II SA/Rz 344/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący: SNSA Maria Piórkowska po rozpoznaniu w dniu 18 czerwca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W. H. o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lutego 2013 r., Nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej - p o s t a n a w i a - odmówić przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. W dniu 13 marca 2013 r. (data nadania w urzędzie pocztowym) do tut. Sądu wpłynęła skarga W. H. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lutego 2013 r., Nr [...], którą utrzymano mocy własną decyzję z dnia [...] grudnia 2012 r. o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 3 000 zł. Z uwagi na braki fiskalne skargi Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału II WSA w Rzeszowie wezwano skarżącego do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 120 zł (słownie: sto dwadzieścia złotych) w terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie to zostało doręczone W. H., przy zachowaniu rygorów określonych w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, ze zm. - zwanej dalej w skrócie P.p.s.a.) i odebrane przez dorosłego domownika – M. H. (żona skarżącego) w dniu 19 kwietnia 2013 r. (k. 19 akt sądowych sprawy). Termin do uiszczenia wpisu mijał zatem z dniem 26 kwietnia 2013 r. Pomimo tego wezwania i upływu wskazanego terminu wpis nie został uiszczony. Pismem z dnia 10 maja 2013 r. (data nadania w urzędzie pocztowym) skarżący zwrócił się z wnioskiem o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi. Wskazał, że kiedy otrzymał wezwanie był chory, co uniemożliwiło uiszczenie wpisu w wyznaczonym terminie. Podał, że w okresie od 22 kwietnia do 6 maja 2013 r. był niezdolny do pracy (na potwierdzenie skarżący przedstawił zaświadczenie lekarskie o niezdolności do pracy). Jednocześnie wnioskodawca uiścił żądany w sprawie wpis. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 85 P.p.s.a czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Uchybienie terminu, bez względu na wielkość opóźnienia, Sąd zobowiązany jest wziąć pod uwagę z urzędu. Możliwość przywrócenia terminu przewiduje art. 86 § 1 i 2 P.p.s.a., a warunki określa art. 87 P.p.s.a. Przepis ten stanowi, że stosowny wniosek wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, w piśmie zawierającym wniosek należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu, a równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. Na wstępie należy wskazać, że tut. Sąd uznał, że wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu został złożony z zachowaniem 7-dniowego terminu. Skarżący dokonał też czynności, której terminowi uchybiono. Sąd jednakże stwierdza, że skarżący nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi. W nauce prawa jak i orzecznictwie przyjmuje się, że usprawiedliwione przyczyny uchybienia terminu do dokonania czynności są ograniczone do okoliczności, które nie tyle utrudniają, ale faktycznie uniemożliwiają dokonanie czynności nawet przy zachowaniu największej możliwej staranności takich jak: przerwę w komunikacji, powódź, pożar, inną katastrofę, nagłą chorobę strony przy równoczesnej niemożliwości wyręczenia się inną osobą, mylne poinformowanie strony o sposobie i terminie wniesienia środka zaskarżenia. – ("Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz", pod red. T. Wosia, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis 2005 str. 333). Konieczną a zarazem podstawową przesłanką przywrócenia terminu jest brak winy po stronie podmiotu dokonującego danej czynności. Tut. Sąd zauważa, że prowadzenie spraw w sformalizowanym postępowaniu sądowym wymaga od stron szczególnej staranności. W wyroku z dnia 28.06.2007 r., sygn. akt II OSK 479/07 Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że o braku winy można zatem mówić wtedy, gdy mimo dołożenia przez stronę szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej, termin został naruszony. Przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i może mieć miejsce tylko wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (publ. system informatyczny LEX nr 344095). Dopiero nagłe, nie dające się wcześniej przewidzieć zdarzenie, może stanowić uprawdopodobnienie okoliczności wskazujących na to, że zaistniałe w sprawie uchybienie terminu było niezawinione, przemawiające za uwzględnieniem wniosku o przywrócenie terminu (por. postanowienie NSA z dnia 26.11.2008 r., sygn. akt II OZ 1231/08). Reasumując, przywrócenie uchybionego terminu ma charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie wtedy, gdy strona w sposób przekonywujący uprawdopodobni brak swojej winy i wskaże, że niezależna od niej przyczyna istniała cały czas. O braku winy można mówić wyłącznie wtedy, gdy zachodzi przeszkoda, której strona przy użyciu największego wysiłku nie mogła usunąć. Takiego braku winy w uchybieniu terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi nie wykazano. Z wniosku skarżącego i akt sprawy wynika, że wezwanie do uiszczenia wpisu zostało doręczone W. H. i odebrane przez dorosłego domownika – M. H. (żona skarżącego) w dniu 19 kwietnia 2013 r. (k. 19 akt sądowych sprawy). Termin do uiszczenia wpisu mijał zatem z dniem 26 kwietnia 2013 r. Tymczasem wpis sądowy uiszczony został w dniu 10 maja 2013 r. (k. 20 akt sądowych). Skarżący wskazał, że w okresie od 22 kwietnia do 6 maja 2013 r. był chory, co potwierdza dołączone do wniosku zaświadczenie lekarskie, wystawione przez M. O. – lekarza internistę, specjalistę reumatologa. Skarżący podał, że "kiedy wyzdrowiał mógł osobiście wykonać czynności sądowe tj. uiścić wpis". W ocenie Sądu powyższa argumentacja nie zasługuje na uwzględnienie i w żaden sposób nie wskazuje na niemożność uiszczenia wpisu od skargi w zakreślonym przepisami prawa terminie. Zauważyć wypada, że uiszczenie wpisu sadowego od skargi nie jest czynnością, którą skarżący musi wykonać osobiście. Stan zdrowia nie przesądza jeszcze o braku winy w uchybieniu terminu do dokonania czynności procesowej. Nie wyklucza bowiem możliwości dokonania czynności procesowej przez stronę i uiszczenia wpisu przez dorosłego domownika lub inną osobę. W orzecznictwie przyjmuje się, że choroba może być uznana za okoliczność usprawiedliwiającą niezachowanie terminu, jednakże tylko wówczas, gdy rzeczywiście uniemożliwia stronie podjęcie czynności procesowej (por. postanowienie WSA w Warszawie z dnia 19.07.2010 r., sygn. akt II SA/Rz 1093/10). W związku z powyższym Sąd kierując się zasadami doświadczenia życiowego, uznał, że skarżący nie uprawdopodobnił okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu oraz że uchybienie terminu było od niego niezależne i nie wynikało z zaniedbania. Mając na uwadze powyższe Sąd, działając w oparciu o art. 86 § 1 P.p.s.a., odmówił przywrócenia terminu do wniesienia skargi do Sądu.