II SO/Po 1/21
PostanowienieWSA w Poznaniu2021-05-17
Skład orzekający: Sędzia WSA Aleksandra Kiersnowska - Tylewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy koło łowieckie, jako podmiot wykonujący zadania publiczne, może być zobowiązane do udostępnienia informacji publicznej i podlegać sankcjom za niezastosowanie się do obowiązków procesowych sądu administracyjnego, w tym wymierzeniu grzywny za nieprzekazanie skargi?Ratio decidendi
Koło łowieckie, wykonując zadania administracji państwowej związane z łowiectwem, jest podmiotem zobowiązanym do udostępniania informacji publicznej. W przypadku niezastosowania się do obowiązków procesowych sądu administracyjnego, takich jak nieprzekazanie skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w ustawowym terminie, sąd może wymierzyć organowi grzywnę na wniosek skarżącego, nawet jeśli organ ostatecznie udzielił żądanej informacji lub podnosił argumenty o niedopuszczalności wniosku.Stan faktyczny
M. A. złożył skargę na bezczynność Zarządu Koła Łowieckiego "K." w O. W. w związku z nierozpatrzeniem wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Następnie M. A. złożył wniosek o wymierzenie grzywny Zarządowi Koła Łowieckiego "K." w O. W. z tytułu nieprzekazania do sądu jego skargi na bezczynność. Organ wniósł o odrzucenie wniosku, argumentując, że koło łowieckie nie jest organem administracji publicznej i nie podlega przepisom P.p.s.a. dotyczącym grzywien. Sąd uznał koło łowieckie za podmiot zobowiązany do udostępniania informacji publicznej i wymierzył grzywnę.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wymierzył Zarządowi Koła Łowieckiego "K." w O. W. grzywnę w określonej wysokości oraz zasądził od organu na rzecz wnioskodawcy zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
II SO/Po 1/21 POSTANOWIENIE Dnia 17 maja 2021 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Aleksandra Kiersnowska - Tylewicz po rozpoznaniu w dniu 17 maja 2021 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. A. o wymierzenie grzywny organowi w związku z niezastosowaniem się do obowiązku przekazania skargi oraz akt sprawy i odpowiedzi na skargę postanawia 1. wymierzyć Zarządowi Koła Łowieckiego "K. " w O. W. grzywnę w wysokości [...] (słownie: [...]) złotych. 2. zasądzić od Zarządu Koła Łowieckiego "K. " w O. W. na rzecz wnioskodawcy M. A. kwotę [...](słownie: [...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. /-/ A. Kiersnowska-Tylewicz
Pismem z dnia [...] października 2020 r. M. A. wniósł skargę na bezczynność Zarządu Koła Łowieckiego "K. " w O. W. w związku z nierozpatrzeniem jego wniosku o udostępnienie informacji publicznej z dnia [...] września 2020 r.
Pismem z dnia [...] stycznia 2021 r. M. A. złożył wniosek o wymierzenie grzywny Zarządowi Koła Łowieckiego "K. " w O. W. (zwanego dalej "organem") z tytułu nieprzekazania do sądu jego skargi na bezczynność.
W odpowiedzi na wniosek organ wniósł o jego odrzucenie, argumentując swoje stanowisko tym, że w jego ocenie czynność nieudzielenia informacji publicznej nie jest czynnością dokonaną przez organ administracji publicznej, na którym z tego powodu spoczywają obowiązki określone w art. 54§2 p.p.s.a. z tego względu w ocenie organu wniosek o ukaranie Zarządu Koła Łowieckiego "K. " w O. W. grzywną za nieprzekazanie skargi i akt sprawy jest niedopuszczalny na podstawie art.58§1 pkt 6 w zw. z art. 64§3 p.p.s.a..
Pismem z dnia [...] kwietnia 2021 r. organ podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o odrzucenie wniosku, a ewentualnie o jego oddalenie. Wskazał także, że ostatecznie udzielił żądanej informacji publicznej.
Pismem z dnia [...] marca 2021 r. wnioskodawca podtrzymał wniosek.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.
W pierwszej kolejności należy odnieść się do kwestii dopuszczalności wniosku, wobec podniesienia przez organ argumentacji, że Koło Łowieckie nie należy do kategorii podmiotów, o których mowa w art. 4 ustawy o dostępie do informacji publicznej. W tej kwestii wypowiadał się Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia [...] listopada 2013 r., sygn. I OZ [...], a pogląd wyrażony w uzasadnieniu powołanego orzeczenia sąd rozpoznający niniejszą sprawę w pełni podziela.
"Zgodnie z treścią art. 32 ust. 1 Polski Związek Łowiecki jest zrzeszeniem osób fizycznych i prawnych, które prowadzą gospodarkę łowiecką poprzez hodowlę i pozyskiwanie zwierzyny oraz działają na rzecz jej ochrony poprzez regulacje liczebności populacji zwierząt łownych. Zaś łowiectwo, jako element ochrony środowiska przyrodniczego, w rozumieniu ustawy oznacza ochronę zwierząt łownych (zwierzyny) i gospodarowanie ich zasobami w zgodzie z zasadami ekologii oraz zasadami racjonalnej gospodarki rolnej, leśnej i rybackiej (art. 1 tej ustawy). Zwierzęta łowne w stanie wolnym, jako dobro ogólnonarodowe, stanowią własność Skarbu Państwa (art. 2 przedmiotowej ustawy). Zatem, w świetle przepisów ustawy Prawo łowieckie, Polski Związek Łowiecki wykonuje m. in. zadania administracji państwowej związane z wyrażonym w art. 5 oraz art. 74 ust. 2 Konstytucji obowiązkiem ochrony środowiska naturalnego (porównaj: motywy uzasadnienia do wyroku TK z dn. 6.11.20102 r., sygn. K 21/11, opubl. OTK-A 2012/10/119). Zadania te wykonują także koła łowieckie jako podstawowe ogniwo organizacyjne w Polskim Związku Łowieckim w realizacji celów i zadań łowiectwa. Stanowi o tym przepis art. 33 ust. 1 ustawy Prawo łowieckie. Przy czym koła łowieckie posiadają osobowość prawną, którą nabywają w momencie nabycia członkostwa w Polskim Związku Łowieckim. Podmioty te prowadzą swoją działalność na podstawie prawa łowieckiego, statutu oraz uchwał organów Polskiego Związku Łowieckiego i koła łowieckiego (§ 31 statutu Polskiego Związku Łowieckiego, stanowiącego załącznik do uchwały XXI Krajowego Zjazdu Delegatów PZŁ z dnia [...] lipca 2005 r. w sprawie uchwalenia Statutu Polskiego Związku Łowieckiego).
Dalej wskazać należy, że podstawowym podmiotem wydzierżawiającym obwody łowieckie jest koło łowieckie. Zatem na dzierżawionym przez siebie obwodzie koło ma obowiązek realizacji celów i zadań łowiectwa, tj. prowadzenia gospodarki łowieckiej (art. 8 ust. 1 ustawy Prawo łowieckie) rozumianej jako element ochrony środowiska przyrodniczego, obejmującego ochronę zwierząt łownych, gospodarowanie ich zasobami w zgodzie z zasadami ekologii oraz zasadami racjonalnej gospodarki rolnej, leśnej i rybackiej. Nadto wskazać należy, że koła łowieckie współpracują z jednostkami organizacyjnymi Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe, albowiem obowiązane roczne plany łowieckie sporządzane przez koła – dzierżawców, po zasięgnięciu opinii wójta (burmistrza lub prezydenta miasta) podlegają zatwierdzeniu przez nadleśniczego Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe.
Przepis art. 4 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej wskazuje, że obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, a w szczególności kategorie podmiotów wskazane w punktach 1-5. Użycie wyrazu "w szczególności" powoduje, że mamy tutaj do czynienia z przykładowym, otwartym katalogiem podmiotów, które mogą być obowiązane do udostępnienia informacji publicznej. Zatem żeby dany podmiot mógł zostać zaliczony jako podmiot podlegający ustawie o dostępie do informacji publicznej, to co do zasady musi on mieścić się w definicji "władzy publicznej", bądź "innego podmiotu wykonującego zadania publiczne" oraz może w ramach wykonywania powierzonych mu zadań publicznych wytwarzać lub pozyskiwać informację publiczną.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego powyższe rozważania prowadzą do wniosku, że koła łowieckie są tymi "innymi podmiotami wykonującymi zadania publiczne" w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej. Niewątpliwie bowiem, skoro jak już wyżej wywiedziono, koła łowieckie wykonują zadania administracji państwowej związane z łowiectwem w rozumieniu art. 1 ustawy Prawo łowieckie, to co do zasady, mogą być one zobowiązane do udostępnienia informacji publicznej w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej."
Zatem przedmiotowy wniosek o wymierzenie organowi grzywny za nieprzekazanie skargi w terminie pod względem podmiotowym bez żadnej wątpliwości jest dopuszczalny.
Zgodnie z art. 55 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 z późn. zm. – dalej w skrócie: "p.p.s.a.") w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny, w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. Postanowienie może być wydane na posiedzeniu niejawnym.
Wyłączną przesłanką materialnoprawną wymierzenia grzywny jest niewypełnienie obowiązków wymienionych w art. 54 § 2 p.p.s.a., czyli nieprzekazanie przez organ skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę oraz przekroczenie 30-dniowego terminu przekazania sądowi tych wszystkich dokumentów, a termin ten liczony jest od dnia doręczenia skargi organowi. W orzecznictwie podkreśla się, iż sam fakt przekazania skargi przed rozpoznaniem wniosku o nałożenie na organ grzywny nie może przesądzać o braku przesłanek do wymierzenia na mocy art. 55 § 1 p.p.s.a. grzywny. Podobnie, przyczyny, które spowodowały nieprzekazanie sądowi skargi w terminie, nie mają znaczenia dla możliwości wymierzenia grzywny, a mogą jedynie rzutować na jej wysokość (por. np. postanowienia NSA z dnia: 6 maja 2008 r., sygn. akt II OZ 400/08, 29 września 2010 r., sygn. II OZ 914/10 oraz 17 kwietnia 2013 r., sygn. akt I OZ 232/13, http://orzeczenia.nsa.gov.pl – Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Celem grzywny, o której mowa w art. 55 § 1 P.p.s.a., jest nie tylko pełnienie funkcji dyscyplinującej (mającej na celu doprowadzenie do wykonania przez organ ciążącego na nim obowiązku procesowego), ale również funkcji represyjnej. Ta druga funkcja służy bowiem ochronie wyrażonego w art. 45 ust. 1 Konstytucji RP prawa strony do rozpoznania sprawy sądowej bez nieuzasadnionej zwłoki (por. uchwała 7 sędziów NSA z 3 listopada 2009 r. sygn. akt II GPS 3/09, opubl.: ONSAiWSA 2010/1/2; postanowienie NSA z 11 maja 2012 r. sygn. akt I OZ 328/18, opubl. Lex nr 1164456).
W rozpatrywanej sprawie niewątpliwie doszło do naruszenia przez organ obowiązku przekazania skargi w terminie 15 dni. Skarga bowiem do chwili rozpoznawania niniejszej sprawy nie została przekazana do WSA w Poznaniu.
W tym stanie rzeczy Sąd postanowił wymierzyć organowi grzywnę w kwocie [...]zł. W opinii Sądu wymierzenie grzywny w tej wysokości będzie adekwatne do stopnia zaniedbania obowiązku wynikającego wprost z art. 54 § 2 p.p.s.a. Należało bowiem przyjąć, że wynikało ono przede wszystkim z błędnej oceny prawnej obowiązków organu, a nie zlekceważenia tego obowiązku.
Wobec powyższego orzeczono na podstawie art. 55 § 1 w związku z art. 154 § 6 P.p.s.a., jak w punkcie I. postanowienia.
O kosztach postępowania Sąd orzekł w punkcie II. sentencji postanowienia na podstawie art. 200 i 205 § 1 w zw. z art. 64 § 3 P.p.s.a. Na wysokość zasądzonej od organu na rzecz wnioskodawcy kwoty złożył uiszczony wpis od wniosku ([...] złotych – k. 2 akt sądowych), wynagrodzenie adwokata w wysokości [...] zł ustalone na podstawie § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. 2015 r., poz. 1800 ze zm.) oraz należna opłata skarbowa od złożonego pełnomocnictwa (17 zł, k. 5 akt sądowych).
/-/ A. Kiersnowska-Tylewicz
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło