II SA/Rz 1318/25

23 października 2025 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie: Przewodniczący – Asesor WSA Jolanta Kłoda-Szeliga po rozpoznaniu 23 października 2025 r. w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi T. G. na zawiadomienie Wojewody Podkarpackiego z 18 lipca 2025 r. nr OA-VI.1410.8.2025 w przedmiocie zawiadomienia o sposobie załatwienia sprawy - p o s t a n a w i a - odrzucić skargę Pismem z dnia 21 sierpnia 2025 r. (wniesionym bezpośrednio do sądu) T. G. (dalej: Skarżący) wniósł skargę na zawiadomienie Wojewody Podkarpackiego (dalej: organ lub Wojewoda) z 18 lipca 2025 r. nr OA-VI.1410.8.2025 o uznaniu skargi za bezzasadną. W odpowiedzi na skargę organ wyjaśnił, że Skarżący w dniu 21 czerwca 2025 r. wniósł elektronicznie (e-mail) do Wojewody skargę na działanie [...] dotyczącą rzekomych nieprawidłowości w związku z wydaniem przez Wojewodę decyzji z 11 stycznia 2024 r. nr [...]. Z treści skargi wynikało, że Skarżący kwestionuje sposób liczenia pięcioletniego terminu wynikającego z art. 146 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572 ze zm.; dalej: K.p.a.) dotyczącego możliwości uchylenia decyzji w wyniku wznowienia postępowania. Skargę z 21 czerwca 2025 r. w tym zakresie przekazał Wojewodzie również Starosta [...] pismem z 26 czerwca 2025 r. Następnie Skarżący w dniu 8 lipca 2025 r. ponowił elektronicznie (e-mail) swoją korespondencję w przedmiotowej sprawie. Organ wskazał, że na podstawie art. 227 K.p.a., pisma zostały zakwalifikowane jako skarga na działanie [...], zgodnie z treścią art. 222 K.p.a. W dalej kolejności, zawiadomieniem z 18 lipca 2025 r. nr OA-VI.14108.2025 Dyrektor Generalny Urzędu działający z upoważnienia Wojewody uznał skargę Skarżącego za bezzasadną. Zawiadomienie o sposobie załatwienia skargi zostało sporządzone na podstawie art. 237 § 3 K.p.a. i 238 § 1 K.p.a. i wysłane Skarżącemu w dniu 18 lipca 2025 r. Pismo to nie zawierało rozstrzygnięcia organu administracji publicznej, które podlegałoby kontroli sądowo-administracyjnej. Wojewoda podniósł, że zawiadomienie o sposobie załatwienia skargi z 18 lipca 2025 r. nie mieści się w katalogu aktów czy czynności wskazanych w art. 3 § 2 ustawy dnia 30 czerwca 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej: p.p.s.a., które podlegają kontroli działalności administracji publicznej sprawowanej przez sądy administracyjne. Z uwagi na powyższe wniósł o odrzucenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje. Na wstępie należy wskazać, że stosownie do przepisu art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 1267 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej (§ 1). Kontrola ta sprawowana jest zaś pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2). Zgodnie z art. 3 § 2-3 p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 i 2760), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2023 r. poz. 615, ze zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Z kolei zgodnie z § 2a. ww. przepisu, Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach. Przedmiotem skargi wniesionej do WSA w Rzeszowie jest zawiadomienie w przedmiocie uznania skargi za bezskuteczną. Zaskarżone zawiadomienie zostało podjęte w trybie postępowania skargowego uregulowanego w Dziale VIII Kodeksu postępowania administracyjnego, zatytułowanym "Skargi i wnioski". Przedmiotem takiej skargi, po myśli art. 227 K.p.a., może być w szczególności zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe ograny albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw. Załatwienie zaś takiej skargi następuje, na podstawie art. 238 § 1 K.p.a., poprzez zawiadomienie o sposobie załatwienia skargi. Stanowi ono prawną formę działania, będącą czynnością materialno-techniczną, a więc taką czynnością, która skutki prawne wywołuje przez fakty (por. Z. Kmieciak, Czynności faktyczne administracji państwowej, SP-E t. XXXIX, Łódź 1978, s. 74-86). Zawiadomienie takie zawiera informacje o czynnościach wewnętrznych organu załatwiającego skargę i ich rezultatach, a wywiera ono trojaki skutek prawny. Po pierwsze kończy postępowanie skargowe w odniesieniu do sprawy. Po drugie umożliwia wniesienie przez adresata zawiadomienia kolejnej skargi, tym razem wynikającej z niezadowolenia z załatwienia skargi (art. 227 K.p.a.). Trzecim zaś skutkiem będzie możliwość zastosowania trybu przewidzianego w art. 239 K.p.a. w odniesieniu do ponowionej skargi, w szczególności podtrzymania swego poprzedniego stanowiska z odpowiednią adnotacją w aktach sprawy, bez zawiadamiania skarżącego. Określony w art. 3 § 2 p.p.s.a. katalog aktów lub czynności organów administracji, podlegających zaskarżeniu do sądu administracyjnego, wyklucza jednakże możliwość dokonywania kontroli przez ten sąd skarg powszechnych składanych w trybie art. 227 K.p.a. W sprawach skarg i wniosków (Dział VIII K.p.a.) nie przysługuje skarga do sądu administracyjnego, co wynika z brzmienia art. 3 § 2 p.p.s.a., a wcześniej z art. 16 ust. 1 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (zob. postanowienie NSA z dnia 18 lutego 1997 r., sygn. akt III SAB 1/97, publ. LEX nr 29038; postanowienie NSA z dnia 12 kwietnia 2001 r., sygn. akt I SA 2668/00, publ. LEX nr 5426; postanowienie NSA z dnia 23 lipca 2001 r., sygn. akt II SAB 213/00, publ. LEX nr 5455). Pogląd ten prezentowany jest także w nowszym orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. postanowienia NSA: z dnia 14 października 2016 r., sygn. akt I OSK 2091/16, z dnia 20 listopada 2013 r., sygn. akt II OSK 2783/13; z dnia 1 marca 2010 r., sygn. akt II OSK 478/09, z dnia 25 lutego 2009 r., sygn. akt II OSK 241/09, CBOSA). W doktrynie prezentowane jest również stanowisko, że zawiadomienie o załatwieniu skargi nie daje podstaw do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na jego niezgodność z prawem. Ta kategoria czynności różnego rodzaju organów państwowych i organizacji społecznych nie mieści się w wyliczeniu aktów zaskarżalnych do sądu administracyjnego (zob. B. Adamiak, J. Borkowski, Komentarzu do Kodeksu postępowania administracyjnego, wyd. 8, Warszawa 2006, s. 856). Nadal aktualny będzie zatem pogląd wyrażony w uzasadnieniu postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 lipca 1983 r. (sygn. akt II SA 983/83, publ. ONSA 1983, Nr 2, poz. 57, s. 90), że "zawiadomienie może być kwestionowane jedynie nową skargą, która ma za przedmiot w rozumieniu art. 227 K.p.a. właściwość organu do załatwienia skargi, wskazanie sposobu jej załatwienia oraz uzasadnienie faktyczne i prawne, jeżeli było zamieszczone w zawiadomieniu". Uwzględniając powyższe należało stwierdzić, że zawiadomienie o załatwieniu skargi w trybie postępowania skargowego nie daje podstaw do złożenia skargi do sądu administracyjnego, albowiem tego rodzaju skarga nie mieści się w tak szeroko określonej kognicji tego sądu, określonej w zapisach wskazanego powyżej art. 3 § 2 p.p.s.a. Skarga wniesiona w niniejszej sprawie na zawiadomienie Wojewody, podjętą w trybie art. 229 pkt 3 K.p.a., nie dotyczyła wykonywania zadań administracji publicznej w formach prawnych poddanych przez ustawodawcę kontroli sądu administracyjnego, to na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. podlegała ona odrzuceniu.