IV SA/Po 59/22
WyrokWSA w Poznaniu2022-04-07
Skład orzekający: Donata Starosta, Maria Grzymislawska-Cybulska, Izabela Bąk-Marciniak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego odmawiająca stwierdzenia nieważności decyzji Wójta Gminy o umorzeniu postępowania w sprawie warunków zabudowy, wydanej przed wejściem w życie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, została wydana z rażącym naruszeniem prawa?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze rażąco naruszyło prawo, odmawiając stwierdzenia nieważności decyzji Wójta o umorzeniu postępowania w sprawie warunków zabudowy. Decyzja Wójta została wydana przed wejściem w życie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, co czyniło ją wadliwą i podlegającą stwierdzeniu nieważności.Stan faktyczny
Skarżący S.W. złożył wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Wójta Gminy T. P. z dnia [...] kwietnia 2014 r. umarzającej postępowanie w sprawie wydania decyzji o warunkach zabudowy dla działek w miejscowości S. Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiło stwierdzenia nieważności tej decyzji. Skarżący wniósł skargę do WSA w Poznaniu, która została uwzględniona. Sprawa dotyczyła sytuacji, w której decyzja o umorzeniu postępowania w sprawie warunków zabudowy została wydana przed wejściem w życie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego i zasądzono od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego kwotę tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Donata Starosta Sędziowie WSA Maria Grzymislawska-Cybulska (spr.) WSA Izabela Bąk-Marciniak po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 07 kwietnia 2022 r. sprawy ze skargi S. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] sierpnia 2021 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego S. W. kwotę [...]zł ([...] złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] sierpnia 2021 r. nr [...] odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji Wójta Gminy T. z dnia [...] kwietnia 2014r. nr [...] umarzającej postępowanie w sprawie wydania decyzji o warunkach zabudowy dla działki nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] w miejscowości S. w zakresie budowy 4 budynków magazynowo-biurowo-usługowych z funkcją produkcji nie zaliczoną do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko oraz do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko.
W uzasadnieniu tej decyzji wyjaśniono, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze, działając na wniosek S. W. (dalej jako: "skarżący") z dnia [...] lipca 2020r. wszczęło nadzwyczajne postępowanie administracyjne w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wójta Gminy T. P. z dnia [...] kwietnia 2014r. nr [...] umarzającej postępowanie w sprawie wydania decyzji o warunkach zabudowy dla działki nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] w miejscowości S. w zakresie budowy 4 budynków magazynowo-biurowo-usługowych z funkcją produkcji nie zaliczoną do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko oraz do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko.
Wskazano, że w treści wniosku Skarżący podniósł, że zaskarżona decyzja narusza rażąco prawo.
Organ wskazał, że stwierdzenie nieważności decyzji albo postanowienia może mieć miejsce tylko wtedy, gdy decyzja albo postanowienie w sposób niewątpliwy są dotknięte przynajmniej jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2020 r. poz. 256, dalej k.p.a.) (vide: wyrok NSA z dnia 7 lipca 1983r., sygn. II SA 581/83, Problemy Praworządności 1984r., nr 10, s. 28), przy czym, zgodnie ze wskazaniem NSA "stwierdzenie nieważności ostatecznych decyzji administracyjnych, stanowiące wyjątek od zasady stabilności decyzji, wymaga bezspornego ustalenia, że uchylona decyzja jest dotknięta jedną z wad wymienionych w art. 156 § I" (wyrok NSA z dnia 7 lipca 1983r., sygn. II SA 581/83, www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
Kolegium nie zgodziło się z zarzutem, iż decyzja objęta wnioskiem S. W. została wydana z rażącym naruszeniem prawa. Wskazano, że w badanej sprawie nie doszło do wydania decyzji dotkniętej wadą kwalifikowaną, określoną w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Powołany przepis prawa stanowi bowiem, że organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która została wydana bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa. Taka sytuacja, jak wskazało Kolegium, nie występuje w tym postępowaniu.
Dalej Organ wyjaśnił, że decyzją z dnia [...] kwietnia 2014r. nr [...] umorzono postępowanie w sprawie wydania decyzji o warunkach zabudowy dla działki nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] w miejscowości S. w zakresie budowy 4 budynków magazynowo-biurowo-usługowych z funkcją produkcji nie zaliczoną do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko oraz do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko.
Kolegium wskazało, że z analizowanych akt sprawy wynika, że w dniu [...] maja 2013r. S. W. złożył wniosek w sprawie wydania decyzji o warunkach zabudowy dla działek nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] w miejscowości S. w zakresie budowy 4 budynków magazynowo-biurowo-usługowych z funkcją produkcji nie zaliczoną do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko oraz do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko.
W dniu [...] kwietnia 2014r. Rada Gminy T. P. podjęła uchwałę nr [...] w sprawie przyjęcia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenów rolnych w S. , w rejonie drogi krajowej nr [...] (Dz.Urz.Woj.[...] z dnia [...].06.2014r. poz. [...]). Wskazano, że wnioskowana działka została objęta w/w uchwałą.
Kolegium wyjaśniło, że wobec niedopuszczalności wydania decyzji o ustaleniu warunków zabudowy, znajdującej się na obszarze obowiązywania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, postępowanie w sprawie wydania decyzji o ustaleniu warunków zabudowy należało umorzyć, jako bezprzedmiotowe, na podstawie art. 105 k.p.a., zgodnie z którym gdy postępowania z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania. Podkreślono, że od chwili wejścia w życie planu miejscowego postępowanie o ustaleniu warunków zabudowy nie może być kontynuowane, staje się ono bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 października 2012 r., sygn. akt II OSK 1138/11, Lex nr 1234128).
Dalej wskazano, że w niniejszej sprawie Wójt Gminy T. P. prawidłowo ustalił, że teren objęty wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy położony jest w obszarze obowiązywania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zatwierdzonego uchwała nr [...] w sprawie przyjęcia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenów rolnych w S. , w rejonie drogi krajowej nr [...] (Dz.Urz.Woj.[...] z dnia [...].06.2014r. poz. [...]).
Podkreślono, że w omawianej sytuacji bezprzedmiotowość postępowania jest całkowicie niezależna od woli strony. Żądanie rozpoznania sprawy i wydania decyzji merytorycznie odnoszącej się do wniosku o ustalenie warunków zabudowy po wejściu w życie planu miejscowego nie może odnieść skutku, bowiem bezprzedmiotowość postępowania wynika wprost z przepisów ustawy i jest bezpośrednią konsekwencją wejścia w życie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Kolegium w ramach przeprowadzonego postępowania analizowało także, czy decyzja Wójta Gminy T. P. objęta wnioskiem nie jest obarczona innymi wadami stanowiącymi przesłankę stwierdzenia nieważności (art. 156 § 1 k.p.a.) uznając, że została ona wydana prawidłowo.
S. W. nie skorzystał z możliwości złożenia wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy, ale złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na decyzję Kolegium. W skardze nie podniesiono żadnych zarzutów.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie podtrzymując swą dotychczasową argumentację.
Pismem z [...] lutego 2022 r. Skarżący uzupełnił skargę i uzasadnił swoje stanowisko w sprawie wystąpienia przesłanki rażącego naruszenia prawa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Skarga zasługiwała na uwzględnienie.
Na wstępie należy zauważyć, niniejsza sprawa jest drugą ze spraw rozstrzyganych przez tut. Sąd, które dotyczą wniosku S. W. o stwierdzenie nieważności decyzji Wójta Gminy T. z dnia [...] kwietnia 2014r. umarzającej postępowanie w sprawie wydania decyzji o warunkach zabudowy w związku z uchwaleniem w dniu [...] kwietnia 2014r. przez Radę Gminy T. P. uchwały nr [...] w sprawie przyjęcia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenów rolnych w S. , w rejonie drogi krajowej nr [...] (Dz.Urz.Woj.[...] z dnia [...].06.2014r. poz. [...]).
Wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 14 stycznia 2022 r. sygn. IV SA/Po [...] uchylono zapadłe w takim samym stanie faktycznym i prawnym decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji Wójta Gminy T. P. z dnia [...] kwietnia 2014 r. umarzającej postępowanie w sprawie wydania decyzji o warunkach zabudowy. Wyrok ten stał się prawomocny, co jest o tyle istotne, że w myśl art. 170 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329, z późn. zm.; w skrócie "p.p.s.a.") orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby.
W związku z tym godzi się zauważyć – w ślad za stanowiskiem wyrażonym m.in. w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 06 czerwca 2017 r. sygn. akt II OSK 2521/15 (dostępnym w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl; w skrócie: CBOSA") – że cytowany przepis należy rozumieć w ten sposób, iż moc wiążąca prawomocnego orzeczenia, o której stanowi art. 170 p.p.s.a., w stosunku do sądów oznacza obowiązek przyjęcia, że dana kwestia prawna kształtuje się tak, jak stwierdzono w prawomocnym orzeczeniu (zob. wyrok NSA z 25.03.2013., II GSK 2322/11, CBOSA). Jeżeli więc w konkretnym postępowaniu uczestniczą te same podmioty i znajdują w niej zastosowanie te same przepisy prawa, co w sprawie wcześniej zakończonej prawomocnym wyrokiem, a stan faktyczny tej sprawy wykazuje istotne podobieństwo ze stanem zaistniałym wcześniej, obowiązkiem sądu administracyjnego jest uwzględnienie związania wynikającego z treści tego wyroku. Należy przy tym podkreślić, że wynikająca z art. 170 p.p.s.a. moc wiążącą prawomocnego orzeczenia sądowego nie ogranicza się bynajmniej do jego sentencji. Przeciwnie, przejawia się ona na różne sposoby i w różnym stopniu, zależnie od istniejących powiązań pomiędzy poszczególnymi sprawami sądowymi. W szczególności moc wiążąca danego orzeczenia może rozciągać się pośrednio także na przyjętą w nim podstawę faktyczną rozstrzygnięcia (tzw. prekluzja faktów/prekluzja stanu faktycznego sprawy). Ograniczenie mocy wiążącej orzeczenia tylko do wąsko rozumianego związania treścią jego sentencji, z pominięciem efektów rozumowania sądu przedstawionych w uzasadnieniu, zubażałoby omawianą instytucję, prowadząc do zatracenia jej właściwości i szerokiego pola oddziaływania (tak trafnie W. Piątek, Glosa do wyroku NSA z 25 marca 2013 r. sygn. akt II GSK 2322/11, OSP 2015, Nr 9, poz. 88, s. 1303-1304).
W sytuacji, gdy zachodzi związanie prawomocnym orzeczeniem sądu i ustaleniami faktycznymi, które legły u jego podstaw, niedopuszczalne jest w innej sprawie o innym przedmiocie dokonywanie ustaleń i ocen prawnych sprzecznych z prawomocnie osądzoną sprawą. Rozstrzygnięcie zawarte w prawomocnym orzeczeniu stwarza stan prawny taki, jaki z niego wynika. Sądy rozpoznające między tymi samymi stronami inny spór muszą przyjmować, że dana kwestia prawna kształtuje się tak, jak przyjęto w prawomocnym, wcześniejszym wyroku. Stanowisko przeciwne, uznające możliwość czynienia przez organy administracji publicznej ustaleń sprzecznych z treścią prawomocnego orzeczenia sądu, jest nie do pogodzenia z wypływającą z art. 2 Konstytucji RP zasadą demokratycznego państwa prawnego oraz określoną w art. 7 Konstytucji RP zasadą legalizmu. Kontrola administracji publicznej sprawowana przez sądy administracyjne, która prowadziłaby do wydawania sprzecznych rozstrzygnięć w podobnych sprawach dotyczących tego samego podmiotu (tu: S. W..), naruszałaby art. 1 w zw. z art. 170 p.p.s.a. (por. wyroki NSA: z 25.02.2014 r., II GSK 1939/12; z 30.01.2014 r., II FSK 47/12; z 20.10.2016 r., II GSK 262/15; z 16.05.2017 r., II OSK 2313/15; z 06.06.2017 r., II OSK 2521/15 – CBOSA).
Powyższe uwagi mają istotne znaczenie zwłaszcza w kontekście zawartych w przywołanym wyżej, prawomocnym wyroku tut. Sądu - zapadłym w "bliźniaczej" sprawie o sygn. akt IV SA/Po 946/21 - ustaleń i ocen dotyczących działania Wójta Gminy T. P., obejmujących m.in. stwierdzenie, że wydanie decyzji o umorzeniu postępowania, w sytuacji kiedy uchwała, w związku z którą umorzono postępowanie nie weszła jeszcze w życie uznać należy za rażące naruszenie prawa aktualizujące przesłankę do stwierdzenia nieważności.
W konsekwencji Sąd w pełni podziela i przyjmuje za własne stanowisko zaakceptowane przez WSA w wyroku o sygn. akt IV SA/Po 946/21, oraz wyrażoną w tamtym wyroku ocenę prawną co do wystąpienia przesłanki nieważności.
Przystępując do rozpoznania niniejszej sprawy należy również podnieść, że Sąd dostrzega, że złożona skarga jest bardzo uboga w swej treści i nie zawiera – literalnie wyrażonych – wszystkich elementów, o których mowa w art. 57 p.p.s.a. Tym niemniej, Sąd zauważa, że ocena takiej skargi winna nastąpić z uwzględnieniem również pozostałych przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w tym art. 134 p.p.s.a. Sąd mając na uwadze unormowania tej ostatniej regulacji dokonał oceny złożonej w niniejszej sprawie skargi i doszedł do wniosku, że skoro S. W. zdecydował się zakwestionować decyzję o wskazanym numerze, to mając na uwadze istotę samej skargi należy przyjąć, że kwestionuje on w istocie podstawę prawną jej wydania i zwraca się o jej uchylenie (żadne inne dokumenty znajdujące się w aktach sprawy tej oceny Sądu nie podważają). Dokonując zatem oceny dopuszczalności złożonej w niniejszej sprawie skargi Sąd wziął pod uwagę, że w istocie strona Skarżąca sporządzając skargę zarzuciła organom naruszenie prawa i uczyniła to na miarę swoich możliwości. Sądy administracyjne kontrolują legalność działalności administracji publicznej, przy czym, co trzeba zaznaczyć, czynią to w ramach sprawowanego wymiaru sprawiedliwości (art. 1 § 1 i 2 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych), a nie związany zarzutami skargi Sąd I instancji, zobowiązany jest do dokonania kontroli zaskarżonego aktu – niezależnie – od zarzutów i wniosków skargi. Finalnie należy również zauważyć, że uzupełnienie złożonej skargi stanowi pismo S. W. z dnia [...] lutego 2022 r. wraz z załącznikami.
Przypomnieć ponadto trzeba, że z brzmienia art. 145 § 1 p.p.s.a. wynika, że w przypadku, gdy sąd stwierdzi bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem.
W tym miejscu Sąd wskazuje, że zgodnie z zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału IV na podstawie art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 374 z późn. zm.) sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.
Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z [...] sierpnia 2021 r. nr [...] odmawiająca stwierdzenia nieważności decyzji Wójta Gminy T. P. z dnia [...] kwietnia 2014r. nr [...] umarzającej postępowanie w sprawie wydania decyzji o warunkach zabudowy dla działek nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] w miejscowości S. w zakresie budowy 4 budynków magazynowo-biurowo-usługowych z funkcją produkcji nie zaliczoną do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko oraz do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko.
Zaskarżona decyzja została wydana w nadzwyczajnym postępowaniu administracyjnym, służącym weryfikacji ostatecznej decyzji, pod kątem tego czy jest ona dotknięta jedną z wad o charakterze kwalifikowanym, o których mowa w art. 156 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2013, poz. 267, aktualnie: Dz.U. z 2021 r. poz. 735, dalej k.p.a.) oraz czy nie występują przesłanki negatywne, wymienione w art. 156 § 2 k.p.a.
Istota sporu dotyczy tego, czy decyzja Wójta Gminy T. P. z dnia [...] kwietnia 2014r. nr [...] została wydana z rażącym naruszeniem prawa (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.).
O tym, czy miało miejsce rażące naruszenie prawa, zgodnie z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., decyduje oczywistość naruszenia prawa, charakter przepisu, który został naruszony, oraz skutki, które wywołuje kwestionowana decyzja (zob. szerzej M. Jaśkowska, komentarz do art. 156, (w:) M. Jaśkowska, M. Wilbrandt-Gotowicz, A. Wróbel, Komentarz aktualizowany do ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego, LEX 2018). Oczywistość naruszenia prawa polega na jaskrawej sprzeczności między treścią rozstrzygnięcia a przepisem prawa stanowiącym jego podstawę prawną. Skutki, które wywołuje decyzja uznana za rażąco naruszającą prawo, to skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności, tj. gospodarcze lub społeczne skutki naruszenia, których wystąpienie powoduje, że nie jest możliwe zaakceptowanie decyzji jako aktu wydanego przez organy praworządnego państwa (por. np. wyrok Sądu Najwyższego z 8 kwietnia 1994 r., III ARN 13/94, OSN 1994, Nr 3, poz. 36; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 18 lipca 1994 r., V SA 535/94, ONSA 1995, Nr 2, poz. 91).
Jak wynika z akt sprawy S. W. w dniu [...] maja 2013 r. złożył wniosek w sprawie wydania decyzji o warunkach zabudowy dla działek nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] w miejscowości S. w zakresie budowy 4 budynków magazynowo-biurowo-usługowych z funkcją produkcji nie zaliczoną do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko oraz do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko.
W dniu [...] kwietnia 2014r. Rada Gminy T. P. podjęła uchwałę nr [...] w sprawie przyjęcia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenów rolnych w S. , w rejonie drogi krajowej nr [...] (Dz. Urz. Woj. [...]. z dnia [...].06.2014r. poz. [...]). Wnioskowane działki zostały objęte w/w uchwałą.
W tej sytuacji, decyzją z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...] Wójt Gminy T. P. umorzył postępowanie w sprawie wydania decyzji o warunkach zabudowy dla działek nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] w miejscowości S. w zakresie budowy 4 budynków magazynowo-biurowo-usługowych z funkcją produkcji nie zaliczoną do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko oraz do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko.
Zgodnie z zasadą wyrażoną w art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t.j.: Dz.U.2012, poz. 647, aktualnie: Dz.U. z 2022, poz. 503 - dalej jako u.p.z.p.) ustalenie przeznaczenia terenu, rozmieszczenie inwestycji celu publicznego oraz określenie sposobów zagospodarowania i warunków zabudowy terenu następuje w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Dopiero w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego określenie sposobów zagospodarowania i warunków zabudowy terenu następuje w drodze decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, (art. 4 ust. 2 pkt 2 u.p.z.p.).
Jak zatem wynika z przywołanych przepisów oba wymienione instrumenty prawne (miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego oraz decyzja o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu) z założenia wykluczają się.
Podstawową przesłanką umożliwiającą organowi administracji wydanie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu jest brak miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla terenu, na którym ma być realizowana inwestycja. W sytuacji, gdy dla terenu tego obowiązuje plan, możliwość realizacji inwestycji oceniana jest bezpośrednio na podstawie przepisów tego planu. Uchwalenie i wejście w życie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w toku postępowania o wydanie warunków zabudowy skutkuje uznaniem, że postępowanie takie staje się bezprzedmiotowe (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 2 grudnia 2016 r., sygn. akt II OSK 563/15, LEX nr 2284878). Unormowania art. 4 ust. 1 i 2 u.p.z.p. stanowią bowiem, iż ustalenie przeznaczenia terenu, rozmieszczenie inwestycji celu publicznego oraz określenie sposobów zagospodarowania i warunków zabudowy terenu następuje w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, a dopiero wtedy, gdy brak jest planu miejscowego, w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowaniu terenu. Przepis ten daje więc pierwszeństwo ustaleniom planu miejscowego, przed ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy.
Należy zauważyć, że w zaskarżonej decyzji Kolegium wskazało, że: "W dniu [...] kwietnia 2014 r. Rada Gminy T. P. podjęła uchwałę nr [...] w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenów rolnych w S. , w rejonie drogi [...] (Dz.Urz.Woj.[...].z dnia [...].06.2014 r., poz. [...] - dalej jako: "Uchwała"). W § 9 tej Uchwały postanowiono, że "Uchwała wchodzi w życie po upływie 14 dni od daty jej ogłoszenia w Dz. Urz. Woj. W.".
Również na podstawie art. 4 ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych (Dz. U. z 2011 r. nr 197, poz. 1172, aktualnie: Dz.U. z 2019 r., poz. 1461) akty normatywne, zawierające przepisy powszechnie obowiązujące, ogłaszane w dziennikach urzędowych wchodzą w życie po upływie czternastu dni od dnia ich ogłoszenia, chyba że dany akt normatywny określi termin dłuższy.
Zatem uchwała Rady Gminy T. P. z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...] w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenów rolnych w S. , w rejonie drogi [...], ogłoszona w prawem sposób przewidziany w dniu [...] czerwca 2014 r., w życie weszła w dniu [...] czerwca 2014 r.
W tym miejscu Sąd wskazuje, że Kolegium w ogóle nie oceniło kwestii wejścia w życie Uchwały, a jedynie poprzestało na ustaleniu, że Uchwała nr [...] została podjęta w dniu [...] kwietnia 2014 r.
Ponieważ w § 9 Uchwały wskazano, że wchodzi ona w życie po upływie 14 dniu od jej ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym i taka data wynika również w z art. 4 ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych, to nie sposób uznać, że Kolegium prawidłowo oceniło, że w dacie wydania przez Wójta Gminy T. P. decyzji ([...].04.2014 r.), a nawet jej wejścia do obrotu prawnego ([...].05.2014 r.) ziściły się przesłanki umorzenia na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. postępowania w sprawie warunków zabudowy dla działek nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] w miejscowości S..
Z ustalonych wyżej faktów wynika bowiem, że w dniu [...] kwietnia 2014 r., tj. w dniu wydania decyzji o umorzeniu postępowania, nie weszła jeszcze w życie Uchwała, w związku z którą umorzono postępowanie. W ocenie Sądu takie działanie organu należy uznać za rażące naruszenie prawa aktualizujące przesłankę do stwierdzenia nieważności tej decyzji.
Wobec wskazanych uwarunkowań należało zatem stwierdzić, że ziściła się przesłanka, określona w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Ujawniono bowiem rażące naruszenie obowiązujących regulacji materialnoprawnych. Procedując w przedmiocie nieważności naruszono również przepisy postępowania, w zakresie obowiązku wnikliwego rozpoznania sprawy oraz stosownego uzasadnienia rozstrzygnięcia.
Wobec powyższego, z przyczyn wskazanych wyżej na podstawie art. 145 §1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. uchylono zaskarżoną decyzję.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Kolegium uwzględni ocenę prawną przedstawioną w uzasadnieniu niniejszego wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło