowania skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego za pośrednictwem gminy". Jak wynikało z protokołu posiedzenia Komisji, wezwania do usunięcia naruszenia prawa nie uznano za uzasadnione. W dniu [...]r. skarżący złożył bezpośrednio w sądzie administracyjnym skargę oraz wniosek o wymierzenie Burmistrzowi W. grzywny na podstawie art. 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153 , poz. 1270 ze zm. ). Wniosek zarejestrowano pod sygnaturą II SO/Po 5/07 i rozpatrzono odrębnie. W uzasadnieniu skargi zakwestionowano § 19 ust. 3 zaskarżonej uchwały. Na działce nr ewid. [...] wyznaczono obszar ograniczony nieprzekraczalnymi liniami zabudowy: północną - usytuowaną w odległości 12m od północnej granicy działki oraz wschodnią – wytyczoną w odległości 10m od wschodniej granicy działki. W skardze podniesiono również zarzut rażącego naruszenia art. 64 ust. 3 oraz art. 31 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U. Nr 97, poz. 483) przez ograniczenie prawa własności aktem samorządu terytorialnego, tzn. aktem o randze niższego stopnia niż ustawa. Skarżący wskazał również na naruszenie jego interesu prawnego wynikającego z prawa władztwa określonego w art. 140 i 143 kodeksu cywilnego, zarzucając uniemożliwienie właścicielowi działki rozporządzania swoją rzeczą zgodnie z jej społeczno-gospodarczym przeznaczeniem. W ocenie zainteresowanego zaskarżoną uchwałę wydano również z naruszeniem art. 7, 8 i 107 kpa. W dniu [...] r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w P. doręczył Radzie Miejskiej w W. odpis skargi. Rada wniosła o oddalenie skargi. Postanowieniem z dnia [...] r. Sąd odrzucił skargę M.G. na uchwałę Rady Miejskiej w W. z dnia [...] Orzeczenie to, na skutek skargi kasacyjnej złożonej przez stronę skarżącą, uchylone zostało postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 czerwca 2008 r., sygn. II OSK 338/08. W ocenie NSA wniesiona do WSA w P. i zarejestrowana repertorium pod sygnaturą II SA/Po 500/07 skarga jest dopuszczalna i jako taka winna podlegać rozpoznaniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, bowiem zaskarżoną uchwałę podjęto z poszanowaniem przepisów prawa. Wyjaśniając przesłanki podjętego rozstrzygnięcia wskazać przede wszystkim należy, że w przepisie art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269) ustawodawca zastrzegł, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (jeżeli ustawy nie stanowią inaczej), formułując w ten sposób generalne kryterium wiążące sądy administracyjne w pełnym zakresie ich kognicji. Jednoznaczność tej zasady sprawia, że wojewódzki sąd administracyjny w toku podjętych czynności rozpoznawczych dokonuje oceny, co do zgodności kontrolowanego aktu lub czynności z przepisami prawa materialnego, które mają zastosowanie w sprawie oraz z przepisami prawa procesowego, regulującymi tryb jej wydania lub tryb podjęcia innego aktu albo czynności, będącej przedmiotem zaskarżenia. Wiążące są przy tym przepisy obowiązujące w dacie wydania zaskarżonego aktu. Tym samym zaskarżona uchwała podlega ocenie prawnej w oparciu o przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139, Nr 41, poz. 412 i Nr 111, poz. 1279, z 2000 r. Nr 12, poz. 136, Nr 109, poz. 1157 i Nr 120, poz. 1268, z 2001 r. Nr 5, poz. 42, Nr 14, poz. 124, Nr 100, poz. 1085, Nr 115, poz. 1229 i Nr 154, poz. 1804 oraz z 2002 r. Nr 25, poz. 253, Nr 113, poz. 984 i Nr 130, poz. 1112). Odnosząc się w pierwszej kolejności do oceny dopuszczalności przedmiotowej skargi, wyjaśnić należy, że zgodnie z art. 190 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wojewódzki sąd administracyjny, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawną dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w P. będąc związany wykładnią przedstawioną w postanowieniu z dnia [...] r., nie może dokonywać własnej interpretacji, a podjęte rozstrzygnięcie uwzględnić musi pogląd zaprezentowany przez Naczelny Sąd Administracyjny. W uzasadnieniu postanowienia z [...] r. Naczelny Sąd Administracyjny wskazał m.in., że gdy przedmiotem skargi jest uchwała rady gminy to organ ten powinien zostać wezwany do usunięcia naruszenia prawa i za jego pośrednictwem należy również skierować skargę na taką uchwałę. W ocenie tego Sądu skierowanie takiego wezwania, czy też skargi do wójta, bądź też na adres urzędu nie powoduje, że wezwanie takie czy też skarga jest prawnie bezskuteczna i nie może być traktowana tak jakby nie zostało wniesione to wezwanie czy też skarga. Z tych względów NSA przyjął, że skarga M.G. w niniejszej sprawie, jak i wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, wniesione zostały skutecznie, także w zakresie dochowania terminu do wniesienia skargi. Rozpoznając niniejszą sprawę Sąd nie stwierdził natomiast istnienia takich okoliczności, które wyłączałyby nakaz stosowania się do oceny prawnej zawartej w uzasadnieniu wymienionego wyżej postanowienia NSA. Uchwała w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego może być zaskarżona do sądu administracyjnego na podstawie art. 101 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, który to przepis stanowi, że każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostało naruszone uchwałą podjętą przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej może, po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę do sądu. W ocenie Sądu orzekającego w niniejszej sprawie treść zaskarżonego przepisu uchwały oraz argumentacja przytoczona w treści skargi nakazują uznać, iż doszło do naruszenia interesu prawnego skarżącego. W tych okolicznościach skarga podlega ocenie merytorycznej. Skarżący wywodzi, iż poprzez określenie nieprzekraczalnych linii zabudowy od granicy działki na poziomie 10m od strony zachodniej i 12m od strony północnej naruszono prawo oraz jego interes prawny poprzez ograniczenie prawa własności. W ocenie Sądu przyjmując powyższe rozwiązanie Rada Miejska w W. nie naruszyła przepisów prawa. Należy natomiast podzielić zarzuty skarżącego, iż zakwestionowany przepis planu narusza jego interes prawny wynikający z prawa własności, jednakże w ocenie Sądu naruszenie tego interesu prawnego nastąpiło w granicach określonych przez ustawodawcę. Ustosunkowując się w pierwszej kolejności do tych zarzutów skargi, iż w badanym przypadku naruszenie prawa własności nastąpiło aktem prawa niższej rangi wyjaśnić należy, iż sposób wykonywania prawa własności nieruchomości kształtowany jest poprzez ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wraz z innymi przepisami prawa. Wynika to wprost z treści art. 33 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. Zestawienie tego przepisu z art. 2 ust. 1 i 4 ust. 1 tej ustawy wskazuje, że gmina działając w ramach swoich uprawnień planistycznych, tzn. uchwalając miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, ma prawo ustalenia przeznaczenia oraz zasad zagospodarowania terenu, określając sposób wykonywania prawa własności. Uszczegółowieniem ostatniego z tych przepisów, stanowiącego o tzw. władztwie planistycznym gminy, jest art. 10 ustawy, który konkretyzuje materie, jakie mogą być zawarte w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Zgodnie z ust. 1 pkt 1 wskazanego przepisu, w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego ustala się, w zależności od potrzeb, przeznaczenie terenów oraz linie rozgraniczające tereny o różnych funkcjach lub różnych zasadach zagospodarowania. W badanym przypadku z części graficznej planu wynika, iż działka skarżącego, zresztą zgodnie z jego własnym wyborem (dowód: korespondencja z Gminą prowadzona przez Skarżącego na etapie prac planistycznych), określona została jako przeznaczona pod budownictwo mieszkaniowo-usługowe (Mu1). Natomiast działka sąsiednia, w odniesieniu do której linia rozgraniczająca ustalona została w odległości 10m od granicy, jest przeznaczona (i wykorzystana) pod budownictwo mieszkaniowe (M1). W uzasadnieniu przyjętego rozwiązania organ podał, iż w takim przypadku ustalenie kwestionowanej linii rozgraniczającej miało na celu oddzielenie obszarów o różnym przeznaczeniu, ochronie sąsiedniej działki zabudowanej budynkiem mieszkalnym poprzez realizację np. zieleni izolacyjnej. Analiza części graficznej planu wskazuje, że dla obszaru nim objętego (teren Z. w W.) w takich przypadkach przyjęto szersze lub węższe pasy bez zabudowy, ustalając nieprzekraczalne linie zabudowy w różnych odległościach od granic działek leżących na granicy obszarów o różnym przeznaczeniu, przy czym rozpiętości te kształtują się w przedziałach od 10 m do 15 m. Mniejsze odległości linii zabudowy od granicy działki przyjęto w sytuacji, gdy obszary o różnym przeznaczeniu oddzielone są od siebie drogami. W przypadku zaskarżonej uchwały regulacja dotycząca tak szczegółowego określenia sposobu zagospodarowania działki zawarta została wyłącznie w zaskarżonym ust. 3 §19, przy czym zauważyć należy, iż postanowienia przedmiotowego planu cechują się znacznym stopniem szczegółowości chociażby co do takich kwestii, jak zasady kształtowania kubatury obiektów, wysokość obiektów budowlanych, konstrukcje budynków i dachów. Natomiast w odniesieniu do innych obszarów o dopuszczalnej linii zabudowy stanowią ustalenia części graficznej planu. W tym miejscu wskazać należy, iż ustawodawca w żadnym z przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym nie wymaga, by rozstrzygnięcie dotyczące terenu objętego planem było zawarte zarówno w planie, jak i w rysunku planu. Zgodne z prawem jest zatem zawarcie rozstrzygnięcia tylko w rysunku planu, do którego odniesienie zawarte jest w treści planu. W konsekwencji nie można uznać, iż przedmiotowa uchwała w jej zaskarżonym §19 ust. 3 narusza zasadę równości zawartą w art. 61 ust. 2 i 3 Konstytucji RP. Rację ma skarżący, iż jednym z chronionych konstytucyjnie praw jest prawo własności. Konstytucja RP w art. 61 ust. 2 i 3 stanowi, że własność podlega równej dla wszystkich ochronie prawnej. Własność może być ograniczona tylko w drodze ustawy i tylko w zakresie, w jakim nie narusza ona istoty prawa własności. Prawo własności, mimo że jest prawem konstytucyjnie chronionym, nie jest jednak prawem bezwzględnym. Z jego istoty wynika możliwość szerokiego korzystania z nieruchomości gruntowych. Zakres swobody w korzystaniu z prawa własności został określony w art. 140 k.c., który wskazuje, że w granicach określonych przez ustawy i zasady współżycia społecznego właściciel może z wyłączeniem innych osób korzystać z rzeczy zgodnie ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem tego prawa. W tych samych granicach może rzeczą rozporządzać. A zatem zarówno Konstytucja RP, jak i sama ustawa - Kodeks cywilny, która szczegółowo reguluje zakres prawa własności, wprowadza ustawowe ograniczenia prawa własności. Ograniczenia takie wprowadzają m.in. przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym. Jak wyżej wskazano artykuł 4 tej ustawy wskazuje, że ustalenie przeznaczenia i zasad zagospodarowania terenu dokonywane jest w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego z zachowaniem warunków określonych w ustawach. Każdy ma prawo do: zagospodarowania terenu, do którego ma tytuł prawny oraz ochrony własnego interesu prawnego, przy zagospodarowaniu terenów należących do innych osób lub jednostek organizacyjnych - w granicach określonych przez ustawy i zasady współżycia społecznego. Zgodnie z przyjętym w tym zakresie orzecznictwem sądowoadministracyjnym, mając wyłączną kompetencję do planowania miejscowego, gmina może, pod warunkiem że działa w granicach i na podstawie prawa, samodzielnie kształtować sposób zagospodarowania obszaru podlegającego jej władztwu planistycznemu, jeżeli oczywiście władztwa tego nie nadużywa (tak wyrok NSA z dnia 9 czerwca 1995 r., IV SA 346/93, ONSA 1996/3/125). Wobec tego skarżący nie może oczekiwać, że Rada Gminy nie będzie korzystała z przysługujących jej uprawnień i będzie związana wyłącznie żądaniami właścicieli z obszaru objętego planem. Może natomiast oczekiwać, że Rada - wykonując ustawowe uprawnienia w przedmiotowym zakresie - będzie działała zgodnie z obowiązującym prawem i nie będzie nadużywała przysługującego jej uprawnienia. Inną naczelną zasadą chronioną konstytucyjnie jest zasada równości wszystkich wobec prawa. Zgodnie bowiem z treścią art. 32 Konstytucji wszyscy są wobec prawa równi i mają prawo do równego traktowania przez władze publiczne. Odnosząc powyższe do okoliczności niniejszej sprawy, wskazać należy, że zaskarżony przepis uchwały nie narusza wskazanej wyżej zasady równości wobec prawa. W ocenie Sądu przyjęte rozwiązanie nie narusza również przepisów prawa obowiązujących w dacie podejmowania zaskarżonej uchwały. Wbrew twierdzeniom skarżącego zawartym w wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa, w dacie podjęcia zaskarżonej uchwały nie miały zastosowania przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12.04.2002 r. w sprawie warunków technicznych, jaki powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 75, poz. 690). Rozporządzenie to weszło, bowiem w życie z dniem 16.12.2002 r., a więc prawie rok po podjęciu uchwały w sprawie zmiany w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Stąd ocena zgodności zaskarżonego aktu z rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 12.04.2002 r. w sprawie warunków technicznych, jaki powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, jest niedopuszczalna. W dacie podjęcia zaskarżonej uchwały sposób zabudowy i zagospodarowania działki regulowało rozporządzenie Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14.12.1994 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 1999 r. Nr 15, poz. 140). Odnosząc się więc do analogicznego (w stosunku do wskazanego w wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa) rozwiązania zawartego w obowiązującym w dacie podjęcia zaskarżonej uchwały rozporządzeniu Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14.12.1994 r. zgodzić się należy, że ustawodawca wprawdzie dopuszczał wówczas możliwość usytuowania budynku bezpośrednio przy granicy działki budowlanej bądź w odległości mniejszej od określonej w ust. 4 pkt 2, jednak – co ma zasadnicze znaczenie - wyłącznie pod takim warunkiem, że w projekcie zabudowy i zagospodarowania terenu zostanie wykazana możliwość zachowania określonych w rozporządzeniu odległości między projektowaną zabudową a istniejącymi lub zaprojektowanymi elementami zagospodarowania działki sąsiedniej i uzyskana pisemna zgoda jej właściciela (§ 12 ust. 6). Powołaną regulacją ustawodawca przewidywał jedynie możliwość odstępstwa od obowiązującej zasady, w myśl której odległości zabudowy od granicy z sąsiednimi działkami miały wynosić - co najmniej: 4m dla budynków zwróconych w stronę granicy ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi i 3m dla budynków zwróconych w stronę granicy ścianą bez otworów (§ 12 ust. 4 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14.12.1994 r.). Wskazane w §12 ust. 4 wytyczne stanowiły swoiste minimum, które jedynie przy ewentualnym spełnieniu przesłanek wskazanych w ust. 6 §12 mogły ulec zmianie, jednakże wyłącznie w szczególnych okolicznościach i to pod warunkiem zgodności z przepisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, co wynika choćby z treści § 10 rozporządzenia z dnia 14.12.1994 r., stanowiącego, że przeznaczenie budynku oraz sposób zabudowy i zagospodarowania działki powinny być zgodne z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Wytyczenie nieprzekraczalnej linii zabudowy (północnej i zachodniej) w niniejszej sprawie nastąpiło z poszanowaniem przepisów rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14.12.1994 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Wyznaczenie nieprzekraczalnej linii zabudowy w odległości 10m od zachodniej granicy działki znajdowało swoje uzasadnienie w obowiązujących w dacie podejmowania zaskarżonej uchwały przepisach prawa, w szczególności zaś odpowiada ogólnym wymogom, określonym w § 12 ust. 4 obowiązującego wówczas rozporządzenia. Nie można natomiast wymagać – jak oczekiwałby tego skarżący – że podejmując uchwałę w sprawie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego organ będzie kierował się hipotetycznym założeniem o przyszłym spełnieniu przez inwestora wymogów do zastosowania w odniesieniu do niego odstępstwa od obowiązującej na gruncie Prawa budowlanego zasady. Powyższe regulacje prawne oraz argumentacja przytoczona przez Radę Miejską co do zasadności ustalenia powyższej linii zabudowy nie pozwalają podzielić stanowiska skarżącego, iż na wytyczenie tej linii podstawowy wpływ miała przebiegająca w tym miejscu linia energetyczna. Nawet jeżeli przyjmiemy, iż istnienie tej linii miało wpływ na przyjęte rozwiązanie, to w ocenie Sądu podstawowym czynnikiem było jednak rozgraniczenie obszarów o różnym przeznaczeniu. Za przyjęciem takiej argumentacji przemawia druga z propozycji, którą skarżący otrzymał z Urzędu Miasta na etapie prac nad planem (wariant I), gdzie w przypadku wyboru przeznaczenia działki pod budownictwo mieszkaniowe, możliwa byłaby zabudowa w odległości zdecydowanie mniejszej od granicy z sąsiednią działką (dowód: pismo Zarządu Miasta z dnia [...] r. – k. 25 akt administracyjnych). Wytyczając nieprzekraczalną linię zabudowy przy północnej granicy działki organ był obowiązany uwzględnić dodatkowo treść § 4a ust. 1 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 05.05.1999 r. w sprawie określenia odległości i warunków dopuszczających usytuowanie drzew i krzewów, elementów ochrony akustycznej, wykonywanie robót ziemnych, budynków i budowli w sąsiedztwie linii kolejowych oraz sposobu urządzania i utrzymywania zasłon odśnieżnych i pasów przeciwpożarowych (Dz.U. Nr 47, poz. 476). Z załączonej do akt sprawy dokumentacji graficznej wynika, bowiem że wskazana w § 19 ust. 3 Uchwały działka skarżącego, od północy graniczy z terenem oznaczonym symbolem "kk". Posłużenie się symbolem "kk" w myśl § 6 ust. 2 Uchwały służyło oznaczeniu terenu linii kolejowej. W tych okolicznościach nie powinna budzić wątpliwości skarżącego zasadność uwzględnienia wytycznych zawartych w §4a ust 1 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 05.05.1999 r., w myśl, których budynki i budowle mogą być usytuowane w odległości - nie mniejszej - niż 10m od granicy obszaru kolejowego. Przyjęte zaskarżoną Uchwałą rozwiązanie, polegające na wytyczeniu nieprzekraczalnej linii zabudowy w odległości 12m od północnej granicy działki, z pewnością wymogu tego nie narusza i odpowiada również przepisom aktualnie obowiązującym (§ 1 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 10.11.2004 r. w sprawie wymagań w zakresie odległości i warunków dopuszczających usytuowanie budowli i budynków, drzew lub krzewów, elementów ochrony akustycznej i wykonywania robót ziemnych w sąsiedztwie linii kolejowej, a także sposobu urządzania i utrzymywania zasłon odśnieżnych oraz pasów przeciwpożarowych (Dz.U. Nr 249, poz. 2500). Wskazać w tym miejscu należy, iż również w przypadku ustalenia tej linii zabudowy analiza mapy obszaru objętego planem wskazuje, że kwestionowana na tym poziomie linia zabudowy odnosi się także do pozostałych działek leżących w ciągu obszaru kolejowego. Ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego kształtują sposób wykonywania prawa własności nieruchomości wraz z innymi przepisami. Określone - w §12 ust. 4 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14.12.1994 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, jak również w powołanym powyżej § 4a ust. 1 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 05.05.1999 r. - odległości stanowią nieprzekraczalne minimum. Brak przy tym uregulowań w zakresie maksymalnych dopuszczalnych odległości. Skoro więc wskazane w obu przypadkach odległości mają charakter minimalny, to oznacza, że wymóg ich zachowania będzie spełniony zawsze, gdy planowana odległość nie będzie mniejsza niż wskazana w rozporządzeniu. Brak jest natomiast przeszkód do posadowienia obiektów w odległości większej, a tym samym określenia przez organ planistyczny nieprzekraczalnych linii zabudowy. Takiego zakazu nie formułował, bowiem żaden obowiązujący w dacie podjęcia kwestionowanej uchwały przepis. W zgodzie, więc z obowiązującymi wówczas przepisami, pozostają odległości ustalone planem, liczone od linii rozgraniczających. Stąd też zarzut skarżącego nie zasługiwał na uwzględnienie. W dalszej kolejności za nieuprawniony należało uznać również zarzut skarżącego, dotyczący naruszenia zaskarżoną uchwałą konstytucyjnego prawa własności oraz przepisów kodeksu cywilnego. Na gruncie art. 33 w zw. z art. 3 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym przewidywano, że każdy ma prawo do zagospodarowania terenu, do którego ma tytuł prawny i ochrony własnego interesu prawnego w granicach określonych przez ustawy i zasady współżycia społecznego, przy czym ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego kształtują, wraz z innymi przepisami sposób wykonywania prawa własności nieruchomości. Poza sporem pozostaje, że wprowadzone art. 33 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym ograniczenie w sposobie wykonywania prawa własności nieruchomości, stanowi odstępstwo od generalnej zasady swobodnego korzystania z rzeczy, wyrażonej w art. 140 kodeksu cywilnego. W myśl ugruntowanej linii orzeczniczej NSA naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia uchwałą w sprawie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, może mieć miejsce tylko wówczas, jeżeli skarżący wykaże, że zaskarżona uchwała została podjęta z naruszeniem przepisów ustawy z dnia 07.07.1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym. Nie można, bowiem żądać ochrony prawnej własności ponad to, co przewiduje art. 64 Konstytucji RP i w ślad za nim art. 140 kodeksu cywilnego oraz art. 3 i 33 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. Bowiem wszystkie wymienione powyżej przepisy ustawowe wprowadzają ograniczenie własności w ramach dopuszczalnych prawnie granic przewidzianych w ust. 3 art. 64 Konstytucji RP. Nie można zatem skutecznie wywodzić naruszenia art. 140 kodeksu cywilnego w związku z art. 3 i 4 ust. 1 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, skoro wszystkie te przepisy z natury swej ograniczają prawo własności, a tym samym naruszają interes prawny właściciela, jednak w granicach dopuszczonych przez prawo (por. wyrok NSA z dnia 05.08.2005 r., sygn. OSK 1882/04). Kontrola sądowa w sprawach skarg na uchwały rad gmin w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego sprowadza się także do badania, czy nie został naruszony tryb postępowania oraz właściwość organów, zgodnie z art. 18 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. Z akt sprawy wynika, że gmina zachowała tryb postępowania przewidziany w art. 18 ust. 2 ustawy. Zaskarżone uchwały spełniają również wymogi zawarte w art. 24 ust. 3 ustawy. Reasumując, stwierdzić należało, że zaskarżona uchwała nie narusza prawa. Wbrew zarzutom skargi nie stwierdzono również naruszenia przepisów proceduralnych. Mając powyższe okoliczności na uwadze i uznając, że skarga nie jest uzasadniona Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) skargę oddalił. /-/ B. Kamieńska /-/ D.Rzyminiak-Owczarczak /-/J.Szaniecka

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło