III SAB/Po 31/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maciej Busz (spr.) Sędzia WSA Józef Maleszewski Sędzia WSA Sebastian Michalski po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 4 lutego 2026 r. sprawy ze skargi J. S. na bezczynność Wójta Gminy w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1. zobowiązuje Wójta Gminy do załatwienia sprawy z wniosku J. S. z dnia 18 sierpnia 2025 r. w zakresie części pkt 7 – w terminie 14 dni od dnia doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami administracyjnymi sprawy; 2. stwierdza, że Wójt Gminy dopuścił się bezczynności w zakresie rozpatrzenia wniosku z dnia 18 sierpnia 2025 r.; 3. stwierdza, że bezczynność ta nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 4. oddala skargę w pozostałym zakresie; 5. zasądza od Wójta Gminy na rzecz skarżącej J. S. kwotę 100 zł (słownie: sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. III SAB/Po 31/26 Uzasadnienie J. S. w dniu 18.08.2025 r. na podstawie art. 2 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej z dnia 6 września 2001 r. (Dz. U. Nr 112, poz. 1198) zwróciła się do Wójta Gminy z wnioskiem o udostępnienie informacji w zakresie dowozu, oznaczeń pojazdów do przewozu niepełnosprawnych dzieci do szkół na terenie Gminy [...] oraz pracowników świadczących usługi dowozu. Poprosiła o pisemną odpowiedź : "1. z jakiego powodu pojazd [...] o numerze rejestracyjnym [...] w roku szkolnym [...] nie był oznaczony niebieskim znakiem osoby niepełnosprawnej na czas przewozu mojej niepełnosprawnej córki J. S. do szkoły podstawowej w K. . Czy pozostałe dowozy dzieci do szkół na terenie gminy [...] oraz do K. do Szkoły Specjalnej nr [...] były oznaczone? 2. Wyżej wymieniony bus służący do przewozu dzieci niepełnosprawnych służy również do przewozu np materiałów budowlanych na potrzeby Urzędu Gminy oraz do przewozu bezdomnych zwierząt z terenu Gminy [...] do schronisk (co nagrał domowy monitoring), czy zadaniem Wójta naprawdę tak wyglądają pojazdy do przewozu osób niepełnosprawnych??? Zaznaczam też że bardzo często takie wielkogabarytowe towary, także dary dla powodzian były przewożone tym pojazdem w czasie dowozu do szkoły mojej córki. 3. Wyżej wymieniony pojazd [...] w miesiącu wrzesień 2024 wielokrotnie dowoził moją córkę do szkoły bez jednej z bocznych szyb, proszę o informację kto dopuścił do takiego zaniedbania. Oczywiście dane takie posiada Urząd Gminy, ponieważ wymiana szyby widnieje w ewidencji wydatków. 4. Proszę o postawę prawną do stwierdzenia, że moja niepełnosprawna córka nie wymaga pojazdu konstrukcyjnie przeznaczonego do tego celu. Osoba niepełnosprawna to nie tylko osoba na wózku inwalidzkim, to każda osoba legitymująca się ważnym orzeczeniem o niepełnosprawności. 5. Proszę o postawę prawną która rozgranicza osoby niepełnosprawne dla których należy zachować wszystkie środki bezpieczeństwa na czas zorganizowanego przewozu a dla których jak w przypadku mojej córki już nie trzeba. 6. Czy w ciągu ostatnich 5 lat Wójt Gminy starał się o dofinansowanie do zakupu specjalistycznego samochodu/busa do przewozu osób niepełnosprawnych ze środków publicznych? Jeśli tak to z jakim skutkiem a jeśli nie to dlaczego nie widział takiej potrzeby skoro Gmina takiego pojazdu nie posiada. 7. Proszę o podstawę prawną świadczącą o tym, że kierowca przewożący do szkoły dzieci niepełnosprawne, świadczący przewozy regularne i zorganizowane - pracownik Gminy [...] pełniąc funkcję kierowcy w czasie dowozu dzieci niepełnosprawnych do szkoły nie wymaga żadnych licencji, dodatkowych kursów ,badań ani zawodowego prawa jazdy. Ma to znacznie w związku z otrzymanym pismem z dnia 30.07.2025, [...] Proszę o informację jakie konkretnie kwalifikacje posiada kierowca wyznaczony przez Urząd Gminy [...]. Proszę także o informację czy w umowie o pracę osoby wyznaczonej jako kierowca dzieci niepełnosprawnych w roku szkolnym [...] widniał zapis, że jest zatrudniony na tym stanowisku. Czy pracownik gminy, pełniący funkcję kierowcy otrzymywał z tego tytułu wynagrodzenie, czy też robił to w godzinach swojej pracy w miejscowości K.. 8. W piśmie z dnia 12.08.2025 pkt III "Gmina [...] nie posiada jeszcze informacji dotyczących pojazdów, którymi będzie zapewniany transport uczniów do szkół w roku szkolnym [...]" nie ma zapisu że dotyczy to dzieci niepełnosprawnych, zatem Gmina nie ma transportu dla żadnych dzieci z terenu objętego obowiązkowym dowozem. Proszę zatem o informację kiedy Urząd Gminy będzie posiadał informacje dotyczące dowozu dzieci niepełnosprawnych do szkół tym bardziej że nowy rok szkolny zaczyna się za 2 tygodnie. Mam nadzieję, że w tym roku szkolnym już od 2 września dowóz dla mojej córki będzie zapewniony i nie powtórzy się sytuacja z ubiegłego roku , gdzie pierwsze kilkanaście dni musiałam dowozić córkę sama do szkoły bez zwrotu kosztów za ten dowóz przez Urząd Gminy [...]. Było tak pomimo faktu, że Urząd Gminy posiadł już pojazdy, które służyły do przewozu . Uprzejmie proszę o pisemną odpowiedź w terminie 5 dni, przesłaną na adres e-mail nadawcy." Wójt Gminy pismem z 27.08.2025 r. na podstawie art. 13 ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r. ze zm. 902, dalej: "u.d.i.p.") zawiadomił o przedłużeniu terminu do rozpatrzenia wniosku z dnia 18.08.2025 r. ze względu na duży stopień skomplikowania sprawy, w tym w szczególności na konieczność przeanalizowania możliwości udostępnienia żądanych informacji w kontekście obowiązujących przepisów prawa. Z uwagi na szeroki zakres żądanych informacji wniosek wymaga szczegółowej analizy odnoszącej się do oceny charakteru wnioskowanych informacji oraz ustalenia posiadanych informacji we wnioskowanym zakresie. Wobec powyższego wyznaczono nowy termin załatwienia wniosku, tj. do dnia 25.09.2025 r. W dniu 19.11.2025 r, J. S. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na bezczynność Wójta Gminy, zarzucając naruszenie art. 13 ust. 1, art. 13 ust. 2, art. 16 ust. 1 u.d.i.p. przez nieudzielenie informacji publicznej zgodnie z żądanym zakresem i wniosła o: 1. Zobowiązanie Wójta Gminy do udzielenia żądanej informacji publicznej w terminie 14 dni od daty doręczenia akt organowi. 2. Zobowiązanie Wójta Gminy do ukarania dyscyplinarnego pracownika winnego niezałatwienia sprawy w terminie. 3. Rozpoznanie w trybie uproszczonym 4. Zasądzenie kosztów postępowania od organu na rzecz skarżącego. W uzasadnieniu skargi wyjaśniono, że dnia 18.08.2025 r. skarżąca złożyła drogą elektroniczną za pośrednictwem skrzynki e mail wniosek do Wójta Gminy o udostępnienie informacji publicznej poprzez zadanie pytań dotyczących dowozu dzieci niepełnosprawnych do szkół, w tym jej niepełnosprawnej córki J. S.. Do dnia złożenia niniejszej skargi, tj. do 19.11.2025 r. organ administracji publicznej nie udostępnił żądanej informacji ani też nie wydał decyzji odmownej zgodnie z art. 16 ust. 1 u.d.i.p., czym naruszył ustawowy, 14-dniowy termin wskazany w art. 13 ust. 1 u.d.i.p. Organ nie odpowiedział na wskazany w mailu adres mailowy za pomocą, którego miała zostać udostępniona informacja publiczna i tym samym nie została ona udostępniona publicznie. Ponadto Wójt przedłużył czas wydania odpowiedzi publicznej do dnia 25.09.2025 r., jednak do dnia dzisiejszego nie odpowiedział. Każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną, zgodnie z art. 1 u.d.i.p. organ jest zobowiązany, zgodnie z treścią art. 4 ust. 1 pkt u.d.i.p., do udostępniania informacji publicznej będącej w jego posiadaniu. Zgodnie z przepisem art. 13 ust. 1 u.d.i.p. udzielenie informacji publicznej powinno nastąpić niezwłocznie, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku. Termin ten minął. Z uwagi na powyższe, organ pozostaje w bezczynności w załatwieniu przedmiotowego wniosku. Wójt Gminy w odpowiedzi na skargę przyznał, że faktycznie doszło do uchybienia terminowi udzielenia odpowiedzi na wniosek o informację publiczną. Wbrew zarzutom skarżącej, odpowiedź na wniosek została przygotowana w terminie ustawowym, jednakże z przyczyn niezależnych od woli kierownictwa Organu, a na skutek nieszczęśliwego zbiegu okoliczności nie została nadana w terminie pocztą, a więc nie dotarła do adresata. Przyczyną opóźnienia był błąd polegający na omyłkowym zaniechaniu wysyłki gotowego pisma poprzez odłożenie przez pracownika korespondencji na niewłaściwe miejsce, zamiast do koszyka "do wysyłki". Pismo zostało odnalezione dopiero w dniu 19.11.2025 r., po wpłynięciu skargi do WSA. Mając na uwadze powyższe, organ niezwłocznie, tj. w dniu 19.11.2025 r. wysłał skarżącej odpowiedź na jego wniosek. W związku z faktem, że żądana informacja publiczna została skarżącej udostępniona w formie pisemnej, materialnoprawny cel skargi ostał osiągnięty. Sytuacja ta miała charakter incydentalny i nie wynikała z celowego działania mającego na celu opóźnienie dostępu do informacji. Uchybienie terminowi była wynikiem jednostkowego błędu ludzkiego, a nie rażącej opieszałości czy złej woli organu administracji. W związku z powyższym, wniosek skarżącej o udzielenie informacji publicznej został zaspokojony, a postępowanie w zakresie bezczynności organu stało się bezprzedmiotowe. Organ wniósł o umorzenie postępowania sądowoadministracyjnego na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Niniejsza sprawa została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, zgodnie z zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału wydanym na podstawie art. 119 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej "p.p.s.a."). Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 4292) oraz art. 3 § 1 p.p.s.a., sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Zgodnie z art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a (pkt 8), bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw (pkt 9). Z przepisów art. 149 § 1 i 1a p.p.s.a. wynika z kolei, że sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Należy wskazać, że art. 53 § 2b p.p.s.a. stanowi, że skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. Zasadniczo wyczerpanie przysługującego stronie środka zaskarżenia w trybie przewidzianym w art. 37 § 1 k.p.a. przez jego wniesienie (do właściwego organu) stanowi warunek dopuszczalności skargi do sądu administracyjnego na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ (art. 52 § 1 i 2 p.p.s.a.). W kontrolowanej sprawie istotne jest jednak to, że stosuje się wyjątek od zawartej w art. 53 § 2b p.p.s.a. zasady, gdyż do skarg na bezczynność organu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej nie znajduje zastosowania wymóg z art. 53 § 2b in fine p.p.s.a., w postaci uprzedniego wniesienia ponaglenia do właściwego organu (por. wyrok NSA z 28.1.2020 r., I OSK 2433/18). W związku z powyższym Sąd stwierdził, że w przedmiotowej sprawie skarga została wniesiona z zachowaniem wymogów formalnych, o których mowa w ww. przepisach. Bezczynność w prowadzeniu postępowania przez organ administracji publicznej, w rozumieniu art. 37 § 1 pkt 1 z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2024 r. poz. 572 ze zm., dalej jako: k.p.a.) ma miejsce wtedy, gdy nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 k.p.a. Zgodnie z art. 36 § 1 k.p.a. o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a. lub w przepisach szczególnych organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. Ponadto zgodnie z art. 36 § 2 k.p.a. Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu. Z bezczynnością organu mamy do czynienia wówczas, gdy w ustawowo przewidzianym terminie (w przedmiotowej sprawie ten termin w myśl art. 13 ust.1 u.d.i.p. to 14 dni) organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub co prawda prowadził postępowanie, ale pomimo ustawowego obowiązku, nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął w terminie stosownej czynności. Bezczynność jest stanem obiektywnie sprawdzalnym, związanym tylko z upływem terminu określonego w ustawie albo terminu wyznaczonego przez organ na podstawie art. 36 § 1 k.p.a. W sprawie niniejszej, z uwagi na przedmiot zaskarżenia, zastosowanie mają przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2022 r. poz. 902 ze zm., dalej jako: u.d.i.p.). Sąd wskazuje, że chronologia zdarzeń w niniejszej sprawie kształtuje się w następujący sposób: W dniu 18.08.2025 r. wpłynął do Urzędu Gminy [...] sporządzony w tym samym dniu wniosek J. S. wniosek o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej dowozu dzieci niepełnosprawnych do szkół na terenie Gminy [...]. Wójt Gminy pismem z 27.08.2025 r. zawiadomił skarżącą o przedłużeniu terminu do rozpatrzenia wniosku z dnia 18.08.2025 r. wyznaczając nowy termin załatwienia wniosku do dnia 25.09.2025 r. W piśmie z dnia 24.09.2025 r. Wójt Gminy zawarł odpowiedź na przedmiotowy wniosek. Odpowiedź ta znajduje się w aktach sprawy, jednak doręczona została skarżącej dopiero w dniu 20.11.2025 r. Tak więc informacja publiczna została udzielona skarżącej już po wniesieniu skargi do tut. Sądu. Ustawa o dostępie do informacji publicznej definiuje informację publiczną w art. 1 ust. 1, art. 6 ust. 1 i 2, podmioty zobowiązane do jej udzielenia w art. 4 ust. 1 - 3 oraz tryb jej udostępniania i ograniczenia w tym zakresie. I tak zgodnie z art. 1 ust. 1 u.d.i.p. informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych. Z kolei w świetle art. 4 ust. 1 u.d.i.p. obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności: organy władzy publicznej, organy samorządów gospodarczych i zawodowych, podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa, podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego, podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. Stosownie do treści art. 4 ust. 3 u.d.i.p., obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są podmioty będące w posiadaniu takich informacji. W literaturze przedmiotu zauważa się, że adresat wniosku jest zobowiązany do udzielenia informacji publicznej, jeżeli ją ma, bez względu na to, czy wiąże się ona z zakresem jego kompetencji, czy też jest informacją uzyskaną od innych podmiotów. Obowiązany jest zatem każdy podmiot, który posiada informację (niezależnie od tego, czy wiąże się ona z jego zakresem kompetencji) lub powinien ją posiadać (z uwagi na zakres kompetencji). Informację publiczną stanowi treść wszelkiego rodzaju dokumentów odnoszących się do organu wykonującego władzę publiczną lub innych podmiotów wykonujących zadania publiczne. Informacją publiczną będą nie tylko dokumenty bezpośrednio zredagowane i technicznie wytworzone przez taki podmiot, ale także te sporządzone przez inne podmioty, których podmiot zobowiązany używa do zrealizowania powierzonych prawem zadań. Informacją publiczną są zarówno treści dokumentów bezpośrednio przez zobowiązane podmioty wytworzonych, jak i te, których używają przy realizacji przewidzianych prawem zadań, nawet gdy nie pochodzą wprost od nich. Prawo dostępu do informacji publicznej jest gwarantowane konstytucyjnie jako podstawowe prawo obywateli. Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej w art. 61 ust. 1 stanowi, że obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne, a ponadto o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Zgodnie z art. 61 ust. 3 Konstytucji ograniczenie powyższego prawa może nastąpić wyłącznie ze względu na określone w ustawach ochronę wolności i praw innych osób i podmiotów gospodarczych oraz ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego państwa. Skonkretyzowanie prawa do informacji ma miejsce w ustawie z 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz. U. z 2022 roku, poz. 902 ze zm. – dalej powoływana jako u.d.i.p.). Ustawa reguluje zasady i tryb dostępu do informacji, mających walor informacji publicznych, wskazuje, w jakich przypadkach dostęp do informacji publicznej podlega ograniczeniu oraz kiedy żądane przez wnioskodawcę informacje nie mogą zostać udostępnione. Informacja publiczna dotyczy sfery faktów. Jest nią treść dokumentów wytworzonych przez organy władzy publicznej i podmioty niebędące organami administracji publicznej, treść wystąpień, opinii i ocen przez nie dokonywanych, niezależnie do jakiego podmiotu są one kierowane i jakiej sprawy dotyczą. Informację publiczną stanowi więc treść wszelkiego rodzaju dokumentów odnoszących się do organu władzy publicznej, związanych z nim bądź w jakikolwiek sposób dotyczących go. Są nią zarówno treści dokumentów bezpośrednio przez organ wytworzonych, jak i te, których używa przy realizacji przewidzianych prawem zadań (także te, które tylko w części go dotyczą), nawet gdy nie pochodzą wprost od niego. Skoro ustawowe pojęcie sprawy publicznej rozumiane jako sprawa wspólnoty publicznej i wyznaczające ustawowy zakres prawa do informacji publicznej nie może być wykładane w sposób prowadzący do rozszerzenia konstytucyjnych granic tego prawa, to należy przyjąć, że sprawa publiczna oznacza przejaw działalności podmiotów wskazanych w Konstytucji RP w jej rozumieniu wynikającym z unormowań Konstytucji RP, tj. takiej aktywności tych podmiotów, która ukierunkowana jest na wypełnianie określonych zadań publicznych i realizowanie określonych interesów i celów publicznych, co nie jest tożsame z każdym przejawem aktywności tych podmiotów, w tym aktywnością związaną z wewnętrzną organizacją ich funkcjonowania. Wykładnia prokonstytucyjna art. 6 u.d.i.p. prowadzi do wniosku, że informacją o sprawie publicznej jest więc również informacja o podmiotach, o których mowa w art. 4 ust. 1 ustawy oraz zasadach ich funkcjonowania, jedynie w zakresie dotyczącym działalności tych podmiotów. Tak też należy rozumieć informację w zakresie organizacji tych podmiotów (art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. b u.d.i.p.), czy w zakresie prowadzonych przez nie rejestrów, ewidencji i archiwów (art. 6 ust. 1 pkt 3 lit. f u.d.i.p.), a także w zakresie danych publicznych (art. 6 ust. 4 u.d.i.p.) lub w zakresie polityki wewnętrznej i zagranicznej, w tym o zamierzeniach działań władzy ustawodawczej oraz wykonawczej (art. 6 ust. 1 pkt 1 lit. a u.d.i.p.). Koresponduje z tą wykładnią treść art. 4 ust. 1 u.d.i.p. eksponująca element "wykonywania zadań publicznych" przez podmioty będące adresatami roszczeń o udostępnienie informacji publicznej, czyli zadań, które cechuje powszechność i użyteczność dla ogółu a także sprzyjanie osiąganiu celów określonych w Konstytucji lub ustawie (zob. wyrok NSA z dnia 18 sierpnia 2010 r., I OSK 851/10, LEX nr 737513). Mając na uwadze powyższe uwagi należy zatem przyjąć, że wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d..i.p. jest wniosek, który jednocześnie dotyczy: 1) informacji rozumianej jako powiadomienie, zakomunikowanie czegoś, wiadomość, pouczenie (Uniwersalny Słownik Języka Polskiego, Tom A-J, red. S. Dubisz, Warszawa 2008, s. 1212) czyli oświadczenia wiedzy, które - na co wskazuje analiza art. 6 u.d.i.p. - dotyczy określonych faktów, tj. czynności i zachowań podmiotu wykonującego zadania publiczne podejmowanych w zakresie wykonywania takiego zadania; 2) informacji istniejącej i znajdującej się w posiadaniu podmiotu zobowiązanego do jej udzielenia; 3) informacji w zakresie spraw publicznych rozumianych jako przejaw działalności podmiotów wskazanych w Konstytucji RP w jej rozumieniu wynikającym z unormowań Konstytucji RP, tj. takiej aktywności tych podmiotów, która ukierunkowana jest na wypełnianie określonych zadań publicznych i realizowanie określonych interesów i celów publicznych (por. I OSK 1163/15, LEX nr 2260512). Ustawa o dostępie do informacji publicznej precyzyjnie określa obowiązki podmiotu zobowiązanego, do którego został złożony wniosek o udostępnienie takiej informacji, w tym formy załatwienia (zakończenia) sprawy. Podmiot, do którego złożono wniosek o udostępnienie informacji publicznej (art. 4 ust. 1 u.d.i.p.), winien alternatywnie: - udostępnić tę informację w formie czynności materialno-technicznej (art. 10 ustawy), - odmówić jej udostępnienia (art. 16 ust. 1 ustawy), - umorzyć postępowanie (art. 14 ust. 2 w zw. z art. 16 ust. 1 ustawy). Stosownie do art. 16 ust. 1 u.d.i.p., decyzję wydaje się wówczas, gdy organ odmawia udostępnienia informacji publicznej lub umarza postępowanie w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 u.d.i.p. Może być ona więc wydana wtedy, gdy w ogóle przedmiotowa ustawa ma zastosowanie. Jeśli natomiast żądana informacja nie jest informacją publiczną, to nie ma podstaw do wydawania decyzji na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p.. Należy wnioskodawcę poinformować pismem, że sprawa nie dotyczy informacji publicznej (por. wyrok NSA z 17 grudnia 2003 r. sygn. akt II SA/Gd 1153/03, wyrok NSA z dnia 25 marca 2001, sygn. akt II SA 4059/02, wyrok NSA z dnia 19 grudnia 2002 r., sygn. akt II SA 3301/02, wyrok NSA z dnia 20 maja 2016 r., sygn. I OSK 3238/14). Ustawa o dostępie do informacji publicznej ma zapewniać transparentność działań władzy publicznej, umożliwiać społeczną jej kontrolę, budować społeczeństwo obywatelskie i rozwijać demokrację uczestniczącą, w której obywatele mają wpływ na podejmowanie dotyczących ich decyzji. Dlatego żądana informacja, aby uzyskała walor informacji publicznej musi dotyczyć zgodnie z art. 1 ust. 1 "sprawy publicznej". Przedmiotem takiej informacji jest problem lub kwestie, które mają znaczenie dla większej ilości osób, czy grup obywateli lub też są ważne z punktu widzenia poprawności funkcjonowania organów państwa (zob. np. wyrok NSA z dnia 11 marca 2015 r., sygn. I OSK 918/14). W świetle powyższego nie budzi wątpliwości Sądu orzekającego w niniejszej sprawie, że organ – Wójt Gminy - należy do kręgu podmiotów zobowiązanych do udostępnienia informacji publicznej, o jakich mowa w art. 4 ust. 1 pkt 4 u.d.i.p. Zobowiązane do udostępniania informacji publicznej są bowiem władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego. Nie budzi wątpliwości, że Wójt Gminy jest obowiązany do udzielenia informacji publicznej jako organ jednostki samorządu terytorialnego, bowiem realizuje zadania publiczne związane m.in. z dowozem dzieci niepełnosprawnych do szkół na terenie Gminy. Nie budzi też wątpliwości w sprawie, że co do zasady przedmiotowy wniosek odnosił się do informacji publicznych, bowiem dotyczył on informacji dotyczącej działań podjętych przez Gminę na jej terenie dotyczących transportu publicznego. Jak już wspomniano pismem z dnia 24.09.2025 r. Wójt Gminy udzielił skarżącej pisemnej odpowiedzi na przedmiotowy wniosek w dniu 20.11.2025 r. Tak więc strona skarżąca otrzymała informację publiczną w zakresie i formie wskazanej w jej wniosku z dnia 18.08.2025 r., lecz dopiero po wniesieniu skargi. Podmiot zobowiązany niewątpliwie pozostawał więc w stanie bezczynności w zakresie załatwienia żądania strony skarżącej w okresie od dnia 26.09.2025 r. (od upływu nowego terminu załatwienia wniosku wyznaczonego przez organ na dzień 25.09.2025 r.) dnia do 20.11.2025 r. (do dnia doręczenia odpowiedzi na wniosek). Przypomnieć trzeba, że zgodnie z art. 16 ust. 1 u.d.i.p. odmowa udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenie postępowania w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 następuje w drodze decyzji administracyjnej. Przepisy te określają prawną formę działania organów w trybie u.d.i.p., przy czym mają zastosowanie w ściśle określonych sytuacjach. Wynika z nich, że decyzja jest wydawana, gdy wystąpią przesłanki uzasadniające odmowę udostępnienia informacji publicznej oraz, że umorzenie postępowania dotyczyć może jedynie sytuacji opisanej w art. 14 ust. 2 u.d.i.p., czyli w przypadku, gdy w terminie 14 dni od powiadomienia wnioskodawca nie złoży wniosku o udostępnienie informacji w sposób lub w formie wskazanych w powiadomieniu. Decyzje odmowne w sprawach z zakresu informacji publicznej wydaje się po pierwsze w przypadkach, które dotyczą informacji publicznej, ale odmawiają jej udostępnienia z uwagi na brak szczególnie istotnego interesu publicznego uzasadniającego udostępnienie wnioskowanej informacji o charakterze przetworzonym, wymaganego zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. Po drugie, gdy żądane informacje publiczne nie mogą być udostępnione ze względu na dobra prawnie chronione (art. 16 ust. 1 w zw. z art. 5 ust. 1 lub ust. 2 u.d.i.p.). Zgodnie z obowiązującym w orzecznictwie i literaturze poglądem, o bezczynności na gruncie u.d.i.p. można mówić wówczas, gdy podmiot zobowiązany do udzielenia informacji z mocy art. 4 ust. 1 lub 2 u.d.i.p., w określonym w art. 13 ust.1 tej ustawy terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku nie udziela jej, nie wskazuje innego terminu jej udostępnienia, nie dłuższego niż 2 miesiące od dnia wpłynięcia wniosku, oraz przyczynach niezachowania terminu czternastodniowego (art. 13 ust. 2), ewentualnie nie wydaje decyzji odmawiającej udzielenia informacji publicznej lub umarzającej postępowanie (art. 16). Zgodnie z art. 16 ust. 2 u.d.i.p. do decyzji, o których mowa w ust. 1, stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. W ocenie Sądu organ nieprawidłowo załatwił wniosek, gdyż wprawdzie sporządził pismo udzielające odpowiedzi na żądanie w zakresie informacji publicznej, lecz doręczył je skarżącej z uchybieniem ustawowego terminu już po wniesieniu skargi do Sądu. Tak więc w niniejszej sprawie organ był bezczynny od dnia 26.09.2025 r. (od upływu nowego terminu załatwienia wniosku wyznaczonego przez organ na dzień 25.09.2025 r.) dnia do 20.11.2025 r. (do dnia doręczenia odpowiedzi na wniosek). Organ w wyznaczonym terminie nie udzielił skarżącej wnioskowanej informacji. Zrobił to dopiero po wniesieniu skargi na bezczynność. Organ wskazał, że bezczynność wynikała z błędu pracownika. Ponadto organ pozostaje bezczynny w zakresie odpowiedzi na część pytania nr 7 wniosku, gdyż udzielił jedynie odpowiedzi na pytanie dotyczące podstawy prawnej z której wynika, że kierowca przewożący dzieci niepełnosprawne nie wymaga dodatkowych (podwyższonych) kwalifikacji. Nie udzielił natomiast informacji : - jakie konkretnie kwalifikacje posiada kierowca wyznaczony przez Urząd Gminy [...], - czy w umowie o pracę osoby wyznaczonej jako kierowca dzieci niepełnosprawnych w roku szkolnym [...] widniał zapis, że jest zatrudniony na tym stanowisku, - czy pracownik gminy, pełniący funkcję kierowcy otrzymywał z tego tytułu wynagrodzenie, czy też robił to w godzinach swojej pracy w miejscowości K.. Stąd też na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. zobowiązano Wójta Gminy do rozpatrzenia – w sposób przewidziany przez u.d.i.p. - wniosku strony skarżącej w terminie 14 dni od dnia doręczenia odpisu prawomocnego wyroku w części dotyczącej jego pkt 7 w zakresie pytań : - jakie konkretnie kwalifikacje posiada kierowca wyznaczony przez Urząd Gminy [...], - czy w umowie o pracę osoby wyznaczonej jako kierowca dzieci niepełnosprawnych w roku szkolnym [...] widniał zapis, że jest zatrudniony na tym stanowisku, - czy pracownik gminy, pełniący funkcję kierowcy otrzymywał z tego tytułu wynagrodzenie, czy też robił to w godzinach swojej pracy w miejscowości K., o czym orzeczono w punkcie 1 sentencji wyroku. Oceniając charakter zaistniałej bezczynności należało przede wszystkim wziąć pod uwagę, że wynikała ona z niedbalstwa organu, który - co należy podkreślić - w sprawie nie pozostawał bierny, albowiem sporządził odpowiedź udzielającą wnioskowanej informacji publicznej, lecz doręczył ją z naruszeniem ustawowego terminu. Organ był wprawdzie bezczynny, jednak bez rażącego naruszenia prawa, z uwagi na brak jego złej woli, a jedynie niedbałość w rozpoznaniu wniosku. Wobec braku pełnej bierności organu nie można uznać, że bezczynność nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa, o czym - na podstawie art. 149 § 1a p.p.s.a. - orzeczono w punkcie 2 i 3 sentencji niniejszego wyroku. Kwalifikacja naruszenia prawa jako rażącego oznacza stan, w którym wyraźnie, ewidentnie naruszono treść obowiązku wynikającego z przepisu prawa i naruszenie to posiada pewne dodatkowe cechy w stosunku do stanu określanego jako "zwykłe" naruszenie prawa. Dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające samo przekroczenie przez organ ustawowych obowiązków, ale musi być ono znaczne i niezaprzeczalne oraz pozbawione jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia. Rażące naruszenie prawa oznacza wadliwość o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym i ma miejsce w razie oczywistego braku podejmowania jakichkolwiek czynności czy oczywistego lekceważenia przepisów (por. np. wyrok NSA z dnia 21 czerwca 2012 r. sygn. akt I OSK 675/12; postanowienie NSA z dnia 27 marca 2013 r. sygn. akt II OSK 468/13, wyrok NSA z dnia 29 listopada 2018 r. sygn. akt II GSK 1619/18). Należy wskazać, że każda bezczynność i przewlekłość w postępowaniu jest naruszeniem prawa, godzi bowiem w zasady prowadzenia postępowania wskazane w k.p.a., jednak nie każda bezczynność i przewlekłość powoduje, że mamy do czynienia z rażącym naruszeniem prawa. Rażące naruszenie prawa musi posiadać pewne dodatkowe cechy w stosunku do tego stanu, który może być podstawą stwierdzenia bezczynności i przewlekłości. Rażącym naruszeniem prawa, w rozumieniu art. 149 § 1a p.p.s.a., pozostaje stan, w którym bez żadnej wątpliwości i wahań można powiedzieć, bez potrzeby odwoływania się do szczegółowej oceny okoliczności sprawy, że naruszono prawo w sposób oczywisty (wyrok NSA z dnia 21 czerwca 2012 r., I OSK 675/12, LEX nr 1218894). Oceniając, czy naruszenie prawa jest rażące, należy uwzględnić nie tylko proste zestawienie terminów rozpoczęcia postępowania i jego zakończenia, względnie braku zakończenia, lecz także warunkowane okolicznościami materialnoprawnymi sprawy czynności, jakie powinien podjąć organ dążąc do merytorycznego rozstrzygnięcia konkretnej sprawy. Rażącym naruszeniem prawa jest naruszenie ciężkie, które nosi cechy oczywistej i wyraźnej sprzeczności z obowiązującym prawem, nie zasługujące na zaakceptowanie w demokratycznym państwie prawa i wywołujące dotkliwe skutki społeczne lub indywidualne (por. B. Adamiak i J. Borkowski, Komentarz do kodeksu postępowania administracyjnego, Warszawa 1998 r., s. 808-812). Kwalifikacja naruszenia jako rażące musi posiadać pewne dodatkowe cechy w stosunku do stanu określanego jako zwykłe naruszenie. Dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające samo przekroczenie przez organ ustawowych terminów załatwienia sprawy. Wspomniane przekroczenie musi być znaczne i niezaprzeczalne. Rażące opóźnienie w podejmowanych przez organ czynnościach ma być oczywiście pozbawione jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia (postanowienie NSA z dnia 27 marca 2013 r., OSK 468/13; wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 10 kwietnia 2014 r., II SAB/Wr 14/14; wyrok WSA w Poznaniu z dnia 11 października 2013 r., II SAB/Po 69/13 i z dnia 11 marca 2015 r., IV SAB/Po 19/15; dostępne www.orzeczenia.nsa.gov.pl). W ocenie Sądu, mimo znacznego przekroczenia terminu ustawowego, bezczynność organu nie może być oceniona jako rażąca przede wszystkim z uwagi na niezwłoczne po wniesieniu skargi udzielenie przez organ żądanej informacji publicznej w sposób już opisany. Niewątpliwie organ odniósł się do wniosku skarżącej i go nie zignorował, choć odpowiedź doręczył z naruszeniem ustawowego terminu. Świadczy to o braku złej woli ze strony organu, a jednocześnie o jego złej organizacji. W związku z powyższym Sąd uwzględnił skargę w tym zakresie, że na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a., stwierdził, że organ dopuścił się bezczynności (pkt 2 sentencji wyroku), która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a. – pkt 3 sentencji wyroku). Na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sąd oddalił skargę w pozostałym zakresie, tj. w zakresie żądania ukarania dyscyplinarnego pracownika odpowiedzialnego za niezałatwienie sprawy w ustawowym terminie, gdyż sąd administracyjny nie ma uprawnienia do orzekania w tym zakresie. O kosztach postępowania sądowego, obejmujących wpis od skargi w wysokości 100 złotych, orzeczono w punkcie 5 sentencji wyroku na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 p.p.s.a.