IV SA/Po 420/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Józef Maleszewski (spr.) Sędzia WSA Wojciech Rowiński Asesor sądowy WSA Jacek Rejman po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 18 czerwca 2025 r. sprawy ze skargi S. sp. z o.o. z siedzibą w P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 21 stycznia 2025 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz S. sp. z o.o. z siedzibą w P. kwotę 597 (pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Starosta [...] postanowieniem z dnia 5.12.2024 r., znak: [...] odmówił uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy dla przedsięwzięcia inwestycyjnego polegającego na budowie instalacji fotowoltaicznej [...] o mocy do 1,0 MW wraz z magazynem energii oraz infrastrukturą towarzyszącą dla części działki położonej w obrębie B. o numerze ewidencyjnym [...] w zakresie ochrony gruntów rolnych. Zażalenie na powyższe postanowienie wywiodła spółka S. sp. z o.o. z siedzibą w P. (dalej jako skarżąca). Postanowieniem z dnia 21.01.2025 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, że zażalenie skarżącej od postanowienia Starosty [...] z dnia 5.12.2024 r. zostało wniesione z uchybieniem terminu przewidzianego dla jego wniesienia, o którym mowa w art. 141 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 572, dalej jako: k.p.a.). Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie organ odwoławczy wyjaśnił, że postanowienie organu I instancji zostało doręczone skarżącej w dniu 9.12.2024 r. Jak wynika z potwierdzenia odbioru korespondencję doręczono w lokalu siedziby spółki. Korespondencję odebrała osoba uprawniona do odbioru pism. W ocenie Kolegium ostatnim dniem terminu do wniesienia zażalenia był dzień 16.12.2024 r. (poniedziałek). Zażalenie zostało zaś nadane w placówce operatora pocztowego w dniu 18.12.2024 r. (środa). Wobec powyższego Kolegium, w oparciu o treść art. 141 § 2 k.p.a. stwierdziło że zażalenie zostało wniesione z uchybieniem ustawowego terminu do jego wniesienia, przewidzianego w ww. przepisie, tj. 7 dni od dnia doręczenia postanowienia stronie. Dalej organ II instancji argumentował, że termin ten może zostać przywrócony tylko w sytuacji, gdy odwołujący wniesie o przywrócenie uchybionego terminu i uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy (art. 58 k.p.a.). W przedmiotowej sprawie skarżąca nie złożyła wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia. Organ odwoławczy podkreślił, że termin do złożenia zażalenia przypadał na dzień 16.12.2024 r. (poniedziałek), bowiem jak wynika z potwierdzenia odbioru, postanowienie z dnia 5.12.2024 r. zostało doręczone osobie uprawnionej do odbioru pism w siedzibie skarżącej w dniu 9.12.2024 r. Kolegium argumentowało, że podpis odbiorcy ma potwierdzać dwa wzajemnie powiązane ze sobą fakty: odbiór pisma i datę jego doręczenia. Powołany przepis nie zastrzega wymogu własnoręcznego wpisania daty, w której pismo zostało odebrane, a jedynie samej okoliczności odebrania tego pisma w określonej dacie. Natomiast data doręczenia musi być wskazana, aby odbierający mógł również potwierdzić ją własnoręcznym podpisem (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z: 6 maja 2010 r., I OSK 934/09; 28 listopada 2011 r., IOSK 1256/11; 12 września 2014 r., I OSK 940/13; 10 maja 2017 r., II GSK 2491/15)" - wyrok WSA w Krakowie z 11.03.2020 r., II SA/Kr 100/20. Organ II instancji podkreślił, że na znajdującym się w aktach sprawy potwierdzeniu doręczenia ww. postanowienia widnieje podpis odbierającego oraz data doręczenia, a data ta jest tożsama z datą zamieszczoną w miejscu: "(data i podpis doręczającego)". Jednocześnie Kolegium wskazało, że pocztowy dowód doręczenia adresatowi przesyłki jest dokumentem urzędowym potwierdzającym fakt i datę doręczenia zgodnie z danymi na dokumencie tym umieszczonymi i jako taki korzysta z domniemania prawdziwości (por. np. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 6 lipca 2018 r., sygn. akt: II SA/Łd 303/18, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 lipca 2018 r., sygn. akt: IOSK 2177/16). Skargę na powyższe postanowienie wywiodła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skarżąca, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, zarzucając mu naruszenie art. 134 w zw. z art. 141 § 2 k.p.a. poprzez błędne stwierdzenie rzekomego uchybienia terminu do wniesienia zażalenia, w sytuacji gdy nie doszło do uchybienia terminu, a zażalenie powinno zostać rozpatrzone. Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz o zasądzenie na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania wraz z kosztami zastępstwa procesowego. Skarżąca zakwestionowała, że odebrała korespondencję w dniu 9.12.2024 r. W uzasadnieniu skargi skarżąca podniosła, że zażalenie zostało wniesione we właściwym terminie – tj. w ciągu 7 dni od dnia odebrania przez skarżącą postanowienia organu I instancji. Skarżąca wyjaśniła, że przesyłkę zawierającą postanowienie organu I instancji odebrała w dniu 11.12.2024 r., na dowód czego załączyła wydruk ze strony: www.emonitoring.poczta-polska.pl. Skarżąca argumentowała, że dane i status przesyłki jednoznacznie wskazują, że przesyłka została doręczona w dniu 11.12.2024 r., co oznacza, że 7-dniowy termin na wniesienie zażalenia upływał dopiero w dniu 18.12.2024 r. Tym samym – w ocenie skarżącej – wniesienie przez nią zażalenia w dniu 18.12.2024 r. miało miejsce w terminie przewidzianym przepisami prawa. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie wskazać należy, że niniejsza sprawa została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym zgodnie z art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 z późn. zm., dalej jako p.p.s.a.). Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) sądy administracyjne są właściwe do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych, przy czym Sąd nie może opierać tej kontroli na kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej, co oznacza, że w zasadzie sąd administracyjny rozpoznając merytorycznie skargę nie przyznaje wnioskowanych świadczeń. Zakres kontroli sądowoadministracyjnej wyznacza art. 134 p.p.s.a. stanowiący, iż sąd orzeka w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Z brzmienia art. 145 § 1 p.p.s.a. wynika, że w przypadku, gdy sąd stwierdzi bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Nie ulega więc wątpliwości, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Sąd kontrolując w tak zakreślonych granicach legalność zaskarżonego rozstrzygnięcia stwierdził, że wniesiona w sprawie skarga zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 21.01.2025 r., nr [...], w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia od postanowienia Starosty [...] z dnia 5.12.2024 r., znak: [...] odmawiającego uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy dla przedsięwzięcia inwestycyjnego polegającego na budowie instalacji fotowoltaicznej [...] o mocy do 1,0 MW wraz z magazynem energii oraz infrastrukturą towarzyszącą dla części działki położonej w obrębie B. o numerze ewidencyjnym [...] w zakresie ochrony gruntów rolnych. W myśl art. 141 § 1 k.p.a. na wydane w toku postępowania postanowienia służy stronie zażalenie, gdy kodeks tak stanowi. Zgodnie zaś z § 2 tego przepisu zażalenia wnosi się w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia postanowienia stronie, a gdy postanowienie zostało ogłoszone ustnie - od dnia jego ogłoszenia stronie. Stosownie do art. 134 k.p.a. organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne. Przepis ten ma – zgodnie z art. 144 k.p.a. odpowiednie zastosowanie do zażaleń. Mając na uwadze powyższe wskazać należy, że jednym z podstawowych wymogów każdej czynności procesowej jest jej dokonanie w określonym terminie. Konsekwencją wniesienia zażalenia z uchybieniem terminu, zgodnie z art. 134 k.p.a., jest stwierdzenie przez organ odwoławczy uchybienia terminu do jego wniesienia. Kategoryczne określenie w powołanym przepisie "organ odwoławczy stwierdza", oznacza obowiązek organu odwoławczego stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia, co wyklucza jakąkolwiek dowolność tego organu w tym zakresie (wyrok WSA w Warszawie z 14.12.2020 r., sygn. akt: IV SA/Wa 1299/20, CBOSA). W niniejszej sprawie ze zwrotnego potwierdzenia odbioru (k. 39 akt administracyjnych) wynika, że postanowienie organu I instancji doręczono skarżącej w dniu 9.12.2024 r. Odbiór przesyłki w tym dniu kwestionuje jednak skarżąca, wskazując, że dzień 9.12.2024 r. jest datą nadania przesyłki, a nie jej doręczenia. Co istotne, twierdzenia skarżącej nie są gołosłowne, bowiem skarżąca poparła je informacją pochodzącą ze strony internetowej operatora pocztowego, z której wynika, że sporna korespondencja została nadana w dniu 9.12.2024 r. i doręczona skarżącej w dniu 11.12.2024 r. Na podstawie analizy znajdującego się w aktach sprawy zwrotnego potwierdzenia odbioru przesyłki zawierającej postanowienie organu I instancji oraz wydruku "eMonitoring –Poczta Polska", Sąd doszedł do wniosku, że nie można z pełnym przekonaniem ustalić, kiedy skarżącej doręczono postanowienie organu I instancji. Jednoznaczne i prawidłowe określenie daty doręczenia korespondencji jest zaś w niniejszej sprawie kluczowe, bowiem od tej daty rozpoczął bieg termin na wniesienie zażalenia od postanowienia z dnia 5.12.2024 r. W konsekwencji Sąd uznał, że okoliczność ta została niedostatecznie wyjaśniona i podlega ponownemu zbadaniu przez organ II instancji. W szczególności organ ten winien zwrócić się oficjalnym trybem do operatora pocztowego w celu wyjaśnienia, kiedy doręczono skarżącej postanowienie Starosty [...] z dnia 5.12.2024 r. Jeżeli bowiem przedmiotowe postanowienie zostało skutecznie doręczone skarżącej w dniu 11.12.2024 r., to zażalenie nadane w dniu 18.12.2024 r. zostało wniesione w ustawowym terminie. Okoliczność ta - wobec rozbieżności między potwierdzeniem odbioru przesyłki znajdującym się w aktach sprawy, a wydrukiem ze strony internetowej operatora pocztowego - wymaga jednak ponownego zbadania przez organ. Podkreślić przy tym wypada, że sam wydruk eMonitoring – Poczta Polska" nie stanowi w okolicznościach niniejszej sprawy dostatecznego potwierdzenia doręczenia przesyłki we wskazanym na wydruku terminie, dlatego informacja ta winna zostać zweryfikowana przez organ w drodze korespondencji z operatorem pocztowym. W tym stanie rzeczy Sąd stwierdził, że stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia zażalenia jest przedwczesne. W związku z powyższym, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. orzekł o uchyleniu zaskarżonego postanowienia. Rozstrzygając sprawę ponownie organ II instancji zastosuje się do oceny prawnej wyrażonej w uzasadnieniu niniejszego wyroku, zgodnie z art. 153 p.p.s.a. O kosztach postępowania, obejmujących uiszczony wpis od skargi, należne pełnomocnikowi wynagrodzenie ustalone według stawek minimalnych zgodnie z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2023 r. poz. 1964, z późn. zm) oraz opłatę skarbową od pełnomocnictwa, orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a.