II SA/Rz 1278/19
WyrokWSA w Rzeszowie2022-10-04
Skład orzekający: Marcin Kamiński, Piotr Godlewski, Maria Mikolik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o umorzeniu postępowania administracyjnego jako bezprzedmiotowego w sprawie rozpatrzenia zarzutów do modernizacji ewidencji gruntów i budynków była prawidłowa, gdy skarżący nie sprecyzowali dostatecznie swoich zarzutów, ale wskazali na istotne okoliczności dotyczące modernizacji?Ratio decidendi
Sąd uznał, że decyzje organów o umorzeniu postępowania jako bezprzedmiotowego były wydane z naruszeniem przepisów postępowania, ponieważ organy nie rozważyły całościowo wszystkich przesłanek, w tym odniesień skarżących do postępowania modernizacyjnego i ich stanowiska. Wobec tego decyzje te zostały uchylone, gdyż umorzenie postępowania wymaga wykazania braku przesłanek materialnoprawnych i faktycznych do rozpatrzenia sprawy, co nie miało miejsca.Stan faktyczny
Skarżący złożyli zarzuty do modernizacji ewidencji gruntów i budynków przeprowadzonej przez Prezydenta Miasta w ramach projektu System Informacji Przestrzennej. Zarzuty dotyczyły niezgodności danych ewidencyjnych z rzeczywistym stanem prawnym i faktycznym. Organ I instancji wezwał skarżących do sprecyzowania zarzutów, jednak uznał, że nie dokonali tego w sposób wystarczający i umorzył postępowanie jako bezprzedmiotowe. Organ II instancji utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący zaskarżyli decyzję do WSA w Rzeszowie.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z 9 września 2019 r. oraz decyzję Prezydenta Miasta z 14 maja 2019 r. i zasądził od organu na rzecz skarżących kwotę 200 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Marcin Kamiński Sędziowie WSA Piotr Godlewski /spr./ AWSA Maria Mikolik Protokolant specjalista Anna Mazurek–Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 października 2022 r. sprawy ze skargi I. P., K. W. i Z. P. na decyzję Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Rzeszowie z dnia 9 września 2019 r. nr GK-II.7221.189.2019 w przedmiocie umorzenia jako bezprzedmiotowego postępowania w sprawie rozpatrzenia zarzutów zgłoszonych do modernizacji ewidencji gruntów i budynków I. uchyla zaskarżoną decyzję i decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia 14 maja 2019 r. nr GE-E.6627.33.2019.Z; II. zasądza od Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Rzeszowie na rzecz skarżących I. P., K. W. i Z. P. solidarnie kwotę 200 zł /słownie: dwieście złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
II SA/Rz 1278/19
U z a s a d n i e n i e
Przedmiotem skargi I.P., K.W. i Z.P. jest decyzja Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego (dalej: PWINGiK) w Rzeszowie z 9 września 2019 r. nr GK-II.7221.189.2019 dotycząca umorzenia jako bezprzedmiotowego postępowania w sprawie rozpatrzenia zgłoszonych zarzutów do modernizacji ewidencji gruntów i budynków.
Jak wynika z akt administracyjnych sprawy oraz uzasadnienia zaskarżonej decyzji, na obszarze miasta [...] w latach 2017 - 2018 Prezydent Miasta [...] w ramach projektu [...] System Informacji Przestrzennej przeprowadził modernizację ewidencji gruntów i budynków. Projekt operatu opisowo - kartograficznego dotyczącego modernizacji ewidencji gruntów i budynków wyłożony był do publicznego wglądu w terminie od 3 do 21 grudnia 2018 r. Informacja Prezydenta, że projekt operatu opisowo - kartograficznego modernizacji ewidencji gruntów i budynków m.in. dla obrębów ewidencyjnych nr [...] Miasta [...] stał się operatem ewidencji gruntów i budynków została ogłoszona w Dzienniku Urzędowym Województwa Podkarpackiego w dniu [...] 2019 r. pod poz. [...]. Informacja zawierała także pouczenie o możliwości zgłoszenia przez każdego czyjego interesu prawnego dotyczą dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków ujawnione w operacie opisowo - kartograficznym, w terminie 30 dni od dnia ogłoszenia informacji w Dzienniku Urzędowym, zarzutów do tych danych.
Pismem z 7 marca 2019 r. K.W. oraz Z.P. działający w imieniu własnym oraz jako pełnomocnik I.P. wnieśli zarzuty do danych dotyczących projektu operatu opisowo - kartograficznego obrębów ewidencyjnych nr [...] Miasta [...]. Podnieśli, że projekt nie odpowiada stanowi faktycznemu i nie może stanowić podstawy planowania gospodarczego i przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczenia nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych, gdyż niewiążące - sfałszowane dane są nadal błędne i potwierdzają nieprawdę.
Prezydent M. [...] pismem z 5 kwietnia 2019 r. nr GE-E.6627.18.2019.Z wezwał wnioskodawców do sprecyzowania wniosku poprzez podanie, których danych ewidencyjnych (nr działki, nr obrębu ewidencyjnego) oraz jakich danych ewidencyjnych (użytki gruntowe, funkcje budynków) dotyczą zgłoszone zarzuty do danych w zawartych w ewidencji gruntów i budynków.
W pisemnej odpowiedzi z 2 maja 2019 r. wnioskujący wskazali, że sprecyzowali swoje zarzuty w pismach do wykonawcy modernizacji ewidencji gruntów i budynków oraz w pismach do skierowanych do organu I instancji 7 marca 2019 r. Tam wskazano dokładne dane dotyczące ich nieruchomości, w tym numery działek i obrębów, a także użytków gruntowych i funkcji budynków, które zostały bez podstawy prawnej zmienione.
Decyzją z 14 maja 2019 r. nr GE-E.6627.33.2019.Z Prezydent M. [...] orzekł o umorzeniu jako bezprzedmiotowego postępowania administracyjnego w sprawie rozpatrzenia zarzutów zgłoszonych do modernizacji ewidencji gruntów i budynków, wskazując w uzasadnieniu, że z treści pisma wnioskodawców z 2 maja 2019 r. nadal nie wynika, jakich działek ewidencyjnych oraz jakich danych dotyczą zarzuty. Skoro pomimo wezwania nie sprecyzowali swojego wniosku poprzez zgłoszenie zarzutów do danych ewidencyjnych, brak było podstaw do jego rozpatrzenia.
W odwołaniu od decyzji organu I instancji K.W. oraz Z.P. działający w imieniu własnym oraz jako pełnomocnik I.P. zakwestionowali treść decyzji wskazując, że jest bezprzedmiotowa i sprzeczna z prawem. Nie zgodzili się z jej treścią z uwagi na brak rozpoznania przez sąd powszechny następstw decyzji administracyjnych dotyczących kompleksu użytków złoża [...], w tym decyzji Wojewody Rzeszowskiego z 1995 r., brak rozpoznania zagadnienia wstępnego w sprawie zawieszenia z urzędu postępowania i wyłączenia Prezydenta od rozstrzygania spraw majątkowych, istnienie przedmiotu sporu w postaci gruntów [...], a także dokumentacji geodezyjnej.
Opisaną na wstępie decyzją z 9 września 2019 r. PWINGiK - działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2021 r., poz. 735 ze. zm., dalej: k.p.a.) oraz art. 7b ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. z 2021 r., poz. 1990 ze zm., dalej u.p.g.k) - utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
Wyjaśnił, że do zadań starosty związanych z prowadzeniem ewidencji gruntów i budynków należy m.in. jej modernizacja. Procedurę oraz terminy poszczególnych czynności modernizacyjnych szczegółowo określają przepisy art. 24a u.p.g.k. Każdy, czyjego interesu prawnego dotyczą dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków ujawnione w operacie opisowo - kartograficznym, może w terminie 30 dni od ogłoszenia dzienniku urzędowym województwa że projekt operatu opisowo - kartograficznego stał się operatem ewidencji gruntów i budynków, zgłaszać do nich zarzuty. O uwzględnieniu lub odrzuceniu zarzutów organ rozstrzyga w drodze decyzji. Do czasu ostatecznego zakończenia postępowania w stosunku do gruntów, budynków lub lokali których dotyczą zarzuty, dane ujawnione w operacie opisowo - kartograficznym nie są wiążące. Natomiast zarzuty zgłoszone po upływie określonego 30-dniowego terminu traktuje się jak wnioski o zmianę danych objętych ewidencją gruntów i budynków, które rozpatrywane są w trybie art. 24 ust. 2a - 2c u.p.g.k.
Zgodnie z art. 61 § 1 k.p.a. postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. W sytuacji wszczęcia postępowania na żądanie strony, rodzaj sprawy i jego przedmiot określa treść zgłoszonego żądania. W przypadku zachodzących wątpliwości co do jego treści, sprecyzowanie żądania należy do strony, a obowiązkiem organu jest precyzyjne jego ustalenie.
Zgodnie z art. 105 § 1 k.p.a., gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części. Chodzi o sytuację, gdy brak jest przedmiotu żądania dla zrealizowania którego postępowanie zostało wszczęte, co organ powinien rozważyć w świetle przepisów prawa materialnego mającego zastosowanie w sprawie ustalonego stanu faktycznego w dniu podejmowania decyzji. Z bezprzedmiotowością postępowania mamy do czynienia wówczas, gdy w sposób oczywisty organ administracji publicznej stwierdzi brak podstaw prawnych i faktycznych do merytorycznego rozpatrzenia sprawy.
W rozpatrywanej sprawie zarzuty złożone przez wnioskujących w piśmie z 7 marca 2019 r. były nieprecyzyjne, w związku z czym organ I instancji wezwał do ich sprecyzowania poprzez wskazanie, których danych ewidencyjnych (nr działek, nr obrębu ewidencyjnego) oraz jakich danych ewidencyjnych (użytki gruntowe, funkcje budynków) dotyczą zgłoszone zarzuty po modernizacji tej ewidencji, informując przy tym, że brak precyzyjnego określenia żądania spowoduje pozostawienie sprawy bez rozstrzygnięcia. Wnioskodawcy - pomimo wezwania - nie doprecyzowali, których działek i gdzie położonych dotyczą ich zarzuty do modernizacji, tj. z którymi danymi ujawnionymi po modernizacji się nie zgadzają oraz które dane ewidencyjne są według nich błędne. Ogólne wskazanie na dane w obrębach ewidencyjnych nr [...] Miasta [...] oraz grunty kompleksu użytkowania górniczego [...] nie pozwala na ustalenie, czy dane dotyczą interesu prawnego osób zgłaszających zarzuty. Sprawy prowadzonej przez organ I instancji w zakresie zarzutów do danych ewidencyjnych po modernizacji ewidencji nie dotyczą także zagadnienia przywołane w odwołaniu. Również przekazany do PWINGiK przez K.W. odpis pisma z 17 sierpnia 2019 r. skierowanego do Prezesa Sądu Okręgowego w [...] nie pozwala na precyzyjne określenie przedmiotu i zakresu postępowania, a tym samym na merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie I.P., K.W. i Z.P. zarzucili, że decyzja PWINGiK z 9 września 2019 r. została wydana z naruszeniem art. 6, art. 7, art. 10, art. 77, art. 80 i art. 107 k.p.a. w oparciu o błędny materiał źródłowy [...] Systemu Informacji Przestrzennej i prowadzonej błędnie przez Prezydenta M. [...] dokumentacji geodezyjnej. Zarzucili także naruszenie przepisów postępowania i zaniechanie dokładnego wyjaśnienia sprawy oraz błędne zastosowanie art. 22 u.p.g.k. oraz § 10, § 12 , § 36, § 37, § 38 i § 46 ust. 1 i 2 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków.
Wskazali, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie wyrokami zapadłymi w sprawach SA/Rz 1024/02, II SA/Rz 411/09, II SA/Rz 825/10 i postanowieniem z 24 kwietnia 2013 r. II SA/Rz 825/10 potwierdził wieloletnią bezczynność Prezydenta M. [...] w celu nieujawnienia w ewidencji gruntów terenu funkcjonalnego (terenu przemysłowego Ba) związanego z prowadzoną działalnością górniczą przez zakład przemysłowy [...] – [...] funkcjonujący w obrębie [...] i [...].
Prawomocnym wyrokiem II SA/Rz 1024/02 Sąd ten uchylił decyzję PWINGiK w przedmiocie zatwierdzenia operatu opisowo - kartograficznego w ewidencji gruntów i budynków dla obrębu [...] objętego działalnością górniczą, a więc inną niż dotychczas prowadzona działalność rolnicza. Grunty uzyskały zgodę na wyłączenie z produkcji rolniczej. Obecnie prowadzone postępowanie jest kontynuacją rozpoczętej w 2000 r. modernizacji ewidencji gruntów. W uzasadnieniu orzeczenia Sąd jednoznacznie określił na przyszłość kierunek działania. Stronom należało zapewnić czynny udział w każdym stadium postępowania, a także udostępnić w ewidencji gruntów tą część akt sprawy, które dotyczą pomiarów nieruchomości objętych użytkowaniem górniczym. W drugim zaś punkcie sentencji wyroku Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. Żadne z tych wytycznych nie zostały przez Prezydenta M. [...] wykonane. Organ nie zastosował się do obowiązującego orzeczenia oraz przepisów art. 24a pkt 11 u.p.g.k., który jednoznacznie potwierdza, że do czasu zakończenia postępowania w stosunku do gruntów i budynków dane ujawnione w operacie opisowo - kartograficznym nie są wiążące i obowiązuje wcześniejsza ewidencja.
Prezydent M. [...] podejmował szereg kroków w sprawie uchylonej ewidencji gruntów, ale wszystkie w ocenie skarżących miały na celu obejście obowiązującego prawa i niewykonania wytycznych orzeczeń Sądów, nie tylko dla całego obrębu [...], ale również nieujawnienia akt sprawy które dotyczą pomiarów nieruchomości objętych użytkowaniem górniczym. Przesłana przez Prezydenta dokumentacja formalno - prawna składająca się z kompletu siedmiu egzemplarzy dokumentów, w tym wypisu z rejestru gruntów dla działek skarżących /dla przykładu działki [...], przyjęta do państwowego zasobu geodezyjno - kartograficznego w [...]/ jednoznacznie potwierdza, że użytki gruntowe tam wymienione zostały przekwalifikowane jako zurbanizowane tereny niezabudowane o oznaczeniu Bp. Tymczasem przy ustalaniu konturów zurbanizowanych terenów niezabudowanych powinno się uwzględnić postanowienia decyzji wydanych na podstawie art. 11 oraz art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 3 lutego 1995 r o ochronie gruntów oraz treści projektu zagospodarowania działki lub terenu o którym mowa w art. 34 ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, stosując odpowiednio zasady dotyczące ustalania konturów terenów mieszkalnych, terenów przemysłowych (Ba) oraz innych terenów zabudowanych. Tego zabrakło w dokumentacji geodezyjnej i zaskarżonej aktualizacji modernizacji ewidencji gruntu dla funkcjonującego w ruchu ciągłym zakładu górniczego [...] – [...]. Kopalnia aktualnie prowadzi działalność górniczą polegającą na wydobywaniu kopaliny ze złoża na podstawie zatwierdzonego planu ruchu, a Prezydent pobiera opłatę eksploatacyjną. Po zakończeniu wydobywania kopaliny ze złoża nastąpi faza likwidacji zakładu górniczego i rekultywacja terenów pogórniczych. Dopiero po zakończeniu likwidacji zakładu górniczego oraz wydaniu stosownych decyzji można mówić o jakiejkolwiek zmianie użytków gruntowych zgodnie z obowiązującym prawem i otrzymanym pismem Dyrektora Okręgowego Urzędu Górniczego w [....].
Skarżący nie zgodzili się z twierdzeniem organu prowadzącego ewidencję, że nie zna numerów działek, rodzaju użytków. Organ dysponował dokładnym adresem zamieszkania skarżących, obrębem geodezyjnym i dokumentacją formalno - prawną z której wszystko wynikało, włącznie z aktem notarialnym i księgą wieczystą. Dlatego przedstawione przez PWINGiK oraz organ I instancji argumenty, podniesione w zaskarżonej decyzji, są nietrafne i mijają się z prawdą. W aktach postępowania brak jest dokumentacji geodezyjnej sporządzonej przez geodetów w ramach [...] Systemu Informacji Przestrzennej, co ma być podstawą rozstrzygnięcia.
K.W. i I.P. na terenie Miasta [...] pozostają w posiadaniu jednej nieruchomości gruntowej i budynków trwale złączonych z tym gruntem graniczącymi z gruntami Gminy Miasta [...], stanowiącą całość gospodarczą [...]. W sposób jednoznaczny w każdym piśmie wskazywali dane dotyczące nieruchomości: [...], [...], a Z.P.: [...] graniczący z gruntami Gminy [...].
W trakcie wyłożenia [...] Systemu Informacji Przestrzennej skarżący wskazali faktyczne błędy dokumentacji geodezyjnej sporządzanej przez geodetów. Przedstawili również w pismach do wykonawców błędy i uchybienia wskazujące, że przedstawiony projekt geodezyjno - kartograficzny nie odpowiada stanowi prawnemu i faktycznemu w terenie (dla przykładu, że obszar gruntów kopalni oznaczono błędnie KUPGO-3 jako gazownia, zamiast KUPG06 – kopalnia). Zmieniono wbrew prawu użytki gruntowe zakładu górniczego prowadzącego działalność gospodarczą od ponad 20 lat i zamieniono je /po wywłaszczeniu/ na użytki rolne .
Również nie budzi wątpliwości, że grunty po zmianie oznaczenia [...] obręb [...] stanowią wyrobiska górnicze po wydobyciu kopaliny surowca naturalnego i powinny być oznaczone symbolem K - użytki kopane, a grunty odebrane w postępowaniu egzekucyjnym w 2011 r. przez Prezydenta M. [...] pozostające w posiadaniu przedsiębiorcy górniczego realizującego plan ruchu zakładu górniczego powinny posiadać symbol Ba. PWINGiK nie ustosunkował się do przedstawionych zarzutów i ujawnionych dowodów.
Skarżący zawnioskowali o uzupełnienie materiału dowodowego co do całokształtu okoliczności sprawy modernizacji gruntów terenu górniczego [....], w tym mienia publicznego, przywołanych akt sądowych, a także akt postępowania karnego przed Prokuraturą Rejonową [...] sygn. akt [...] Podtrzymali w całości uwagi, wnioski i zastrzeżenia przedstawione w pismach do organów administracyjnych i sądowych.
Zażądali uchylenia zaskarżonej decyzji i przekazania postępowania do niezależnych organów celem prawidłowego rozpoznania oraz zwrotu poniesionych kosztów.
W piśmie z 23 grudnia 2019 r. Główny Geodeta Kraju wystąpił do WSA w Rzeszowie o rozważenie zawieszenia postępowania sądowego w związku z wystąpieniem przez skarżących z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji PWINGiK z 9 września 2019 r. Postanowieniem z 23 stycznia 2020 r. WSA w Rzeszowie zawiesił postępowanie, które podjął po uprawomocnienieniu się wyroku WSA w Warszawie z [...] kwietnia 2022 r. [...] oddalającego skargi I.P., K.W. i Z.P. na decyzję Głównego Geodety Kraju z 9 czerwca 2021 r. nr NG-O.025.32.2021.MM, utrzymującą w mocy decyzję tego organu z 19 kwietnia 2021 r. nr NG-O.025.203.2019.JW odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji PWINGiK z 9 września 2019 r.
W odpowiedzi na skargę PWINGiK wniósł o jej oddalenie z przyczyn podniesionych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r., poz. 137 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Stosownie do art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r., poz. 329, dalej: P.p.s.a.), Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia (jeżeli dotknięte są naruszeniem prawa materialnego które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania bądź innym naruszeniem przepisów postępowania jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy), do stwierdzenia ich nieważności lub ich wydania z naruszeniem prawa (jeżeli zachodzą przyczyny określone w K.p.a. lub innych przepisach).
Przedmiot kontroli Sądu stanowiła decyzja PWINGiK z 9 września 2019 r., utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta M. [...] z 14 maja 2019 r. umarzającą jako bezprzedmiotowe postępowanie administracyjne w sprawie rozpatrzenia zgłoszonych przez skarżących zarzutów do modernizacji ewidencji gruntów i budynków. Kwestią sporną w sprawie pozostaje prawidłowość tych rozstrzygnięć opartych o uznanie, że skarżący pomimo wezwania nie sprecyzowali w sposób dostateczny czego dotyczą wniesione przez nich zarzuty (jakich danych ewidencyjnych dotyczą), przez co brak było podstaw do ich rozpatrzenia.
Poddawszy we wskazanym wyżej zakresie kontroli zaskarżoną decyzję oraz poprzedzająca ją decyzję organu I instancji Sąd stwierdził, że skarga zasługuje na uwzględnienie, gdyż zapadły one z naruszeniem przepisów postępowania które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Na wstępie należy zwrócić uwagę, że objęta skargą decyzja PWINGiK objęta została już pośrednio kontrolą WSA w Warszawie, a to na skutek wniosku skarżących z 7 października 2019 r. o stwierdzenie jej nieważności; prawomocnym wyrokiem z [...] kwietnia 2022 r. [...] Sąd ten oddalił skargi I.P., K.W. i Z.P. na decyzję Głównego Geodety Kraju z 9 czerwca 2021 r. nr NG-O.025.32.2021.MM, utrzymującą w mocy decyzję własną z 19 kwietnia 2021 r. nr NG-O.025.203.2019.JW o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji PWINGiK z 9 września 2019 r. Jakkolwiek z art. 56 P.p.s.a. wynika zakaz dwutorowości postępowania ("w razie wniesienia skargi do sądu po wszczęciu postępowania administracyjnego w celu zmiany, uchylenia, stwierdzenia nieważności aktu lub wznowienia postępowania, postępowanie sądowe podlega zawieszeniu") i na podstawie tego przepisu WSA w Rzeszowie postanowieniem z 23 stycznia 2020 r. II SA/Rz 1278/19 zawiesił postępowanie sądowe w sprawie ze skargi na decyzję PWINGiK z 9 września 2019 r. w związku z pierwszeństwem postępowania "nieważnościowego", to jego zakończenie w opisany wyżej sposób nie stoi na przeszkodzie do orzekania w sprawie legalności tej decyzji przez WSA w Rzeszowie w związku z wniesioną na nią skargą. Zgodnie bowiem z art. 134 § 1 P.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a /ten ostatni przepis nie ma w sprawie zastosowania/, a granice orzekania sądu w tych sprawach pozostają rozbieżne.
Zgodnie z § 1 powołanego w podstawie prawnej decyzji Prezydenta art. 105 k.p.a., organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części, gdy z jakiejkolwiek przyczyny stało się ono bezprzedmiotowe w całości albo w części.
Bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego, o której stanowi ten przepis oznacza, że brak jest któregoś z elementów materialnego stosunku prawnego, a wobec tego nie można wydać decyzji załatwiającej sprawę przez rozstrzygnięcie jej co do istoty. Chodzi tu o kryterium bezprzedmiotowości odnoszące się do postępowania, ale w taki sposób, iż wynik tego postępowania nie powinien mieć charakteru merytorycznego rozstrzygnięcia w sprawie, lecz jedynie być formalnym jego zakończeniem (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 grudnia 2015 r. II OSK 929/14). W przypadku zatem zaistnienia takiej bezprzedmiotowości, organ zobligowany jest umorzyć postępowanie, pozostawiając sprawę bez merytorycznego rozstrzygnięcia co do jej istoty (pozytywnego bądź negatywnego), które staje się prawnie niedopuszczalne.
W związku z powyższym Sąd podziela stanowisko skarżących co do błędnego zastosowania tego przepisu. O ile skarżący bowiem faktycznie w odpowiedzi na wezwanie nie sprecyzowali w sposób dostateczny czego dotyczą wniesione przez nich zarzuty, organy całkowicie pominęły zawarte w obejmującym je piśmie odniesienie do przeprowadzonego postępowania modernizacyjnego i prezentowanego przez nich w jego toku stanowiska co do oczekiwań w załatwieniu sprawy.
Organy wadliwie nie wzięły tego pod uwagę, co skutkowało wydanymi rozstrzygnięciami o umorzeniu postępowania jako bezprzedmiotowego, mimo że faktycznie przesłanki do umorzenia nie zostały przez tego organy całościowo rozważone i wykazane.
Skutkowało to koniecznością uchylenia wydanych w sprawie decyzji organu II i I instancji jako wydanych z naruszeniem przepisów postępowania mającym istotny wpływ na wynik sprawy (art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 105 § 1 K.p.a.), o czym Sąd orzekł na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 c) P.p.s.a.
O zwrocie należnych skarżącym kosztów postępowania sądowego (pkt II) obejmujących opłacony od skargi wpis orzeczono na podstawie art. 200 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło