II SAB/Po 41/16
PostanowienieWSA w Poznaniu2016-07-06
Skład orzekający: Danuta Rzyminiak-Owczarczak, Elwira Brychcy, Izabela Paluszyńska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność organu uczelni w przedmiocie wydania duplikatu dyplomu ukończenia studiów z aktualnie używanym nazwiskiem (po powrocie do nazwiska panieńskiego po rozwodzie) mieści się w kognicji sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznania skargi na bezczynność organu uczelni w sprawie wydania duplikatu dyplomu ukończenia studiów z aktualnie używanym nazwiskiem po rozwodzie, ponieważ żaden przepis prawa nie nakłada na uczelnię obowiązku wydania takiego dokumentu w formie decyzji administracyjnej lub innego aktu podlegającego kontroli sądu administracyjnego. Zmiana nazwiska po rozwodzie na podstawie art. 59 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego nie stanowi podstawy do żądania wydania duplikatu dyplomu z nowym nazwiskiem, a jedynie do dokonania wzmianki w akcie stanu cywilnego.Stan faktyczny
Skarżąca, po ukończeniu studiów i zmianie nazwiska na nazwisko męża, rozwiodła się i powróciła do nazwiska panieńskiego. Zwróciła się do uczelni o wydanie duplikatu dyplomu z aktualnym nazwiskiem, argumentując, że dyplom jest dokumentem funkcjonującym w obrocie prawnym. Uczelnia odmówiła, powołując się na brak podstaw prawnych i treść rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego. Skarżąca wniosła skargę na bezczynność uczelni do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę jako niedopuszczalną.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 6 lipca 2016 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak Sędziowie Sędzia WSA Elwira Brychcy Sędzia WSA Izabela Paluszyńska (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Ewa Wąsik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 lipca 2016 roku sprawy ze skargi B. K. na bezczynność Rektora Uczelni A w przedmiocie zmiany nazwiska w dyplomie ukończenia studiów postanawia: odrzucić skargę
B. K. (dalej; Skarżąca) [...] 2014r.będąc na ostatnim roku studiów wyszła za mąż i zmieniła nazwisko na nazwisko męża M. Ukończyła studia nosząc nazwisko męża i takie nazwisko wpisane zostało na dyplomie ukończenia studiów.
Rozwiodła się (wyrokiem Sądu Okręgowego w P. z dnia [...] 2015r.) i korzystając z uprawnienia przewidzianego w art. 59 ustawy z 25 lutego 1964r. kodeks rodzinny i opiekuńczy (t.j. Dz.U. 2015.2082, dalej powoływany jako krio) wróciła do nazwiska panieńskiego
Pismem z dnia 2 września 2015r. zwróciła się do Prorektora ds. kształcenia uczelni A o wyrażenie zgody na wydanie duplikatu dyplomu ukończenia studiów z aktualnie używanym nazwiskiem albowiem poszukując pracy każdorazowo znajduje się w dyskomfortowej sytuacji, zmuszona tłumaczyć pracodawcy, dlaczego będąc stanu wolnego posiada dyplom na inne nazwisko. Podała, że dyplom ukończenia studiów nie jest tylko aktem archiwalnym ale też dokumentem funkcjonującym w powszechnie obowiązującym obrocie prawnym, posiadającym charakter urzędowego poświadczenia faktu ukończenia studiów wyższych przez konkretną osobę, z czym wiążą się skutki społeczne i prawne m.in. na gruncie Kodeksu pracy, ubezpieczeń społecznych i w jej przekonaniu § 17 rozporządzenia z 14 września 2011r. Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego w sprawie dokumentacji przebiegu studiów nie może ograniczać konstytucyjnych praw obywateli, potwierdzonym zapisem ustawy z dnia 17.10.2008r. o zmianie imion i nazwisk.
W odpowiedzi na to pismo Prorektor ds. kształcenia Uczelni A pismem z dnia 9.09.2015r. poinformował, że nie ma możliwości zmiany nazwiska Skarżącej na dyplomie ukończenia studiów. Podał, że nie ma takich podstaw prawnych, bo § 17 rozporządzenia z 14 września 2011r. Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego w sprawie dokumentacji przebiegu studiów wskazuje, że po ukończeniu studiów dokonuje się zmiany imienia (imion) lub nazwiska absolwenta w jego dyplomie i innych dokumentach wyłącznie w przypadku, gdy zmiana imienia (imion) i nazwiska nastąpiła na podstawie decyzji administracyjnej lub orzeczenia sądu wydanego w postępowaniu w sprawie zmiany płci.
Pismem z dnia 20 stycznia 2016r. Skarżąca wezwała Prorektora do usunięcia stanu niezgodnego z prawem poprzez odmowę przychylenia się do jej wniosku na wydanie duplikatu jej dyplomu ukończenia studiów z aktualnie używanym nazwiskiem, zgodnie z art. 52 § 4 w zw. z art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. . Podała, że w jej ocenie podstawą prawną do takiego działania stanowi art. 4 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 17 października 2008r. o zmianie imienia i nazwiska. § 17 rozporządzenia z 14 września 2011r. nie może ograniczać konstytucyjnych praw obywateli potwierdzonych zapisem ustawy o zmianie imion i nazwisk. Ponownie wskazała, że dyplom ukończenia studiów nie jest tylko aktem archiwalnym ale dokumentem funkcjonującym w powszechnym obrocie, posiadającym charakter urzędowego poświadczenia faktu ukończenia studiów wyższych przez konkretną osobę, z czym wiążą się doniosłe skutki społeczne i prawne m.in. na gruncie kodeksu pracy, ubezpieczeń społecznych.
W odpowiedzi Prorektor ds. kształcenia pismem z dnia 22 stycznia 2016r. poinformował, że nie ma możliwości zmiany nazwiska na dyplomie ukończenia studiów z uwagi na treść § 17 ust. 1 rozporządzenia.
Skarżąca pismo otrzymała w dniu 28 stycznia 2016r.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosła w dniu 25 lutego 2016r. domagając się uchylenia powyższej decyzji i zobowiązanie Rektora uczelni A do ponownego rozpoznania sprawy z uwzględnieniem przepisów ustawy z 17.10.2008r. o zmianie imion i nazwisk ewentualnie poprzedzone mediacją sądu.
W uzasadnieniu podniosła te same okoliczności, co w wyżej opisanych pismach.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie względnie odrzucenie. Podał, że zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ppsa kontrola działalności administracji publicznej sprawowana przez sądu obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1 – 4 a ppsa.
W ocenie organu w niniejszej sprawie nie mamy do czynienia z decyzją, postanowieniem czy innym aktem lub czynnością z zakresu administracji publicznej dotyczącą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, wymienionych w pkt 1-4 § 2 art. 3 ppsa. Organ uznał, że można mówić co najwyżej o akcie władczym organu w postaci udzielenia odpowiedzi na pismo w sprawie, co organ uczynił pismem z dnia 9 wrześnie 2015r. i pismem z dnia 22 stycznia 2016r. Organ podał, że nie ma możliwości zmiany imienia i nazwiska skarżącej na dyplomie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Merytoryczne rozpatrzenie zasadności skargi poprzedzone jest w postępowaniu przed sądem administracyjnym badaniem dopuszczalności jej wniesienia. Skarga jest dopuszczalna, gdy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu, skargę wniesie uprawniony podmiot, oraz gdy spełnia ona wymogi formalne i została złożona w terminie. Stwierdzenie braku którejś z wymienionych przesłanek dopuszczalności zaskarżenia uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu, co w konsekwencji prowadzi do odrzucenia skargi.
W myśl art. 3 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2016. 718, powoływanej dalej jako: ppsa) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267, z późn. zm.) oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613) oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Ponadto zgodnie z art. 3 § 3 P.p.s.a. sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach.
Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest bezczynność Rektora Uczelni A w przedmiocie nie dokonania zmiany nazwiska na duplikacie dyplomu ukończenia przez Skarżącej studiów z nazwiska męża, które nosiła w chwili ukończenia studiów na nazwisko panieńskie, do którego powróciła po ukończeniu studiów i po rozwodzie na mocy art. 59 krio.
Zaskarżenie bezczynności dopuszczalne jest w takim zakresie, w jakim dopuszczalne jest zaskarżenie decyzji, postanowienia oraz innych aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej. Bezczynność zachodzi wówczas, gdy w ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub opieszale prowadził postępowanie i mimo ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem w terminie stosownego aktu albo nie podjął odpowiedniej czynności z zakresu administracji publicznej. Warunkiem dopuszczalności skargi na bezczynność jest przede wszystkim ustalenie, że bezczynności dopuścił się organ właściwy w sprawie, zobowiązany na gruncie odpowiednich przepisów do podjęcia stosownego działania, a ponadto istniała podstawa prawna do określonego zachowania się organu wobec żądania strony.
O dopuszczalności orzekania przez sąd administracyjny w sprawie bezczynności organu można mówić wyłącznie wtedy, gdy zaskarżony organ, mimo ustawowego obowiązku, nie podejmuje w terminie określonym w k.p.a. rozstrzygnięcia, podlegającego sądowoadministracyjnej kontroli (por. postanowienie NSA z dnia 30 września 2010 r., sygn. akt I OSK 517/10, publ. CBOIS
Zdaniem Sądu sprawa ze skargi wniesionej przez Skarżącą nie mieści się w katalogu spraw należących do właściwości sądów administracyjnych (art. 3 § 2 P.p.s.a.). Nie ma również przepisów ustaw szczególnych, które przewidują możliwość wydania przez organ rozstrzygnięcia lub podjęcia czynności podlegającej kognicji sądu administracyjnego. W doktrynie i orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że aby organ administracji mógł załatwić sprawę w formie decyzji administracyjnej, konieczne jest istnienie przepisu prawa powierzającego organowi załatwienie sprawy w tej właśnie formie (tak np. NSA w wyroku z 17.12.1996r., II SA 988/85, ONSA nr 2 z 1985r., poz. 38, postanowienie NSA z 18 marca 1996r. sygn. SA/Ka 347/96). Zasada domniemania załatwienia spraw w formie decyzji, jest przyjmowana w orzecznictwie sądowym wyjątkowo, jedynie w określonych okolicznościach sprawy wskazujących na taką okoliczność. Takie okoliczności w niniejszej sprawie nie występują. Zdaniem Sądu prawidłowo organ uznał, że nie ma podstawy do wydania w sprawie jednego z aktów przewidzianych w art. 3 § 2 pkt 1 – 3. Organ nie był również uprawniony do wydania innego aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w kodeksie postępowania administracyjnego. Z aktem lub czynnością w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 ppsa mamy do czynienia w przypadku, gdy dany akt lub czynność ustala (odmawia ustalenia), stwierdza (odmawia stwierdzenia), potwierdza (odmawia potwierdzenia) uprawnienia lub obowiązki określone przepisami prawa administracyjnego. Musi więc istnieć ścisły związek między ustaleniem, stwierdzeniem lub ich potwierdzeniem (oraz ich odmowami), a możliwością realizacji uprawnienia (lub obowiązku), wynikającego z przepisu prawa (T. Woś, H. Knysiak – Kolczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz str. 61, Wydawnictwo Prawnicze Lexis Nexis Warszawa 2005). Wydaniem duplikatu dyplomu ze zmienionym nazwiskiem nie jest inną czynnością z zakresu administracji publicznej dotyczącą obowiązków lub uprawnień określonych przepisami prawa administracyjnego. Skoro więc organ nie był zobligowany do podjęcia działań wskazanych w w/w przepisach nie ma podstaw do uznania, że dopuszczalna jest skarga na bezczynność organu w tym zakresie (art. 3 § 2 pkt 8 i 9 ppsa). Jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego, zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 ppsa sąd odrzuca skargę, co w niniejszej sprawie nastąpiło.
Dochodząc do powyższej konkluzji Sąd wziął pod uwagę poniższe okoliczności.
Zgodnie z art. 207 ust. 1 ustawy z dnia 27 lipca 2005r. Prawo o szkolnictwie wyższym (t.j. Dz.U. 2012.572) do decyzji, o których mowa w art. 169 ust. 10 i 11 ( uwaga sądu: rekrutacja i decyzje w sprawie przyjęcia na studia) oraz art. 196 ust. 3,( uwaga sądu: przyjęcie na studia doktoranckie) decyzji podjętych przez organy uczelni, kierownika studiów doktoranckich lub dyrektora jednostki naukowej w indywidualnych sprawach studentów i doktorantów, a także w sprawach nadzoru nad działalnością uczelnianych organizacji studenckich oraz samorządu studenckiego i doktoranckiego, stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz przepisy o zaskarżaniu decyzji do sądu administracyjnego.
Zgodnie z art. 167 ust. 1 ustawy prawo o szkolnictwie wyższym absolwenci studiów otrzymują dyplomy ukończenia studiów potwierdzające uzyskanie odpowiedniego tytułu zawodowego i suplementy do dyplomów. Na mocy delegacji z art. 192 ust. 1 ustawy prawo o szkolnictwie wyższym Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego wydał rozporządzenie z dnia 14 września 2011r. w sprawie dokumentacji i przebiegu studiów (Dz.U. 2011.1188, dalej powoływanej jako rozporządzenie).
W przedmiotowej sprawie Skarżąca nie kwestionowała treści dyplomu, danych w nim zawartych. Nie kwestionowała okoliczności faktycznych związanych z decyzją komisji dyplomowej uczelni dotyczącej ukończenia studiów ani prawdziwości danych zawartych w wydanym jej dyplomie ukończenia studiów. Nie domagała się zmiany treści ostatecznej decyzji administracyjnej o nadaniu tytułu zawodowego i wydaniu dyplomu, której formalny wyraz stanowi dokument w postaci dyplomu ukończenia studiów (por wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 16 stycznia 2013r. II SA/Bd 979/12)
Skarżąca domagała się wydania duplikatu dyplomu ze zmienionym po ukończeniu studiów i po rozwodzie nazwiskiem. Już sama treść wniosku wskazywała na jego niedopuszczalność. Duplikat jest bowiem dokumentem odzwierciedlającym treść oryginału a nie dokumentem o treści zmienionej. Zgodnie z § 14 ust. 1 rozporządzenia wydanie duplikatu dyplomu nie wymaga wydania decyzji, jest czynnością materialno – techniczną. Duplikat dyplomu wydawany jest w przypadku utraty oryginału dyplomu lub suplementu do dyplomu, co w niniejszej sprawie miejsca nie miało.
W przypadku zaistnienia w dyplomie błędów lub omyłek, co również w sprawie miejsca nie miało, zgodnie z § 16 ust. 4 rozporządzenia nie dokonuje się sprostowań w treści dyplomu – dyplom zawierający błędy lub omyłki podlega wymianie. W tych sytuacjach również nie wydaje się decyzji administracyjnej.
Przepisy rozporządzenie przewidują jedynie w jednym przypadku możliwość zmiany po ukończenia studiów nazwiska w dyplomie absolwenta. Przypadek ten przewidziany jest we wskazywanej przez organ i Skarżącą § 17 ust. 1 rozporządzenia. Zgodnie z tym przepisem: po ukończeniu studiów nie dokonuje się zmiany imienia (imion) lub nazwiska absolwenta w jego dyplomie i dokumentach, o których mowa w § 11 ust. 1, chyba że zmiana imienia (imion) i nazwiska nastąpiła na podstawie decyzji administracyjnej lub orzeczenia sądu wydanego w postępowaniu w sprawie zmiany płci. W tych przypadkach wydaje się dyplom na nowe imię (imiona) lub nazwisko, po przedstawieniu decyzji administracyjnej lub orzeczenia sądu.
Z powyższego wynika, że i w tych sytuacjach uczelnia dokonuje czynności materialno –technicznej w postaci wydania dyplomu na nowe nazwisko, przy czym czynność ta nie ma charakteru uznaniowego a związany. Uzależniona jest bowiem od przedstawienia decyzji administracyjnej lub orzeczenia sądu w tym zakresie.
W przedmiotowej sprawie, co było bezsporne sytuacja przewidziana w § 17 ust. 1 rozporządzenia miejsca nie miała.
Skarżąca po rozwodzie skorzystała z osobistego uprawnienia przewidzianego w art. 59 krio i po rozwodzie powróciła do nazwiska poprzedniego – panieńskiego.
Zgodnie z tym przepisem: W ciągu trzech miesięcy od chwili uprawomocnienia się orzeczenia rozwodu małżonek rozwiedziony, który w skutek zawarcia małżeństwa zmienił swoje dotychczasowe nazwisko, może przez oświadczenie złożone przed kierownikiem urzędu stanu cywilnego lub konsulem powrócić do nazwiska, które nosił przed zawarciem małżeństwa.
Przewidziane w tym przepisie uprawnienie powrotu do poprzednio noszonego nazwiska (nie zawsze panieńskiego) wywiera skutki na przyszłość (ex nunc).
Jedynie w przypadku wyroku unieważniającego małżeństwo skutki związane z powrotem do stanu cywilnego sprzed zawarcia małżeństwa oraz powrotu do nazwiska noszonego przed zawarciem małżeństwa wywierają skutki ex tunc, czyli sięgające daty zawarcia związku małżeńskiego (vide art. 21 krio i komentarz do tego przepisu). Małżeństwo Skarżącej wyrokiem Sądu Okręgowego w P. z dnia [...] 2015r., prawomocnym od [...] maja 2015r. ([...]) zostało rozwiązane przez rozwód. Skoro zmiana nazwiska wywarła skutek ex tunc (na przyszłość), nie może domagać się, by dyplom, który bez wątpienia jest w obrocie, ale potwierdza uzyskanie uprawnień zawodowych w określonym czasie i okolicznościach był wystawiany z aktualnym nazwiskiem. W tym miejscu można wskazać, że okazywany również po ukończeniu studiów dyplom ukończenia studiów wyższych nie wymaga uaktualnienia danych (jak np. dowód osobisty) przez wskazanie w nim aktualnie używanego nazwiska czy aktualnej podobizny na fotografii.
Uprawienie z art. 59 krio, z którego skorzystała Skarżąca ma charakter osobisty, skorzystanie z tej możliwości należy wyłącznie od małżonka, który zmienił swoje nazwisko po zawarciu małżeństwa. Powrót do poprzedniego nazwiska dokonuje się przez osobiste złożenie pisemnego oświadczenia przed kierownikiem każdego urzędu stanu cywilnego w terminie trzech miesięcy od uprawomocnienia się orzeczenia rozwodu. Kierownik urzędu stanu cywilnego podpisuje to oświadczenie i przekazuje do urzędu, w którym znajduje się akt małżeństwa, celem dokonania stosownej wzmianki (por. B. Czech (w:) K. Piasecki (red.), Kodeks rodzinny i opiekuńczy, 2006, s. 452 i podana tam literatura, art. 90 ustawy z dnia 28 listopada 2014r. Prawo o aktach stanu cywilnego Dz.U. 2014.1741). W kwestii powrotu do nazwiska organ administracji przyjmujący oświadczenie nie wydaje zatem żadnego rozstrzygnięcia w formie decyzji czy postanowienia. Skutek ten następuje poprzez złożenie oświadczenia przez zainteresowaną osobę, zaś jego potwierdzeniem jest wzmianka w akcie stanu cywilnego, jakim jest akt małżeństwa. Analogicznie zresztą sprawa wygląda w przypadku zawierania małżeństwa, gdy wstępujące w związek osoby składają oświadczenie o tym, jakie nazwisko będą nosić małżonkowie. Potwierdzeniem ich oświadczenia jest akt małżeństwa, na podstawie którego następnie osoby zainteresowane wymieniają np. dokumenty poświadczające tożsamość, w wyniku zawarcia małżeństwa osoba, która zmienia nazwisko także nie uzyskuje na to potwierdzenia w formie decyzji, nie są jej też z urzędu wymieniane dokumenty. Przy złożeniu oświadczenia o powrocie do nazwiska obowiązkiem organu jest natomiast sporządzenie wzmianki w akcie stanu cywilnego (akcie małżeństwa), ten obowiązek ciąży jednak na kierowniku urzędu stanu cywilnego, w którym akt małżeństwa się znajduje. Nie ma takiego obowiązku ani nawet uprawnienia organ uczelni wydający dyplomy ukończenia studiów.
W takiej sytuacji w ogóle nie znajduje zastosowania art. 4 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 17 października 2008r. o zmianie imienia i nazwiska (t.j. Dz.U. 2016.10), na który powoływała się Skarżąca. Zgodnie z tym przepisem zmiany imienia lub nazwiska można dokonać wyłącznie z ważnych powodów, w szczególności, gdy dotyczą zmiany na imię lub nazwisko używane. W tym trybie organ wskazany w tej ustawie (kierownik USC – art. 10 ust. 1 ustawy o zmianie imienia i nazwiska) wydaje decyzję administracyjną, która ma charakter uznaniowy i również wywiera skutki na przyszłość. (por wyrok WSA w Gorzowie WLKP z 4 lutego 2016r., II S.A./Go 941/15). Adresatem tego przepisu nie jest organ uczelni i nie można uznać, że może przepis ten stosować w drodze analogii, tym bardziej, że przepis ten w ogóle do Skarżącej , która skorzystała już z uprawnienia z art. 59 krio i nazwisko zmieniła (wracając do poprzednio noszonego) zastosowania nie ma.
W ustawie z dnia 6 sierpnia 2010r. o dowodach osobistych (Dz.U. 2016.391) wskazane są wyraźne procedury dotyczące ich wydawania , wydawania nowych dowodów, czy ich unieważniania lub stwierdzania nieważności oraz organ (art. 8, 46, 50, 52 tej ustawy). W ustawie z dnia 28 listopada 2014r. Prawo o aktach stanu cywilnego (t.j. Dz.U. 2014.1741) również dokładnie wskazano uprawnienia i obowiązki organów administracji publicznej i sądów w zakresie podejmowanych czynności, wydawanych decyzji. Nie ma podstaw, by organ uczelni działał w oparciu o inne przepisy w zakresie wydawania dyplomów niż te, które regulują jego uprawnienia i obowiązki w tym zakresie.
Powyższe w ocenie Sądu wskazuje, że rektor Uczelni A nie miał podstawy w obowiązujących przepisach do wydania jednego z aktów wskazanych w pkt 1 – 3 § 2 art. 3 ppsa, ani innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Żaden z przepisów nie uprawnia Skarżącej do możliwości domagania się wydania duplikatu dyplomu z innym nazwiskiem niż na oryginale ani dokonania zmiany nazwiska na dyplomie po ukończeniu studiów z uwagi na skorzystanie po rozwodzie z uprawnień z art. 59 krio.
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 58 § 1 pkt. 1 i § 3 P.p.s.a., odrzucił skargę jako niedopuszczalną
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło