I SA/Rz 671/10
WyrokWSA w Rzeszowie2010-12-21
Skład orzekający: Kazimierz Włoch, Grzegorz Panek, Tomasz Smoleń
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy jest związany danymi z ewidencji gruntów i budynków przy ustalaniu wysokości podatku rolnego i od nieruchomości, nawet jeśli są one sprzeczne z danymi zawartymi w księdze wieczystej?Ratio decidendi
Organ podatkowy jest związany danymi wynikającymi z ewidencji gruntów i budynków przy ustalaniu wysokości podatku rolnego i od nieruchomości, zgodnie z art. 21 Prawa geodezyjnego i kartograficznego. Księga wieczysta nie stanowi podstawy wymiaru podatku w postępowaniu podatkowym. Podatnik ma obowiązek doprowadzić do zgodności zapisów w ewidencji gruntów z rzeczywistym stanem posiadania, jeśli występują różnice.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującej w mocy decyzję Prezydenta Miasta w przedmiocie wymierzenia C. K. podatku rolnego i od nieruchomości na 2010r. Skarżący kwestionował dane dotyczące powierzchni nieruchomości i budynku mieszkalnego, wskazując na rozbieżności między ewidencją gruntów a księgą wieczystą. Organy podatkowe oparły wymiar podatku na danych z ewidencji gruntów i budynków, uznając je za wiążące.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. WSA Kazimierz Włoch Sędziowie WSA Grzegorz Panek /spr./ WSA Tomasz Smoleń Protokolant st.sek.sąd. Teresa Tochowicz po rozpoznaniu w Wydziale I Finansowym na rozprawie w dniu 21 grudnia 2010r. sprawy ze skargi C. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2010r. nr [...] w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego za 2010r. - oddala skargę -
Zaskarżoną decyzją z dnia (...) czerwca 2010r., Nr (...) Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia (...) kwietnia 2010r., Nr (...) w przedmiocie wymierzenia C. K. podatku rolnego i od nieruchomości na 2010r. w wysokości 454zł.
Jako podstawę prawną decyzji organ wskazał art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005r., Nr 8, poz. 60 ze zm.), art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 19 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych
(Dz. U. z 2010r., Nr 95, poz. 613 - dalej: u.p.l.) i art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 15 listopada 1984r. o podatku rolnym (Dz. U. z 2006r., Nr 136, poz. 969 ze zm. - dalej jako: u.p.r.).
Z uzasadnienia decyzji i akt administracyjnych wynika, że C. K. złożył w dniu 4 stycznia 2010r. informację - wzór IN - 1 na podatek od nieruchomości na 2010r. wskazując w niej powierzchnię budynku mieszkalnego 272,23m2 i informacje wzór IR - 1 na podatek rolny za 2010r. wskazując powierzchnię gruntu 0,3050ha całość jako użytek rolny w klasie II i III z podziałem na działki 657 pow. 2450 m2 i nr 656/3 - pow. 600 m2.
Tymczasem organy za podstawę wymiaru podatku rolnego przyjęły dane wynikające z ewidencji gruntów i na tej podstawie ustaliły, że powierzchnia działki 657/1 wynosi 0,3084ha, zaś powierzchnię budynku mieszkalnego przyjęły na podstawie pomiaru i oględzin dokonanych w dniu 14 września 2005r. gdzie ustalono, że wynosi ona 284m2. Jak wskazano, w jednostce rejestrowej [...] Obręb [...] jako właściciel działki 657/1 widnieje C. K. a powierzchnia tej działki określona została na łączną wielkość 0,3084 ha (w tym teren zabudowany z symbolem B - 0,1855 ha i użytek rolny R II - 0,1229 ha). Powierzchnia zaś budynku wynika z protokołu kontroli z dnia 14 września 2005r., który został podpisany przez C. K., co oznaczało pełną akceptację zawartych w nim informacji. Ponadto jak wskazały organy dotychczas składane przez C. K. informacje podatkowe zawierały informację o powierzchni budynku odpowiadającej ustaleniom organów. Bez znaczenia pozostaje przy tym, zdaniem organów, że dane te są niezgodne z danymi zawartymi w księdze wieczystej Sądu Rejonowego Nr [...]. Zdaniem organu, księga wieczysta to dokument osobisty, który może stanowić dowód w innych postępowaniach, natomiast w postępowaniu dotyczącym wymiaru podatku rolnego i od nieruchomości tylko dokumenty z ewidencji gruntów i budynków mogą być brane pod uwagę. Organ wskazał przy tym, że znane są mu z urzędu informacje o tym, że C. K. równolegle prowadzi postępowanie przed organem geodezyjnym o wprowadzenie zmian do ewidencji gruntów. Dopiero jednak prawomocne rozstrzygnięcie w tej kwestii może stanowić ewentualną podstawę do wznowienia postępowania w zakresie wymiaru podatku.
Nie zgadzając się z takim stanowiskiem organów C. K. złożył skargę do tutejszego Sądu wnosząc w niej o uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta [...] i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji. Ponadto wniósł o orzeczenie przez Sąd, że do chwili zmian w ewidencji gruntów i budynków na podstawie ostatecznej decyzji administracyjnej lub prawomocnego wyroku Sądu naliczanie podatku opierać się będzie na informacjach skarżącego. Obszerne argumenty skargi sprowadzają się do zarzucenia organom, wydania decyzji w oparciu o nieodpowiadające prawdzie dane z ewidencji gruntów. Jak wskazał dane te powinny być zgodne z danymi zawartymi w aktualnej księdze wieczystej, podczas gdy w przedmiotowej sprawie takiej zgodności nie ma. Podał również, że aktualnie w tym przedmiocie toczy się postępowanie, które jest na etapie skargi kasacyjnej a postępowania podatkowe za lata 2005-2009 zostały zawieszone przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie i Samorządowe Kolegium Odwoławcze . Do skargi dołączył odpis księgi wieczystej [...].
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie podtrzymując argumentację jak w uzasadnieniu decyzji. Odnosząc się do zarzutu nieprzeprowadzenia postępowania dowodowego organ wskazał, iż postępowanie dowodowe przeprowadzone przez organ I instancji było wystarczające a zebrany na jego podstawie materiał dowodowy zupełny, zatem nie było podstaw do jego "dublowania".
W kolejnym piśmie procesowym C. K. ponownie podniósł fakt ignorowania przez organy zapisów zaktualizowanej księgi wieczystej z dnia 20 sierpnia 2009r. Ponadto powołując się na identyczny, w jego ocenie stan faktyczny, w roku 2006 odwołał się do wyroku z dnia 3 kwietnia 2007r., sygn. akt I SA/Rz 734/06 w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego za 2006r. W dalszej części podjął próbę podważenia prawdziwości dołączonych do akt dokumentów a to pisma Prezydenta Miasta z dnia 6 maja 2009r. a nadto bezprzedmiotowość dołączonych decyzji, które szczegółowo wymienił.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:
Skarga - wbrew twierdzeniom w niej zawartym - nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Kontrola, o której mowa w § 1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 cyt. ustawy).
Stwierdzenie zatem, iż zaskarżona decyzja/postanowienie zostało wydane z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy; obliguje Sąd do uchylenia zaskarżonej decyzji/postanowienia (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm. dalej p.p.s.a.).
W rozpoznawanej sprawie spór dotyczy powierzchni nieruchomości oraz budynku mieszkalnego stanowiących w niniejszej sprawie przedmiot opodatkowania. Właściciel tych nieruchomości C. K. uważa, że nieruchomość stanowiąca przedmiot opodatkowania ma powierzchnię 3050m2 i stanowi w całości nieruchomość rolną a znajdujący się na niej budynek ma powierzchnię użytkową 272,23m2.
W ocenie organów podatkowych powierzchnia nieruchomości wynosi 3084m2 przy czym w części stanowi ona teren zabudowany oznaczony w ewidencji budynków i gruntów symbolem B - o powierzchni 1855m2 a w części użytek rolny oznaczony symbolem R - o powierzchni 1229m2. Powierzchnia budynku mieszkalnego znajdującego się na tej nieruchomości wynosi zaś 284m2.
Dokonując takich ustaleń odnośnie powierzchni nieruchomości organy orzekające w sprawie prawidłowo oparły się na danych wynikających z ewidencji budynków i gruntów.
Zgodnie z art. 21 ustawy z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2005r. Nr 240, poz. 2027 ze zm.) podstawą planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki państwowej i gospodarki gruntami powinny być dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków. Z przepisu tego wynika, że ewidencja gruntów i budynków jest urzędowym źródłem informacji faktycznych wykorzystywanych w postępowaniach administracyjnych, w tym i w postępowaniu podatkowym. Od tej reguły nie zostały przewidziane żadne wyjątki, a zatem organy ustalające wysokość zobowiązań w podatku od nieruchomości nie są uprawnione do przyjęcia innej podstawy wymiaru podatku niż dane wskazane w ewidencji gruntów (por. wyrok NSA z dnia 11 kwietnia 1995r., sygn. akt SA/Wr 1703/94, Wspólnota 1995/42/24). Zatem z mocy powyższego przepisu organ podatkowy ustalając wymiar podatku jest zobowiązany uwzględniać dane wynikające z tej ewidencji. Dopóki dane te nie zostaną zmienione w stosownym trybie, dopóty organ podatkowy będzie zobowiązany uwzględniać je przy ustalaniu wymiaru podatku. To właśnie przeciwne zachowanie organu, a więc przyjęcie danych innych, niż wynikające z ewidencji gruntów i budynków, byłoby działaniem sprzecznym z prawem, gdyż naruszałoby wskazany wyżej przepis art. 21 ust. 1 ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne. Pogląd o wiążącej mocy powyższego przepisu dla ustalenia wysokości podatku ukształtowany jest zarówno w orzecznictwie sądów administracyjnych jak i w literaturze przedmiotu (por. wyrok WSA z dnia 27 stycznia 2010r. I SA/Lu 684/09, z dnia 21 stycznia 2010r. III SA/Po363/09, z dnia 13 stycznia 2010r. II FSK 1243/08) i Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę w pełni go podziela. Słusznie zatem stwierdziło Kolegium, że dokument w postaci wypisu z rejestru gruntów jest dla organów podatkowych wiążący zarówno co do wielkości gruntów danego podatnika jak i sposobu ich klasyfikacji. Dodać należy, że ma on moc dokumentu urzędowego i zgodnie z art. 194 § 1 Ordynacji podatkowej stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone. Dane w nim ujawnione nie zostały podważone w toku postępowania w szczególności poprzez powoływanie się na odpisy z ksiąg wieczystych czy też akty notarialne będące podstawą nabycia nieruchomości. Odnosząc się do treści tych dokumentów oraz zarzutów z nimi związanych podnoszonych także w odwołaniu zasadnie Kolegium stwierdziło, że kwestie dotyczące nieprawidłowo - zdaniem skarżącego - ujawnionej wielkości powierzchni gruntów, ich klasyfikacji mogą być rozpatrzone w odrębnych postępowaniach, natomiast nie mogą być przedmiotem postępowania, w którym ustalany jest wymiar podatku. Stanowisko to należy podzielić.
Sąd podkreśla, iż kwestionowanie danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków - co do których nie zgadza się podatnik - należy do podatnika. Stanowisko takie zgodne jest z linią orzeczniczą Naczelnego Sądu Administracyjnego, z której jednoznacznie wynika, iż to podatnik powinien doprowadzić do zgodności zapisów w ewidencji gruntów i budynków z rzeczywistym stanem dotyczącym posiadanych przez siebie nieruchomości, o ile takie różnice zachodzą. Taki obowiązek nie spoczywa na organach podatkowych, które są związane danymi zawartymi w ewidencji gruntów i budynków (np. wyrok NSA z dnia 8 maja 2002 r. sygn. akt III SA 2466/01, w: System Informacji Prawnej LEX Nr 77806, dalej LEX).
Zatem organy prawidłowo uznały, iż część działki nr 657/1 stanowiła tereny mieszkaniowe (B) - o powierzchni 1855m2. Natomiast pozostała część działki nr 657/1 stanowiła grunty rolne (RII) - o powierzchni 1229m2. Zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 1 i 2 i ust. 2 u.p.l. opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają: grunty; budynki lub ich części; budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Opodatkowaniu tym podatkiem nie podlegają użytki rolne, grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych lub lasy, z wyjątkiem zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej. W art. 1a ust. 3 u.p.l. wskazano, że przez użyte w tej ustawie określenia, m.in. w zakresie pojęcia "użytek rolny" rozumie się grunty sklasyfikowane w ten sposób w ewidencji gruntów i budynków.
Z kolei w myśl art. 1 u.p.r. opodatkowaniu podatkiem rolnym podlegają grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne lub jako grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych, z wyjątkiem gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza. Pojęcie "użytek rolny" zostało bliżej sprecyzowane w § 68 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego z dnia 29 marca 2001r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 38 poz. 454 ze zm.) i obejmuje ono m.in. grunty orne, oznaczone symbolem "R". Zatem prawidłowo część działki nr 657/1 - o powierzchni 1229 m2 opodatkowano podatkiem rolnym jako właściwym dla tego rodzaju gruntu ujawnionego w ewidencji.
Ponadto organy dokonując ustalenia powierzchni budynku w wysokości 284m2 zasadnie przyjęły, za wiarygodne dane wynikające z protokołu kontroli sporządzonego dnia 14 września 2005r. z którego wynika taka właśnie powierzchnia budynku. Podkreślania przy tym wymaga, iż skarżący nie wskazywał żadnych zdarzeń mających wpływ na wysokość opodatkowania w 2010r., a w szczególności zmian sposobu wykorzystywania przedmiotu opodatkowania lub jego części zgodnie z przepisem art. 6 ust. 3 u.p.l. Przepis ten stanowi, że jeżeli w trakcie roku podatkowego zaistniało zdarzenie mające wpływ na wysokość opodatkowania w tym roku, a w szczególności zmiana sposobu wykorzystywania przedmiotu opodatkowania lub jego części, podatek ulega obniżeniu lub podwyższeniu, poczynając od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym nastąpiło to zdarzenie.
Spełniony został też warunek podmiotowy opodatkowania. Zgodnie bowiem z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.p.r. podatnikami podatku rolnego są osoby fizyczne (...), będące m.in. właścicielami gruntów, z zastrzeżeniem, że w przypadku, gdy grunty znajdują się w posiadaniu samoistnym, obowiązek podatkowy z tytułu podatku rolnego ciąży na posiadaczu samoistnym.
Jak wynika z przytoczonych powyżej i prawidłowo zastosowanych oraz zinterpretowanych przez organ odwoławczy regulacji prawnych, część nieruchomości (budynek i część działki stanowiąca tereny mieszkaniowe) została objęta podatkiem od nieruchomości, zaś część działki stanowiąca użytki rolne - podatkiem rolnym. Zaszły zatem podstawy do zastosowania art. 6c u.p.r., zgodnie z którym osobom fizycznym, na których ciąży obowiązek podatkowy w zakresie podatku rolnego oraz jednocześnie w zakresie podatku od nieruchomości lub podatku leśnego dotyczący przedmiotów opodatkowania położonych na terenie tej samej gminy, wysokość należnego zobowiązania podatkowego pobieranego w formie łącznego zobowiązania pieniężnego ustala organ podatkowy w jednej decyzji (nakazie płatniczym), z zastrzeżeniem ust. 2. Tenże ust. 2 stanowi zaś, że łączne zobowiązanie pieniężne należne od przedmiotów opodatkowania stanowiących współwłasność lub znajdujących się w posiadaniu dwóch lub więcej osób fizycznych ustala się w odrębnej decyzji (nakazie płatniczym), który wystawia się na któregokolwiek ze współwłaścicieli (posiadaczy) (...).
Jak z powyższego wynika, organy podatkowe prawidłowo dokonały wymiaru podatku od nieruchomości i podatku rolnego, które ujęły w jednej decyzji (nakazie płatniczym) skierowanym do właściciela. Również prawidłowo, z powołaniem się na szczegółowe unormowania mające zastosowanie przy wymiarze podatku, dokonały wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego.
Dodatkowo wyjaśnić należy, że szereg kwestii podnoszonych zarówno w odwołaniu jak i następnie w skardze, dotyczących w szczególności nieprawidłowości w ustaleniu powierzchni nieruchomości nie mogło być rozpatrywanych w sprawie dotyczącej wymiaru podatku.
Nie dopatrując się zatem w zaskarżonej decyzji naruszeń prawa materialnego lub procesowego w stopniu, jaki w myśl art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. obligowałby Sąd do jej uchylenia, Sąd skargę oddalił przy zastosowaniu art. 151 tej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło