II SAB/Po 79/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Świstak Sędziowie Sędzia WSA Maria Kwiecińska Sędzia WSA Jakub Zieliński (spr.) Protokolant St. sekretarz sąd. Katarzyna Fornalik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 września 2015 r. sprawy ze skargi A. K. na bezczynność A Sp. z o.o. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. umarza postępowanie, II. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, III. w pozostałym zakresie skargę oddala, IV. zasądza od A Sp. z o.o. na rzecz skarżącego kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów sądowych. A. K. za pomocą poczty elektronicznej w dniu 7 kwietnia 2015 r. zwrócił się do A sp. z o.o. Oddział [...] z siedzibą w [...] (dalej: "spółka A - Oddział [...]" lub "Oddział") o udzielenie tradycyjną drogą pocztową informacji, jaką liczbę konduktorów i kierowników [...] zatrudnia ten Oddział w sekcji w [...]. Wezwana spółka nie udostępniła stronie żądanej informacji, wobec czego wnioskodawca w dniu 18 czerwca 2015 r. (data nadania pocztowego) skierował do tutejszego Sądu za pośrednictwem Oddziału skargę na bezczynność spółki A - Oddział [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej wskazanej we wniosku z dnia 17 kwietnia 2015 r. (skarga wpłynęła do podmiotu w dniu 22 czerwca 2015 r.). Skarżący wniósł o: 1) uznanie, że Oddział pozostaje w bezczynności w przedmiocie udzielenia informacji publicznej, 2 i 3) zobowiązanie jej do wydania aktu lub podjęcia czynności udzielenia informacji w terminie 14 dni, 4) stwierdzenie, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, 5) wymierzenie grzywny organowi w trybie art. 149 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm. - dalej: p.p.s.a.), 6) rozpoznanie sprawy na podstawie art. 119 pkt 4 p.p.s.a. w trybie uproszczonym oraz 7) zasądzenie od Oddziału zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania dotyczący pozyskania od spółki A - Oddział [...] m.in. informacji, której dotyczy skarga, dodając, że przedmiotowe informacje nie zostały opublikowane w Biuletynie Informacji Publicznej skarżonego podmiotu, wobec czego powinny być udostępnione na wniosek. Ponadto podniósł, że całkowity brak reakcji na jego wniosek z dnia 17 kwietnia 2015 r. - i to pomimo upływu półtora miesiąca od ostatecznego terminu udzielenia informacji uzasadnia stwierdzenie, że organ narusza prawo w sposób rażący, co uzasadnia zastosowanie wobec niego dyscyplinującej sankcji finansowej. W odpowiedzi na skargę spółka A - Oddział [...], reprezentowana przez pełnomocnika procesowego, wniosła o umorzenie postępowania ze względu na usunięcie stanu bezczynności po wniesieniu skargi. W uzasadnianiu Oddział wyjaśnił, że w dniu 7 kwietnia 2015 r. skarżący zwrócił się do Oddziału o udzielenie informacji publicznej, wobec czego w piśmie z dnia 10 kwietnia 2015 r. odpowiedziano stronie, że w Oddziale dodatkowe kontrole dokumentów przewozu osób w [...] wykonuje [...] pracowników [...] [Zespołu]. Dalej Oddział podał, że następnie w dniu 17 kwietnia 2015 r. skarżący ponownie drogą elektroniczną wystąpił o udzielenie informacji, tym razem z zapytaniem o liczbę konduktorów i kontrolerów zatrudnionych w Oddziale, który to wniosek wpłynął na adres e-mail sekretariatu Oddziału i został w dniu 20 kwietnia 2015 r. przesłany do działu handlowego celem jego rozpatrzenia. Następnie Organ wyjaśnił, że bliskość dat złożenia obydwu wniosków skarżącego i podobny zakres pytań spowodował, że wniosek z dnia 17 kwietnia 2015 r. został "omyłkowo potraktowany jak wniosek z dnia 7 kwietnia 2015 r.", a "osoba rozpatrująca wniosek uznała, ze na wniosek ten udzielono już odpowiedzi w piśmie z dnia 10 kwietnia 2015 r." i dopiero na skutek wniesionej przez stronę skargi wniosek z dnia 17 kwietnia 2015 r. został rozpatrzony, a w piśmie z dnia 2 lipca 2015 r. przesłano skarżącemu odpowiedź zawierającą informację publiczną. Organ wyjaśnił również, że niedochowanie ustawowego terminu udzielenia informacji publicznej nastąpiło na skutek nieumyślnego błędu pracownika Oddziału, a nie negatywnego nastawienia Dyrektora Oddziału do osoby wnioskodawcy. Oddział podkreślił też, że stronie udzielono informacji publicznej zarówno na wniosek z dnia 31 marca 2015 r., jak i na wniosek z dnia 10 kwietnia 2015 r., wobec czego trudno uznać, że miałaby złośliwie nie udzielić mu odpowiedzi na wniosek z dnia 17 kwietnia 2015 r. Do skargi Oddział dołączył kopie odpowiedzi: z dnia 31 marca 2015 r. na zapytanie dotyczące liczby zatrudnionych rewizorów (znak [...]), z dnia 10 kwietnia 2015 r. o liczbie osób dodatkowo wykonujących kontrole dokumentów przewozu osób w [...] (znak [...]) i pisma z dnia 2 lipca 2015 r. znak [...], w którym Oddział poinformował skarżącego o liczbie osób zatrudnionych na stanowisku kierownika [...] i na stanowisku konduktora "w Sekcji w [...]". W piśmie procesowym z dnia 22 lipca 2015 r. (zatytułowanym: Stanowisko procesowe skarżącego) skarżący potwierdził, że po wniesieniu skargi na bezczynność udzielono mu w piśmie z dnia 25 czerwca 2015 r. znak [...] informacji dotyczącej liczby konduktorów i kierowników [...] zatrudnionych w oddziale; informacja ta nie do końca wyczerpuje zapytanie z dnia 17 kwietnia 2015 r., gdyż wniosek obejmował jedynie liczbę pracowników sekcji Oddziału w [...], a całego Oddziału, jednak "mając na względzie ogół prowadzonej w tej sprawie z organem korespondencji, jak również ogół udzielonych informacji; strona skarżąca popiera wniosek pełnomocnika organu o umorzenie postępowania". Podniósł jednak, że "aktualne pozostają jednak pozostałe wnioski zawarte w punktach 4, 5, 6 i 7 petitum skargi [...] z dnia 18 czerwca 2015 r.". Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Skarga okazała się zasadna, jednakże w części obejmującej zobowiązanie organu do załatwienia wniosku z dnia 17 kwietnia 2015 r. postępowanie sądowoadministracyjne podlegało umorzeniu z uwagi na udzielenie stronie jeszcze przed rozstrzygnięciem niniejszej sprawy żądanej informacji publicznej po wniesieniu skargi, na co powołał się skarżony podmiot oraz co potwierdziła sama strona w piśmie procesowym z dnia 22 lipca 2015 r. Podstawę rozstrzygnięcia wniosku przez skarżony podmiot stanowiły przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2014 r. poz. 782, z późn. zm. - dalej: u.d.i.p.). Zgodnie z art. 13 ust. 1 u.d.i.p., udostępnienie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku. Niemniej, jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w powyższym terminie, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku. W pierwszej kolejności należy podkreślić, że – jak już się w tej kwestii wypowiedział tutejszy Sąd w orzeczeniach wydanych w sprawach o sygn. akt: II SAB/Po 34/14 (wyrok z 2 lipca 2014 r.), II SAB/Po 83/14 (wyrok z 24 października 2014 r. i II SA/Po 1111/14 (wyrok z 22 stycznia 2015 r.) – skarżący miał na gruncie ustawy o dostępie do informacji publicznej legitymację do wystąpienia z wnioskiem o udzielenie mu żądanej informacji publicznej, zaś spółka A - Oddział [...] jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej, a ponadto, że wniosek skarżącego z dnia 17 kwietnia 2015 r. o podanie liczby konduktorów i kierowników [...] zatrudnionych przez Oddział w sekcji w [...] dotyczył informacji publicznej i podlegał załatwieniu, co należy wywieść z treści przepisów art. 1 ust. 1, art. 2, art. 4 ust. 1 pkt 5, art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. b-d i art. 13 ust. 1 u.d.i.p. W niniejszej sprawie okoliczności faktyczne są co do istoty bezsporne. Nie ulega wątpliwości, że dnia 17 kwietnia 2015 r. A. K. wystąpił na podstawie ustawy o dostępie do informacji publicznej do A - Oddział [...] o udzielenie mu informacji publicznej jaka liczbę konduktorów i kierowników [...] zatrudnia ten Oddział w sekcji w [...]. Do dnia wniesienia skargi w dniu 18 czerwca 2015 r., a faktycznie również do dnia wpływu tej skargi do Oddziału, co miało miejsce w dniu 22 czerwca 2015 r., nie została udzielona mu żądana informacja. Po wpłynięciu skargi do Oddziału, skarżony podmiot w piśmie z dnia 25 czerwca 2015 r. znak [...] (dane wynikające z pisma procesowego skarżącego z dnia 22 lipca 2015 r.) – Oddział w odpowiedzi na skargę, motywując wniosek o umorzenie postępowania, powołał się na załatwienie sprawy, jednak w tym zakresie prawdopodobnie mylnie powołał pismo z dnia 2 lipca 2015 r. znak [...], w którym Oddział poinformował skarżącego o liczbie osób zatrudnionych na stanowisku kierownika [...] i na stanowisku konduktora "w Sekcji w [...]" – udostępnił skarżącemu żądaną informację, bowiem skarżący z pewnymi uwagami zaaprobował udzieloną mu odpowiedź i poparł wniosek skarżonego podmiotu o umorzenie postępowania sądowego. Skoro spółka A - Oddział [...] była obowiązana do przekazania wnioskodawcy żądanej informacji, to nie czyniąc tego w terminie 14 dni, o którym mowa w art. 13 ust. 1 u.d.i.p., ani nie reagując w żaden sposób na wniosek, w szczególności w trybie art. 13 ust. 2 lub art. 14 ust. 2 u.d.i.p. (co spowodowałoby przedłużenie terminu do załatwienia wniosku), pozostawała w dniu wniesienia skargi w bezczynności w załatwieniu sprawy udostępnienia informacji publicznej. Tym samym w okresie co najmniej od dnia 4 maja 2015 r. do dnia 25 czerwca 2015 r. spółka A - Oddział [...] pozostawała w stanie bezczynności. Niemniej jednak finalnie, jak to już sygnalizowano wcześniej, już po wniesieniu skargi Oddział w piśmie w dniu 25 czerwca 2015 r. udzielił stronie takiej informacji, którą skarżący uznał ostatecznie za wyczerpującą jego żądanie. Tym samym stan bezczynności został w tym dniu usunięty. W konsekwencji, mimo stwierdzenia, że organ pozostawał w stanie bezczynności, niniejsze postępowanie sądowe stało się bezprzedmiotowe i jako takie należało je umorzyć na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Wobec usunięcia stanu bezczynności niemożliwe jest bowiem zobowiązanie organu na podstawie art. 149 § 1 p.p.s.a. do dokonania w określonym terminie oznaczonej czynności. W sytuacji, która wystąpiła w niniejszej sprawie, a zatem w razie podjęcia żądanej czynności przed rozpoznaniem skargi na bezczynność, sąd umarza jednak postępowanie tylko w części obejmującej zobowiązanie organu do dokonania czynności, tj. w zakresie dotyczącym art. 149 § 1 zd. pierwsze p.p.s.a (zob. uchwała z dnia 26 listopada 2008 r. sygn. akt I OPS 6/08, ONSAiWSA 2009/4/63), natomiast nie jest zwolniony od wydania pozostałych rozstrzygnięć właściwych dla tego typu skargi, tj. orzeczenia o ewentualnym rażącym charakterze bezczynności oraz ewentualnie o wymierzeniu organowi grzywny (zob. wyrok NSA z dnia 15 stycznia 2013 r. sygn. akt II OSK 2390/12, dostępny w Internecie pod adresem: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Mając to wszystko na uwadze, Sąd na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a orzekł o umorzeniu postępowania w zakresie zobowiązania organu do udzielenia wnioskowanej informacji publicznej (punkt I sentencji), natomiast w pozostałym zakresie wyrok został oparty na treści art. 149 § 1 zd. drugie i art. 149 § 2 p.p.s.a. Sąd nie stwierdził, aby w niniejszej sprawie bezczynność spółki A - Oddział [...] miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa (punkt II sentencji). Okres bezczynności wprawdzie wynosił ponad miesiąc, jednak Oddział wskazał przekonujące przyczyny, które mogły doprowadzić do opóźnienia, tj. fakt złożenia przez skarżącego w pobliskim terminie innego wniosku w podobnym przedmiocie (podobny zakres pytań) i uznanie, że wniosek ten został już załatwiony poprzez skierowanie do strony pisma z dnia 10 kwietnia 2015 r. stanowiącego odpowiedź na wniosek z dnia 7 kwietnia 2015 r. istotne jest również to, że niezwłocznie po wpłynięciu skargi Oddział udzielił stronie żądanej informacji, a więc załatwił wniosek z dnia 17 kwietnia 2015 r. Z tych samych powodów, dla których Sąd nie przypisał organowi rażącego naruszenia prawa, Sąd nie znalazł w przedmiotowej sprawie podstaw do wymierzenia skarżonemu podmiotowi grzywny na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a., wobec czego w pozostałym zakresie skargę oddalił (punkt III sentencji). W tym wypadku zastosowanie sankcji finansowej nie spełniłoby też swojej dyscyplinującej funkcji. O kosztach postępowania Sąd rozstrzygnął w punkcie IV sentencji na podstawie art. 201 § 1 w zw. z art. 205 § 1 p.p.s.a., uwzględniając wysokość uiszczonego przez stronę wpisu.