IV SAB/Po 64/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Maskosz-Frymus po rozpoznaniu w dniu 23 lutego 2010 r. na posiedzeniu niejawnym zażalenia A. W. w zakresie zwrotu kosztów postępowania sądowego w sprawie ze skargi A. W. i A. W. na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie rozpatrzenia żądania stwierdzenia nieważności postanowienia postanawia zasądzić od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz Skarżących A. W. i A. W. kwotę 1017 (tysiąc siedemnaście) złotych tytułem kosztów postępowania /-/ E. Makosz-Frymus Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu postanowieniem z dnia 01 grudnia 2009 r. zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżących A. W. i A. W. kwotę 577 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania w sprawie ze skargi A. W. i A. W. na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie rozpatrzenia żądania stwierdzenia nieważności postanowienia (k. 130-131 akt sądowych). W uzasadnieniu postanowienia Sąd I instancji wskazał, że Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 17 listopada 2009 r. sygn. akt II OZ 998/09 uchylił punkt 2 wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 23 września 2009 r. sygn. akt IV SAB/Po 39/09 w zakresie zwrotu kosztów postępowania sądowego w sprawie ze skargi A. W. i A. W.. W powyższym postanowieniu Naczelny Sąd Administracyjny oddalił wniosek o zasądzenie kosztów postępowania zażaleniowego, co oznacza, że ponownemu rozpoznaniu podlegają zgłaszane przez radcę prawnego G. W. wnioski o: 1. zasądzenie na rzecz skarżących kosztów postępowania obejmujących wynagrodzenie pełnomocnika, koszty sądowe i koszty udzielonego pełnomocnictwa - opłaty skarbowej; 2. zasądzenie na rzecz skarżących niezbędnych kosztów postępowania kasacyjnego w wysokości 460 zł obejmujący wynagrodzenie pełnomocnika wynoszące 360 zł (3 x stawka minimalna) i opłatę sądową w wysokości 100 zł (wpis od skargi kasacyjnej na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 11 marca 2009 r. sygn. II SAB/Po 52/08 odrzucające skarga na bezczynność), który wnioskodawca uzasadnił nakładem pracy włożonym w przyczynienie się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia sprawy bezczynności SKO, która okazała się być niezwykle prawnie skomplikowaną. Sąd I instancji stwierdził, że oczywistym jest zasadność przyznania skarżącym zwrotu kosztów obejmujących wpis od skargi wynoszący 100 zł i wpis od skargi kasacyjnej wynoszący 100 zł oraz uiszczoną opłatę skarbową od pełnomocnictwa w wysokości 17 zł. W ocenie Sądu I instancji, nakład pracy radcy prawnego jak i rodzaj oraz stopień zawiłości sprawy nie uzasadniają przyznania wynagrodzenia w wysokości wyższej niż stawki minimalne określone w § 14 ust. 2 pkt 1 lit c i §14 ust. 2 lit. b rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. Nr 163, poz. 1349 ze zm. - dalej rozporządzenie). Udział pełnomocnika w całym postępowaniu ograniczał się bowiem do korespondencji z Sądem i złożenia skargi i właściwych środków zaskarżenia orzeczeń Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (skarga kasacyjna i zażalenie). Powyższe w ocenie Sądu nie uzasadnia przyznania wynagrodzenia w wysokości wyższej od minimalnej. Zażalenie na powyższe postanowienie złożył A. W. wnosząc o jego zmianę poprzez zasądzenie 1. wynagrodzenia pełnomocnika w wysokości żądanej w skardze kasacyjnej - to jest kwoty 360 zł zamiast zasądzonej kwoty 120 zł; 2. kosztów postępowania zażaleniowego przed NSA w kwocie 340 złotych (wpis od zażalenia 100 złotych oraz wynagrodzenie pełnomocnika 240 zł - dwukrotna stawka minimalna w postępowaniu zażaleniowym w sprawie o sygn. akt II OZ 998/09) 3. kosztów niniejszego postępowania zażaleniowego przed NSA w kwocie 340 złotych (wpis od zażalenia 100 złotych oraz wynagrodzenie pełnomocnika 240 zł - dwukrotna stawka minimalna) (k. 141-144 akt sądowych) Postanowieniem z dnia 22 stycznia 2010 r. sygn. akt II OZ 1/10 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu (k. 157-160 akt sądowych). W motywach rozstrzygnięcia wskazano, że stosownie do treści art. 205 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), do niezbędnych kosztów postępowania strony reprezentowanej przez adwokata lub radcę prawnego zalicza się ich wynagrodzenie, jednak nie wyższe niż stawki opłat określone w odrębnych przepisach i wydatki jednego adwokata lub radcy prawnego, koszty sądowe oraz koszty nakazanego przez sąd osobistego stawiennictwa strony. W postanowieniu z dnia 17 listopada 2009 roku Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że arbitralne przyjęcie kwoty wynagrodzenia radcy prawnego nastąpiło bez wyjaśnienia wpływu na jego wysokość rodzaju i stopnia zawiłości sprawy oraz nakładu pracy, jaki musiał być udziałem pełnomocnika skarżących w przyczynieniu się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia sprawy oraz odniesienie tych okoliczności do wysokości maksymalnej kwoty wynagrodzenia, które może być przyznane na gruncie rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu. Ocena dokonana przez Sąd I instancji przy ponownym rozpoznaniu sprawy i dotycząca nakładu pracy pełnomocnika jest oceną ogólnikową i nie stosuje się do wskazań zawartych w cytowanym wyżej postanowieniu z dnia 17 listopada 2009 roku. Rozważania Sądu I instancji nie obejmują przede wszystkim kwestii związanych z odrzuceniem skargi na wstępnym etapie postępowania i późniejszym uchyleniu tego rozstrzygnięcia na skutek złożonej skargi kasacyjnej, na które to okoliczności powołuje się pełnomocnik w treści zażalenia. Ponadto wyjaśnić należy, że jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 17 listopada 2009 r. przepisy art. 203 i 204 ustawy, które regulują kwestie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, nie mają zastosowania do postępowania toczącego się na skutek wniesienia zażalenia na postanowienie Sądu I instancji, a zatem złożony wówczas wniosek o zasądzenie tych kosztów nie mógł zostać uwzględniony. Nie oznacza to jednak, że koszty postępowania zażaleniowego nie podlegają zaliczeniu do kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw, o czym stanowi art. 200 ustawy. Tę okoliczność Sąd I instancji pominął, błędnie odczytując rozstrzygnięcie Naczelnego Sądu Administracyjnego oddalające wniosek o zasądzenie kosztów postępowania zażaleniowego, które nie wykluczało tych kosztów z katalogu kosztów określonych w art. 205 § 2 ustawy, a więc nie wykluczało możliwości zasądzenia ich zwrotu przez Sąd I instancji, a jedynie stanowiło o braku uprawnienia Sądu II instancji do orzekania w tym zakresie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Ponownemu rozpoznaniu podlegają zgłaszane przez radcę prawnego G. W. wnioski o: 1. zasądzenie na rzecz Skarżących kosztów postępowania obejmujących wynagrodzenie pełnomocnika, kosztów sądowych i kosztów udzielonego pełnomocnictwa – opłaty skarbowej (vide: skarga na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego– k. 4 akt), 2. zasądzenie na rzecz Skarżących niezbędnych kosztów postępowania kasacyjnego w wysokości 460 zł obejmujących wynagrodzenie pełnomocnika wynoszące 360 zł. (trzykrotna stawka minimalna) i opłatę sądową w wysokości 100 zł (vide: skarga kasacyjna na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 11 marca 2009r. sygn. II SAB/Po 52/08 odrzucające skarga na bezczynność – k. 43 akt), który wnioskodawca uzasadnił nakładem pracy włożonym w przyczynienie się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia sprawy bezczynności SKO, która okazała się być niezwykle prawnie skomplikowaną, 3. zasądzenie na rzecz Skarżących niezbędnych kosztów postępowania zażaleniowego w wysokości 340 zł obejmujących wynagrodzenie pełnomocnika wynoszące 240 zł (dwukrotna stawka minimalna) i opłatę sądową w wysokości 100 zł (vide: zażalenie z dnia 06 października 2009 r. na postanowienie zawarte w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 23 września 2009 r. sygn. akt IV SAB/PO 39/09 zasądzające od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz Skarżących A. W. i A. W. kwotę 577 zł. – k. 98-100 akt sądowych), 4. zasądzenie na rzecz Skarżących niezbędnych kosztów postępowania zażaleniowego w wysokości 340 zł obejmujących wynagrodzenie pełnomocnika wynoszące 240 zł (dwukrotna stawka minimalna) i opłatę sądową w wysokości 100 zł (vide: zażalenie z dnia 11 grudnia 2009 r. na postanowienie Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 01 grudnia 2009 r. sygn. akt IV SAB/PO 64/09 zasądzające od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz Skarżących A. W. i A. W. kwotę 577 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania k. 141-144 akt sądowych) Zgodnie z art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 153/02/1270 ze zm. – dalej ppsa) w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność albo dopuścił się bezczynności, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. W świetle powyższego oczywistym jest zasadność przyznania Skarżącym zwrotu kosztów obejmujących wpis od skargi wynoszący 100 zł, wpis od skargi kasacyjnej wynoszący 100 zł, wpis od zażalenia z dnia 06 października 2009 r. wynoszący 100 zł oraz wpis od zażalenia z dnia 11 grudnia 2009 r. w wysokości 100 zł. Wszystkie wskazane wyżej wpisy uiszczone zostały przez Skarżących zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 6, § 2 ust. 1 pkt 7 oraz § 3 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003r. w sprawie wysokości oraz szczególnych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 221/03/2193) (k. 2, 8, 45, 49, 97, 101, 145, 151 akt sądowych). Uiszczono także opłatę skarbową od pełnomocnictwa w wysokości 17 zł (k. 7 akt sądowych) Odnosząc się do zgłaszanych wniosków dotyczących zasądzenia na rzecz Skarżących kosztów postępowania obejmujących wynagrodzenie pełnomocnika, stwierdzić należy, że zasady ustalania wysokości zwrotu niezbędnych kosztów postępowania uregulowane są w art. 205 ppsa, który w § 2 przewiduje, iż do niezbędnych kosztów postępowania strony reprezentowanej przez adwokata lub radcę prawnego zalicza się ich wynagrodzenie, jednakże nie wyższe niż stawki opłat określone w odrębnych przepisach. Stosownie do treści art. 205 § 3 ppsa zawierającego delegację do stosowania odrębnych przepisów w zakresie ustalania wysokości przysługujących należności stronie, do określania stawek opłat za czynności radców prawnych reprezentujących stronę stosuje się przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. 163/02/1349 ze zm. – dalej rozporządzenie). Zgodnie z treścią § 2 cytowanego rozporządzenia zasądzając opłatę za czynności radcy prawnego z tytułu zastępstwa prawnego, sąd bierze pod uwagę niezbędny nakład pracy pełnomocnika, a także charakter sprawy i wkład pracy pełnomocnika w przyczynieniu się do jej wyjaśnienia i rozstrzygnięcia. Podstawę zasądzenia opłaty, o której mowa w cytowanym powyżej przepisie, stosownie do § 2 ust. 2 rozporządzenia, stanowią stawki minimalne określone w rozdziałach 3 - 4, przy czym opłata ta nie może być wyższa niż sześciokrotna stawka minimalna ani przekraczać wartości przedmiotu sprawy. Mając powyższe na uwadze, ustosunkowując się do wniosków dotyczących zasądzenia na rzecz Skarżących niezbędnych kosztów postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym, kosztów postępowania kasacyjnego i zażaleniowego w zakresie dotyczącym wynagrodzenia pełnomocnika stwierdzić należy, iż nakład pracy radcy prawnego jak i rodzaj oraz stopień zawiłości sprawy nie uzasadniają przyznania wynagrodzenia w wysokości wyższej niż stawki minimalne określone w §14 ust. 2 pkt 1 lit c) i §14 ust. 2 pkt 2 lit. b) i d) rozporządzenia. Zarówno sporządzenie skargi jak i skargi kasacyjnej ze względu na nieskomplikowany stan faktyczny i prawny sprawy nie wymagało zbyt dużego nakładu pracy, a więc wielogodzinnej analizy przepisów postępowania administracyjnego, orzecznictwa i piśmiennictwa. Również wniesienie zażaleń w przedmiocie kosztów postępowania nie jest dla profesjonalnego pełnomocnika sprawą szczególnie zawiłą, która mogłaby spowodować trudności w prawidłowym rozumieniu przepisów regulujących kwestię kosztów postępowania sadowego. Powyższe w ocenie Sądu nie uzasadnia przyznania wynagrodzenia w wysokości wyższej od minimalnej. Mając powyższe na uwadze postanowiono jak w sentencji. /-/ E. Makosz-Frymus ja