IV SA/Po 824/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Jarosz Sędziowie WSA Donata Starosta (spr.) WSA Józef Maleszewski Protokolant st.sekr.sąd. Justyna Hołyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 grudnia 2016 r. sprawy ze H.P. i K.R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] czerwca 2016 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia opłaty adiacenckiej 1. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. na rzecz skarżących H.P. i K.R. kwotę 100 złotych (sto zł) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją z dnia [...] marca 2016 r. nr [...] Wójt Gminy D. na podstawie art. 144, art. 145, art. 146 i art. 148 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2015 r. poz. 1774 zwanej dalej jako "u.g.n.") oraz art.. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2016 r. poz. 23; zwanej dalej jako "k.p.a") ustalił opłatę adiacencką w wysokości [...] zł z tytułu wzrostu wartości nieruchomości oznaczonej geodezyjnie jako działka nr ewid. [...], położonej w miejscowości D. (obręb D. ), o pow. [...] m2 w związku ze stworzeniem warunków podłączenia nieruchomości do gminnej kanalizacji sanitarnej. Do uiszczenia ustalonej opłaty Wójt zobowiązał H. P. i K. R. (zwanych dalej również jako "Skarżący"). Pismem z dnia [...] marca 2016 r. Skarżący złożyli odwołanie od ww. decyzji Wójta kwestionując rzetelność zastosowanego w sprawie operatu szacunkowego, a także zachowanie wynikającego z art. 145 § 2 u.g.n. terminu do ustalenia opłaty adiacenckiej. Po rozpatrzeniu odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] czerwca 2016 r. nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymało w mocy decyzję Wójta z dnia [...] marca 2016 r. Kolegium podzieliło stanowisko Wójta, co do wystąpienia przesłanek do ustalenia opłaty adiacenckiej, a także uznało, że opłata została ustalona z zachowaniem terminu, o którym mowa w art. 145 ust. 2 u.g.n. W skardze do Wojewódzkiego Sąd Administracyjnego H. P. i K. R. ponownie zakwestionowali sposób szacowania wzrostu wartości nieruchomości. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sad Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna aczkolwiek z innych powodów, niż w niej podniesiono. Zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2016 r. poz. 718; zwanej dalej jako "p.p.s.a.") sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Stosownie do art. 1 ust. 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1647), kontrola dokonywana przez sądy administracyjne sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy szczególne nie stanowią inaczej. Ewentualne stwierdzenie uchybień w działaniu administracji publicznej obliguje sąd od uchylenia decyzji, stwierdzenia jej nieważności, bądź też stwierdzenia wydania decyzji z naruszeniem prawa (art. 145 ust. 1 p.p.s.a.). Sąd administracyjny, kontrolując działalność administracji publicznej, pozostaje zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. związany granicami sprawy, a nie granicami skargi. Warunkiem rozpatrzenia odwołania przez organ II instancji jest wniesienie takiego odwołania przez stronę postępowania w ustawowo określonym terminie. Nadto, w tzw. postępowaniu wstępnym, organ odwoławczy do którego wpłynęło odwołanie, zobowiązany jest do zbadania także kwestii, czy odwołanie spełnia wszystkie formalne wymagania, określone przez przepisy prawa. Zgodnie z art. 128 k.p.a. odwołanie nie wymaga szczegółowego uzasadnienia. Wystarczy, jeżeli z odwołania wynika, że strona nie jest zadowolona z wydanej decyzji. Przepisy szczególne mogą ustalać inne wymogi co do treści odwołania. Odwołanie jest podaniem w rozumieniu 63 § 1 k.p.a., a zatem powinno zawierać pewne niezbędne elementy. Zgodnie z art. 63 § 3 k.p.a. podanie wniesione pisemnie albo ustnie do protokołu powinno być podpisane przez wnoszącego, a protokół ponadto przez pracownika, który go sporządził. Gdy podanie wnosi osoba, która nie może lub nie umie złożyć podpisu, podanie lub protokół podpisuje za nią inna osoba przez nią upoważniona, czyniąc o tym wzmiankę obok podpisu. Z art. 64 § 2 k.p.a. wynika, że jeżeli podanie nie czyni zadość wymaganiom ustalonym w przepisach prawa, należy wezwać wnoszącego do usunięcia braków w terminie siedmiu dni z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania. Analiza nadesłanych wraz z odpowiedzią na skargę akt administracyjnych sprawy nie pozostawia wątpliwości, że odwołanie od decyzji Wójta Gminy D. z dnia [...] marca 2016 r. nr [...] nie zostało podpisane przez osoby je wnoszące. Pomimo istotnego braku formalnego odwołanie zostało merytorycznie rozpatrzone przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze. Wydanie decyzji przez organ odwoławczy na podstawie odwołania zawierającego uchybienie formalne w postaci braku podpisu strony stanowi rażące naruszenia prawa (por. wyrok WSA w Poznaniu z 4 lutego 2010 r. sygn. IV SA/Po 308/09, wyrok WSA w Warszawie z dnia 17 września 2013 r., sygn. akt I SA/Wa 510/13; wyrok WSA w Gdańsku z dnia 25 lipca 2012 r., sygn. akt II SA/Gd 215/12; wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 20 marca 2012 r., sygn. akt IV SA/Wr 829/11; wyrok NSA z dnia 26 października 2011 r., sygn. akt I OSK 1866/10; http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Zgodnie z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. wydanie decyzji z rażącym naruszeniem prawa stanowi przesłankę stwierdzenia nieważności takiej decyzji. Ustalenie, że decyzja jest dotknięta rażącym naruszeniem prawa, czyni bezprzedmiotowym obowiązek odniesienia się do meritum sprawy. Stwierdzenie nieważności zaskarżonego aktu z powodu rażącego naruszenia prawa powoduje bowiem powrót sprawy do tego etapu administracyjnego postępowania, w ramach którego organ będzie zobligowany do wezwania wnoszącego pismo do usunięcia braku formalnego odwołania, co - jeśli nastąpi - będzie stanowiło podstawę do rozpatrzenia odwołania. W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w związku z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 w związku z art. 205 p.p.s.a.