IV SAB/Po 30/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maciej Dybowski (spr.) Sędziowie NSA Grażyna Radzicka WSA Ewa Kręcichwost – Durchowska Protokolant referent Joanna Andrzejak po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 23 września 2009 r. sprawy ze skargi E. W. na bezczynność Wojewody Wielkopolskiego w przedmiocie niewydania decyzji postanawia odrzucić skargę /-/ E. Kręcichwost-Durchowska /-/G. Radzicka /-/M. Dybowski Prawomocnym wyrokiem z dnia 03 września 2008 r. - VII SA/Wa 815/08 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2008 r. znak [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji oraz poprzedzającą ją decyzję Wojewody Wielkopolskiego (dalej Wojewoda) z dnia [...] lutego 2008 r. znak [...]. Wojewoda wskazaną decyzją umorzył postępowanie administracyjne w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] nr [...] z dnia [...] grudnia 2002 r. (dalej decyzja z dnia [...] grudnia 2002 r.). WSA w Warszawie stwierdził, że zarówno decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, jak i decyzja Wojewody, zostały podjęte z naruszeniem art. 7, art. 77 i art. 107 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. 98/00/1071 ze zm., dalej kpa) i zalecił, by Wojewoda - rozpatrując ponownie wniosek o stwierdzenie nieważności - zajął się wyjaśnieniem legitymacji materialnoprawnej E. W. (k. 2 akt administracyjnych). Dnia [...] stycznia 2009 r. (data prezentaty Wielkopolskiego Urzędu Wojewódzkiego w Poznaniu; k. 3 akt administracyjnych) do Wojewody wpłynęły akta sprawy. Pismem z dnia [...] lutego 2009 r. Wojewoda wezwał E. W. by przedstawiła dowód potwierdzający, że jest Ona stroną postępowania (k. 4 akt administracyjnych). Pismem z dnia 10 marca 2009 r. J. K. - pełnomocnik E. W. w postępowaniu administracyjnym, powołując art. 154 § 1 ppsa, wezwał Wojewodę do wykonania wyroku WSA w Warszawie z dnia 03 września 2009 r. - VII SA/Wa 815/08. Pełnomocnik wskazał, że od wydania wyroku minęło już ponad 6 miesięcy i zastrzegł, że w przypadku dalszej bezczynności organu administracji wniesie skargę do WSA w Poznaniu z żądaniem wymierzenia Wojewodzie grzywny (art. 154 § 1 ppsa) i wniesie skargę na bezczynność organu (art. 3 § 2 pkt 8, art. 149 ppsa; k. 5v akt administracyjnych). W odpowiedzi Wojewoda wskazał: dzień [...] stycznia 2009 r. jako datę otrzymania akt sprawy; dotychczasowe działania w sprawie i poinformował, że sprawa zostanie rozpatrzona w terminie 30 dni od dnia wysłania zapytania o dowód potwierdzający, że E. W. jest stroną postępowania (k. 6 akt administracyjnych). Wojewoda Wielkopolski decyzją z dnia [...] marca 2009 r. nr [...] (dalej decyzja z dnia [...] marca 2009 r.) odmówił wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] nr [...] z dnia [...] stycznia 2005 r. ([...]). Wojewoda wskazał w szczególności, że obowiązkiem organu jest dokonanie oceny, czy wniosek – w tym przypadku wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji - jest dopuszczalny. Jeżeli żądanie wszczęcia postępowania zostało wniesione przez podmiot nie będący stroną w sprawie, a w przekonaniu organu nie ma podstaw do wszczęcia postępowania z urzędu, to organ winien odmówić wszczęcia postępowania (k. 7 akt administracyjnych). W piśmie z dnia [...] kwietnia 2009 r. pełnomocnik J. K., wniósł odwołanie od decyzji z dnia [...] marca 2009 r. wskazując w szczególności, że "wydanie decyzji dopiero w dniu [...] marca 2009 r. podpada pod przepis zarówno art. 154 § 1 ppsa, jak też i pod art. 3 § 2 pkt 8 w związku z art. 149 ppsa" (k. 10 akt administracyjnych). Decyzją z dnia [...] kwietnia 2009 r. nr [...] Wojewoda Wielkopolski odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Starosty Krotoszyńskiego nr [...] z dnia [...] grudnia 2002 r. znak [...] (k. 11 akt administracyjnych). Pismem z dnia [...] kwietnia 2009 r. pełnomocnik E. W. , radca prawny G. W. (dalej Pełnomocnik) wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, w związku z bezczynnością Wojewody po wyroku WSA w Warszawie z dnia 03 września 2008 r. - VII SA/Wa 815/08. Pełnomocnik wniósł o: wymierzenie grzywny Wojewodzie; wydanie orzeczenia o istnieniu obowiązku wydania decyzji załatwiającej sprawę żądania strony stwierdzenia nieważności decyzji S. K. o pozwoleniu na budowę nr [...] z dnia [...] grudnia 2002 r.; zasądzenie kosztów postępowania od Wojewody na rzecz Skarżącej. Pełnomocnik "stwierdził następujące naruszenia prawa: 1. art. 35 § 1, art. 37 § 1 kpa w związku z art. 154 § 1 kpa". W uzasadnieniu wskazał, że mimo wezwania Wojewody do załatwienia sprawy (wykonania wyroku) i dwukrotnego wyznaczenia sobie terminu do załatwienia sprawy – sprawa nie została załatwiona (k. 2 akt IV SAB/Po 30/09). W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie (k. 11-12 akt IV SAB/Po 30/09). Zarządzeniem z dnia 9 czerwca 2009 r. skarga o wymierzenie grzywny organowi została wpisana odrębnie (k. 15v akt IV SAB/Po 30/09) i zarejestrowana pod sygnaturą IV SA/Po 452/09. Postanowieniem z dnia 01 września 2009 r. - IV SA/Po 452/09 (dalej postanowienie z dnia 01 września 2009 r.) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu odrzucił skargę w przedmiocie wymierzenia organowi grzywny za niewykonanie wyroku WSA w Warszawie w sprawie VII SA/Wa 815/08. Sąd wskazał, że skarga o wymierzenie organowi grzywny jest skargą w odrębnej sprawie, samodzielnej ze względu na podstawy prawne. Sąd odrzucił skargę wobec braku wpisu stałego od skargi wniesionej przez Pełnomocnika, będącego radcą prawnym (art. 221 w zw. z art. 220 § 3 i art. 58 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. 153/02/1270 ze zm., dalej ppsa, w zw. z § 2 ust. 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. 221/03/2193 ze zm.). Dnia 14 września 2009 r. Pełnomocnik wniósł skargę kasacyjną od postanowienia z dnia 01 września 2009 r. (k. 31 akt IV SAB/Po 30/09). Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga na bezczynność Wojewody Wielkopolskiego podlega odrzuceniu. Postępowanie przed sądami administracyjnymi prowadzone jest w oparciu o przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 153/02/1270 ze zm.). Zgodnie z art. 154 § 1 ppsa – skarga o wymierzenie organowi grzywny jest skargą w odrębnej, samodzielnej ze względu na podstawy prawne, sprawie; stronie przysługuje również skarga na bezczynność (J. P. Tarno "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz" LexisNexis 2008 s. 385 uw. 3, s. 387 uw. 6). Pismem z dnia [...] marca 2009 r. J. K.- pełnomocnik E. W. w postępowaniu administracyjnym- wezwał Wojewodę Wielkopolskiego do załatwienia sprawy (wykonania wyroku), wskazując, że w przypadku dalszej bezczynności organu zmuszony będzie: 1) wnieść skargę do WSA w Poznaniu z żądaniem wymierzenia Wojewodzie Wielkopolskiemu grzywny; 2) wnieść skargę na bezczynność organu (art. 3 § 2 pkt 8, art. 149 ppsa; k. 11 akt IV SA/Po 452/09= k. 9 akt IV SAB/Po 30/09). Radca prawny G. W. wniósł jednym pismem- datowanym [...] kwietnia 2009 r.- w istocie dwie skargi, zarejestrowane przez Sąd pod dwiema sygnaturami: IV SAB/Po 30/09 i IV SA/Po 452/09. Skarga na bezczynność i skarga o wymierzenie organowi grzywny, są odrębnymi skargami, które nie mogą być rozpatrzone w jednym postępowaniu sądowoadministracyjnym. W obu postępowaniach sądowoadministracyjnych Skarżąca od początku reprezentowana była przez radcę prawnego G. W., choć udzielone pełnomocnictwo ogólne nie wskazywało, że zostało udzielone do prowadzenia spraw przed sądami administracyjnymi (art. 36 pkt 1 ppsa) wskazując, że Mandantka upoważnia Pełnomocnika do prowadzenia "moich spraw przed właściwymi sądami, w szczególności spraw odszkodowawczych", a o odszkodowaniu orzeka Sąd powszechny (art. 154 § 5 ppsa; A. Kabat w: B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz" Zakamycze 2006 s. 612-613 uw. 2, 6; J. P. Tarno- op. cit. s. 665 uw. 2). Na wezwanie Sądu, pełnomocnictwo dla radcy prawnego G. W. z dnia [...] kwietnia 2008 r., zostało uzupełnione dnia [...] czerwca 2009 r. (art. 36 pkt 1 ppsa; k. 6, 16,18-20 akt IV SAB/Po 30/09; k. 13-15 akt IV SA/Po 452/09). Wobec tego, że każda ze skarg podlegała odrębnemu wpisowi stałemu i wniesione zostały przez Pełnomocnika będącego radcą prawnym, na Pełnomocniku spoczywał obowiązek opłacenia bez wezwania każdej ze skarg w wysokości- odpowiednio- określonej w § 2 ust. 1 pkt 6 oraz § 2 ust. 6 rozporządzenia, ze wskazaniem kategorii sprawy, w której każdy z wpisów uiścił. Wyraźne wskazanie w przelewie z dnia [...] kwietnia 2009 r. "Tytuł: wpis od skargi z dnia [...] 04.2009 r. na bezczynność Wojewody Wlkp. po wyroku WSA w Warszawie Skarżący E. W." (k. 4 akt IV SA/Po 452/09; k. 4, 14 akt IV SAB/Po 30/09), załączonym przez profesjonalistę radcę prawnego G. W. do pisma z dnia [...] kwietnia 2009 r. (art. 65 § 1 kc), nakazywały wpis ten potraktować jako wpis od skargi na bezczynność organu administracji publicznej. Rozstrzygając o odrzuceniu skargi w przedmiocie wymierzenia organowi grzywny za niewykonanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w sprawie VII SA/Wa 815/08, WSA w Poznaniu na marginesie wskazał, że sprawa ze skargi z dnia [...] kwietnia 2009 r. na bezczynność Wojewody, jako wniesionej w terminie i dostatecznie opłaconej, będzie przedmiotem merytorycznego rozstrzygania w sprawie IV SAB/Po 30/09. Sąd uznał bowiem, że w piśmie pełnomocnika w postępowaniu administracyjnym J. K. z dnia [...] kwietnia 2009 r. zawarte są dwa oświadczenia woli: odwołanie od decyzji z dnia [...] marca 2009 r. i zażalenie na niezałatwienie sprawy w terminie (art. 37 § 1 kpa w zw. z art. 65 kc; odpowiednio- uchwała Sądu Najwyższego z 11.9.1997 r.- III CZP 39/97- OSNC 12/97/191 z aprobującą glosą A. Szpunara- PS 6/98/100 i n., i akceptowane przez Glosatora orzecznictwo i piśmiennictwo; k. 10v w zw. z k. 5 akt administracyjnych). Dopiero jednoznaczne oświadczenie woli profesjonalnego Pełnomocnika będącego radcą prawnym, zawarte w skardze kasacyjnej z dnia [...] września 2009 r., nakazało Sądowi przyjąć, że przed wniesieniem skargi na bezczynność, "takiego zażalenia strona skarżąca nie wniosła" (k. 31v akt IV SAB/Po 30/09). Na Sądzie nie spoczywał obowiązek wyjaśnienia wątpliwości co do charakteru skargi z dnia [...] kwietnia 2009 r., skoro pochodziła ona od profesjonalnego Pełnomocnika będącego radcą prawnym; takie wątpliwości wiązać się bowiem mogą jedynie z oświadczeniem woli pochodzącym od podmiotu, który nie jest profesjonalistą (k. 2 w zw. z k. 31 v akt IV SAB/Po 30/09). W orzecznictwie Sądów Administracyjnych i w doktrynie utrwalonym jest pogląd, że wniesienie skargi na bezczynność organu jest możliwe wówczas, gdy strona wyczerpała tryb przewidziany w art. 37 kpa, bowiem zażalenie, o którym mowa w tym przepisie, jest równoznaczne ze środkiem odwoławczym rozumieniu art. 52 § 1 ppsa (odpowiednio: postanowienie WSA w Warszawie z 27.6.2007 r.- II SA/Wa 741/07; postanowienie WSA w Olsztynie z 29.1.2008 r.- II SAB/Ol 28/07; J. Borkowski w: B. Adamiak, J. Borkowski "Kpa. Komentarz" C.H. Beck 2008 s. 835 nb 3). Niewyczerpanie środka zaskarżenia w rozumieniu art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z art. 52 § 2 ppsa jest przesłanką odrzucenia skargi. Jedynie na marginesie należy wskazać, że wywiedzenie skargi na bezczynność dnia [...] kwietnia 2009 r., w sytuacji, gdy Wojewoda dnia [...] kwietnia 2009 r. rozstrzygnął o żądaniu decyzją, w przypadku merytorycznego badania skargi, prowadziłoby do oddalenia skargi na bezczynność. W niniejszej sprawie skarga podlegała odrzuceniu, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ppsa. /-/ E. Kręcichwost-Durchowska /-/ G. Radzicka /-/ M. Dybowski wz /-/ E. Kręcichwost - Durchowska j.a.