III SA/Po 1220/13
WyrokWSA w Poznaniu2014-09-16
Skład orzekający: Marzenna Kosewska, Ireneusz Fornalik, Mirella Ławniczak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przedsiębiorca transportowy ponosi odpowiedzialność za nałożenie kary pieniężnej z tytułu stosowania przez kierowcę niewłaściwych wykresówek do tachografu, mimo że kierowca został ukarany mandatem karnym za to samo naruszenie?Ratio decidendi
Przedsiębiorca transportowy ponosi odpowiedzialność za nałożenie kary pieniężnej z tytułu stosowania przez kierowcę niewłaściwych wykresówek do tachografu, nawet jeśli kierowca został ukarany mandatem karnym. Obowiązkiem przedsiębiorcy jest zapewnienie kierowcy odpowiednich, zatwierdzonych wykresówek, a ciężar wykazania należytej staranności w organizacji przewozu spoczywa na nim. Brak takiej staranności uzasadnia nałożenie kary administracyjnej.Stan faktyczny
Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał w mocy decyzję Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego nakładającą na przedsiębiorcę J.F. karę pieniężną za stosowanie przez kierowcę I.K. niewłaściwych wykresówek do tachografu. Strona skarżąca podniosła, że kierowca został już ukarany mandatem karnym i że przedsiębiorca nie miał wpływu na działania kierowcy. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, uznając odpowiedzialność przedsiębiorcy.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 16 września 2014 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzenna Kosewska (spr.) Sędziowie WSA Ireneusz Fornalik WSA Mirella Ławniczak Protokolant: st. sekr. sąd. Janusz Maciaszek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 września 2014 roku przy udziale sprawy ze skargi J.F. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia ... czerwca 2013 roku nr ... w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym oddala skargę
Decyzją z dnia ... kwietnia 2013 r., na podstawie art. 92a ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (tekst jedn. Dz.U. z 2007 r. Nr 125, poz. 874 ze zm.; dalej: u.t.d.), ... Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na J.F., prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą "J.F. T." karę pieniężną w wysokości ... zł, z tytułu zastosowania typu wykresówki niezatwierdzonego lub nieprzeznaczonego dla danego typu urządzenia rejestrującego.
W uzasadnieniu organ pierwszej instancji wyjaśnił, że w dniu ... lutego 2013 r. kontrolerzy ... Wojewódzkiej Inspekcji Transportu Drogowego przeprowadził kontrolę pojazdu marki M., prowadzonego w imieniu przedsiębiorcy J.F. przez I.K.. W trakcie kontroli ustalono, że pojazdem realizowano krajowy przewóz drogowy rzeczy (przewóz mebli). Kierowca okazał m.in. dokument na przewożony ładunek, wypis z licencji na krajowy zarobkowy transport drogowy rzeczy oraz wykresówki z poszczególnych dni stycznia oraz lutego 2013 r. (łącznie ... sztuk). W toku oględzin pojazdu stwierdzono, że wykresówki te nie były przeznaczone do zainstalowanego w kontrolowanym pojeździe tachografu marki M. Urządzenie rejestrujące posiadało znak zatwierdzenia typu el-62, którego nie posiadały wspomniane wykresówki okazane przez kierowcę pojazdu.
Z powyższej kontroli sporządzono protokół. Ponadto organ administracyjny pierwszej instancji przeprowadził dowód z przesłuchania świadka – kierowcy kontrolowanego pojazdu.
W odwołaniu od powyższego rozstrzygnięcia strona podniosła, że organ pierwszej instancji błędnie ustalił kwestię naruszenia, gdyż kierowca złożył oświadczenie, w którym przyznał się do naruszenia norm użytkowania analogowego tachografu, poprzez użycie innego typu wykresówek, za co został ukarany mandatem karnym. Stąd przedsiębiorca nie powinien już ponosić konsekwencji finansowych za działania kierowcy. Strona nie miała wpływu na powstanie naruszeń, które były efektem działań kierowcy.
Decyzją z dnia ... czerwca 2013 r., na podstawie m.in. art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.; dalej: k.p.a.), Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził, że kara pieniężna została nałożona na stronę słusznie i zgodnie z przepisami prawa. Bezsprzecznym jest bowiem, co wykazała analiza okazanych do kontroli tarcz tachografu, że stosowano niewłaściwy dla tachografu zamontowanego w kontrolowanym pojeździe typ wykresówek.
W ocenie organu drugiej instancji, w niniejszej sprawie nie zaistniały okoliczności mogące wyłączyć odpowiedzialność przedsiębiorcy za stwierdzone naruszenie. Podmiot prowadzący działalność gospodarczą w zakresie transportu drogowego obowiązany jest dochować obowiązków oraz warunków wynikających z ustawy o transporcie drogowym.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu strona wniosła o uchylenie decyzji Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia ... czerwca 2013 r., która jej zdaniem została wydana z rażącym naruszeniem stosowanym przepisów prawa materialnego oraz procesowego, w szczególności jako dokumentu opierającego się na domniemaniu określenia sprawy nieprawidłowości, w sytuacji ewidentnego braku wpływu przewoźnika drogowego na samoistne działalnie osoby prowadzącej pojazd samochodowy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
W ocenie Sądu w podlegającej kontroli sądowoadministracyjnej zaskarżonej decyzji organ trafnie uznał, że w dniu kontroli stwierdzono stosowanie wykresówek niezatwierdzonych i nieprzeznaczonych do danego typu urządzenia rejestrującego, co dawało podstawy do nałożenia na stronę skarżącą kary pieniężnej oraz , że w okolicznościach rozpatrywanej sprawy brak jest podstaw do wyłączenia odpowiedzialności przedsiębiorcy za naruszenie (art.92c u.t.d. ) .
Zgodnie z treścią art.14 ust.1 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym (Dz.Urz. L 370 z 31.12.1985, s. 21), pracodawca wyda wystarczającą ilość wykresówek kierowcom pojazdów wyposażonych w urządzenia rejestrujące zgodnie z załącznikiem 1, mając na uwadze długość okresu pracy, osobisty charakter wykresówki i możliwość zaistnienia konieczności ich wymiany w przypadku, gdy są zniszczone lub zatrzyM.e przez upoważnionego funkcjonariusza służb kontrolnych. Pracodawca wydaje kierowcom tylko te wykresówki, które są zgodne z zatwierdzonym wzorem, właściwe dla użycia w urządzeniu rejestrującym zainstalowanym w pojeździe.
Z zebranego materiału dowodowego wynika, że w dniu kontroli stwierdzono zastosowanie 18 wykresówek, które nie były zatwierdzone i nie były odpowiednie dla urządzenia rejestrującego zainstalowanego w pojeździe. W kontrolowanym pojeździe zainstalowany był tachograf M., który posiadał znak zatwierdzenia typu "el-62". Do tego tachografu używane wykresówki powinny zatem wskazywać znak zatwierdzenia "el-62". Wykresówki okazane podczas kontroli nie zawierały tego znaku zatwierdzenia.
Należy podkreślić, że obowiązkiem przedsiębiorcy jest zapewnienie kierowcom odpowiedniej ilości wykresówek, które zostały dopuszczone przez odpowiedni urząd i nadają się do stosowania w zainstalowanym tachografie. Skarżący nie wyposażył kierowcę w odpowiednie wykresówki, co uzasadniało nałożenie na niego kary administracyjnej określonej w punkcie 6.3.2 załącznika do ustawy o transporcie drogowym.
W niniejszym przypadku organ odwoławczy zasadnie stwierdził, że w sprawie nie zaistniały okoliczności wymienione w art. 92c u.t.d., mogące wyłączać odpowiedzialność przedsiębiorcy za stwierdzone naruszenie, tj. okoliczności sprawy i dowody nie wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć. Należy wskazać, że w toku postępowania wyjaśniającego przedsiębiorca powinien wykazać, że dołożył należytą staranność, tzn. uczynił wszystko, czego można od niego rozsądnie wymagać organizując przewóz, a jedynie wskutek niezależnych okoliczności lub nadzwyczajnych zdarzeń doszło do naruszenia prawa. Zdaniem Sądu w rozpatrywanej sprawie organ na podstawie zeznań kierowcy Ireneusz Kaczmarka prawidłowo przyjął , że J.F. jako przedsiębiorca nie dochował należytej staranności w organizacji przewozu , albowiem wyposażył kierowcę w nieprawidłowe wykresówki .
W wypadku kar administracyjnych przedsiębiorca ponosi odpowiedzialność za naruszenie prawa przez kierowcę. Przewoźnik organizuje bowiem pracę kierowców i sprawuje nad nimi nadzór. Ponosi on ryzyko prowadzenia przedsiębiorstwa transportowego oraz posiada instrumenty prawne i faktyczne, by zapewnić należyte wykonywanie obowiązków przez kierowców, tak aby nie dochodziło do naruszenia prawa. Na przewoźniku spoczywa zatem ciężar wykazania, że dołożył należytej staranności organizując przewóz i nie mógł przewidzieć naruszenia prawa przez kierowcę. Pogląd taki jest powszechnie przyjęty w orzecznictwie sądów administracyjnych (zob. m.in. wyroki NSA: z 2 czerwca 2009 r., II GSK 989/08; z 20 października 2010r.; II GSK 936/09; z 24 lutego 2011 r., II GSK 258/10; z 30 października 2013 r., II GSK 909/12 – http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Mając na uwadze powyższe Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło