IV SAB/Po 82/24
WyrokWSA w Poznaniu2024-07-17
Skład orzekający: Katarzyna Witkowicz-Grochowska, Monika Świerczak, Jacek Rejman
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pozostawienie przez organ wniosku o przedłużenie wizy Schengen bez rozpoznania z powodu nieuzupełnienia braków formalnych, w tym wymogu osobistego stawiennictwa, stanowi bezczynność organu podlegającą zaskarżeniu?Ratio decidendi
Pozostawienie wniosku o przedłużenie wizy Schengen bez rozpoznania z powodu nieuzupełnienia braków formalnych, w tym wymogu osobistego stawiennictwa i okazania dokumentów, jest zasadne, jeśli organ prawidłowo wezwał stronę do uzupełnienia braków, a strona ich nie uzupełniła. W takiej sytuacji organ nie dopuszcza się bezczynności, a skarga na bezczynność podlega oddaleniu. Brak potwierdzenia osobistego stawiennictwa w systemie obiegu korespondencji i metryce sprawy, w przeciwieństwie do innego postępowania prowadzonego przez ten sam organ, jest wystarczającą podstawą do uznania, że wymóg osobistego uzupełnienia braków nie został spełniony.Stan faktyczny
Skarżący, N. O., złożył skargę na bezczynność Wojewody w sprawie przedłużenia wizy Schengen, zarzucając naruszenie przepisów k.p.a. poprzez rażące przekroczenie terminów i pozostawienie wniosku bez rozpoznania. Wojewoda pozostawił wniosek bez rozpoznania, wskazując na niespełnienie przez skarżącego wymogu osobistego uzupełnienia braków formalnych wniosku. Skarżący twierdził, że uzupełnił braki osobiście, co Wojewoda zakwestionował, wskazując na brak potwierdzenia w systemach urzędowych. Sąd rozpoznał sprawę w trybie uproszczonym.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Witkowicz-Grochowska Sędzia WSA Monika Świerczak Asesor sądowy WSA Jacek Rejman (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 17 lipca 2024 r. sprawy ze skargi N. O. na bezczynność Wojewody w przedmiocie przedłużenia wizy Schengen oddala skargę w całości.
N. O. - obywatel [...] (dalej: wnioskodawca; cudzoziemiec; skarżący), reprezentowany przez pełnomocnika procesowego, w piśmie procesowym z dnia 29 kwietnia 2024 r. (data wpływu do organu: 6 maja 2024 r.) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na bezczynność Wojewody (dalej również: Wojewoda; organ) w sprawie z wniosku z dnia 31 sierpnia 2023 r. o przedłużenie wizy Schengen (znak sprawy: [...]).
Skarżący zarzucił Wojewodzie naruszenie art. 6, art. 8, art. 9, art. 35 § 1 i 3, art. 36 § 1, art. 64 § 2 i art. 79a ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego [aktualnie: Dz.U. z 2024 r., poz. 572] - dalej: k.p.a. poprzez rażące przekroczenie terminów do załatwienia sprawy oraz niezasadne pozostawienie wniosku bez rozpoznania.
Przy takich zarzutach wniósł o: 1) "stwierdzenie bezczynności organu skutkującej niezałatwieniem w terminie sprawy z wniosku skarżącego o zezwolenie na pobyt czasowy" [z treści skargi wynika, że w rzeczywistości zarzuty dotyczą sprawy o przedłużenie wizy Schengen - uw. wł. Sądu]; 2) stwierdzenie, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3) zobowiązanie organu do wydania decyzji w sprawie; 4) przyznanie od organu na rzecz strony skarżącej kwoty 5000 zł na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 154 § 6 p.p.s.a.; 5) skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, bez przeprowadzania rozprawy; 6) zasądzenie od organu na rzecz strony skarżącej zwrotu kosztów postępowania.
W uzasadnieniu pełnomocnik podniósł, że cudzoziemiec w dniu 31 sierpnia 2023 r. złożył wniosek o przedłużenie wizy Schengen, a w dniu 15 grudnia 2023 r. Wojewoda pozostawił ten wniosek bez rozpoznania, wskazując jako przyczynę pozostawienia wniosku bez rozpoznania niespełnienia przez stronę wymogu osobistego uzupełnienia wszystkich braków formalnych wniosku, wynikających z art. 85 ust. 3 w zw. z art. 77 ust. 1 pkt 3 ustawy o cudzoziemcach.
Pełnomocnik podkreślił, że przyczyną pozostawienia wniosku bez rozpoznania – na skutek "niespełnienia przez stronę wymogu osobistego uzupełnienia wszystkich braków formalnych wniosku" – jest jedynie rzekome nieuzupełnienie braków wniosku w formie osobistej, a wszystkie inne braki formalne wniosku, z wyjątkiem osobistego złożenia dokumentów, zostały zgodnie z uzasadnieniem organu uzupełnione, zaś pozostałe braki wniosku, na które powołuje się Wojewoda w uzasadnieniu pisma z dnia 15 grudnia 2023 r. o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania, to tzw. braki merytoryczne.
Pełnomocnik podniósł, że strona "dokonała osobistego stawiennictwa" i złożyła dokumenty osobiście, w trakcie wizyt w Urzędzie Wojewódzkim w dniach 8 września 2023 r. oraz 3 października 2023 r. Wobec tego stwierdził, że "z całą stanowczością podkreślić należy zatem, że wskazana przyczyna pozostawienia wniosku bez rozpoznania – nieuzupełnienie braków wniosku w formie osobistej – nie jest prawidłowa", gdyż "strona skorzystała z jedynej przewidzianej przez urząd technicznej możliwości osobistego złożenia dokumentów, okazała pracownikowi Urzędu Wojewódzkiego swój paszport, a z ostrożności procesowej dodatkowo PRZEDŁOŻYŁA PODPISANE PRZEZ SIEBIE OŚWIADCZENIE potwierdzające fakt, że składa dokumenty osobiście". Pełnomocnik podkreślił, że "jest to jedyna wskazana przez Wojewodę przesłanka pozostawienia wniosku bez rozpoznania", w związku z powyższym w sytuacji, gdy nie może być mowy o faktycznym jej zajściu, postępowanie powinno być natychmiast wznowione. Dodatkowo zaznaczył, że wskazanie wymienionych braków merytorycznych w przedmiotowym postanowieniu potwierdza, że organ rozpoczął merytoryczne rozpatrywanie wniosku. Tym bardziej też nie powinien pozostawić podania zatem bez rozpoznania.
W takich warunkach pełnomocnik stwierdził, że w związku z powyższym, ponaglenie (złożone przez pełnomocnika w dniu 22 marca bieżącego roku) i skarga na bezczynność organu w tej sprawie są zasadne w całości, a "złamanie przepisów postępowania, powodujące w konsekwencji nielegalny pobyt strony rażące, i niczym nieuzasadnione". Argumentował, że "wywołany skarżonym pozostawieniem bez rozpoznania" nielegalny pobyt strony na terytorium RP spowodował u niej silne cierpienie psychiczne i strach o jej przyszłość i bezpieczeństwo, lęk przed deportacją do kraju pochodzenia, a także uniemożliwił stronie staranie o zezwolenie na pracę i wykonywanie pracy zarobkowej na terytorium RP. Podkreślił również lęk skarżącego oraz jego małżonki, obywatelki Polski - A. O. "przed naruszeniem, w konsekwencji skarżonej czynności Wojewody, prawa p. N. i p. A. O. do życia rodzinnego w rozumieniu Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950 r.".
W odpowiedzi na skargę Wojewoda wyjaśnił, że N. O. w dniu 31 sierpnia 2023 r. złożył do Wojewody wniosek o przedłużenie wizy Schengen. Organ wskazał na to, że wniosek wraz załącznikami wpłynął do Urzędu Wojewódzkiego "za pośrednictwem punktu podawczego/urzędomatu/kancelarii/sekretariatu". Wojewoda wskazał na to, że zgodnie z art. 77 ust. 2 i 3 w związku z art. 85 ust. 3 ustawy o cudzoziemcach, cudzoziemiec ubiegający się o przedłużenie wizy Schengen składa osobiście: aktualną fotografię; dokumenty potwierdzające: cel i warunki planowanego pobytu, posiadanie wystarczających środków finansowych na pokrycie kosztów utrzymania przez cały okres planowanego pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz na podróż powrotną do państwa pochodzenia lub zamieszkania albo na tranzyt do państwa trzeciego, które udzieli pozwolenia na wjazd, albo możliwość uzyskania takich środków zgodnie z prawem, posiadanie ubezpieczenia zdrowotnego w rozumieniu ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych lub podróżnego ubezpieczenia medycznego, o którym mowa w art. 25 ust. 1 pkt 2 lit. a, wiarygodność deklaracji cudzoziemca o zamiarze opuszczenia terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przed upływem terminu ważności wizy, inne okoliczności podane we wniosku.
Organ podniósł, że żadna ze wskazanych form wniesienia podania, tj. "za pośrednictwem punktu podawczego/urzędomatu/kancelarii/ sekretariatu" nie potwierdza jego osobistego wniesienia. Wyjaśnił, że złożony przez skarżącego wniosek zawierał braki formalne; m.in. złożony formularz wniosku przedłużenie wizy nie był wypełniony we wszystkich wymaganych rubrykach. Stwierdził, że skarżący nie złożył osobiście fotografii oraz dokumentów potwierdzających cel i warunki planowanego pobytu, posiadanie wystarczających środków finansowych na pokrycie kosztów utrzymania przez cały okres planowanego pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz na podróż powrotną do państwa pochodzenia lub zamieszkania albo na tranzyt do państwa trzeciego, które udzieli pozwolenia na wjazd, albo możliwość uzyskania takich środków zgodnie z prawem, wiarygodność deklaracji o zamiarze opuszczenia terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przed upływem terminu ważności wizy.
Dalej Wojewoda wyjaśnił, że wobec powyższego pismem z dnia 4 września 2023 r. wezwał cudzoziemca do uzupełnienia stwierdzonych braków. Wezwanie zostało doręczone stronie w dniu 8 września 2023 r. i w tym samym dniu pracownik Urzędu potwierdził za zgodność z oryginałem kopię dokumentu podróży cudzoziemca; tego też dnia złożony został uzupełniony formularz wniosku o przedłużenie wizy Schengen, fotografia, potwierdzenie rezerwacji biletu lotniczego na powrót do [...], dokumenty wskazujące na podjęcie czynności w celu zawarcia związku małżeńskiego z A. G. oraz oświadczenie skarżącego, że dokument podróży przedłożył osobiście. Organ wskazał, że uzupełnienia zostały złożone w punkcie podawczym. Następnie w dniu 3 października 2023 r. w punkcie podawczym złożone zostały dokumenty z Ambasady [...] wymagane do zawarcia związku małżeńskiego. Wojewoda podniósł, że nie potwierdzono, by N. O. złożył powyższe dokumenty osobiście – ani w dniu 8 września 2023 r., ani też 3 października 2023 r. Ponadto zauważył, że przedłożone dokumenty nie potwierdzają: celu i warunku pobytu cudzoziemca na terytorium RP, posiadania wystarczających środków finansowych na pokrycie kosztów utrzymania oraz wiarygodności deklaracji cudzoziemca o zamiarze opuszczenia terytorium Polski przed upływem ważności wizy. Wobec powyższego w dniu 15 grudnia 2023 r. wniosek skarżącego o przedłużenie wizy Schengen pozostawiony został bez rozpoznania.
Następnie organ wyjaśnił, że 26 marca 2023 r. cudzoziemiec wniósł ponaglenie do Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców na niezałatwienie przez Wojewodę w terminie określonym w art. 35 k.p.a. wniosku o przedłużenie wizy Schengen – poprzez pozostawienie wniosku bez rozpoznania.
Zdaniem Wojewody, zarzuty podniesione w skardze nie zasługują na uwzględnienie. W tym zakresie wskazał na to, że z treści skargi wynika, iż w ocenie strony Wojewoda niesłusznie pozostawił jego wniosek o przedłużenie wizy Schengen bez rozpoznania. Organ zaznaczył, że pełnomocnik cudzoziemca podnosi, że braki formalne podania zostały osobiście uzupełnione przez skarżącego 8 września 2023 r. oraz 3 października 2023 r., a jednocześnie jedyny dowód, który przywołuje to oświadczenie cudzoziemca złożone 8 września 2023 r., że dokument podróży składa osobiście. Wojewoda wyjaśnił, że biorąc pod uwagę obowiązujące w Wydziale Spraw Cudzoziemców procedury obsługi klienta, organ nie dał wiary złożonemu oświadczeniu. Przede wszystkim wskazał na to, że osobiste stawiennictwo klienta jest odnotowywane przez pracowników Urzędu po potwierdzeniu tożsamości stawiającej się osoby w systemie obiegu korespondencji i odzwierciedlane w metryce sprawy.
W związku z tym organ zauważył, że w niniejszej sprawie cudzoziemiec wystąpił do Wojewody również z wnioskiem o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy; w tym postępowaniu osobiście stawił się w urzędzie 10 maja 2024 r., co jest odnotowane w aktach postępowania i jest widoczne w metryce sprawy. Natomiast w aktach postępowania o przedłużenie wizy Schengen nie ma potwierdzenia osobistego uzupełnienia braków formalnych ani 8 września 2023 r., ani 3 października 2023 r. Potwierdzenia osobistego stawiennictwa brak w systemie obiegu korespondencji; nie jest też ono odzwierciedlone w metryce sprawy.
Reasumując tę część stanowiska, Wojewoda stwierdził, że brak jakichkolwiek dowodów (poza oświadczeniem z dnia 8 września 2023 r. o osobistym okazaniu paszportu) potwierdzających, że braki formalne wniosku o przedłużenie wizy Schengen zostały uzupełnione przez skarżącego osobiście. Ponadto, organ argumentował, że przyjmując, iż oświadczenie cudzoziemca potwierdza osobiste okazanie dokumentu podróży, zaznaczyć należy że nie potwierdza ono osobistego złożenia fotografii oraz dokumentów potwierdzających cel i warunki planowanego pobytu, posiadanie wystarczających środków finansowych na pokrycie kosztów utrzymania przez cały okres planowanego pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz na podróż powrotną do państwa pochodzenia lub zamieszkania albo na tranzyt do państwa trzeciego, które udzieli pozwolenia na wjazd, albo możliwość uzyskania takich środków zgodnie z prawem, wiarygodność deklaracji o zamiarze opuszczenia terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przed upływem terminu ważności wizy.
Wobec powyższego Wojewoda podniósł, że nie ma podstaw do stwierdzenia, iż organ dopuścił się bezczynności poprzez pozostawienie wniosku cudzoziemca bez rozpoznania. Braki formalne nie zostały bowiem przez skarżącego uzupełnione osobiście, mimo prawidłowego wezwania i upływu terminu wyznaczonego do ich uzupełnienia. W konsekwencji, nie ma również podstaw do stwierdzenia, że ewentualna bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
Odnosząc się do żądania przyznania skarżącemu sumy pieniężnej w wysokości 5000 zł, Wojewoda stwierdził, że w skardze brak jest jakiegokolwiek argumentacji przemawiającej za przyznaniem rekompensaty finansowej we wskazanej kwocie.
Wojewoda wskazał również na to, że dla oceny zasadności argumentów przytoczonych przez skarżącego istotna jest historia pobytu skarżącego w Polsce i historia ubiegania się o wizy na wjazd do Polski. W tym zakresie organ wyjaśnił, że cudzoziemiec wjechał na terytorium strefy Schengen 26 sierpnia 2023 r. na podstawie wizy krótkoterminowej C, uprawniającej do piętnastodniowego pobytu, ważnej do 22 września 2023 r.; wiza została wydana przez Konsulat [...] w [...]. Pięć dni po przyjeździe do Europy cudzoziemiec złożył wniosek o przedłużenie wizy o 182 dni, tj. dwanaście razy przekraczający okres, na jaki wiza została mu przyznana. Wniosek ten nie został złożony do władz kraju, który wizę wydał, tj. [...], lecz do władz Polski. Wojewoda zauważył, że uzasadnienie wniosku o przedłużenie wizy, tj. zawarcie związku małżeńskiego z obywatelem [...] oraz krótki okres, który upłynął od przyjazdu do strefy Schengen, tj. od 26 sierpnia 2023 r., do wystąpienia z wnioskiem o przedłużenie wizy, tj. 31 sierpnia 2023 r., wskazują na pierwotny zamiar pozostania w strefie Schengen po upływie ważności wizy uprawniającej do wjazdu na to terytorium. Powyższe potwierdzają wcześniejsze, nieudane próby uzyskania wizy w Konsulacie Polski w [...], kiedy to decyzją z dnia 14 listopada 2017 r. Konsul RP odmówił wydania skarżącemu wizy, ponieważ w jego ocenie informacje przedstawione przez cudzoziemca w postępowaniu wizowym nie były wiarygodne i nie potwierdzały, by cudzoziemiec zamierzał powrócić do kraju pochodzenia. Wojewoda wskazał również na to, że warunkiem wydania cudzoziemcowi wizy Schengen przez Konsula [...] w [...], na podstawie której 26 sierpnia 2023 r. wjechał do strefy Schengen, było zobowiązanie do powrotu do [...] do 25 września 2023 r. Organ dodał, że cudzoziemiec złożył zobowiązanie, z którego się nie wywiązał – a co więcej, z całą pewnością można przyjąć, że nigdy nie zamierzał się z niego wywiązać, gdyż o braku zamiaru powrotu do [...] świadczy bardzo krótki okres pomiędzy wjazdem do Europy a złożeniem wniosku o przedłużenie wizy, okres wnioskowanego przedłużenia ważności wizy oraz wystąpienie z wnioskiem o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy w Polsce, co miało miejsce 20 grudnia 2023 r.
Wojewoda podniósł, że istotny jest również cel, w jakim cudzoziemiec wjechał na terytorium strefy Schengen, gdyż wiza, która uprawniała go do wjazdu na to terytorium, została wydana w celach turystycznych, które miały być realizowane przez 15 dni. Wiza turystyczna zgodnie z art. 87 ust. 1 pkt 12 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz.U. z 2024 r., poz. 475) ma to znaczenie, że cudzoziemiec jest uprawniony do wykonywania pracy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli posiada zezwolenie na pracę oraz przebywa na terytorium RP na podstawie wizy, z wyjątkiem wizy wydanej w celu, o którym mowa w art. 60 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach, tj. na podstawie wizy wydanej w celach turystycznych. Wojewoda stwierdził, że skarżący wiedział, iż wjeżdża do strefy Schengen na podstawie wizy, która uprawnia go do przebywania w strefie nie dłużej niż 15 dni; ponadto, w postępowaniu wizowym złożył deklarację, że powróci do kraju pochodzenia do 25 września 2023 r., co stanowiło warunek wydania wizy przez Konsula [...] w [...]. Skarżący miał realizować cel turystyczny, który deklarował we wniosku wizowym, a wiza, na podstawie której cudzoziemiec wjechał do Europy, nie uprawnia do podjęcia w Polsce pracy. Co więcej, występując o jej przedłużenie, skarżący nie deklarował zmiany celu pobytu na pracę.
Wobec powyższego Wojewoda stwierdził, że skarżący nie wykazał jednoznacznie, jakoby doznał krzywdy w związku z prowadzeniem przez organ postępowania w jego sprawie, którą to krzywdę należałoby zrekompensować, a która to okoliczność mogłaby podlegać ocenie Sądu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.
Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.
Na wstępie rozważań należy wyjaśnić, że sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym (na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów) na podstawie art. 119 pkt 4 i art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935) - dalej: p.p.s.a. Przepis ten dotyczy skarg, których przedmiotem jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2022 r., poz. 2492 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę nad działalnością administracji publicznej, przyjmując jako kryterium kontroli zgodność z prawem. Kognicja sądów administracyjnych obejmuje również bezczynność oraz przewlekłe prowadzenia postępowania administracyjnego w sprawach załatwianych poprzez wydanie decyzji administracyjnej. Zgodnie bowiem z art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. Dalsze przypadki zaskarżalnej bezczynności oraz przewlekłego prowadzenia postępowania zostały unormowane w art. 3 § 2 pkt 9 p.p.s.a. Oznacza to, że w aktualnym stanie prawnym z bezczynnością lub przewlekłym prowadzeniem postępowania przez organ możemy mieć do czynienia nie tylko wówczas, gdy mimo istnienia ustawowego obowiązku, organ nie wydaje w terminie decyzji albo postanowienia, wymienionych w art. 3 § 2 pkt 1-3 p.p.s.a., ale również wtedy, gdy nie wydaje on innego aktu lub też nie podejmuje innej przewidzianej prawem czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 i pkt 9 p.p.s.a.
Ponadto, zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. w zakresie realizowanej kontroli sąd nie jest związany zarzutami skargi, w związku z czym nie wyznaczają one kierunku analizy podejmowanej przez sąd.
W niniejszym postępowaniu kluczowym zadaniem Sądu było zbadanie, czy zarzucana w skardze zwłoka Wojewody w załatwieniu sprawy rzeczywiście istniała w dacie wniesienia skargi, jak i w dacie wyrokowania – a jeśli tak, to czy miała ona charakter rażący.
W pierwszej kolejności przyjdzie jednak wyjaśnić, dlaczego skarga została przyjęta do merytorycznego rozpoznania.
W świetle art. 53 § 2b p.p.s.a. formalnym wymogiem dopuszczalności skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest, co do zasady, poprzedzenie jej ponagleniem skierowanym do właściwego organu. Przy tym, jak podkreśla się w orzecznictwie, dla swej skuteczności musi ono zostać wniesione w toku postępowania, którego dotyczy zarzucana organowi opieszałość (por. postanowienie NSA(7) z dnia 2 września 2020 r. sygn. akt II OSK 3732/18; dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Natomiast to, czy w ogóle, a jeśli tak, to w jaki sposób ponaglenie zostało rozpatrzone przez właściwy organ, nie ma znaczenia dla dopuszczalności skargi ani dla jej skuteczności, o ile tylko ponaglenie nie zostało wniesione przedwcześnie (por. np. wyroki NSA z dnia: 25 września 2018 r. sygn. akt II OSK 1659/18, 30 stycznia 2020 r. sygn. akt sygn. akt II OSK 3092/19 i 13 października 2020 r. sygn. akt II OSK 71/20 - dostępne jw.).
Nie budzi wątpliwości Sądu, że w okolicznościach badanej sprawy stosowny tryb wnoszenia skargi, o którym mowa w art. 52 § 1 i 2 oraz art. 53 § 2b p.p.s.a. został wyczerpany. Strona przed wywiedzeniem skargi, w związku z postawieniem przez Wojewodę w dniu 15 grudnia 2023 r. jej wniosku z dnia 31 sierpnia 2023 r. bez rozpoznania (pismo z dnia 15 grudnia 2023 r. doręczone adresatowi w dniu 20 grudnia 2023 r.), wniosła ponaglenie z dnia 22 marca 2024 r. (data wpływu do organu: 26 marca 2024 r. - k. 33, 42 akt sąd.).
Na pozostawienie podania bez rozpoznania (art. 64 § 2 k.p.a.) przysługuje skarga na bezczynność organu, stosownie do art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. (patrz: uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 września 2013 r. sygn. akt I OPS 2/13, dostępna jw.). Organ administracji publicznej pozostaje zatem w bezczynności nie tylko w przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a., jeżeli nie dopełnił czynności określonych w art. 36 k.p.a., ale także wówczas, gdy nie podjął innych działań wynikających z przepisów procesowych, mających na celu usunięcie przeszkody w wydaniu decyzji (por. m.in. wyrok NSA z dnia 20 lipca 1999 r. sygn. akt I SAB 60/99). Prowadzi to do wniosku, że z bezczynnością organu mamy do czynienia nie tylko w przypadku, gdy mimo upływu terminu sprawa nie jest załatwiona, ale również w przypadkach, gdy organ odmawia jej rozpoznania lub załatwienia, mylnie sądząc, iż zachodzą okoliczności, które uwalniają go od obowiązku prowadzenia postępowania w konkretnej sprawie i zakończenia wydaniem decyzji administracyjnej (patrz: wyrok NSA z dnia 1 marca 2023 r. sygn. akt II OSK 1747/22, dostępny jw.). Pozostawienie podania bez rozpoznania na podstawie art. 64 § 2 k.p.a. nie w każdym przypadku oznacza zasadność skargi na nierozpatrzenie sprawy w przewidzianym terminie. Uzależnione jest to od tego, czy organ administracji publicznej rzeczywiście miał podstawy do powołania się na normę zawartą w tym przepisie. Podkreślenia wymaga, że tylko wówczas, gdy przepis prawa ustanawia wprost określone wymogi co do składanego podania, organ może żądać ich spełnienia i uzupełnienia pisma (podania) o brakujące elementy (tak NSA w wyroku z dnia 22 lutego 2022 r. sygn. akt II GSK 2241/21, dostępnym jw.).
Zgodnie z tym, co powiedziano wyżej, w związku z dokonaniem przez Wojewodę w piśmie z dnia 15 grudnia 2023 r. czynności materialno-technicznej w postaci pozostawienia – na podstawie art. 64 § 2 k.p.a. i art. 77 ust. 1 pkt 3, art. 85 ust. 3 i 4 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (ówcześnie: Dz.U. z 2023 r., poz. 519 ze zm.) – wniosku skarżącego z dnia 31 sierpnia 2023 r. o przedłużenie wizy Schengen bez rozpoznania, a następnie wniesienia przez cudzoziemca ponaglenia z dnia 22 marca 2024 r., zaszły warunki formalne do uznania skutecznego wniesienia skargi i merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy przez Sąd.
Przechodząc zatem do merytorycznego rozpoznania skargi, należy podkreślić, że w świetle art. 3 § 2 pkt 8 i 9 oraz art. 149 § 1 p.p.s.a. zaskarżalna do sądu opieszałość organu administracji publicznej w procedowaniu może przybrać dwie "modelowe" postaci – bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania.
W tym kontekście, w odniesieniu do stanu "bezczynności" chodzi o przekroczenie terminu określonego na podstawie art. 35 k.p.a. lub wynikającego z przepisów szczególnych, do których odsyła art. 35 § 4 k.p.a., względnie terminu przedłużonego zgodnie z art. 36 k.p.a. Pojęcie "bezczynności" w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 8 i 9 oraz art. 149 § 1 p.p.s.a. sprowadza się zatem obecnie do badania kwestii ewentualnego naruszenia "terminowości" działania organów administracyjnych, tj. niezałatwienia sprawy w terminie, co też potwierdza to definicja legalna "bezczynności" sformułowana w art. 37 § 1 pkt 1 k.p.a., zgodnie z którą stan ten zachodzi, jeżeli nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1. W tym ujęciu dochowanie przez organ ustawowego terminu załatwienia sprawy, względnie jego sukcesywne przedłużanie z zachowaniem aktów staranności przewidzianych w art. 36 k.p.a., wyklucza możliwość skutecznego postawienia organowi zarzutu pozostawania w bezczynności w załatwieniu sprawy.
Niemniej jednak w tym miejscu raz jeszcze zaznaczyć, że zaskarżalna bezczynność może dotyczyć także niepodjęcia przez organ poszczególnych aktów lub czynności procesowych niezbędnych do realizacji zasadniczej kompetencji organu do załatwienia sprawy administracyjnej, w tym aktów lub czynności warunkujących wszczęcie postępowania. Z kolei pod pojęciem "przewlekłego prowadzenia postępowania" należy rozumieć sytuację prowadzenia postępowania w sposób nieefektywny, przez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu bądź wykonywanie czynności pozornych, powodujących, że formalnie organ nie jest bezczynny. Przewlekłość odnosi się do oceny sprawności działania organu, gdyż w myśl art. 37 § 1 pkt 2 k.p.a. przewlekłe prowadzenie postępowania będzie miało miejsce, jeżeli jest ono prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy. Przewlekłość w prowadzeniu postępowania występuje wówczas, gdy organ, nie załatwiając sprawy w terminie, podejmuje czynności opieszale, naruszając zasadę szybkości postępowania z art. 12 k.p.a., a podejmowane przez niego czynności mają charakter pozorny lub nieistotny dla merytorycznego załatwienia sprawy (por. wyrok NSA z dnia: 5 lipca 2012 r. sygn. akt II OSK 1031/12, 3 września 2013 r. sygn. akt II OSK 891/13 i 7 maja 2014 r. sygn. akt I OSK 2595/13, dostępne jw.). Nie ulega przy tym wątpliwości, że zastosowanie kodeksowych definicji "bezczynności" oraz "przewlekłości" rozciąga się także na przepisy Prawa o postępowaniu przed sadami administracyjnymi, co oznacza, że skarga na bezczynność organu jest skargą na "bezczynność" w rozumieniu art. 37 § 1 pkt 1 k.p.a., zaś skarga na przewlekłe prowadzenie postępowania jest skargą na "przewlekłość", o której mowa w art. 37 § 1 pkt 2 k.p.a. (por. uchwała NSA z dnia 22 czerwca 2020 r. sygn. akt II OPS 5/19, dostępna jw.).
W tym miejscu należy przypomnieć sekwencję czynności, jakie miały miejsce sprawie do dnia pozostawienia wniosku bez rozpoznania i wskazane przez Wojewodę podstawowe informacje dotyczące przedmiotowego wniosku.
W dniu 31 sierpnia 2023 r. do Wojewody (w punkcie podawczym W. Urzędu Wojewódzkiego w P. Wydział Spraw Cudzoziemców) wpłynął wniosek o przedłużenie wizy krajowej N. O. do dnia 1 marca 2024 r., z uzasadnieniem o treści: "Moja narzeczona pochodzi z [...]. Chcemy się wkrótce pobrać. Chcemy mieszkać w [...]. Mieszkamy razem". Do wniosku załączono: kserokopię paszportu cudzoziemca, jego polisę ubezpieczeniową, oświadczenie w języku angielskim, kopię dowodu osobistego A. G.; zaświadczenie spółdzielni mieszkaniowej potwierdzające, że A. G. przysługuje spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu; oświadczenie A. G., w którym stwierdza, że cudzoziemiec "jest moim narzeczonym, spotkaliśmy się w [...] i zamierzamy się wkrótce pobrać", a także, że będzie pokrywać koszty utrzymania cudzoziemca i wypłacać mu rentę w wysokości [...] zł; akt notarialny potwierdzający ustanowienie renty w wysokości [...] zł na rzecz cudzoziemca na okres 6 miesięcy; fotografie wykonane na niejednolitym tle, na których twarz zajmuje mniej niż 70%.
Wiza, którą cudzoziemiec posiadał, to wiza Schengen, wydana w dniu [...] przez władze [...], obowiązująca od 24 sierpnia 2023 r. do 22 września 2023 r. przez okres 15 dni. Wiza ta została wydana cudzoziemcowi w celu turystycznym, a on sam zobowiązany był do zgłoszenia się po powrocie z [...] do konsulatu [...] w [...] najpóźniej do dnia 25 września 2023 r.
Na podstawie art. 64 § 2 k.p.a. oraz art. 77 ust. 1 pkt 2 i 3, art. 85, art. 89 oraz art. 84 ust. 2 w zw. z art. 59 ust. 3 ustawy o cudzoziemcach pismem z dnia 4 września 2023 r. wezwano cudzoziemca do przedłożenia: 1) oryginału aktualnego dokumentu podróży zawierającego wizę, która ma być przedłużona oraz 2) formularza wniosku o przedłużenie wizy Schengen - wypełnionego we wszystkich wymaganych miejscach zgodnie z poleceniem i podpisanego przez cudzoziemca we wszystkich wymaganych miejscach, a także do osobistego przedłożenia: 3) fotografii spełniającej ustawowe wymagania oraz dokumentów (oryginałów lub potwierdzonych notarialnie kopii) potwierdzających: cel i warunki planowanego pobytu (zaświadczenie z Urzędu Stanu Cywilnego z wyznaczoną datą zawarcia związku małżeńskiego); posiadanie wystarczających środków finansowych na pokrycie kosztów utrzymania albo możliwość uzyskania takich środków zgodnie z prawem, tj. dokumentów potwierdzających, że A. G. posiada źródło dochodu wystarczającego na comiesięczne wypłacanie renty w wysokości [...] zł "(np. umowy o pracę i informacji miesięcznych dla osoby ubezpieczonej od [...], podatkowej księgi przychodów i rozchodów / ewidencji przychodów - za poszczególne miesiące od [...], podpisanych przez osobę odpowiedzialną)"; wiarygodność deklaracji o zamiarze opuszczenia terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przed upływem terminu ważności przedłużonej wizy (imienne potwierdzenie rezerwacji biletu powrotnego).
W wezwaniu tym wskazano, że powyższe braki wniosku powinny być uzupełnione w terminie 14 dni od dnia otrzymania tego pisma oraz zawarto pouczenie, że zgodnie z art. 64 § 2 k.p.a. nieuzupełnienie braków formalnych wniosku w tym terminie spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania – co oznacza zakończenie sprawy.
Wezwanie to zostało wysłane na adres wskazany przez cudzoziemca i doręczone w dniu 8 września 2023 r.
Po doręczeniu tego wezwania, w punkcie podawczym W. Urzędu Wojewódzkiego w P. (w którym nie jest weryfikowana tożsamość osoby składającej dokumenty) w dniu 8 września 2023 r. okazano oryginał paszportu N. O. oraz przedłożono: formularz wniosku o przedłużenie wizy Schengen, w którym wskazano, że cudzoziemiec występuje o przedłużenie wizy do 25 marca 2024 r. z uzasadnieniem: "Proszę o przedłużenie wizy ze względu na ślub z A. G., która mieszka w [...]"; prawidłową fotografię; potwierdzenie rezerwacji (w dniu 8 lipca 2023 r.) lotniczego biletu powrotnego z [...] do [...] oraz z [...] do [...] na dzień 6 sierpnia 2023 r.; zaświadczenie z dnia 7 września 2023 r. proboszcza parafii w S., w którym wskazano, że N. O. i A. G. "zgłosili się do biura parafialnego w celu ustalenia daty sakramentu małżeństwa oraz przygotowania stosownych dokumentów"; oświadczenie A. G., że jest właścicielem firmy "U. "; kserokopię "Sumowania księgi w poszczególnych kolumnach" spółki cywilnej "U. "; oświadczenie cudzoziemca z dnia 8 września 2023 r., że dokument podróży złożył osobiście – przy czym brak jest potwierdzenia przez pracownika organu, że przedłożenia tych dokumentów w dniu 8 września 2023 r. cudzoziemiec dokonał osobiście.
W dniu 3 października 2023 r. w punkcie podawczym Urzędu Wojewódzkiego przedłożono (zgodnie z wyjaśnieniem) "dokumenty otrzymane z Ambasady [...] w W., zezwalające na ślub z A. G.", tj.: kopię sporządzonego w języku angielskim zaświadczenia o braku przeszkód prawnych do zawarcia małżeństwa oraz zaświadczenia o stanie cywilnym osoby, a także tłumaczenia tych dokumentów na język polski.
W piśmie z dnia 15 grudnia 2023 r. o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku cudzoziemca z dnia 31 sierpnia 2023 r. o przedłużenie wizy Schengen Wojewoda wyjaśnił, że w sprawie nie potwierdzono, by N. O. osobiście złożył dokumenty – ani w dniu 8 września 2023 r., ani też w dniu 3 października 2023 r. Ponadto stwierdził, że przedłożone dokumenty nie stanowią uzupełnienia wszystkich braków formalnych przedmiotowego wniosku. W związku z niespełnieniem przez cudzoziemca wymogu osobistego uzupełnienia wszystkich braków formalnych wniosku o przedłużenie wizy Schengen, wynikających z art. 85 ust. 3 w zw. z art. 77 ust. 1 pkt 3 ustawy o cudzoziemcach, przedmiotowy wniosek został pozostawiony bez rozpoznania na podstawie art. 64 § 2 k.p.a. i art. 77 ust. 1 oraz art. 85 ust. 3 i 4 ustawy o cudzoziemcach.
Jak stanowi art. 84 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach, wizę Schengen lub wizę krajową przedłuża lub odmawia jej przedłużenia wojewoda właściwy ze względu na miejsce pobytu cudzoziemca, w drodze decyzji.
Zgodnie z obowiązującymi przepisami ustawy cudzoziemcach: cudzoziemiec, który zamierza przedłużyć okres swojego pobytu na podstawie wizy Schengen lub wizy krajowej, składa, nie później niż w dniu upływu okresu jego legalnego pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, wypełniony formularz wniosku o przedłużenie wizy (art. 85 ust. 1); formularz, o którym mowa w ust. 1, zawiera: 1) dane cudzoziemca lub informacje, o których mowa w art. 13; 2) następujące dane dotyczące posiadanego przez cudzoziemca dokumentu podróży: a) serię i numer, b) datę wydania i datę upływu ważności, c) nazwę organu wydającego, d) liczbę osób wpisanych do dokumentu podróży; 3) informację o wydanych cudzoziemcowi wizach Schengen lub wizach krajowych; 4) uzasadnienie wniosku o przedłużenie wizy; 5) informację o podróżach i pobytach zagranicznych cudzoziemca w okresie ostatnich 5 lat; 6) informację o środkach finansowych na pokrycie kosztów utrzymania cudzoziemca; 7) informację o posiadanym przez cudzoziemca ubezpieczeniu zdrowotnym; 8) informację o zatrudnieniu cudzoziemca na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (art. 85 ust. 2). Wizę Schengen lub wizę krajową przedłuża lub odmawia jej przedłużenia wojewoda właściwy ze względu na miejsce pobytu cudzoziemca, w drodze decyzji (art. 84 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach).
Według art. 85 ust. 3 ustawy o cudzoziemcach, do wniosku o przedłużenie wizy Schengen lub wizy krajowej stosuje się przepisy art. 77 ust. 1 pkt 2 i 3, z tym że do wymogu, o którym mowa w art. 77 ust. 1 pkt 3 lit. c, stosuje się przepis art. 25 ust. 4. Zgodnie zaś z art. 85 ust. 4 tej ustawy cudzoziemiec ubiegający się o przedłużenie wizy Schengen lub wizy krajowej przedstawia do wglądu dokument podróży, do którego stosuje się przepisy art. 77 ust. 5 i 6. Przepis art. 86 ustawy o cudzoziemcach przewiduje, że jeżeli cudzoziemiec złożył wniosek o przedłużenie wizy Schengen lub wizy krajowej po terminie, o którym mowa w art. 85 ust. 1, odmawia się wszczęcia postępowania w sprawie przedłużenia tej wizy. Natomiast art. 87 tej ustawy stanowi, że: jeżeli termin na złożenie wniosku o przedłużenie wizy Schengen lub wizy krajowej został zachowany i wniosek nie zawiera braków formalnych lub braki formalne zostały uzupełnione w terminie: 1) wojewoda umieszcza w dokumencie podróży cudzoziemca odcisk stempla potwierdzającego złożenie wniosku; 2) pobyt cudzoziemca na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej uważa się za legalny od dnia złożenia wniosku do dnia, w którym decyzja w sprawie przedłużenia wizy Schengen lub wizy krajowej stanie się ostateczna (ust. 1); przepisu ust. 1 pkt 2 nie stosuje się w razie zawieszenia postępowania w sprawie przedłużenia wizy na wniosek strony (ust. 2).
Z kolei przepis art. 77 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach stanowi, że cudzoziemiec ubiegający się o wydanie wizy krajowej składa osobiście: pkt 2 - aktualną fotografię; pkt 3 - dokumenty potwierdzające: a) cel i warunki planowanego pobytu, b) posiadanie wystarczających środków finansowych na pokrycie kosztów utrzymania przez cały okres planowanego pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz na podróż powrotną do państwa pochodzenia lub zamieszkania albo na tranzyt do państwa trzeciego, które udzieli pozwolenia na wjazd, albo możliwość uzyskania takich środków zgodnie z prawem, c) posiadanie ubezpieczenia zdrowotnego w rozumieniu ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych lub podróżnego ubezpieczenia medycznego, o którym mowa w art. 25 ust. 1 pkt 2 lit. a, d) wiarygodność deklaracji cudzoziemca o zamiarze opuszczenia terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przed upływem terminu ważności wizy, e) inne okoliczności podane we wniosku. Zgodnie z art. 77 ust. 5 ustawy o cudzoziemcach cudzoziemiec ubiegający się o wydanie wizy krajowej przedstawia do wglądu dokument podróży, który spełnia łącznie następujące kryteria: 1) jego okres ważności upłynie nie wcześniej niż po 3 miesiącach od upływu okresu ważności wizy, o którą się ubiega; 2) zawiera przynajmniej dwie wolne strony; 3) został wydany w ciągu ostatnich 10 lat. Według zaś art. 77 ust. 6 tej ustawy, w pilnych przypadkach uzasadnionych słusznym interesem cudzoziemca kryterium, o którym mowa w ust. 5 pkt 1, może być pominięte.
Podsumowując, z powyższych przepisów wynika, że do wniosku o przedłużenie wizy Schengen powinny zostać dołączone dokumenty wymienione w przepisach wskazanych w art. 85 ust. 3 ustawy o cudzoziemcach, tj. art. 77 ust. 1 pkt 2 i 3 oraz ust. 2 i 4, z tym że do wymogów, o których mowa w art. 77 ust. 1 pkt 3 lit. c lub ust. 2, stosuje się przepis art. 25 ust. 4. Przepis art. 85 ust. 4 ustawy formułuje wymóg przedstawienia do wglądu dokumentu podróży, którego okres ważności upłynie nie wcześniej niż po trzech miesiącach od upływu okresu ważności wizy (z wyjątkiem dla przypadków pilnych), zawiera co najmniej dwie wolne strony oraz został wydany w okresie ostatnich 10 lat (zob. art. 77). Ustanowienie tego wymogu wskazuje na przyjęcie założenia osobistego składania wniosku o przedłużenie wizy (patrz: J. Chlebny [red.], Prawo o cudzoziemcach. Komentarz, Warszawa 2020, komentarz do art. 77 i art. 85; por. M. Kumela-Romańska, Ustawa o cudzoziemcach. Komentarz, wyd. II LEX/el. 2022 - komentarz do art. 77). Uzasadnieniem dla niniejszej zasady jest m.in. możliwość weryfikacji twierdzeń cudzoziemca, jaką stwarza jego obecność. Z kolei wymogi ustanowione w odniesieniu do dokumentu podróży stanowią dokładne odwzorowanie regulacji art. 12 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 810/2009 z dnia 13 lipca 2009 r. ustanawiające Wspólnotowy Kodeks Wizowy (Dz.Urz.UE.L z 2009 r. nr 243, poz. 1). Odnoszą się one do praktycznych aspektów użytkowania dokumentów podróży, takich jak możliwość umieszczenia informacji o złożeniu wniosku czy wklejenie naklejki wizowej (wymóg odnoszący się do posiadania dwóch wolnych stron w dokumencie podróży), możliwość weryfikacji zamieszonej fotografii oraz gwarancja użytej technologii produkcji (wymóg odnoszący się do daty wydania dokumentu podróży) - patrz: J. Chlebny (op.cit.). Dodać należy, że w świetle art. 33 wspólnotowego kodeksu wizowego przedłużenie wizy jest wyjątkiem, bowiem wymaga zaistnienia szczególnych powodów, które stanową podstawę do obligatoryjnego (ust. 1) albo fakultatywnego (ust. 2) przedłużenia okresu ważności wizy lub długości pobytu objętego tą wizą.
Sąd podziela stanowisko Wojewody, że braki w zakresie powyższych wymogów wniosku o przedłużenie wizy, w tym wymóg osobistego złożenia wniosku i okazania dokumentu podróży, są brakami formalnymi wniosku, a nie materialnymi i w związku z tym podlegają uzupełnieniu w trybie art. 64 § 2 k.p.a. (por. wyrok NSA z dnia 7 listopada 2023 r. sygn. akt II OSK 1599/23, dostępny jw. - dotyczący procedury prowadzonej na podstawie ustawy z dnia 6 sierpnia 2010 r. o dowodach osobistych [Dz.U. z 2022 r., poz. 671 ze zm.]).
Wobec powyższego, zgodnie z art. 64 § 2 k.p.a., jeżeli podanie nie spełnia innych wymagań ustalonych w przepisach prawa, należy wezwać wnoszącego do usunięcia braków w wyznaczonym terminie, nie krótszym niż siedem dni, z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania. Wezwanie do usunięcia braku powinno zawierać określenie na czym polega brak Przepis ten dotyczy tego rodzaju formalnych braków pisma, których nieusunięcie nie pozwala na nadanie temu wnioskowi (pismu) biegu. Braki wniosku z art. 64 § 2 k.p.a. muszą być tego rodzaju, że powodują w konsekwencji bezskuteczność złożonego wniosku (patrz: wyroki NSA z dnia 11 lutego 2020 r. sygn. akt II OSK 2082/19, II OSK 1637/19 i sygn. akt II OSK 1971/19, dostępne jw.).
Trzeba również podkreślić, że skoro prawodawca określił wyraźnie, jakim warunkom formalnym powinien odpowiadać danego rodzaju wniosek, to brak jest jakichkolwiek podstaw do przyjęcia, że wniosek taki mógł być rozpoznany bez ich spełnienia (por. wyroki WSA w Poznaniu z dnia 10 kwietnia 2024 r. sygn. akt II SAB/Po 4/24 i 29 maja 2024 r. sygn. akt II SA/Po 228/24, dostępne jw.). Pozostawienie podania bez rozpoznania jest zaś formą zakończenia postępowania administracyjnego w sytuacji, gdy strona nie usunęła braków podania w terminie, mimo prawidłowego wezwania i pouczenia (por. wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 26 września 2023 r. sygn. akt II SAB/Wr 94/23, dostępny jw.).
Z dokumentacji zgromadzonej w aktach administracyjnych, jak i ze stanowiska przedstawionego przez Wojewodę w piśmie z dnia 15 grudnia 2023 r. o pozostawieniu wniosku cudzoziemca bez rozpoznania, jak również z odpowiedzi na skargę jednoznacznie wynika, że pomimo prawidłowego wezwana do uzupełnienia braków formalnych wniosku z dnia 31 sierpnia 2023 r. o przedłużenie wizy Schengen nie zostały uzupełnione wszystkie braki formalne przedmiotowego wniosku, wskazane w wezwaniu z dnia 4 września 2023 r.
Wojewoda przekonująco odniósł się również do stanowiska pełnomocnika cudzoziemca, który utrzymywał, że braki formalne podania zostały osobiście uzupełnione przez skarżącego w dniach 8 września 2023 r. i 3 października 2023 r. Trafnie organ zauważył, że pełnomocnik powołał się wyłącznie na oświadczenie cudzoziemca złożone 8 września 2023 r., że dokument podróży składa osobiście. Trzeba mieć na uwadze, że w żadnej z tych dat, biorąc pod uwagę obowiązujące w Wydziale Spraw Cudzoziemców procedury obsługi klienta, nie odnotowano osobistego stawiennictwa cudzoziemca w siedzibie organu po potwierdzeniu tożsamości stawiającej się osoby. Świadczy o tym również pośrednio fakt, że kiedy cudzoziemiec wystąpił do Wojewody z wnioskiem o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy i w tym postępowaniu osobiście stawił się w urzędzie 10 maja 2024 r., to zdarzenie to jest odnotowane w aktach postępowania i jest widoczne w metryce sprawy. Natomiast w aktach postępowania o przedłużenie wizy Schengen nie ma potwierdzenia osobistego uzupełnienia braków formalnych ani 8 września 2023 r., ani 3 października 2023 r. Potwierdzenia osobistego stawiennictwa brak w systemie obiegu korespondencji, jak i nie jest ono odzwierciedlone w metryce sprawy. Brak jest zatem jakichkolwiek wiarygodnych dowodów potwierdzających, że braki formalne wniosku o przedłużenie wizy Schengen zostały uzupełnione przez skarżącego osobiście. Ponadto Sąd zgadza się z organem, że przyjmując nawet, iż przedmiotowe oświadczenie cudzoziemca z dnia 8 września 2023 r. o osobistym okazaniu paszportu mogłoby potwierdzać osobiste okazanie dokumentu podróży, to i tak nie potwierdza ono faktu osobistego złożenia fotografii oraz dokumentów potwierdzających cel i warunki planowanego pobytu, posiadanie wystarczających środków finansowych na pokrycie kosztów utrzymania przez cały okres planowanego pobytu albo możliwość uzyskania takich środków zgodnie z prawem czy wiarygodność deklaracji o zamiarze opuszczenia terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przed upływem terminu ważności wizy.
Mając na względzie wszystko powyższe, Sąd w wyniku rozpatrzenia skargi na bezczynność Wojewody uznał, że pozostawienie przez Wojewodę w dniu 15 grudnia 2023 r. wniosku skarżącego bez rozpoznania w sprawie oznaczonej sygnaturą [...] było zasadne. W takiej sytuacji brak podstaw do stwierdzenia, że organ dopuścił się bezczynności poprzez pozostawienie wniosku cudzoziemca bez rozpoznania. Braki formalne wniosku nie zostały przez skarżącego uzupełnione osobiście, mimo prawidłowego wezwania i upływu terminu wyznaczonego do ich uzupełnienia. Skuteczne, a więc zgodne z art. 64 § 2 k.p.a., pozostawienie wniosku bez rozpoznania, które zostało poprzedzone wezwaniem do uzupełnienia braków formalnych, oznacza, że organowi nie można postawić zarzutu bezczynności, w rozumieniu art. 37 § 1 pkt 1 k.p.a. (patrz: wyrok NSA z dnia 5 lipca 2022 r. sygn. akt II GSK 618/22, dostępny jw.).
W konsekwencji, nie ma również podstaw do stwierdzenia, czy ewentualna bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1 pkt 3 i § 1a p.p.s.a.). Co oczywiste, te same względy, które legły u podstaw oceny, że Wojewoda nie dopuścił się zarzucanego stanu bezczynności przemawiały również za oddaleniem skargi w części dotyczącej wniosku o zasądzenie sumy pieniężnej (art. 149 § 2 p.p.s.a.).
W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło