II SA/Rz 764/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Ewa Partyka /spr./ Sędziowie WSA Krystyna Józefczyk SO del. Elżbieta Mazur-Selwa Protokolant Sylwia Pacześniak po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 7 października 2014 r. sprawy ze skargi Z. K. na postanowienie [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] maja 2014 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania -skargę oddala- Przedmiotem skargi Z.K. jest postanowienie [..] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [..] (dalej: PWIS w [..]) z dnia [..] maja 2014 r. nr [..] o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, którą wydano w następującym stanie sprawy; Decyzją z dnia [..] lutego 2014 r. nr [..] /2014, Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w [..] nie stwierdził u Z.K. choroby zawodowej w postaci przewlekłej choroby obwodowego układu nerwowego wywołanej sposobem wykonywania pracy – zespołu cieśni w obrębie nadgarstka. Podaniem z dnia 26 marca 2014 r. Z.K. zwróciła się do PWIS w [..] o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od ww. decyzji. Na uzasadnienie prośby podała, że przed wydaniem decyzji nie była świadoma, że miała prawo zapoznać się ze zgromadzonym materiałem dowodowym. W toku postępowania poinformowano ją, że otrzyma pocztą dokumenty dotyczące m.in. badań EMG i ENG, których jak dotychczas nie otrzymała. W piśmie z dnia 6 maja 2014 r. uzupełniająco podała, że niedotrzymanie terminu nie było przez nią zawinione, ponieważ uniemożliwiono jej zapoznanie się ze zgromadzonym materiałem dowodowym. Postanowieniem z dnia [..] maja 2014 r. nr [..], PWIS w [..] odmówił stronie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, powołując w podstawie prawnej rozstrzygnięcia art. 58 § 1 i art. 59 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r. poz. 267) dalej: "Kpa". Organ odwoławczy wyjaśnił, że decyzję z dnia [..] lutego 2014 r. doręczono stronie 20 lutego 2014 r. Tak więc termin do wniesienia odwołania upłynął z dniem 6 marca 2014 r. Przywrócenie terminu do wniesienia odwołania jest wprawdzie możliwe, ale po wykazaniu przez zainteresowaną stronę, że jego uchybienie nie nastąpiło z jej winy. Okoliczności takich wnioskodawczyni nie wykazała. Nie można za nie było uznać faktu, że nie doręczono jej materiałów, które nie stanowiły materiału dowodowego sprawy, lecz podstawę wydanych w sprawie orzeczeń lekarskich. Powyższe rozstrzygnięcie zostało zaskarżone przez Z.K. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, która na jej uzasadnienie przedstawiła argumentację formułowaną w toku postępowania administracyjnego. Wyjaśniła też, że wniosek o przywrócenie terminu złożyła niezwłocznie po zapoznaniu się z orzeczeniem lekarskim i badaniami, które otrzymała jej koleżanka w jej sprawie. W odpowiedzi na skargę PWIS w [..] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas wyrażone stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje; Sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.). Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270) dalej zwana: "Ppsa". Stosownie do tego przepisu sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W myśl art. 145 Ppsa, sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 Kpa lub innych przepisach. W ramach kontroli legalności sąd stosuje przewidziane prawem środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 Ppsa). Przedmiotem kontroli jest postanowienie o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. W podaniu z dnia 26 marca 2014 r. Z.K. podała, że przed wydaniem decyzji przez organ I instancji nie była świadoma, że miała prawo zapoznać się ze zgromadzonym materiałem dowodowym. W toku postępowania poinformowano ją, że otrzyma pocztą dokumenty dotyczące m.in. badań EMG i ENG, których jednak nie otrzymała. W przedstawionych przez stronę okolicznościach organ odwoławczy uznał, że nie mogły one stanowić podstawy do uwzględnienia prośby Z.K. Skarżąca jest natomiast odmiennego zdania uznając, że okoliczności te mają charakter obiektywny o od niej niezależny. Nie ulega w niniejszej sprawie wątpliwości, że Z.K. nie wniosła z zachowaniem ustawowego terminu odwołania od decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [..] od decyzji z dnia [..] lutego 2014 r. nr 2/2014, którą doręczono jej skutecznie 20 lutego 2014 r. Wobec tego wystąpiła z wnioskiem o przywrócenie terminu do dokonania tej czynności procesowej. Instytucja przywrócenia terminu unormowana została w przepisach art. 58 i 59 Kpa. Z uregulowań tych wynika, że przywrócenie terminu jest możliwe na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni on, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Prośbę taką należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin. O przywróceniu terminu do wniesienia odwołania postanawia ostatecznie organ właściwy do rozpatrzenia odwołania. Jak podkreśla się w literaturze prawniczej oraz orzecznictwie sądowym, brak winy w uchybieniu terminu do wniesienia środka odwoławczego oznacza, że strona dochowała najwyższej możliwej obiektywnie staranności związanej z daną czynnością, której dokonanie nie było jednak możliwe z powodu trudnych do przezwyciężenia przeszkód, niezależnych od strony, przy użyciu sił i środków normalnie dostępnych (por. P. Przybysz, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz. W-wa 2013, komentarz do art. 58; Z. R. Kmiecik, Prawo żądania przywrócenia terminu do złożenia oświadczenia, [w:] Strona jako podmiot oświadczeń procesowych w postępowaniu administracyjnym. Oficyna 2008, s. 246 i n.; B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz. W-wa 2006, s. 334 i n.; wyrok NSA z 21 marca 2012 r. sygn. II GSK 278/11; wyrok WSA w Rzeszowie z 8 maja 2014 r. sygn. II SA/Rz 122/14; wyrok WSA w Białymstoku z 11 lutego 2014 r. sygn. II SA/Bd 1315/13). Uprawdopodobnienie braku winy ciąży na stronie, natomiast rolą organu jest ocena przedstawionych okoliczności przez pryzmat dyspozycji art. 58 § 1 Kpa (por. wyrok NSA z 8 stycznia 2014 r. sygn. II GSK 1507/12; wyrok NSA z 8 lutego 2007 r. sygn. II OSK 1806/06). Analiza sprawy administracyjnej wykazała, że zaskarżone postanowienie jest zgodne z prawem. Przedstawione przez skarżącą okoliczności nie mogły uzasadniać uwzględniania jej prośby. Nie świadczą bowiem o tym, że strona nie ponosi winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania. Wszak o prawie, terminie i sposobie dokonania tej czynności została prawidłowo pouczona w doręczonej jej decyzji z dnia [...] lutego 2014 r. Natomiast powołane na uzasadnienie wniosku okoliczności nie były związane z tokiem postępowania odwoławczego, lecz dostępem do akt sprawy (zob. przepisy art. 10, 73, 81 Kpa). Z akt wynika jednak, że prawo to nie zostało naruszone. Skarżąca została m.in. zawiadomiona w piśmie z dnia 29 stycznia 2014 r. o zamiarze zakończenia przez organ I instancji postępowania i możliwości zapoznania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym. Skorzystała też z prawa wypowiedzenia się co do zebranego materiału. Miała zatem możliwość zapoznania się z całością zgromadzonego materiału dowodowego. Niemniej, okoliczności te nie mogły mieć wpływu na sposób rozpatrzenia prośby o przywrócenie terminu, ponieważ doręczona stronie decyzja zawierała prawidłowe pouczenie o sposobie wniesienia odwołania. Nie zawierała natomiast jakiejkolwiek informacji mogącej wprowadzić ją w błąd, że w jakimś późniejszym, bliżej nieokreślonym terminie, będą jej doręczone opisywane przez nią dokumenty, które będą miały wpływ na tok postępowania odwoławczego, w szczególności na termin dokonania tej czynności. Skarżąca nie wskazała natomiast nawet pobieżnie, aby w okresie pomiędzy upływem terminu do wniesienia odwołania (tj. dniem 6 marca 2014 r.), a dniem uprawniającym ją do wystąpienia z prośbą o przywrócenie terminu (tj. 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi, czyli najpóźniej do dnia 19 marca 2014 r.), wystąpiły jakikolwiek niezależne od niej zdarzenia (ciężka choroba, błędne pouczenie, brak dostępu do poczty lub pozbawienie komunikacji wskutek stanu nadzwyczajnego), które uniemożliwiły wniesienie odwołania w terminie do dnia 6 marca 2014 r. Nie zachowała więc należytej staranności we wniesieniu odwołania, skoro nie zgadzając się z otrzymaną decyzją nie dokonała tej czynności w przepisanym terminie, oczekując niezasadnie na otrzymanie pewnych dokumentów. Nie zachowała więc staranności wymaganej w danych okolicznościach, a nie przedstawiła organowi odwoławczemu jakichkolwiek obiektywnych informacji na temat zdarzeń, które usprawiedliwiałyby opóźnienie w złożeniu odwołania. W istocie, według skarżącej, rzekomy sposób prowadzenia innej sprawy, która nie jest objęta zakresem kontroli Sądu w niniejszym postępowaniu i nie ma z nią żadnego związku, miałaby rzutować na ocenę okoliczności związanych z niedotrzymaniem przez nią terminu do wniesienia odwołania. Nie są to jednak, także w ocenie Sądu, okoliczności uzasadniające przyjęcie, że nie dochowany został termin do wniesienia odwołania bez winy strony. O tym, że nie otrzymała ona wyników badań lekarskich, pomimo że ktoś miał jej to w toku postępowania obiecać, skarżąca wiedziała przecież już wówczas, kiedy została jej doręczona decyzja organu I instancji wraz z prawidłowym pouczeniem o sposobie wniesienia odwołania. Z podanych względów skarga podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 Ppsa, ponieważ zaskarżone postanowienie prawa nie narusza.