I SA/Rz 706/08
WyrokWSA w Rzeszowie2009-02-17
Skład orzekający: Maria Serafin-Kosowska, Barbara Stukan-Pytlowany, Małgorzata Niedobylska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Izby Skarbowej, odmawiając przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, mógł następnie stwierdzić uchybienie tego terminu w odrębnym postanowieniu?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargi, uznając, że organ odwoławczy był związany swoim wcześniejszym postanowieniem odmawiającym przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Skoro terminy te nie zostały przywrócone, organ był uprawniony do stwierdzenia uchybienia terminu do ich wniesienia. Sąd podkreślił, że kwestia skuteczności doręczenia decyzji organu pierwszej instancji została już rozstrzygnięta w innym postępowaniu, w którym oddalono skargi na postanowienia odmawiające przywrócenia terminu.Stan faktyczny
Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołań od decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w sprawie podatku od towarów i usług. Strona skarżąca wniosła odwołania po terminie, a następnie wnioski o przywrócenie terminu, które zostały odrzucone. Skarżąca kwestionowała skuteczność doręczenia decyzji organu pierwszej instancji, powołując się na różne okoliczności i dowody, w tym wyroki sądów cywilnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargi, uznając, że kwestia przywrócenia terminu została już rozstrzygnięta.Rozstrzygnięcie
Oddala skargi.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. NSA Maria Serafin-Kosowska /spr./ Sędziowie WSA Barbara Stukan-Pytlowany WSA Małgorzata Niedobylska Protokolant sek.sąd. Teresa Tochowicz po rozpoznaniu w Wydziale I Finansowym w dniu 17 lutego 2009r. spraw ze skarg Firmy Handlowej "A" sp.j. w N. na postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] września 2008 r. nr [...] i nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołań - oddala skargi -
I SA/Rz 706/08
UZASADNIENIE
Postanowieniami z dnia [...] września 2008r. nr [...] i nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził uchybienie przez stronę skarżącą: Firmę Handlową "A" A. G. i R. G. spółka jawna w N. terminu do wniesienia odwołań od decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia [...] listopada 2007r. odpowiednio nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za wrzesień 2002 r. i nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za grudzień 2002r. a jako podstawę prawną tych postanowień wskazał art. 228 p 1 pkt. 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa /Dz.U. nr 8 poz. 60 z 2005r. z późn. zm./.
W uzasadnieniu postanowień Dyrektor Izby Skarbowej podał, że w powołanych wyżej decyzjach Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej zawarte było prawidłowe pouczenie o prawie do wniesienia odwołania w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji.
Przesyłka zawierająca te decyzje nadana została na adres strony skarżącej jako przesyłka polecona – za zwrotnym poświadczeniem odbioru -w dniu 5 grudnia 2007r. w placówce pocztowej w P. Jak wynika z treści zwrotnego poświadczenia odbioru, przesyłka ta została pozostawiona w placówce pocztowej w dniu 6 grudnia 2007r. a zawiadomienie o tym umieszczone zostało w " oddawczej skrzynce pocztowej adresata" a kolejne awizo pozostawione zostało w dniu 13 grudnia 2007r. Przesyłka ta nie została odebrana w terminie 14 dni od daty pierwszego awizowania i została zwrócona nadawcy w dniu 31 grudnia 2007r. z adnotacją " nie podjął w terminie".
Strona skarżąca – działająca przez pełnomocnika – wniosła od przedmiotowych decyzji odwołania z dnia 4 lutego 2008r. / złożone w siedzibie organu I instancji w dniu 5 lutego 2008r./ i w tej samej dacie złożyła także wnioski o przywrócenie terminu do ich wniesienia. Ze względu na występujące wątpliwości co do prawidłowości doręczenia, zlecono organowi I instancji przeprowadzenie dodatkowego postępowania wyjaśniającego i w ich uwzględnieniu ustalono, że przedmiotowe decyzje zostały skutecznie doręczone adresatowi w dniu 20 grudnia 2007r. w trybie określonym w art. 150 Ordynacji podatkowej. Wobec powyższego termin do wniesienia odwołań upływał w dniu 3 stycznia 2008r. a więc odwołania wniesione w dniu 5 lutego 1008r. zostały wniesione niewątpliwie po upływie terminu. Postanowieniami z dnia [...] sierpnia 2008r. nr [...] i nr [...] wnioski strony skarżącej o przywrócenie terminu do wniesienia odwołań zostały załatwione odmownie.
Dyrektor Izby Skarbowej nadmienił także, iż strona skarżąca wniosła do Generalnego Inspektora Kontroli Skarbowej pismo z dnia 20 maja 2008r. zatytułowane jako " Skarga na działanie Inspektora Kontroli Skarbowej Panią R. P.", które przekazane zostało Dyrektorowi Izby na podstawie art. 234 pkt. 2 kodeksu postępowania administracyjnego według którego skarga złożona w toku postępowania administracyjnego, podlega rozpatrzeniu w toku tego postępowania.
W powyższej skardze strona skarżąca zarzuciła, że Inspektor Kontroli Skarbowej nie miał prawa wnioskować o uzyskanie informacji w sprawie podatku od towarów i usług w oparciu o art. 26 Konwencji z dnia 16 listopada 1994r. między Rzeczypospolitą Polską a Republiką Mołdowa w sprawie unikania podwójnego opodatkowania... ./Dz.U. nr 38 poz. 166 z 1996r./ a w konsekwencji uzyskana od mołdawskiej administracji podatkowej informacja nie może stanowić dowodu w niniejszej sprawie jako uzyskana w sposób sprzeczny z prawem. W ocenie Dyrektora Izby Skarbowej, stanowisko strony skarżącej jest nieprawidłowe, ponieważ według art. 2 tej Konwencji, jej unormowania dotyczą podatku od dochodu i majątku pobieranych na rzecz każdego Umawiającego się Państwa, jego jednostek terytorialnych lub władz lokalnych., zaś według art. 26 ust.1 wymiana informacji nie będzie ograniczana tylko do podatków wymienionych w art. 2 i wobec powyższego brak podstaw do przyjęcia, że organ I instancji " przekroczył przepisy prawa aby uzyskać określone informacje".
A. sp.j. A. G. R. G. złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargi na powyższe postanowienia z dnia [...] września 2008r.wnosząc o ich uchylenie jako wydanych z naruszeniem art. 121 §1, art. 122, art. 187 § 1, art. 151, art. 150, art. 223 § 2, art. 162 Ordynacji podatkowej.
W uzasadnieniu skarg skarżąca podniosła przede wszystkim, że nie uchybiła terminowi do wniesienia odwołań, ponieważ przedmiotowe decyzje podatkowe otrzymała na swój wniosek od Naczelnika Urzędu Skarbowego w dniu 4 lutego 2008r. i juz w dniu następnym złożył odwołanie. Wcześniejsze próby doręczenia przedmiotowych decyzji nie były skuteczne ponieważ podatnik zawiadomił organy podatkowe o wyjeździe za granicę a ponadto w toku postępowania złożył obszerne wyjaśnienia oraz wnioski dowodowe na rozpatrzenie których organ musiałby poświęcić conajmniej trzy miesiące. Ponadto skarżąca zarzuciła, że w dniu 20 grudnia 2007r. nie nastąpiło skuteczne doręczenie przesyłki, skoro:
- na dowodzie doręczenia brak jest podpisu osoby doręczającej,
- w toku postępowania wyjaśniającego ustalono, że w N. ul. [...] / adres siedziby spółki/ brak jest skrzynki pocztowej a więc nie mogło tam być pozostawione zawiadomienie o przesyłce,
- z mocy art. 365 kodeksu postępowania cywilnego Dyrektor Izby Skarbowej jest związany prawomocnym wyrokiem Sądu Okręgowego w P. z dnia 15 maja 2008r. sygn. [...] w którym wyraźnie stwierdzono, że doręczenie przedmiotowej decyzji nie było skuteczne; ponadto w dniu 15 września 2008r. w Sądzie Rejonowym w L. zapadł nieprawomocny wyrok sygn. [...] w którym uznano listonosza doręczającego tę przesyłkę za winnego poświadczenia nieprawdy,
- listonosz doręczający przesyłkę składał odnośnie sposobu doręczenia różne wyjaśnienia jednakże z wyjaśnień tych wynika, że awizo – zawiadomienie o przesyłce nie było pozostawione ani w skrzynce pocztowej w siedzibie strony skarżącej lub na drzwiach albo przy wejściu, ani nie było doręczone pracownikom lub wspólnikom spółki skarżącej,
- w N. przy ul. [...] nie ma ani pracowników ani pełnomocnika do doręczeń skarżącej spółki; jest tam wprawdzie restauracja ale należąca do innego podmiotu tj. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością B.,
- w siedzibie spółki nie było skrzynki pocztowej a listonosz wbrew obowiązkowi z art. 150 § 2 Ordynacji podatkowej nie zostawił zawiadomienia o przesyłce ani na drzwiach ani przy wejściu; jeśliby nawet awizo pozostawione zostało żonie jednego ze wspólników, to było ono nieskuteczne,
- informacje przekazane przez Pocztę Polską są zmienne i obiektywnie nieprawdziwe co do pozostawienia jakiejkolwiek informacji o przesyłce w siedzibie spółki przy ul. [...] w N.; awizo pozostawione zostało przy ul. [...].
Na potwierdzenie swoich zarzutów strona skarżąca powołała się na stanowiska wyrażone w orzeczeniach Wojewódzkich Sądów Administracyjnych oraz Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia: 24 października 1997r. sygn. I SA/Gd 1462/96, 2 listopada 2006r. sygn. III SA/Wa 1962/06, 31 stycznia 2006r. sygn. I FSK 565/05, 27 stycznia 2005r. sygn. III SA/Wa 1094/04, 23 listopada 2005r. sygn. III SA/Wa 2569/05, 13 sierpnia 1999r. sygn. I SA/Gd 753/99, 11 października 2007r. I FSK 1371/06.
Do skarg dołączono kserokopie /potwierdzone przez pełnomocnika M. R./ oświadczeń - bez daty- J. O., M. C., A. W. – pracowników spółki z o.o. B. – w których podały one, że: pod tym samym adresem ma siedzibę spółka jawna A. ale nie ma tam żadnych jej pracowników, na tej nieruchomości nie ma żadnej skrzynki pocztowej oddawczej, przesyłki kierowane do tych firm nie są nigdy zostawiane przez listonosza pracownikom, w dniach 6 i 13 grudnia 2007r. listonosz przyszedł do restauracji /prowadzonej przez sp. z o.o. B./ i pytał o właścicieli spółki jawnej A., których nie było, nie zostawił wówczas żadnego awiza. Dołączono także kserokopię zaświadczenia lekarskiego z 31 stycznia 2008r. dotyczącego A. G. oraz kserokopie dokumentów związanych z wyjazdem wspólników tj. paszportów i biletów lotniczych.
W pismach z dnia 4 grudnia 2008r. stanowiących uzupełnienie skarg, strona skarżąca wskazała na okoliczności faktyczne spraw a mianowicie, że dowody zgromadzone przez organ I instancji dotyczące firmy W. w Mołdawii i prowadzenia przez nią działalności są nieprawdziwe oraz, że akta spraw nie są pełne, gdyż brak w nich dokumentów wysłanych przez Izbę Skarbową do Mołdawii a w dokumentach tych – w związku z ich tłumaczeniem – mogą występować liczne błędy. Organ I instancji wysłał niekorzystne dla podatnika decyzje w czasie, gdy był on nieobecny w kraju aby uniemożliwić wykazanie w postępowaniu odwoławczym i skargowym bezpodstawność twierdzeń tegoż organu.
W odpowiedziach na skargi, Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o ich oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonych postanowieniach.
Na podstawie art. 106§ 3 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wniósł o dopuszczenie dowodu z dołączonych dokumentów: postanowień Sądu Okręgowego w P. z dnia 15 maja 2008r. sygn. [...], wyroku Sądu Rejonowego w L. z dnia 15 września 2008r. sygn. [...], protokołu przesłuchania w charakterze świadka A. G. w Sądzie Rejonowym w L. w sprawie sygn. [...], protokołu przesłuchania w charakterze świadka J. W. w sprawie jak wyżej.
Rozpoznając wniesione skargi – po połączeniu spraw do łącznego rozpoznania i rozstrzygnięcia - Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Jak wskazano wyżej, zaskarżonymi postanowieniami Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził uchybienie przez stronę skarżącą: spółkę jawną A. w N. terminu do wniesienia odwołań od decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia [...] listopada 2007r. w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku od towarów i usług za wrzesień 2002r. i za grudzień 2002r.
Zgodnie z art. 228 § 1 pkt.2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa /Dz.U. nr 8 poz. 60 z 2005r. z późn. zm./ - przy uwzględnieniu treści art. 24 ust.1 pkt. 1 lit. a, art. 25 ust.1, art. 26 ust.1 i art. 31 ust.1 ustawy z dnia 28 września 1991r. o kontroli skarbowej /Dz.U. nr 8 poz. 65 z 2004r. z późn. zm./ - wymieniony wyżej organ odwoławczy był organem uprawnionym do stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania, natomiast kwestią sporną w niniejszych sprawach jest, czy zaistniały przesłanki do takiego stwierdzenia.
Termin do wniesienia odwołania od decyzji organu I instancji wyznaczony został w art. 223 § 1 pkt.1 cyt. Ordynacji podatkowej i wynosi on 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie. W niniejszych sprawach w zaskarżonych postanowieniach organ odwoławczy ustalił, że wymienione wyżej decyzje podatkowe organu I instancji zawierały prawidłowe pouczenie o terminie i trybie wniesienia odwołań a za datę ich skutecznego doręczenia skarżącej spółce przyjął 20 grudnia 2007r. Datę tę przyjęto w oparciu o art. 150 cyt. Ordynacji przy uwzględnieniu dwukrotnego awizowania przesyłki zawierającej przedmiotowe decyzje podatkowe tj. w dniu 6 i 13 grudnia 2007r. a niespornym jest, że odwołania od tychże decyzji wniesione zostały w dniu 5 lutego 2008r.
W niniejszych sprawach niesporna jest okoliczność, że składając w dniu 5 lutego 2008r. odwołania od przedmiotowych decyzji podatkowych, skarżąca spółka złożyła równocześnie wnioski o przywrócenie terminu do wniesienia odwołań. Terminy te nie zostały przywrócone – postanowieniami z dnia [...] sierpnia 2008r. nr [...] i nr [...] organ odwoławczy odmówił przywrócenia a postanowienia te doręczone zostały stronie skarżącej w dniu 1 września 2008r.
Zgodnie z art. 221 w związku z art. 219 – i przy uwzględnieniu art. 163 § 2 – cyt. Ordynacji, organ podatkowy, który wydał postanowienie, jest nim związany od chwili jego doręczenia. Wobec powyższego, wydając w dniu [...] września 2008r. postanowienia zaskarżone w niniejszej sprawie tj. postanowienia stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołań, organ odwoławczy związany był wydanym przez siebie postanowieniami w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu a w tych właśnie postanowieniach przesłankami rozstrzygnięcia były zarówno okoliczności dotyczące zaistnienia uchybienia terminu, jak i przesłanki jego przywrócenia /przywróceniu podlegać może tylko termin uchybiony/.
Na postanowienia organu odwoławczego z dnia [...] sierpnia 2008r. w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu spółka wniosła skargi i wyrokiem z dnia 17 lutego 2009r. sygn. I SA/Rz 702/8 skargi te zostały oddalone.
Według art. 144 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270 z późn. zm./ - powoływanej dalej jako p.p.s.a. – sąd jest związany wyrokiem od chwili jego ogłoszenia, a więc w niniejszych sprawach związanie to dotyczy kwestii, że uchybione przez skarżącą spółkę terminy do wniesienia odwołań nie zostały przywrócone.
W nawiązaniu do przytoczonych wyżej okoliczności, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę jako nieuzasadnioną.
W niniejszych sprawach Sąd nie odnosi się do wyrażonego w zaskarżonych postanowieniach stanowiska Dyrektora Izby Skarbowej odnośnie skargi na Inspektora Kontroli Skarbowej. Stosownie bowiem do art. 134 § 1 pkt.2 w związku z art. 3 § 1 pkt. 2 p.p.s.a. przedmiotem kontroli Sądu są rozstrzygnięcia organu dotyczące wyłącznie kwestii procesowej tj. stwierdzenia uchybienia terminu i w tym zakresie kwestionowane w tej skardze działania Inspektora nie mają żadnego wpływu na rozstrzygnięcia w przedmiocie terminu do wniesienia odwołań.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło