II SA/Rz 72/14

WyrokWSA w Rzeszowie2014-03-27

Skład orzekający: Krystyna Józefczyk, Magdalena Józefczyk, Małgorzata Wolska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy odmowa przyznania zasiłku celowego na remont domu, którego właściciel nie zamieszkuje na stałe i posiada inne zaspokojone potrzeby mieszkaniowe, jest zgodna z prawem, nawet jeśli uszkodzenia budynku powstały w wyniku zdarzenia losowego?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że odmowa przyznania zasiłku celowego na remont domu, w którym skarżący nie zamieszkuje na stałe i posiada inne zaspokojone potrzeby mieszkaniowe, jest zgodna z prawem. Pomimo że uszkodzenia mogły powstać w wyniku zdarzenia losowego, pomoc społeczna ma charakter uznaniowy i priorytetowo kierowana jest do osób w najtrudniejszej sytuacji życiowej, zwłaszcza utraty miejsca zamieszkania. Samo powstanie szkody w nieruchomości nie jest wystarczającą przesłanką do przyznania zasiłku, jeśli podstawowe potrzeby życiowe, w tym mieszkaniowe, są zaspokojone.
Stan faktyczny
K.H. złożył wniosek o przyznanie zasiłku celowego na remont domu. Organ I instancji odmówił, powołując się na ustalenia komisji i ekspertyzy, które wykazały, że uszkodzenia budynku nie powstały na skutek intensywnych opadów deszczu, a wynikają z wieku budynku i niewłaściwej konserwacji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym niewłaściwe zastosowanie art. 40 ustawy o pomocy społecznej oraz błędy formalne w decyzji organu I instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Krystyna Józefczyk Sędziowie WSA Magdalena Józefczyk /spr./ NSA Małgorzata Wolska Protokolant Sylwia Pacześniak po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 27 marca 2014 r. sprawy ze skargi K. H. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] października 2013 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego -skargę oddala- Kierownik Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...], działający z upoważnienia Wójta Gminy [...] decyzją z dnia [...] lipca 2013 r., nr [...] odmówił przyznania K.H. zasiłku celowego w wysokości do 100.000 zł wnioskowanego na pokrycie wydatków związanych z remontem domu położonego w miejscowości D. [...]. Z akt sprawy i uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że organ I instancji odmawiając przyznania wnioskowanego zasiłku powołał się na stanowisko gminnej komisja do spraw szacowania szkód, która po dokonanych oględzinach budynku w dniach 18 czerwca 2010 r., 27 września 2010 r. oraz 5 maja 2011 r. ustaliła, że uszkodzenia budynku położonego w miejscowości D. nie powstały na skutek intensywnych opadów deszczu w maju i czerwcu 2010 r. Stwierdzono, że rysy na budynku tj. rysy na ścianie fundamentowe w piwnicy, przy schodach wewnętrznych oraz na niektórych ścianach wewnętrznych związane są z wiekiem budynku, nieprawidłowym wykonaniem niektórych elementów budynku oraz niewłaściwym odprowadzeniem wody opadowej z dachu. Ponadto komisja dokonując oględzin pomieszczeń parteru i piwnic nie stwierdziła zniszczeń, o których informowała wnioskodawca. Nie stwierdzono także uszkodzeń dachu, widoczne były jedynie braki obróbki komina, a w odległości 300 m od budynku nie stwierdzono żadnych cech osuwiska. Stanowisko komisji wobec braku związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy ulewami występującymi w miesiącu maju i czerwcu 2010 r. a stanem technicznym budynku należącym do K.H. potwierdziła ekspertyza wykonana na zlecenie Wójta Gminy [...] W odwołaniu od decyzji K.H. wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia względnie uchylenie decyzji organu I instancji i orzeczenie co do istoty sprawy poprzez przyznanie wnioskowanego zasiłku. Odwołujący wskazała szereg przepisów procesowych, które naruszył organ I instancji podejmując kwestionowaną decyzję, a w szczególności art. 107 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267) zwanej dalej k.p.a. w zw. z art. 156 § 1 k.p.a., art. 7 i art. 8 w zw. z art. 77 § 1 k.p.a., art. 84 § 1 k.p.a. Odwołujący podkreślił, że ekspertyza sporządzona przez biegłych powołanych przez Wójta Gminy [...] jest nieprzydatna dla ustalenia okoliczności istotnych w sprawie, gdyż biegli nie wskazali przyczyn powstałych uszkodzeń w związku ze zdarzeniami z 2010 r., natomiast opinia sporządzona przez rzeczoznawcę budowlanego W.H. i E.N. jednoznacznie wskazuje na bezpośredni związek opadów deszczu w maju i czerwcu 2010r. a uszkodzeniami budynku K.H. Wnoszący odwołanie podkreślił, że Gmina dysponuje stosownymi środkami, o których mowa w ustawie o pomocy społecznej by przyznać stosowne zasiłki w czasie kiedy są one najbardziej potrzebne. Samorządowe Kolegium Odwoławcze (zwane dalej Kolegium lub SKO) decyzją z dnia [...] października 2013 r., nr [...] utrzymało w mocy decyzję organu I instancji, powołując w podstawie prawnej art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. k.p.a. w związku z art. 40 ust. 2, ust. 3 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (tekst jedn. Dz.U. z 2013r., poz. 182 ze zm.), zwanej dalej "ustawą". Organ wskazał, że odstawę materialno-prawną badanej decyzji stanowi art. 40 ust. 1, ust. 2 ustawy zgodnie z którym zasiłek celowy może być przyznany również osobie albo rodzinie, które poniosły straty w wyniku zdarzenia losowego. Zasiłek celowy może być przyznany również osobie, która poniosła straty w wyniku klęski żywiołowej lub ekologicznej. Treści tego przepisu nie można jednak interpretować w oderwaniu od ogólnych reguł przyznawania świadczeń z pomocy społecznej zawartych w treści art. 2 ust. 1 i art. 3 ust. 4 ustawy, z których wynika, że pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa, która ma na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężenie trudnych sytuacji życiowych, których nie są w stanie pokonać wykorzystując własne zasady i możliwości. Nie każdy podmiot, który poniósł szkodę w rozumieniu cytowanego art. 40 ustawy może i musi uzyskać wnioskowane świadczenie, a decyzje wydawane na postawie tego przepisu mają charakter uznaniowy. Zasiłki celowe przyznane w oparciu o art. 40 ustawy nie mają charakteru odszkodowania za poniesione w wyniku zdarzeń losowych szkody. Nie mają na celu zrekompensowania powstałego w majątku wnioskujących uszczerbku majątkowego. Pomoc przyznawana przez organy pomocy społecznej jest z racji ograniczonych środków finansowych kierowana w pierwszej kolejności do osób zamieszkujących w domach czy lokalach mieszkalnych, które uległy zniszczeniu bądź uszkodzeniu i osoby te znalazły się w trudnej sytuacji życiowej z racji utraty jedynego miejsca zamieszkania, którego nie są w stanie same sobie zapewnić, przy wykorzystaniu własnych zasobów i możliwości. Zatem samo powstanie na skutek zdarzenia losowego straty w nieruchomości budynkowej stanowiącej własność osoby ubiegającej się o pomoc społeczną, nie może stanowić wyłącznej przesłanki udzielenia jej pomocy. Przedłożone akta sprawy dowodzą, że wnioskodawca – K.H. jest właścicielem budynku w miejscowości D. [...], ale w nim nie mieszka, przyjeżdża do niego sporadycznie. W domu tym zamieszkuje jego matka M.H., która na zimę wyjeżdża do swoich dzieci. K.H. jest także właścicielem domu mieszkalnego w miejscowości B. [...], [...] P., gdzie pracuje zawodowo. W ocenie Kolegium opinie sporządzone przez biegłych nie wskazują, że przedmiotowy budynek nie nadaje się do dalszego użytkowania. Wykonanie prac zabezpieczających teren bezpośrednio przyległy do budynku przed napływem wód opadowych oraz wyeliminowanie odprowadzania wody z rur spustowych bezpośrednio pod ściany budynku wyeliminuje osiadanie fragmentów podmurówki oraz murszenie i odpadanie tynku i zapraw murarskich. Jak wynika z ustaleń pracownika socjalnego, który przeprowadził wywiad środowiskowy w dniu [...] grudnia 2010r., dach budynku mieszkalnego K.H. po zdarzeniach losowych został naprawiony a ściany wewnątrz budynku zostały odmalowane. W świetle powyższych ustaleń brak jest podstaw do uwzględnienia argumentacji złożonego przez pełnomocnika strony odwołania, gdyż jak wcześniej wskazano, uszkodzony budynek nie został zakwalifikowany przez nadzór budowlany do rozbiórki a wnioskodawca ma zabezpieczone potrzeby mieszkaniowe w odrębnym własnym budynku położonym w B. [...]. Uszkodzenia budynku jak wykazała opinia biegłego nie wynikły bezpośrednio z obfitych opadów deszczu mających miejsce w maju i czerwcu 2010r., ale z braku właściwych remontów i zabezpieczeń, które winien wykonywać jego właściciel. Wprawdzie w badanej decyzji niewłaściwie został określony organ, który ją wydawał, jednak uchybienie to nie stanowi podstawy do wyeliminowania przedmiotowej decyzji z obrotu prawnego. K.H. reprezentowany przez pełnomocnika radcę prawnego A.Z. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skargę na wskazaną wyżej decyzję Kolegium z dnia [...] października 2013r. zaskarżając ją w całości i wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz zasądzenie od organu na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych, przy uwzględnieniu kosztów zastępstwa procesowego. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie następujących przepisów, które miało wpływ na wynik sprawy tj.: 1. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.: a) art. 40 ust. 2 ustawy poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i wskazanie tego przepisu jako podstawy prawnej decyzji (zarówno przez organ pierwszej instancji, jaki i SKO), w sytuacji gdy ta podstawa prawna dotyczy zasiłku przyznawanego w wypadkach klęski żywiołowej lub ekologicznej, co sprawia, że wydane decyzje są wewnętrznie sprzeczne ponieważ ich sentencje i uzasadnienia wyraźnie wskazują na odmowę przyznania zasiłku w związku ze zdarzeniem losowym (a więc w oparciu o art. 40 ustawy) b) art. 40 ust. 1 ustawy poprzez jego niezastosowanie w sytuacji, gdy skarżący spełniał wszystkie przesłanki określone w tym przepisie, niezbędne do podjęcia decyzji o przyznaniu zasiłku celowego 2. naruszenie przepisów postępowania, tj.: a) art. 107 § 1 k.p.a. w zw. z art. 156 § 1 k.p.a., poprzez zaakceptowanie przez SKO oznaczenia "kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...]", jako organu który wydał zaskarżoną decyzję w pierwszej instancji, w sytuacji gdy podpisana ona została przez Kierownika GOPS w [...] "z upoważnienia Wójta" co rodzi wątpliwości jaki organ wydał zaskarżoną decyzję, a w konsekwencji stanowi, że zaskarżona decyzja została wydana z rażącym naruszeniem prawa i powinna zostać wyeliminowana z obrotu prawnego, b) art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 7 k.p.a. i 77 § 1 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji w sytuacji nieustalenia istoty sprawy, ponieważ zgromadzony materiał dowodowy nie daje jednoznacznej odpowiedzi na pytanie, czy poniesione przez skarżącą straty materialne były skutkiem zdarzenia losowego / klęski żywiołowej, która to okoliczność powinna zostać ustalona w sposób bezsporny ze względu na brzmienie art. 40 ustawy, co w konsekwencji czyni opinie biegłych mgr inż. W.B., mgr inż. S. i P.M. oraz mgr inż. R.H. nieprzydatnymi z punktu widzenia rozstrzygnięcia c) art. 7 k.p.a. i 77 § 1 k.p.a. poprzez bezkrytyczne przyjęcie wniosków wynikających z opinii biegłych mgr inż. W.B., mgr inż. S.i P.M. oraz mgr inż. R.H. w sytuacji, gdy: - są one sprzeczne z wnioskami wynikającymi z innych dowodów, w szczególności z protokołu oględzin gminnej komisji do szacowania szkód budynków z dnia 27 września 2010r. oraz ekspertyz biegłych mgr inż. W.H. oraz mgr E.N., - organy nie kwestionują, że na przełomie maja i czerwca 2010r. doszło w ich rejonie do zjawisk noszących znamiona zdarzenia losowego / klęski żywiołowej, - biegły mgr inż. W.B. na str. 7 opinii w ogóle nie wskazał co jest źródłem poważnych uszkodzeń elementów budynku wymienionych w opinii (dach, komin, stolarka okienna, ganek wejściowy, rury spustowe, fundamenty, itp.), - biegły mgr inż. W.B. na str. 8 opinii stwierdził, że "brak jest śladów rys i pęknięć, których cechy pozwalałyby stwierdzić; że powstały w okresie maksimum dwóch lat" w sytuacji, gdy oględziny zostały przeprowadzone w grudniu 2012r., natomiast opady będące przyczyną powstania szkód miały miejsce na przełomie maja i czerwca 2010r. (a więc w okresie dłuższym niż 2 lata od daty sporządzenia opinii), - wbrew twierdzeniu organów opinia biegłych geologów mgr. inż. P.i S. M. oraz mgr. inż. R.H., również wskazuje na czynne osuwiska, d) art. 7 k.p.a. i 77 § 1 k.p.a. poprzez przyjęcie, że budynek mieszkalny nadaje się do dalszego użytkowania, podczas gdy do dnia złożenia skargi, z powodu braku środków finansowych nie zostały wykonane wszystkie prace wynikające z decyzji PINB z dnia [...] czerwca 2012 r.. nr [...], a skarżący wykonał tylko prowizoryczne roboty zabezpieczające, których nie można uznać za "dokonanie naprawy", e) art. 80 k.p.a. poprzez przyjęcie na podstawie opinii biegłych z dnia [...] stycznia 2013 r., sporządzonych przez mgr inż. W.B., mgr inż. S. i P.M. oraz mgr inż. R. H., za udowodnione, że straty materialne strony (w szczególności uszkodzenia budynku położonego w miejscowości D. [...]), nie powstały na skutek zdarzenia losowego/klęski żywiołowej w sytuacji, gdy opinia ta w żaden sposób nie odnosi się do tej okoliczności, a ponadto nie odnosi się do opinii wykonanej na zlecenie PINB, z której wynikają zupełnie odmienne wnioski, f) art. 107 § 3 k.p.a. ponieważ organ pierwszej instancji oraz SKO nie odniosły się do opinii W.H. wraz z dokumentacją badań podłoża gruntowego opracowaną przez mgr E.N., a dodatkowo nie wskazał z jakich powodów odmówił jej wiarygodności dowodowej, przyjmując za wiarygodne jedynie ekspertyzy sporządzone przez biegłych powołanych w toku postępowania. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie z przyczyn podniesionych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269, ze zm.). Zakres kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.), dalej p.p.s.a., z którego wynika, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W myśl art. 145 § 1 p.p.s.a., Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli miało ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 k.p.a. lub innych przepisach. W myśl art. 151 p.p.s.a Sąd oddala skargę w razie jej nieuwzględnienia. Stan faktyczny sprawy ustalony w postępowaniu administracyjnym odpowiada wymogom wynikającym z przepisów prawa. Sąd uznaje, że tak ustalony stan faktyczny może być podstawą faktyczną wyrokowania. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie w kontekście kryteriów oceny legalności zaskarżonej decyzji przewidzianych w art. 145 p.p.s.a. Na wstępie Sąd odniesie się do zarzutu skargi dotyczącego naruszenia przepisów proceduralnych poprzez przyjęcie, że decyzja organu I instancji wobec użycia w nagłówku pieczęci kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...], a decyzja została podpisana z upoważnienia Wójta, co rodzi wątpliwości jaki organ wydał decyzję pierwszoinstancyjną. Opisane naruszenia stoją w opozycji do wymagań wynikających z art., 107 § 1 w z. z art. 156 § 1 k.p.a. W ocenie Sądu wyżej naprowadzone naruszenie przepisów postępowania nie stanowi naruszenia mającego istotny wpływ na wynika sprawy w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., stwierdzenie którego obliguje Sąd do uwzględnienie skargi. Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej statuuje w zakresie zadań własnych gminy obowiązek przyznawania i wypłacania zasiłków okresowych i celowych. Stosownie do treści art. 39 ust. 2 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2013 r., poz. 594 ze zm.) decyzje w indywidualnych sprawach z zakresu administracji publicznej wydaje wójt, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Przepis art. 110 ust. 7 ustawy wyraźnie wskazuje, że wójt udziela upoważnienia do wydawania decyzji w sprawach zakresu z pomocy społecznej należących do zadań własnych gminy kierownikowi ośrodka pomocy społecznej. Z mocy tego przepisu wójt nie podejmuje oceny co do dekoncentracji swoich kompetencji, na co jest dopuszczalne na podstawie art. 39 ust. 2 ustawy o samorządzie gminnym, lecz stosownie do normy kompetencyjnej wynikającej z art. 110 ust. 7 ustawy upoważnia kierownika ośrodka pomocy społecznej do wydawania decyzji indywidualnych w sprawach z zakresu pomocy społecznej. Zatem właściwym organem do prowadzenia postępowania pierwszoinstancyjnego jest kierownik gminnego ośrodka pomocy społecznej działający z upoważnienia wójta gminy. W aktach administracyjnych sprawy znajduje się upoważnienie Wójta Gminy [...] z dnia [...] kwietnia 2004 r. statuujące umocowanie dla D.P. - kierownika gminnego ośrodka pomocy społecznej do wydawania decyzji administracyjnych w indywidualnych sprawach z zakresu pomocy społecznej należących do właściwości gminy. Decyzja organu I instancji została wydana przez kierownika GOPS – D.P., działająca z upoważnienia wójta gminy. Zatem nie zostały naruszone przepisy o właściwości organów w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a., co było przedmiotem zarzuty skargi. W ocenie Sądu błędne oznaczenie organu w części nagłówkowej decyzji, tak jak to ma miejsce w przypadku decyzji organu I instancji w niniejszej sprawie nie powoduje skutku w postaci wyeliminowania takiej decyzji z obrotu prawnego, gdyż podpis osoby upoważnionej do wydawania decyzji został opatrzony pieczęcią dostatecznie identyfikującą konkretny organ administracji publicznej (por. wyrok WSA w Lublinie z 27.09.2013 r. sygn. akt I SA/Lu 435/13 (http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Skoro nie ma wątpliwości, że decyzja organu I instancji została wydana przez organ właściwy, to zamieszczenie na decyzji w jej części nagłówkowej niewłaściwej pieczęci należy uznać za naruszenie art. 107 § 1 k.p.a. Tego rodzaju naruszenie nie jest naruszeniem o jakim mowa w art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. i nie może wywołać skutku w postaci wyeliminowania zaskarżonej decyzji i decyzji organu I instancji z obrotu prawnego. Przechodząc do merytorycznej oceny zarzutów podniesionych w skardze Sąd stwierdza, że stan faktyczny sprawy ustalony przez organy administracji znajduje potwierdzenie w zgromadzonym materiale dowodowym. Okolicznością bezsporną jest fakt, że skarżący K.H. nie mieszka w budynku mieszkalnym położonym w D.j nr [...], na remont którego ubiega się o zasiłek celowy na podstawie art. 40 ust. 2 ustawy. Z przeprowadzonego w dniu [...] marca 2013 r. wywiadu środowiskowego wynika, że K.H. jest właścicielem domu mieszkalnego w miejscowości B., w którym zamieszkuje, a do D. przyjeżdża raz w miesiącu. W domu w D. w okresie letnim zamieszkuje jego matka M.H. W zimie dom nie jest zamieszkały, nie jest ogrzewany. Skarżący nie prowadzi wspólnego gospodarstwa domowego z matką M.H. Podstawą prawną zaskarżonej decyzji jest art. 40 ustawy, zgodnie z którym zasiłek celowy może być przyznany również osobie albo rodzinie, które poniosły straty w wyniku zdarzenia losowego, klęski żywiołowej lub ekologicznej (ust. 1 i ust. 2 ustawy). Zasiłek celowy, o którym mowa w ust. 1 i 2, może być przyznany niezależnie od dochodu i może nie podlegać zwrotowi 9ust. 3 ustawy). Decyzja wydana na podstawie ww. przepisu ma charakter uznaniowy, a z treści powołanych przepisów wynika, że warunkiem przyznania pomocy finansowej jest ustalenie, jakie starty zostały poniesione. Środki przeznaczone na pomoc społeczną są środkami publicznymi i muszą być przydzielane zgodnie z zasadami i celami polityki społecznej, o których mowa w art. 2 i 3 ustawy. Sąd stwierdza, że poglądy judykatury i zaprezentowana wykładnia art. 40 ustawy przez organy zasługują na aprobatę. W orzecznictwie sądów administracyjnych wykształciło się jednolite stanowisko, że środki przeznaczone na pomoc osobom poszkodowanym powodzią i rozdysponowane w oparciu o art. 40 ust. 2 ustawy o pomocy społecznej winny być przede wszystkim kierowane do osób które nie posiadają lokalu, gdzie koncentrowało się ich życie i nie posiadają lokalu, w którym mogą mieszkać na czas usuwania skutków powodzi (wyrok NSA z 8.02. 2013 r. sygn. akt I OSK 2801/12 LEX nr 1354081, por też wyrok NSA z 19.09.2012 r. sygn. akt I OSK 1293/12 LEX nr 1260081). Samo powstanie na skutek powodzi straty w nieruchomości budynkowej stanowiącej własność osoby ubiegającej się o pomoc społeczną w sytuacji, gdy osoba ta ma zaspokojone podstawowe potrzeby życiowe, a przede wszystkim mieszkaniowe, nie może stanowić wyłącznej przesłanki udzielenia takiej osobie pomocy w postaci zasiłku celowego (wyrok NSA I OSK 2120/12 z 2012.11.28 LEX nr 1291379) Sprzeczny z treścią art. 40 ustawy byłby pogląd, że zasiłek winien być wypłacany każdemu, kto jest właścicielem, czy też zamieszkuje w budynku dotkniętym powodzią, a z okoliczności sprawy wynika, że zamieszkuje w innych miejscach poza nieruchomością objętą powodzią, należny jest zasiłek na pokrycie strat spowodowanych klęską żywiołową. Mając na względzie przedstawioną argumentację Sąd za nietrafne uznał zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego. Nie jest bowiem uzasadnione twierdzenie pełnomocnika skarżącego, że organy nie zastosowały przepisu art. 40 ust. 1 i ust. 2 ustawy. Przepis ten jest podstawą prawną zaskarżonej decyzji pomimo, że organy na jego podstawie wydały negatywną decyzję dla skarżącego. Za nieuzasadnione Sąd uznał również pozostałe naruszenia przepisów postępowań opisane w skardze, a w szczególności organy nie naruszyły art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. Zgodnie z art. 7 k.p.a. w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Stosownie do art. 75 § 1 k.p.a. jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W szczególności dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny. Natomiast z art. 80 k.p.a. wynika, że organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Skoro z art. 75 k.p.a. wynika, że katalog środków dowodowych nie jest zamknięty, a przeprowadzony, czy dopuszczony dowód nie może być sprzeczny z prawem, oznacza to, że organ I instancji mógł zlecić wykonanie opinii biegłym mając również na uwadze dość duży dystans czasowy pomiędzy czerwcem i lipcem 2010 r., a lipcem 2013 r. zważywszy, że funkcją postępowania wyjaśniającego jest dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego i załatwienie sprawy mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. W ocenie Sądu ustalenie, czy zły stan budynku był skutkiem ulewnych deszczy w miesiącu czerwcu i lipcu 2010 r. było powinnością organu ze względu na przesłanki warunkujące przyznanie zasiłku celowego na podstawie art. 40 ust. 2 ustawy w przypadku klęski żywiołowej, która miała miejsce w 2010 r. Ekspertyza stanu technicznego budynku mieszkalnego na działce nr 3333 w D. sporządzona przez W.B. nie zaprzecza wystąpieniu ulewnych deszczy i powodzi jaka miała miejsce w województwie podkarpackim w 2010 r. Praca rzeczoznawcy budowlanego doprowadziła do ustalenia, że pęknięcia i rysy na ścianach oraz inne zniszczenia budynku nie były efektem zdarzeń z 2010 r., bowiem są powstały przed 2010 r. Podobnie sytuacja przedstawia się z opinią geotechniczną z stycznia 2013 r. sporządzoną przez rzeczoznawców S.M. i R.H., w której stwierdzono, że w najbliższym otoczeniu nie występują zjawiska charakterystyczne dla ruchów osuwiskowych. Ekspertyza stanu technicznego sporządzona przez rzeczoznawcę budowlanego W.H., którą skarżący uważa dla oceny swoich interesów za korzystną dotyczy stanu technicznego budynku, a jej treść nie wypowiada się, czy przyczyną uszkodzeń budynku były ulewne deszcze w czerwcu i lipcu 2010 r. Sąd stwierdza też, że obydwie ekspertyzy budynku zawierają pewne elementy wspólne w zakresie ustalonych zniszczeń budynku i wzajemnie się nie wykluczają. Jednak tylko opinia sporządzona na zlecenie Wójta Gminy [...] wskazuje na przyczyny powstania uszkodzeń budynku mieszkalnego. Zauważyć wypada, że uzasadnienia decyzji organów obydwu instancji pozostają w zgodności z normatywnymi wymogami określonymi w art., 107§ 3 k.p.a. Wobec niestwierdzenia naruszenia przepisów postępowania wskazanych w skardze Sąd nie dopatrzył się naruszenia art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. wobec utrzymania w mocy decyzji organu I instancji. Zaprezentowane w uzasadnieniach decyzji obydwu instancji ustalenia stanu faktycznego stanowiącego podstawę do podjęcia zaskarżonego orzeczenia są dokładnie opisane i poparte stosownymi dowodami. Ocena zgromadzonego materiału dowodowego nie nosi cech dowolności, jest spójna, logiczna, co wskazuje, że działania organów były prowadzone z uwzględnieniem art. 80 k.p.a. Mając na względzie stan sprawy, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił jako nieuzasadnioną.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło