IV SAB/Po 203/18
PostanowienieWSA w Poznaniu2019-02-05
Skład orzekający: Asesor sądowy WSA Katarzyna Witkowicz-Grochowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba działająca jako pełnomocnik w postępowaniu administracyjnym, która nie jest stroną tego postępowania, posiada interes prawny do wniesienia skargi na przewlekłe prowadzenie tego postępowania?Ratio decidendi
Skarga na przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego może być wniesiona wyłącznie przez podmiot posiadający interes prawny, który musi być własny, indywidualny i oparty na konkretnym przepisie prawa. Osoba działająca wyłącznie jako pełnomocnik, która nie jest stroną postępowania i nie posiada własnego, indywidualnego interesu prawnego, nie jest legitymowana do wniesienia takiej skargi. W związku z tym, skarga wniesiona przez taki podmiot podlega odrzuceniu.Stan faktyczny
Skarżący S. W. wniósł skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wójta Gminy w sprawie ustalenia warunków zabudowy. Sąd administracyjny uznał, że S. W. działał jedynie jako pełnomocnik wnioskodawczyni H. W., która była stroną postępowania i właścicielką nieruchomości. Skarżący nie posiadał własnego, indywidualnego interesu prawnego w sprawie, co skutkowało odrzuceniem skargi.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę S. W. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wójta Gminy oraz zwrócono skarżącemu uiszczony wpis od skargi.Pełny tekst orzeczenia
POSTAN[...] 05 lutego 2019r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Asesor sądowy WSA Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu w dniu 05 lutego 2019r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi S. W. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wójta Gminy w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy postanawia 1. 1. odrzucić skargę. 2. zwrócić skarżącemu S. W. uiszczony wpis od skargi w kwocie [...]zł (sto złotych).
S. W. pismem z dnia [...] grudnia 2018r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, za pośrednictwem organu, skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wójta Gminy w sprawie ustalenia warunków zabudowy, zakończonej decyzją [...]
Wójt Gminy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Skargę należało odrzucić.
Stosownie do art. 50 § 1 ustawy z dnia [...] sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm. – dalej "P.p.s.a.") uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich, Rzecznik Praw Dziecka oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. Uprawnionym do wniesienia skargi jest również inny podmiot, któremu ustawy przyznają prawo do wniesienia skargi.
Z powyższego wynika, że legitymacja do złożenia skargi została oparta na kryterium interesu prawnego, co oznacza, że ze skargą może wystąpić – co do zasady – jedynie podmiot, który wykaże związek między chronionym przez przepisy prawa materialnego interesem prawnym, a aktem lub czynnością organu administracji publicznej. Kryterium "interesu prawnego" ma charakter materialnoprawny. Innymi słowy, interes prawny podmiotu wnoszącego skargę do sądu przejawia się w tym, że działa on bezpośrednio we własnym imieniu i ma roszczenie o przyznanie uprawnienia lub zwolnienia z nałożonego obowiązku. Akt, czynność lub bezczynność czy przewlekłość postępowania organu administracji musi dotyczyć interesu prawnego skarżącego, który musi być własny, indywidualny i oparty o konkretny przepis prawa powszechnie obowiązującego. Osoba nie mająca interesu prawnego nie może poszukiwać ochrony na gruncie postępowania sądowoadministracyjnego, a skarga wniesiona przez taki podmiot podlega odrzuceniu, jeśli ów brak interesu jest oczywisty (por. np. postanowienie NSA z 13.11.2012 r., I OSK 2633/12; por. też wyroki NSA: z 20.05.2016 r., I OSK 94/15; z 30.12.2016 r., I OSK 1579/16; a także wyrok WSA z 23.03.2017 r., III SA/Łd 1078/16 – dostępne http://orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej w skrócie "CBOSA").
Dodać też należy, że wniesienie skargi do sądu przez podmiot, który organ potraktował jako stronę postępowania i skierował do niego decyzję, nie zwalnia sądu z badania tego interesu w znaczeniu materialnym (zob. wyrok NSA z 20.02.2018 r., I OSK 3329/15, CBOSA).
Ponadto wypada zaznaczyć, że w przypadku skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania organu, skarga ta jest dopuszczalna tylko w takich granicach, w jakich służy skarga do sądu administracyjnego na decyzje, postanowienia oraz akty i czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa.
W kontrolowanej sprawie, mając na względzie treść skargi, należało uznać, że skarga wniesiona przez S. W. dotyczy przewlekłego prowadzenia postępowania przez Wójta Gminy w sprawie ustalenia warunków zabudowy zakończonego decyzją tego organu nr [...] Wobec powyższego stronami postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy będą zawsze wnioskodawca oraz właściciel lub użytkownik wieczysty działki, na której ma być realizowana inwestycja. Stronami tego postępowania mogą być także właściciele lub użytkownicy wieczyści działek sąsiednich, jeśli decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu wkracza w sferę ich praw i obowiązków (por. np. wyrok NSA z 10.02.2011 r., II OSK 268/10, CBOSA).
W świetle powyższego Sąd stwierdził, na podstawie przedłożonych akt administracyjnych sprawy, że S. W. nie jest podmiotem legitymowanym do wniesienia skargi na przewlekłość powyżej opisanego postępowania w przedmiocie warunków zabudowy, ponieważ nie był stroną tego postępowania, tj. nie posiadał w tym postępowaniu bezpośredniego, opartego na konkretnej normie prawnej, indywidualnego (własnego) interesu prawnego.
Z akt sprawy wynika bowiem, że wnioskodawcą w sprawie była H. W.. S. W. działał w imieniu wnioskodawczyni jedynie jako jej pełnomocnik na podstawie załączonego pełnomocnictwa (k. 62- 68 T. II akt adm. I inst.). Zgodnie z treścią decyzji o warunkach zabudowy z [...] listopada 2014r., a także kolejnych wydanych w sprawie, w tym z [...] lipca 2016r., przedmiot rozstrzygnięcia stanowił wniosek złożony przez H. W., który po wielokrotnych modyfikacjach ostatecznie dotyczył ustalenia warunków zabudowy dla budowy 13 budynków mieszkalnych oraz 13 budynków gospodarczych w zabudowie zagrodowej na terenie 13 działek wskazanych w rozstrzygnięciu decyzji, położonych w miejscowości S., gmina T. P. , których wyłącznym właścicielem była H. W.. Znajduje to odzwierciedlenie w aktach sprawy, w których znajduje się wniosek H. W. i jego dalsze modyfikacje (k. 2, 108, 137 akt adm.). Zgodnie z wypisami z rejestru gruntów właścicielem nieruchomości objętej wnioskiem jak i działek sąsiednich była również H. W. oraz inne podmioty (vide k. 28 akt adm. T. I oraz k. 45 - 52 akt sąd.). Nie był nim S. W.. Stroną postępowania, której została doręczona decyzja była zatem H. W., a S. W. był wyłącznie jej pełnomocnikiem zgodnie ze złożonym do akt sprawy pełnomocnictwem notarialnym (k. 62 – 68, 138 akt adm.). Wyklucza to zatem możliwość wniesienia przez S. W. działającego w imieniu własnym skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wójta Gminy w sprawie prowadzonej pod nr [...] z uwagi na fakt, iż nie ma on własnego "interesu prawnego" w tej sprawie.
Należy przy tym podkreślić, że wniesienie skargi do sądu przez osobę, której organ administracyjny błędnie (bezpodstawnie) doręczył zaskarżoną decyzję administracyjną tak jak stronie postępowania, nie przesądza samo w sobie o interesie prawnym skarżącego w rozumieniu art. 50 § 1 P.p.s.a., a tym samym nie zwalnia sądu z weryfikacji rzeczywistego istnienia (bądź nie) tego interesu w znaczeniu materialnym.
Z powyższych względów należało uznać, że niczym nie uzasadnione doręczenie S. W. zaskarżonej decyzji nie tylko – jak wynika z rozdzielnika do tej decyzji jako pełnomocnikowi H. W., ale również "w imieniu własnym" (co mogłoby sugerować jego status strony postępowania) nie mogło mieć decydującego wpływu na ocenę dopuszczalności złożenia skargi przez S. W. imieniem własnym w niniejszej sprawie.
Zatem, skoro S. W. w niniejszej sprawie w sposób oczywisty nie posiadał legitymacji skargowej w rozumieniu art. 50 § 1 P.p.s.a., to także z tego powodu należało uznać wniesioną przezeń skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ za niedopuszczalną w rozumieniu art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a.
W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a. skargę odrzucił (pkt 1 postanowienia). O zwrocie kwoty wpisu (pkt 2 postanowienia) orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 P.p.s.a.
Stosownie do art. 58 §3 P.p.s.a. Sąd odrzucił skargę postanowieniem na posiedzeniu niejawnym.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło