II SAB/Po 76/22
WyrokWSA w Poznaniu2022-05-10
Skład orzekający: Sędzia WSA Jan Szuma, Sędzia WSA Tomasz Świstak, Asesor WSA Arkadiusz Skomra
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wójt Gminy dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku o udostępnienie informacji publicznej dotyczącego działań związanych z pandemią COVID-19?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Wójt Gminy dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku o udostępnienie informacji publicznej, ponieważ udzielona odpowiedź była niekompletna i nie odnosiła się do całości żądania. W związku z tym sąd zobowiązał organ do rozpoznania wniosku w terminie 14 dni i stwierdził bezczynność organu, która jednak nie miała rażącego charakteru.Stan faktyczny
K. B. złożyła wniosek o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej działań związanych z pandemią COVID-19. Wójt Gminy odpowiedział na wniosek, przesyłając jedynie cztery dokumenty bez dodatkowych wyjaśnień. K. B. wniosła skargę na bezczynność organu, zarzucając naruszenie przepisów o dostępie do informacji publicznej. Wójt w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, twierdząc, że zareagował na wniosek i przesłał posiadane dokumenty.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zobowiązał Wójta Gminy do rozpoznania wniosku K. B. w terminie 14 dni od doręczenia prawomocnego wyroku, stwierdził bezczynność organu, która nie miała rażącego naruszenia prawa, oraz zasądził od Wójta Gminy na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jan Szuma (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Tomasz Świstak Asesor WSA Arkadiusz Skomra po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 10 maja 2022 r. sprawy ze skargi K. B. na bezczynność Wójta Gminy w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. zobowiązuje Wójta Gminy do rozpoznania wniosku K. B. datowanego na [...] września 2021 r. w terminie 14 dni od dnia doręczenia prawomocnego wyroku, II. stwierdza, że Wójt Gminy dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu powyższego wniosku, III. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, IV. zasądza od Wójta Gminy na rzecz skarżącej kwotę [...]([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
We wniosku wniesionym drogą elektroniczną w dniu [...] września 2021 r. (datowanym na [...] września 2021 r.) K. B., powołując się na art. 2 ust. 1 i art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (obecnie tekst jednolity Dz. U. z 2022 r., poz. 902, dalej "u.d.i.p."), zwróciła się do Wójta Gminy (zwanego dalej "Wójtem") o udostępnienie informacji publicznej obejmującej:
1. sporządzenie wykazu aktualnie obowiązujących dokumentów stanowiących o działaniach w zakresie zwalczania, przeciwdziałania i zapobiegania rozprzestrzenianiu się pandemii COVID-19 w roku 2019 oraz w I i II kwartale 2020 roku, a także wskazanie miejsca ich udostępnienia na serwerach właściwego urzędu, względnie przesłanie ich na adres mailowy wnioskodawcy;
2. sporządzenie wykazu dokumentów (w tym również projektów) stanowiących o działaniach na lata nieobjęte dokumentami wskazanymi w pkt 1 wniosku, w zakresie przeciwdziałania i zapobiegania rozprzestrzenianiu się chorób zakaźnych, a także wskazanie miejsca ich udostępnienia na serwerach właściwego urzędu, względnie przesłanie ich na adres mailowy wnioskodawcy.
W dalszej części wniosku K. B. podkreśliła, że prosi o udostępnienie "w szczególności, jeśli w jakimkolwiek zakresie dotyczy działalności podczas pandemii COVID-19 w roku 2019 oraz w I i II kwartale 2020 roku", następujących informacji obejmujących: 1) dokumenty zawierające informacje dotyczące ograniczeń nałożonych na przedsiębiorców oraz obywateli, w tym treści wydanych komunikatów, 2) dokumenty zawierające informacje dotyczące procedur działania w obliczu chorób zakaźnych u ludzi, 3) dokumenty zawierające informacje dotyczące kosztów poniesionych na działania związane ze zwalczaniem, przeciwdziałaniem i zapobiegania rozprzestrzeniania się pandemii COVID-19, 4) dokumenty zawierające informacje dotyczące przyznanych środków dla przedsiębiorców w ramach tarczy antykryzysowych w ww. okresie, 5) dokumenty zawierające informacje dotyczące przyznanych środków z tytułu dodatkowego zasiłku opiekuńczego w ww. okresie, 6) dokumenty zawierające informacje dotyczące ograniczeń i trudności w utrzymaniu prawidłowego dostępu do wody pitnej, ogrzewania, wywozu nieczystości stałych oraz dostępu do komunikacji miejskiej oraz poniesionych w związku z tym kosztach, 7) dokumenty stanowiące raporty z wykonywanych działań w zakresie zwalczania, przeciwdziałania i zapobiegania rozprzestrzeniania się pandemii COVID-19, 8) dokumenty zawierające informacje dotyczące osób przebywających na kwarantannie w ww. okresie, 9) dokumenty zawierające informacje o liczbie osób zmarłych z powodu zakażenia SARS-CoV-2 w ww. okresie, 10) dokumenty zawierające informacje o liczbie odbytych zgromadzeń w ww. okresie, 11) dokumenty zawierające informacje dotyczące pracy zdalnej pracowników administracji publicznej oraz podmiotów powiązanych, 12) uchwały Rady Miasta stanowiące reorganizację pracy podmiotów publicznych i/lub prywatnych oraz obostrzeń w dostępie do usług publicznych, 13) informacje o innych, niewymienionych dokumentach o tożsamym znaczeniu i zakresie, odnoszących się do działań w zakresie przeciwdziałania i zapobiegania rozprzestrzenianiu się pandemii COVID-19 "(w przypadku posiadania również proszę o ich udostępnienie)".
Wnioskodawczyni wskazała również sposób udostępnienia informacji. Zaznaczyła, że przesłanie informacji powinno nastąpić drogą elektroniczną na podany adres e-mail lub "przekazanie (...) poprzez linki/hiperłącza kierujące do właściwych dokumentów".
W odpowiedzi na wniosek Wójt przy wiadomości e-mail wysłał do K. B.: 1. notkę bez daty, że Wójt Gminy odbył rozmowę telefoniczną dnia [...] marca 2020 r. z Panią Dyrektor Powiatowej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej [...] otrzymał informację, że nie ma żadnego oficjalnego zgłoszenia zachorowań na koronawirusa na terenie gminy C. oraz brak jest osób, na które nałożony jest dozór domowy lub kwarantanna", 2. komunikat nr [...] Wójta Gminy (bez daty) zatytułowany "zmiana w obsłudze interesantów", cyt.: "od [...] marca 2020 r. (tj. od poniedziałku) drzwi wejściowe budynków Urzędu będą zamknięte. Osoby, które będą chciały załatwić sprawę niecierpiącą zwłoki będą wpuszczane do budynku A, gdzie należy wpuszczającego pracownikowi przedstawić powód przybycia. Do budynku B po przedstawieniu powodu przybycia w wejściu budynku A, wejście tylko w sprawach niecierpiących zwłoki. Zmiany obowiązują do odwołania. Wójt przeprasza za utrudnienia", 3. Komunika Wójta Gminy w sprawie zmiany obsługi interesantów w urzędzie Gminy C., cyt.: Wójt Gminy w trosce o zdrowie i zapobieganie rozprzestrzenianiu się koronawirusa prosi o organicznie wizyt w Urzędzie do niezbędnego minimum, w celu załatwienia sprawy można skorzystać z połączeń telefonicznych, poczty oraz z poczty elektronicznej. Na terenie Urzędu powinny przebywać tylko osoby, które muszą zjawić się osobiście w sprawach niecierpiących zwłoki. Zmiana obowiązuje aż do odwołania. Wójt przeprasza wszystkich za utrudnienia", oraz 4. zarządzenie [...] Wójta Gminy z dnia [...] stycznia 2021 r. w sprawie powołania koordynatorów ds. zapewnienia środków transportu osób do punktu szczepień na SARS-CoV-2.
K. B., reprezentowana przez pełnomocnika procesowego w osobie adwokata D. B., w piśmie z dnia [...] lutego 2022 r. wniosła skargę na bezczynność Wójta w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej w związku z jej wnioskiem z dnia [...] września 2021 r. Skarga wpłynęła do organu w dniu [...] lutego 2022 r.
Skarżąca zarzuciła organowi naruszenie art. 61 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. Nr 78, poz. 483 z późn. zm.) oraz art. 10 ust. 1 w związku z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. poprzez nieudostępnienie informacji publicznej i brak realizacji wniosku, polegający na pozostawieniu go bez odpowiedzi – a tym samym brak wydania decyzji odmownej oraz powiadomienia o okolicznościach wskazujących na brak możliwości udostępnienia informacji zgodnie z wnioskiem.
Skarżąca wniosła o zobowiązanie organu do załatwienia wniosku o udostępnienie informacji publicznej, przeprowadzenie dowodów wskazanych w skardze, zasądzenie od organu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego oraz rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym.
W odpowiedzi na skargę Wójt wniósł o jej oddalenie. Podkreślił, że na wniosek K. B. zareagował w terminie przesyłając posiadane dokumenty. Organ doprecyzował także jakie dane były w jego posiadaniu, a dotyczyły zagadnień objętych żądaniem udostępnienia informacji publicznej. Zaznaczył, że udzielając odpowiedzi nie miał na celu naruszenia przepisów.
W piśmie procesowym z dnia [...] marca 2022 r. pełnomocnik K. B. podtrzymał żądanie zobowiązania organu do załatwienia wniosku o udostępnienie informacji publicznej, wystąpił o zasądzenie łącznie kosztów procesowych w kwocie [...]zł oraz zwrócił się u stwierdzenie, że "działanie" organu (powinno być zapewne "bezczynność" organu – uw. Sądu) miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Pełnomocnik K. B. akcentował, że odpowiedź na wniosek skarżącej o udostępnienie informacji publicznej nie była pełna. Nie wskazano jakich dokumentów organ nie posiada. Ponadto Wójt przyznał, iż posiada inne dokumenty dotyczące rozważanej problematyki, takie jak faktury. Gdy chodzi o uwagi na temat tego, czy udzielana informacja byłaby przetworzona, to w ocenie pełnomocnika K. B., są to uwagi spóźnione.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.
Niniejsza sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, w składzie trzech sędziów, na podstawie art. 119 pkt 4 i art. 120 ustawy dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (obecnie tekst jednolity Dz. U. z 2022 r., poz. 329 z późn. zm., dalej "P.p.s.a.").
Stosownie do treści art. 3 § 1 P.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów (art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a.). Zakres kontroli sądu w sprawach na bezczynność organu w załatwieniu sprawy sprowadza się do oceny, czy sprawa podlega załatwieniu przez organ w drodze wydania określonego przez ustawodawcę aktu administracyjnego bądź podjęcia czynności materialno-technicznej oraz, czy wydanie określonego aktu prawnego nastąpiło w ustawowo określonym terminie. W myśl art. 149 P.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a P.p.s.a.). W przypadku, o którym mowa w § 1, sąd może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 (art. 149 § 2 P.p.s.a.).
W postępowaniu toczącym się na podstawie u.d.i.p. nie stosuje się przepisów ustawy z dnia [...] czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (obecnie tekst jednolity Dz. U. z 2021 r., poz. 735 z późn. zm., dalej "K.p.a.") (z wyjątkiem, o którym mowa w art. 16 ust. 2 u.d.i.p.), wobec czego przed wniesieniem skargi nie ma obowiązku wyczerpania trybu przewidzianego w art. 53 § 2b P.p.s.a., a zatem nie zachodziła konieczność wniesienia ponaglenia, o którym mowa w art. 37 K.p.a. Stanowisko to jest utrwalone w orzecznictwie sądów administracyjnych (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 marca 2020 r., I OSK 1917/18 i 21 listopada 2019 r., I OSK 4287/18, orzeczenia.nsa.gov.pl).
Odnosząc się do wniosku dowodowego zawartego w skardze Sąd wyjaśnia, że zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Przepis ten określa granice rozpoznania sprawy przez sąd administracyjny pierwszej instancji, zaś granice danej sprawy wyznacza jej przedmiot, wynikający z treści zaskarżonego działania organu administracji publicznej. Poza tym sąd wyrokuje na podstawie akt sprawy (art. 133 § 1 P.p.s.a.). Sąd rozstrzygnął zatem sprawę na podstawie akt sprawy, to jest akt sądowych oraz akt administracyjnych nadesłanych przez organ. Orzekanie na podstawie akt sprawy oznacza, że sąd w procesie kontroli sądowoadministracyjnej bierze pod uwagę okoliczności, które wynikają z tych dokumentów. W sprawie nie było zatem potrzebny przeprowadzania, w trybie art. 106 § 3 P.p.s.a., odrębnego dowodu z dokumentów, skoro pisma procesowe wraz z załącznikami składały się na akta sprawy. Akta sprawy były kompletne i pozwalały na jej rozstrzygnięcie. Analiza i ocena prawna okoliczności sprawy nastąpiła na gruncie faktów znajdujących odzwierciedlenie w aktach sprawy (zob. orzecznictwo powołane w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 stycznia 2021 r., III OSK 2678/21, orzeczenia.nsa.gov.pl).
Przechodząc do merytorycznej oceny zasadności skargi, Sąd wyjaśnia, że informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych (art. 1 ust. 1 u.d.i.p.). Z kolei rodzaje informacji, które ustawa w ramach katalogu otwartego uznaje w szczególności za informację publiczną, określone zostały w art. 6 u.d.i.p. Informacją publiczną jest każda informacja wytworzona przez władze publiczne, przez osoby pełniące funkcje publiczne oraz inne podmioty, które wykonują funkcje publiczne lub gospodarują mieniem publicznym, jak również informacje odnoszące się do wspomnianych władz, osób i innych podmiotów. Charakter publiczny należy przypisać tym informacjom, które odnoszą się do publicznej sfery działalności organów.
W realiach niniejszej sprawy, z wniosku o udostępnienie informacji publicznej wynikało, że przedmiotem żądania było udostępnienie informacji dotyczącej obowiązujących dokumentów (bądź ich projektów), stanowiących o działaniach organu w zakresie zwalczania, przeciwdziałania i zapobiegania rozprzestrzenianiu się pandemii COVID-19 oraz innych chorób zakaźnych. Wobec tego należy wyjściowo zauważyć, że adresat wniosku – Wójt – jest podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej. Zgodnie bowiem z art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. jest organem władzy publicznej. Zagadnienie to pozostawało zresztą poza sporem w niniejszej sprawie.
Udostępnianiu podlega informacja publiczna, w szczególności o podmiotach, o których mowa w art. 4 ust. 1, w tym o ich organizacji oraz o organach i osobach sprawujących w nich funkcje i ich kompetencjach (art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. b i lit. d u.d.i.p.). Zgodnie z art. 6 ust. 1 u.d.i.p., informację publiczną stanowi również informacja o zasadach funkcjonowania podmiotów, o których mowa w art. 4 ust. 1, w tym m.in. o trybie działania władz publicznych i ich jednostek organizacyjnych (pkt 3 lit. a) oraz dane publiczne, w tym treść i postać dokumentów urzędowych, w szczególności m.in. treść aktów administracyjnych i innych rozstrzygnięć (pkt 4 lit. a). Podobnie informacją taką są dane o majątku jednostek samorządu terytorialnego (art. 6 ust. 1 pkt 5 lit. c u.d.i.p.). W związku z powyższym, w ocenie Sądu, wskazane przez skarżącą we wniosku z dnia [...] września 2021 r. dokumenty stanowią informację publiczną, skoro informacja ta wiąże się z funkcjonowaniem i działalnością organu w ramach zadań publicznych wynikających z powołanych wyżej przepisów, w tym z wydatkowaniem środków publicznych.
Zgodnie z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2. Jeżeli zaś informacja nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 2 u.d.i.p.). Co do zasady, udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje w sposób i w formie zgodnymi z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot obowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonymi we wniosku (art. 14 ust. 1).
Pozostawanie w bezczynności przez podmiot obowiązany do udostępnienia informacji publicznej oznacza w praktyce niepodjęcie stosownych czynności w terminie wskazanym w art. 13 u.d.i.p. Bezczynność polega zatem zasadniczo na nieudostępnieniu informacji (zaniechaniu rozpatrzenia wniosku), względnie na niewydaniu decyzji o odmowie jej udzielenia lub decyzji o umorzeniu postępowania (art. 16 ust. 1), jak też na niepoinformowaniu wnioskodawcy, że organ nie dysponuje żądaną informacją lub też, że żądana informacja nie ma charakteru informacji publicznej. Z kolei w stosunku do informacji, która ze względu na swój charakter jest informacją publiczną i może być udostępniona, stan bezczynności ustaje zasadniczo w sytuacji, gdy organ udostępni żądaną informację w zakresie i w formie określonej we wniosku przez podmiot zainteresowany jej uzyskaniem.
Zdaniem Sądu, na dzień wniesienia skargi Wójt pozostawał w bezczynności. Odpowiedź udzielona K. B. w drodze wiadomości w formie poczty elektronicznej z dnia [...] września 2021 r. wysłana została wprawdzie w terminie ustawowym (14 dni od daty wpływu wniosku), lecz była dalece niekompletna. Wskazano jedynie, cyt.: "przesyłam w załączeniu skany dokumentów", a załącznikiem były cztery: notatka, komunikaty i zarządzenie. Wiadomość poczty elektronicznej wysłana do K. B. – co w sprawie istotne – nie posiadała też żadnego dodatkowego wyjaśnienia czy komentarza.
W ocenie Sądu odpowiedź na wniosek o udzielenie informacji publicznej przesłana K. B. nie może być uznana zadośćuczynienie wymaganiom ustawy. Żądanie skarżącej datowane na [...] września 2021 r., a wysłane organowi [...] września 2021 r., było rozbudowane i zawierało prośbę sporządzenia dwóch wykazów (punkty 1. i 2.) oraz udostępnienia trzynastu wyspecyfikowanych kategorii dokumentów. Załatwienie tego typu wniosku powinno polegać na wyraźnym odniesieniu się do całości żądania. Oczywiście organ nie musi odpowiadać na każde pytanie odrębnie (choć taka odpowiedź byłaby najbardziej czytelna), niemniej powinien wyraźnie ustosunkować się do przedłożonej prośby, przez wskazanie, przykładowo, że "przesyła dokumenty dotyczące punktów ... wniosku, natomiast żadnych innych, których żądanie dotyczyło, organ nie posiada". Jak zaznaczono, wiadomość z poczty elektronicznej z dnia [...] września 2021 r. wysłana K. B. składała się jedynie z kilku załączników, w żaden sposób nie skomentowanych i nie objaśnionych.
Powyższe wskazuje, że informacji publicznej w zasadzie K. B. nie udostępniono. Wysłano jej bowiem tylko pewne dokumenty, mogące dotyczyć niewielkiego zakresu wniosku, a do tego nie było jasne, jakiego konkretnie, a nadto jakie jest stanowisko Wójta co do reszty żądania.
Można w tym miejscu dodać, że stanowisko, iż wniosku skarżącej nie załatwiono, potwierdza jednoznacznie wypowiedź Wójta zawarta w odpowiedzi na skargę. Organ dopiero w odpowiedzi na skargę wyraźnie wskazuje, że wyspecyfikowanych dokumentów nie posiada (o tym nie informowano skarżącej w wiadomości z dnia [...] września 2021 r.), inne, a nie przesłane, dokumenty (takie jak faktury) posiada, i wreszcie, że pewne informacje, które "nawet jeżeli w jakimś zakresie organ posiada", stanowią informację przetworzoną.
Skoro organ powinien był albo udostępnić wskazane we wniosku dokumenty albo wydać decyzję o odmowie ich udostępnienia, a tego nie uczynił, to zachodziły podstawy do uznania, że dopuścił się bezczynności w zakresie rozpoznania wniosku datowanego na [...] września 2021 r. (złożonego [...] września 2021 r.). Dlatego też Sąd na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 P.p.s.a. orzekł jak w punkcie I. sentencji wyroku.
Sąd nadmienia, że zobowiązał organ do rozpoznania wniosku K. B. bez wskazywania granic jego załatwienia, gdyż uznał, iż reakcja na wniosek (przez udzielenie informacji, odmowę jej udzielenia w drodze decyzji, bądź wyjaśnienie, iż określonych informacji/dokumentów organ nie posiada) powinna być przygotowana kompleksowo.
Z tych samych powodów na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 P.p.s.a. w punkcie II. sentencji wyroku orzeczono, że organ dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku skarżącej.
Oceniając charakter stwierdzonej bezczynności, Sąd uznał, że naruszenie prawa w tym zakresie nie miało rażącego charakteru (art. 149 § 1a P.p.s.a.). Sąd miał na uwadze, że rażące naruszenie prawa oznacza wadliwość o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym i ma miejsce w razie oczywistego lekceważenia wniosków skarżącego i jawnego braku woli do załatwienia sprawy, jak też w razie ewidentnego niestosowania przepisów prawa, czy takiego opóźnienia w podejmowanych czynnościach, które pozbawione jest jakiegokolwiek racjonalnej przyczyny. W orzecznictwie podkreśla się, że bezczynność organu będzie miała charakter rażący, gdy odpowiednio brak działania lub poważne opóźnienia w podejmowanych przez organ czynnościach pozbawione są w sposób oczywisty jakiegokolwiek racjonalnego usprawiedliwienia.
W realiach niniejszej sprawy Wójt zareagował na wniosek K. B. o udostępnienie informacji publicznej i uczynił to w terminie. Naruszenie u.d.i.p. wyrażało się zatem jedynie w tym, że udzielona odpowiedź okazała się niekompletna. W takiej sytuacji trudno uchybieniu prawu przypisać cechy naruszenia "rażącego". Dodać można, że działanie organu nie świadczyło o lekceważeniu praw K. B..
Podsumowując tą część rozważań, Sąd stwierdza, że w związku z przypisaną organowi bezczynnością w załatwieniu wniosku o udostępnienie informacji publicznej nie doszukał się po stronie organu znamion rażącego naruszania prawa, o czym też na podstawie art. 149 § 1a P.p.s.a. orzekł w punkcie III. wyroku.
O kosztach postępowania Sąd orzekł w punkcie IV. wyroku, na podstawie art. 200 P.p.s.a. i art. 205 § 2 oraz art. 206 P.p.s.a., zasądzając od organu na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów procesu w łącznej kwocie [...]zł. Motywując wysokość zasądzonych kosztów, Sąd wyjaśnia, że poza równowartością uiszczonego wpisu od skargi (100 zł) wziął pod uwagę koszty związane z zastępstwem procesowym strony. Na te ostatnie koszty składały się z kolei kwota [...]zł tytułem uiszczonej opłaty od pełnomocnictwa, a także [...] zł wynagrodzenia adwokata działającego w sprawie.
Sąd uznał za zasadne przyznać obniżone wynagrodzenia pełnomocnika, mając na uwadze treść art. 206 P.p.s.a. oraz okoliczności niniejszej sprawy, jak i jej szersze tło.
Zasądzona na rzecz strony skarżącej kwota [...]zł wynagrodzenia pełnomocnika jest niższa od stawki minimalnej określonej w § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U z 2015 r., poz. 1800 ze zm.). Przepis art. 206 P.p.s.a. dopuszcza możliwość miarkowania przy zasądzaniu zwrotu kosztów postępowania od organu na rzecz skarżącego. Art. 206 P.p.s.a. dotyczy kosztów niezbędnych do celowego dochodzenia praw, o czym mowa w art. 205 P.p.s.a., zatem obejmuje on swoim zakresem także miarkowanie wysokości wynagrodzenia zawodowego pełnomocnika procesowego. Sąd stosuje go z urzędu, według swobodnej oceny okoliczności sprawy, a na przeszkodzie w zastosowaniu tego przepisu (o charakterze ustawowym) nie stoi treść przepisów wykonawczych, w tym § 14 przywołanego rozporządzenia. Określając wysokość wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika sąd uwzględnia zarówno stopień zawiłości sprawy, jak i nakład pracy pełnomocnika, przyczyniający się do wyjaśnienia sprawy pod względem faktycznym, jak i wyjaśnienia istotnych zagadnień prawnych, które mogą budzić wątpliwości judykatury bądź doktryny.
W ocenie tutejszego Sądu, nieskomplikowany charakter sprawy oraz nakład pracy pełnomocnika, który ograniczał się do złożenia zwięzłej skargi, uzasadniały miarkowanie wysokości wynagrodzenia zawodowego pełnomocnika. Również pismo procesowe z dnia [...] marca 2022 r., w którym pełnomocnik ustosunkował się do odpowiedzi organu na skargę, nie wymagało szczególnego nakładu pracy.
Sąd uwzględnił też z urzędu, że K. B., w imieniu której działa ten sam zawodowy pełnomocnik, wniosła co najmniej kilka skarg w takich samych sprawach, dotyczących bezczynności różnych organów wykonawczych gmin, na tle takiego samego zapytania o udostępnienie informacji publicznej (wnioski datowane na [...] września 2021 r., względnie wnoszone 9 lub [...] września 2021 r.), zawisłych przed różnymi Wojewódzkimi Sądami Administracyjnymi (między innymi wyroki Wojewódzkich Sądów Administracyjnych: w Opolu z dnia 30 grudnia 2021 r., II SAB/Op 100/21, w Lublinie z dnia 28 grudnia 2021 r., II SAB/Lu 122/21, w Krakowie z dnia 14 grudnia 2021 r., II SAB/Kr 225/21, w Olsztynie z dnia 14 grudnia 2021 r., II SAB/Ol 147/21, w Warszawie z dnia 20 stycznia 2022 r., VIII SAB/Wa 54/21 i w Gorzowie Wlkp. z dnia 26 stycznia 2022 r., II SAB/Go 232/21).
Co więcej, podobny schemat skargi i argumentację, jak w niniejszej sprawie, pełnomocnik zastosował wcześniej nie tylko w takiej samej sprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Olsztynie II SAB/Ol [...] (ze skargi K. B.), ale również w innych sprawach, w których reprezentował stronę skarżącą określoną jako K. P.. Także w innych sprawach rozstrzygniętych przez Wojewódzkie Sądy Administracyjne w Poznaniu i w G. przedmiotem bezczynności organu była odpowiedź na bardzo zbliżone konstrukcyjnie zapytania, również dwuczłonowe, oparte na schemacie: punkt 1 żądania dotyczy wykazu aktualnie obowiązujących dokumentów; punkt drugi dotyczy sporządzenia wykazu projektów dokumentów na lata nieobjęte żądaniem wskazanym w pkt 1 wniosku. Wobec tego, w pełni uprawnione jest uznanie, że w sytuacji sporządzenia skargi o charakterze szablonowym, wykorzystywanym w przedmiotowo tożsamych lub zbliżonych sprawach, także uzasadnione jest zastosowanie art. 206 P.p.s.a. w zakresie miarkowania zasądzanego zwrotu kosztów wynagrodzenia zawodowego pełnomocnika.
Na marginesie Sąd zwraca uwagę, że K. B. i jej pełnomocnika D. B. łączą co najmniej stosunki gospodarcze, jako że z publicznie dostępnych danych (Krajowego Rejestru Sądowego) wynika, że w spółce "D. B." spółka jawna o numerze KRS 0000785486 K. B. ([...]) do września 2021 r. występowała jako ujawniony w rejestrze prokurent. To także przemawia za miarkowaniem kosztów zastępstwa procesowego. Skoro – jak wskazano – D. B. przygotowywał w istocie serię zbliżonych treściowo skarg, a do tego na rzecz osoby, z którą już wcześniej łączyły go co najmniej relacje z zakresu współpracy gospodarczej, to trudno uznać, że koszt przygotowania każdej ze skarg obciążał K. B. w pełnej kwocie [...]zł.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło