III SA/Po 611/09
WyrokWSA w Poznaniu2009-12-03
Skład orzekający: Walentyna Długaszewska, Marzenna Kosewska, Mirella Ławniczak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w przypadku nabycia nieruchomości w stanie technicznym uniemożliwiającym prowadzenie działalności gospodarczej, podatnik jest zwolniony z wyższych stawek podatku od nieruchomości, jeśli stan ten wynika z zaniedbań podatnika, a nie obiektywnych przeszkód niezależnych od niego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że jeśli stan techniczny nieruchomości uniemożliwiający prowadzenie działalności gospodarczej wynika z zaniedbań podatnika (np. brak przyłączy mediów, które mógł wykonać), a nie z obiektywnych przeszkód niezależnych od niego, to podatnik nie może powoływać się na te okoliczności w celu uniknięcia wyższych stawek podatku od nieruchomości. Ciężar wykazania obiektywnych przeszkód technicznych spoczywa na podatniku, a w przypadku opóźnionego zgłoszenia nieruchomości do opodatkowania, weryfikacja tych przeszkód może być niemożliwa.Stan faktyczny
Podatnicy nabyli nieruchomość w marcu 2004 roku, która według ich twierdzeń była w stanie ruiny i nie nadawała się do użytkowania. Złożyli informację podatkową dopiero w grudniu 2008 roku, po wezwaniu organu. Organ podatkowy pierwszej instancji ustalił podatek od nieruchomości za 9 miesięcy 2004 roku, stosując stawki dla działalności gospodarczej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy, uznając, że stan techniczny nieruchomości nie stanowił obiektywnej przeszkody dla prowadzenia działalności gospodarczej, a ewentualne zaniedbania w tym zakresie obciążają podatników. Skarżący zarzucali organom naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym brak uzasadnienia decyzji oraz niewłaściwą ocenę stanu technicznego nieruchomości.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 03 grudnia 2009 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Walentyna Długaszewska Sędziowie WSA Marzenna Kosewska WSA Mirella Ławniczak (spr.) Protokolant: st. sekr. sąd. Damian Wojtkowiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 03 grudnia 2009 roku przy udziale sprawy ze skargi K. G. i I. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości podatku od nieruchomości za 2004 rok. oddala skargę /-/ M. Ławniczak /-/ W. Długaszewska /-/ M. Kosewska
Burmistrz Miasta i Gminy W., pismem z dnia 17 listopada 2004 roku skierowanym do I. i K. G., wezwał podatnika do złożenia informacji na podatek od nieruchomości za lata 2004-2008 lub złożenia wyjaśnień w sprawie niezłożenia przedmiotowej informacji. Burmistrz podkreślił, że według informacji będących w posiadaniu organu, aktem notarialnym nr [...] z dnia 03 marca 2004 roku wyżej wymienieni nabyli nieruchomość położoną we W. przy ul. [...] (Dz. [...] o pow. 1154m² wraz z budynkami).
W dniu 05 grudnia 2008 roku do urzędu Miasta i Gminy we W. wpłynęła informacja I. i K. G. w sprawie podatku od nieruchomości za lata 2004-2008.
W treści informacji zaznaczono, że informacja jest składana po raz pierwszy, a podatnikiem podatku od nieruchomości jest I. G. i K. G.. Jako datę zdarzenia rodzącego obowiązek podatkowy wskazano marzec 2004 roku (akt notarialny [...] z dnia 03 marca 2004 roku). Przedmiot opodatkowania opisano w następujący sposób: 1.154m² - powierzchnia gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, 292m² - powierzchnia użytkowa budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej o wysokości kondygnacji 1,40-2,20m (nabycie 03 marca 2004 roku). W części formularza dotyczącej przedmiotu opodatkowania wskazano również: 591m² - grunty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej (nabycie 20 czerwca 2006 roku akt notarialny [...]). Opis przedmiotu opodatkowania został przedstawiony jednolicie za okres od 2004 do 2008 roku.
Burmistrz Miasta i Gminy we W., decyzją z dnia 09 grudnia 2008 roku, nr [...], na podstawie art. 6 ust. 7 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 roku o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. z 2006 roku, nr 121, poz. 844, ze zm.) oraz na podstawie uchwały Rady Miejskiej we Wrześni z dnia 27 listopada 2003 roku nr XIV/141/03 zmieniającej uchwałę nr XXXVII/218/93 rady Miejskiej we Wrześni z dnia 15 stycznia 1993 roku w sprawie podatku od nieruchomości, ustalił zobowiązanie w podatku od nieruchomości za 9 miesięcy 2004 roku w wysokości 3.364,00zł.
Wysokość podatku ustalił w ten sposób, że do powierzchni użytkowej budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej o wysokości kondygnacji 1,40-2,20m (pow. 292m²) zastosował stawkę 12,99zł, a do gruntów związanych z działalnością gospodarczą (pow. 1154m²) zastosował stawkę 0,60zł.
I. G. wniósł odwołanie od powyższej decyzji. Zażądał uchylenia i zmiany wymiaru podatku od nieruchomości.
W uzasadnieniu odwołania wskazał, że w skład nieruchomości zakupionej 30 marca 2004 roku wchodziła działka 1154m² oraz budynek garażowo-handlowy "w stanie ruiny nienadającej się do użytkowania (bez okien, drzwi, z częściowym brakiem stropów i pokryć dachowych, brak posadzek, instalacji grzewczej, elektrycznej, wodnej i sanitarnej, a także brak przyłączy wszystkich mediów: gaz, prąd, woda, kanalizacja, deszczówka)".
W dalszej części odwołania został przedstawiony przebieg przebudowy budynku oraz postęp zagospodarowywania nieruchomości. Odwołujący się wskazał, że w dniu 26 października 2004 roku otrzymał pozwolenie budowlane. W listopadzie 2004 roku wykonano przyłącze gazu, a we wrześniu 2005 roku przyłącze energetyczne (do tego momentu energię elektryczną pobierano z sąsiedniej nieruchomości). W lipcu 2006 roku wybudowano przyłącze wodnokanalizacyjne.
W odwołaniu wskazano również, że zajmowanie nieruchomości pod działalność gospodarczą następowało etapami. W listopadzie 2004 roku wydzierżawiono 68,9m², w listopadzie 2005 roku kolejne 68,9m², w lutym 2006 roku 145m², w kwietniu 2007 roku nastąpiło uruchomienie myjni samochodowej (76m²), a w czerwcu 2007 roku sklepu firmowego (71m²). Wielkość dzierżawy na poziomie wskazanym w informacji podatkowej (292m²) osiągnięto dopiero w czerwcu 2007 roku.
Podsumowując odwołujący się podniósł, że budynek nie był użytkowany "w sposób poprawny" i ogrzewany przez około 10 lat. Podkreślił, że przyłączenie kanalizacji było niemożliwe bez uzyskania warunków przyłączeniowych, gdyż w rejonie ul. [...] nie było instalacji sanitarnej. Możliwość podłączenia się do tej instalacji powstała z chwilą wybudowania kolektora sanitarnego przez firmę [...] w połowie 2006 roku. W ocenie odwołującego się wymiar podatku powinien być współmierny do uzyskiwanych dochodów i wielkości powierzchni przeznaczonej na działalność gospodarczą w poszczególnych latach.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P., decyzją z dnia 28 maja 2009 roku, nr [...], utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wyjaśniło, że okoliczności sprawy nie pozostawiają żadnych wątpliwości, co do tego, że zakupiona nieruchomość od momentu nabycia pozostaje w posiadaniu przedsiębiorcy. Już w akcie notarialnym, obejmującym umowę sprzedaży zaznaczono, że nieruchomość jest przeznaczona na realizację celów gospodarczych. Umowy najmu zostały zawarte przez I. G., jako prowadzącego "A". Firma została wskazana jako strona umowy sprzedaży energii elektrycznej, adresat decyzji zezwalającej na zajęcie pasa drogowego. Z kolei decyzję o pozwoleniu na budowę skierowano do "B". Powołując się na treść art. 337 Kodeksu cywilnego, SKO wyjaśniło, że odwołujący się nie utracił statusu posiadacza samoistnego przez to, że oddał rzecz w posiadanie zależne. Ponadto dzierżawcy również są przedsiębiorcami.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło także, że obiekt położony na zakupionej działce nie może być uznany za budynek, który ze względów technicznych nie był i nie mógł być wykorzystywany w działalności gospodarczej (wyrok WSA w Krakowie z dnia 06 maja 2008 roku, sygn. akt I SA/Kr 279/07). Przeprowadzanie remontów w budynku czy jego adaptacja do prowadzenia zamierzonej w przyszłości działalności gospodarczej stanowi jeden z wyznaczników prowadzenia tej działalności. Nieodpowiedni stan techniczny nie wyłączał budynku z prowadzenia działalności gospodarczej, lecz ograniczał wysokość dochodów uzyskiwanych z nieruchomości. W ocenie Kolegium przejściowe niewykorzystywanie przez podmiot gospodarczy nieruchomości lub jej części służącej do wykonywania działalności gospodarczej nie daje podstaw do tego, by do wymiaru podatku od nieruchomości nie stosować stawek podatkowych przewidzianych dla nieruchomości związanych z działalności gospodarczą.
K. i I. G., reprezentowani przez pełnomocnika w osobie adwokata, wnieśli skargę do sądu administracyjnego. Zażądali uchylenia, zarówno zaskarżonej decyzji, jak i poprzedzającej jej decyzji Burmistrza Miasta i Gminy W.
Powołując się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 09 stycznia 2009 roku, sygn. akt I FSK 1354/2007, Skarżący wskazali, że ocena przesłanki względów technicznych należy do organów podatkowych rozstrzygających w danym postępowaniu podatkowym; przedmiotowa kwestia nie wymaga uprzedniego rozstrzygnięcia prejudycjalnego. Ocena przesłanki niewykorzystywania nieruchomości względów technicznych nie może być dowolna, ani też mieć charakteru uznaniowego.
Zdaniem Skarżących, ustalając wymiar podatku od nieruchomości organ podatkowy w ogóle nie ustalił czy w przedmiotowej sprawie występowały "względy techniczne, które uniemożliwiają wykorzystywanie budynków do prowadzenia działalności gospodarczej; organ nie wyjaśnił wszystkich okoliczności faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy. Decyzja Burmistrza Miasta i Gminy W. narusza art. 210 §1 pkt 6 Ordynacji podatkowej, albowiem nie zawiera uzasadnienia faktycznego decyzji, ani też nie wskazuje podstawy prawnej rozstrzygnięcia. Tym samym nie jest możliwa jej kontrola w celu ustalenia czy ocena organu jest dowolna i czy ma charakter uznaniowy.
Z kolei Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie ustosunkowało się do zarzutu występowania "względów technicznych" uniemożliwiających wykorzystywanie nieruchomości do prowadzenia działalności gospodarczej. Zdaniem Skarżących dostarczone przez nich dokumenty wskazują, że budynek o funkcji garaży i magazynów (stan w momencie nabycia) był niezgodny z funkcją usługowo-handlową i produkcyjną określoną w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Ponadto budynek ze "względów technicznych" nie mógł być wykorzystywany do działalności gospodarczej prowadzonej przez Skarżącego.
Podsumowując Skarżący podnieśli, że Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 17 listopada 2005 roku, sygn. akt FSK 2319/2004 stwierdził, że "jeżeli gmina nie przyłączy gruntu do sieci wodno-kanalizacyjnej, może tym uniemożliwić prowadzenie na nim działalności gospodarczej. Nabywca płaci wówczas niższy podatek od nieruchomości". Skarżących stwierdzili, że przyłącze wodno-kanalizacyjne dla przedmiotowej nieruchomości zostało wykonane w lipcu 2006 roku po wybudowaniu kolektora sanitarnego przez firmę [...]. Do tego czasu możliwość przyłączenia nieruchomości do sieci sanitarnej była niemożliwa.
W dniu rozprawy pełnomocnik Skarżących złożył do akt sądowych dwa protokoły z dnia 15 lipca 2006 roku dotyczące odbioru w stanie odkrytym połączenia wodociągowego do sieci ulicznej oraz odbioru w stanie odkrytym połączenia kanalizacyjnego do sieci ulicznej.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie.
W uzasadnieniu odpowiedzi wskazano, że zarzuty skargi są niesłuszne. Całkowicie chybiony zdaniem organu jest zarzut braku wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. SKO podkreśliło, że nie negowało stanu faktycznego wynikającego z dokumentów przedstawionych przez stronę postępowania, lecz wyprowadziło z nich odmienne wnioski, co do zastosowania przepisów prawa podatkowego.
Kolegium zaznaczyło, że "względy techniczne", o których mowa w art. 1a ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, występują tylko wtedy, gdy przedmiot opodatkowania nie może być wykorzystywany do prowadzenia działalności gospodarczej z przyczyn niezależnych od podatnika. Taka przyczyna zachodziłaby gdyby teren był w ogóle pozbawiony sieci elektrycznej, co wykluczałoby budynkom zapewnienie zasilenia niezbędnego do jakiejkolwiek działalności. Tymczasem strona przed zawarciem umowy o dostawę energii korzystała z podłączenia na tzw. podlicznik. O istnieniu względów technicznych uniemożliwiających wykorzystywanie budynku nie świadczy także brak kanalizacji sanitarnej, gdyż problem usuwania nieczystości płynnych mógł być rozwiązany w inny sposób (szambo).
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Sąd na podstawie art. 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej p.p.s.a.), sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej z punktu widzenia zgodności aktów administracyjnych (art. 3 p.p.s.a.), w tym decyzji, z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Celem tej kontroli jest przywrócenie stanu zgodnego z prawem.
W zakresie swej kognicji sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi ani powołaną podstawą prawną (art. 134 p.p.s.a.). Uwzględniając skargę sąd uchyla decyzję w całości lub części, jeżeli stwierdzi: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, gdy naruszenie prawa daje podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego oraz gdy stwierdzi naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy bądź też zaistniały przesłanki do stwierdzenia nieważności decyzji lub postanowienia. Jeśli sąd nie dopatrzy się niezgodności decyzji z przepisami prawa, to skargę oddala (art. 151 p.p.s.a.).
Oceniając zaskarżoną decyzję w świetle przedstawionych kryteriów, sąd stwierdził, że nie narusza ona ani prawa procesowego ani prawa materialnego. Organy w zakresie powierzonych im kompetencji i na podstawie zgodnych z rzeczywistością ustaleń faktycznych w sposób prawidłowy ustaliły zobowiązanie podatkowe w podatku od nieruchomości.
Skarga jest bezzasadna i nie zasługuje na uwzględnienie z następujących powodów.
Zgodnie z art. 7a ust.1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, w brzmieniu obowiązującym od 01 stycznia 2003 roku, dla potrzeb wymiaru i poboru podatku od nieruchomości organy podatkowe prowadzą ewidencję podatkową nieruchomości w systemie informatycznym. Ewidencja podatkowa nieruchomości zawiera dane o podatnikach i przedmiotach opodatkowania, w szczególności wynikające z informacji i deklaracji składanych przez podatników na podstawie przepisów ustawy, danych zawartych w księgach wieczystych, w ewidencji gruntów i budynków oraz innych ewidencjach i rejestrach, w tym prowadzonych przez organy administracji publicznej, a w szczególności:
1) przed dniem wejścia w życie ustawy,
2) aktów notarialnych,
3) ewidencji decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu i wydanych decyzji o pozwoleniu na budowę,
4) planu zagospodarowania przestrzennego,
5) ewidencji prowadzonych przez urzędy skarbowe,
6) Krajowej Ewidencji Podatników.
Stosownie do art. 6 ust. 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, w brzmieniu obowiązującym od dnia 01 stycznia 2003 roku, obowiązek podatkowy powstaje od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym powstały okoliczności uzasadniające powstanie tego obowiązku. Zgodnie z ust. 3 art. 6 cytowanej ustawy, jeżeli w trakcie roku podatkowego zaistniało zdarzenie mające wpływ na wysokość opodatkowania w tym roku, a w szczególności zmiana sposobu wykorzystywania przedmiotu opodatkowania lub jego części, podatek ulega obniżeniu lub podwyższeniu, poczynając od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym nastąpiło to zdarzenie. Natomiast zgodnie z treścią ust. 6 art. 6 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych osoby fizyczne są obowiązane złożyć właściwemu organowi podatkowemu informację o nieruchomościach i obiektach budowlanych, sporządzoną na formularzu według ustalonego wzoru, w terminie 14 dni od dnia wystąpienia okoliczności uzasadniających powstanie albo wygaśnięcie obowiązku podatkowego w zakresie podatku od nieruchomości lub od dnia zaistnienia zdarzenia, o którym mowa w ust. 3.
Bezpodstawny jest zarzutu braku uzasadnienia prawnego i faktycznego w rozstrzygnięciu Burmistrza Miasta i Gminy W.; zarzut naruszenia art. 210 §1 pkt 6 Ordynacji podatkowej.
Kwestionowane rozstrzygnięcie wskazuje podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz, w sposób tabelaryczny, przedstawia przedmiot opodatkowania, zastosowane stawki podatkowe, okres, za który naliczono podatek, a także całościowe obciążenie podatkowe. Decyzja zawiera także pouczenie o odwołaniu, terminie zapłaty podatku oraz możliwości wykonania decyzji w trybie egzekucji administracyjnej.
Wobec braku szerszego omówienia przedmiotowego zarzutu trudno wskazać, co Skarżący mieli na myśli zarzucając brak uzasadnienia prawnego i faktycznego decyzji Burmistrza Miasta i Gminy W. Podkreślić przy tym należy, że kwestia niewykorzystywania przedmiotu opodatkowania do prowadzenia działalności gospodarczej ze względów technicznych została podniesiona dopiero w odwołaniu (art. 1a ust.1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych).
Burmistrz Miasta i Gminy W. ustalił podatek od nieruchomości zgodnie z informacją podatkową złożoną przez Skarżących. Organ oparł rozstrzygnięcie w całości o dane przekazane przez podatnika. Decyzja uwzględnia rodzaj, powierzchnię i sposobu wykorzystywania nieruchomości zadeklarowany przez podatnika. W konsekwencji w wydanym rozstrzygnięciu Burmistrz określił jedynie prawnopodatkowe konsekwencje dla stanu faktycznego (przedmiotu opodatkowania) opisanego przez Skarżących. Na marginesie wskazać można, że zgodnie z art. 210 §5 Ordynacji podatkowej, organy podatkowe mogą odstąpić od uzasadnienia decyzji, gdy w całości uwzględnia ona żądanie strony.
Złożona informacja podatkowa i treść umowy sprzedaży (akt notarialny) jednoznacznie określały gospodarcze, garażowo-magazynowe, użytkowanie zakupionego budynku oraz wskazywały przeznaczenie nabytej nieruchomości do realizacji celów gospodarczych. W tym stanie rzeczy Burmistrz Miasta i Gminy W. prawidłowo zastosował stawki podatkowe dla gruntu (0,60zł) i budynku (12,99zł) związanego z działalnością gospodarczą. Stan faktyczny podany w informacji podatkowej nie był niezgodny z ewidencją podatkową prowadzoną przez organ podatkowy.
Brak działań Burmistrza Miasta i Gminy W. mających na celu wyjaśnienie czy przedmiot opodatkowania ze względów technicznych mógł być wykorzystywany do działalności gospodarczej w żaden sposób nie dowodzi naruszenia przepisów dotyczących postępowania wyjaśniającego (dowodowego), w szczególności art. 122 Ordynacji podatkowej. Zgromadzone dowody nie wskazywały na potrzebę uzupełnienia materiału dowodowego, w szczególności na fakt, że zakupione budynki nie mogły być ze względów technicznych gospodarczo użytkowane. Jeżeli organ podatkowy nie miał podstaw kwestionować poprawności złożonej deklaracji, to nie miał też obowiązku prowadzić postępowania dowodowego w celu ustalenia, czy "względy techniczne", o których mowa w art. art. 1a ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, faktycznie występują (porównaj wyrok WSA w Warszawie z dnia 10 września 2009 roku, sygn. akt III SA/Wa 767/07, Lex nr 340507). Stąd ustalenie Burmistrza Miasta i Gminy W., że zgłoszona do opodatkowania nieruchomości była związana z działalnością gospodarczą, nie nosiło cech dowolności i znajdowało oparcie w zgromadzonym materiale dowodowym (art. 187 §1 Ordynacji podatkowej).
Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 22 czerwca 2007 roku, sygn. akt II FSK 773/06, Lex nr 339937, wyraził pogląd, że "to na przedsiębiorcy, powołującym się na tego rodzaju przyczyny, ciąży obowiązek wykazania, że dany przedmiot opodatkowania nie jest i nie może ze względów technicznych być wykorzystywany do prowadzenia działalności gospodarczej". Z kolei w doktrynie (glosa do powołanego orzeczenia autorstwa K. Radzikowskiego) wyrażono pogląd, że "ciężar wykazania okoliczności korzystnych dla podatnika, a więc stanu technicznego obiektu wyłączającego go z zakresu przedmiotu opodatkowanego stawką właściwą dla nieruchomości wykorzystywanych na potrzeby działalności gospodarczej, spoczywa na organie podatkowym".
Mając na uwadze powyższe rozbieżności, wskazać należy, że w okolicznościach kontrolowanej sprawy Skarżący rażąco naruszyli obowiązek złożenia właściwemu organowi podatkowemu, w terminie 14 dni od dnia wystąpienia okoliczności uzasadniających powstanie obowiązku podatkowego, informacji o nieruchomościach i obiektach budowlanych (art. 6 ust. 6 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych). Końcowy termin na złożenie przedmiotowej informacji upływał z dniem 17 marca 2004 roku. Natomiast Skarżący ujawnili przedmiot opodatkowania dopiero na wezwanie organu podatkowego po upływie czterech lat i dziewięciu miesięcy od dnia nabycia nieruchomości, tj. w dniu 05 grudnia 2008 roku (prezentata Urzędu Miasta i Gminy W. na informacji w sprawie podatku od nieruchomości).
Jeśli nawet uznać, jak to wyrażono w wyroku NSA z dnia 09 stycznia 2009 roku, sygn. akt II FSK 1354/07, Lex nr 478297, że względy techniczne uniemożliwiające wykorzystywanie nieruchomości w działalności gospodarczej obejmują także " (...) wady fizyczne budynków i budowli, które uniemożliwiają w sposób stały korzystanie z nich przez przedsiębiorcę (...)", to w kontrolowanej sprawie podatnicy swoim zaniechaniem wytworzyli sytuację, w której weryfikacja ich twierdzeń wskazujących, że "budynek garażowo-handlowy znajdował się w stanie ruiny nienadającej się do użytkowania", stała się dla organów podatkowych ograniczona, a nawet niemożliwa.
Z tych względów, zdaniem Składu orzekającego, to na Skarżących ciążył obowiązek wykazania, że zakupiony w marcu 2004 budynek, lecz zgłoszony do opodatkowania w grudniu 2008 roku, był w stanie, który uniemożliwiał jego wykorzystywanie do prowadzenia działalności gospodarczej. Z uwagi na zamknięcie organowi możliwości sprawdzenia stanu technicznego budynku na dzień nabycia bezprzedmiotowy jest zarzut niepodjęcia działań niezbędnych dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz jej załatwienia.
Podkreślić należy, że dowody przedstawione na etapie powstępowania odwoławczego nie uzasadniały przeprowadzenia postępowania dowodowego w całości lub znacznej części. Stąd brak było podstaw do zastosowania art. 233 §1 Ordynacji podatkowej. Ocena złożonych dokumentów nie wykraczała poza ramy uzupełniającego postępowania dowodowego. Tym samym nie może być mowy o pozbawieniu strony jednej instancji postępowania.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo uznało, że w okolicznościach kontrolowanej sprawy nie zachodzą względy techniczne, które uniemożliwiałyby wykorzystywanie zakupionej nieruchomości w działalności gospodarczej.
Żaden z dokumentów przedstawionych przez Skarżących nie wskazuje, że "budynek garażowo-handlowy znajdował się w stanie ruiny nienadającej się do użytkowania". Przedłożone dowody wskazują jedynie na fakt przeprowadzania remontów w budynku, co nie oznacza pozbawienia go związku z działalnością gospodarczą. Adaptacja budynków do prowadzenia zamierzonej w przyszłości działalności gospodarczej stanowi jeden z wyznaczników prowadzenia tejże działalności (porównaj wyrok NSA z dnia 16 lutego 2006 roku, sygn. akt II FSK 301/05, Lex nr 193364).
Zawarta w skardze sugestia, że brak możliwości wykorzystywania nieruchomości w działalności gospodarczej wynikał z treści planu zagospodarowania przestrzennego jest, w świetle dowodów zgromadzonych w aktach sprawy, nieprawdziwa. Z wydanych na rzecz Skarżących rozstrzygnięć prawno-budowlanych wynika, że zarówno przeznaczenie garażowo-magazynowe, jak i przeznaczenie handlowo-usługowe, przedmiotowego budynku było zgodne z planem zagospodarowania przestrzennego. Skarżących w 2004 roku uzyskali pozwolenie na roboty budowlane i zmianę przeznaczenia budynku pod rządem planu zagospodarowania przestrzennego uchwalonego w 1995 roku.
W ocenie Sądu, Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo przyjęło, że niewykorzystywanie przez Skarżący budynku w okresie od dnia nabycia do dnia zawarcia pierwszej umowy dzierżawy, czyli od marca do listopada 2004 roku, miało charakter przejściowy i związane było z adaptacją budynku do nowego rodzaju działalności gospodarczej. Taki stan rzeczy nie dawał podstaw do tego, by do wymiaru podatku od nieruchomości nie miały zastosowania stawki przewidziane dla nieruchomości związanych z działalnością gospodarczą.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo przyjęło, że wyrażenie "nie jest i nie może być wykorzystywana do prowadzenia działalności ze względów technicznych" oznacza obiektywne przeszkody sprawiające, że przedmioty opodatkowania nie są i trwale nie mogą być wykorzystywane w działalności gospodarczej. Skoro przyłączenie nieruchomości do instalacji gazowej czy energetycznej zależało od podatnika, to nie zachodzi sytuacja, w której obiektywne względy (okoliczności niezależne od podatnika) uniemożliwiały gospodarcze wykorzystanie nieruchomości. Zgodne z doświadczeniem życiowym i potwierdzone w materiałem dowodowym jest stanowisko SKO, że wykonywanie przyłączy: energetycznego, gazowego oraz wodnokanalizacyjnego nie stanowiło przeszkody uniemożliwiającej gospodarcze wykorzystywanie zakupionego budynku.
Podkreślenia wymaga, że jeszcze przed wykonaniem przyłącza wodnokanalizacyjnego (lipiec 2006 roku) Skarżący zawierali już z przedsiębiorcami umowy dzierżawy obejmujące powierzchnię 282,80m² (stan do lutego 2006 roku). W tej sytuacji wykonanie rzeczonego przyłącza nie mogło być przesłanką do stwierdzenia, że prowadzenie działalności gospodarczej w zakupionym budynku było niemożliwe ze względów technicznych (porównaj wyrok NSA z dnia 17 listopada 2005 roku, sygn. akt FSK 2319/04, Lex nr 165709)
Trafne jest także stanowisko SKO, że częściowe wydzierżawianie budynku nie uzasadnia zastosowania niższych stawek podatkowych do części budynku jeszcze przebudowywanych. Jeżeli budynek istnieje i ma jednolite przeznaczenie, to opodatkowaniu podlega cała jego powierzchnia użytkowa, choćby w danym roku część budynku nie była wykorzystywana (porównaj wyrok NSA z dnia 23 stycznia 2008 roku, sygn. akt II FSK 1520/06, Lex nr 401745). Ponadto wykonywanie w części budynku przez najemców działalności gospodarczej jest wystarczające do uznania go za związany z działalnością gospodarczą w rozumieniu art. 5 ust. 1 pkt 3 ustawy z 12 stycznia 1991 roku o podatkach i opłatach lokalnych (porównaj wyrok NSA 20 stycznia 2005 roku, sygn. akt FSK 1368/04, Lex nr 164833).
Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę oddalono.
/-/ M. Ławniczak /-/ W. Długaszewska /-/ M. Kosewska
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło