I SA/Sz 1149/13
PostanowienieWSA w Szczecinie2017-01-10
Skład orzekający: Referendarz sądowy Iwona Golec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmujący zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, powinien zostać uwzględniony w postępowaniu ze skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmujący zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, nie zasługuje na całkowite uwzględnienie w postępowaniu ze skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia. Wniosek o ustanowienie adwokata został oddalony, ponieważ na obecnym etapie postępowania nie ma obowiązku sporządzania pisma procesowego przez profesjonalnego pełnomocnika, a skarżący nie wykazał okoliczności uzasadniających jego udział. Natomiast wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, ograniczony do wpisu od zażalenia w kwocie 100 zł, został uwzględniony ze względu na przedstawioną sytuację materialną skarżącego.Stan faktyczny
Skarżący C.T. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Wniosek dotyczył postępowania ze skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia WSA w Szczecinie z dnia 11 września 2014 r. o odrzuceniu wniosku o wznowienie postępowania. Skarżący przedstawił swoją sytuację materialną, wskazując na dochody z emerytury, utrzymanie rodziny oraz bieżące wydatki i zobowiązania. Sąd rozpoznał wniosek, uwzględniając częściowo żądanie skarżącego.Rozstrzygnięcie
1) oddalić wniosek o ustanowienia adwokata, 2) zwolnić Skarżącego od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie – Iwona Golec po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 10 stycznia 2017 r. wniosku C.T. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie z jego skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 11 września 2014 r. sygn. akt I SA/Sz 1149/13 o odrzuceniu wniosku C.T. o wznowienie postępowania sądowego zakończonego prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 10 lipca 2013 r. sygn. akt I SA/Sz 77/13 p o s t a n a w i a: 1) oddalić wniosek o ustanowienia adwokata, 2) zwolnić Skarżącego od kosztów sądowych.
Skarga C.T. o wznowienie postępowania sądowego zakończonego prawomocnym wyrokiem WSA w Szczecinie z dnia 10 lipca 2013 r. sygn. akt I SA/Sz 77/13 została zarejestrowana pod sygn. akt I SA/Sz 1149/13. W sprawie o sygn. akt
I SA/Sz 1149/13 Skarżący korzystał z przyznanego w sprawie I SA/Sz 77/13 prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.
W sprawie o sygn. akt I SA/Sz 1149/13 skarżący C.T. złożył skargę
o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia WSA
w Szczecinie z dnia 11 września 2014 r. sygn. akt I SA/Sz 1149/13 o odrzuceniu wniosku o wznowienie postępowania sądowego zakończonego prawomocnym wyrokiem WSA w Szczecinie z dnia 10 lipca 2013 r. sygn. akt I SA/Sz 77/13.
Postanowieniem z dnia 13 czerwca 2016 r. sygn. akt I SA/Sz 1149/13 Sąd odrzucił skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia.
Postanowieniem z dnia 4 sierpnia 2016 r. sygn. akt I SA/Sz 1149/13 (doręczonym skarżącemu w dniu 25 sierpnia 2016 r.) Sąd odrzucił zażalenie na ww. postanowienie. W związku ze złożeniem przez Skarżącego zażalenia z dnia 30 sierpnia 2016 r. na ww. postanowienie Sądu z dnia 4 sierpnia 2016 r. zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału I z dnia 31 sierpnia 2016 r., doręczonym w dniu 16 września 2016 r., Skarżący został zobowiązany do uiszczenia wpisu sądowego od zażalenia w kwocie 100 zł. Wyjaśnić w tym miejscu należy, że instytucja stwierdzenia niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest instytucją nadzwyczajną, to jednak nie stosuje się do niej uregulowań dotyczących wznowienia postępowania, co wynika z art. 285l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r. poz. 718 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), zgodnie z którym w przypadkach nieuregulowanych przepisami niniejszego działu do postępowania wywołanego wniesieniem skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia stosuje się odpowiednio przepisy o skardze kasacyjnej. Dlatego też, ani prawo pomocy przyznane w postępowaniu ze skargi ani pełnomocnictwo do prowadzenia postępowania ze skargi (art. 39 pkt 1 p.p.s.a.) nie przenoszą się na postępowanie ze skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia (por. postanowienia NSA z 11 lipca 2012 r. sygn. akt II FNP 7/12 i z dnia 19 grudnia 2012 r. sygn. akt II OZ 1120/12, dostępne w bazie orzeczeń NSA: www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
W związku ze złożonym w dniu 23 września 2016 r. w sprawie I SA/Sz 1149/13 wnioskiem Skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, wezwaniem z dnia 7 października 2016 r., w którym omyłkowo wskazano sygn. sprawy I SA/Sz 77/13, doręczonym w dniu 26 października 2016 r., referendarz sądowy zobowiązał skarżącego do złożenia urzędowego formularza PPF oraz dodatkowo, na podstawie art. 255 p.p.s.a., do złożenia dodatkowych dokumentów dotyczących aktualnych źródeł i wysokości dochodów C.T., tj. do nadesłania: dokumentu potwierdzającego wysokość otrzymanego dochodu za ostatni miesiąc (odcinek przekazu pocztowego, przelewu bankowego lub kopia decyzji organu o aktualnej wysokości świadczenia) oraz kopii rocznego zeznania podatkowego za 2015 r.
W dniu 31 października 2016 r. skarżący, za pismem z dnia 31 października 2016 r., nadesłał urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym złożył dodatkowo wniosek o ustanowienie adwokata. Skarżący nadesłał również dowód potwierdzający aktualną wysokość świadczenia z Zakładu Emerytalno - Rentowego MSW za październik 2016 r. w kwocie [...] zł (wyciąg z rachunku bankowego).
Skarżący podał w uzasadnieniu wniosku, że gospodarstwo domowe prowadzi wspólnie z żoną i z dwójką dzieci w wieku [...] i [...] lat. W oświadczeniu majątkowym skarżący wskazał na dom o pow. [...] m2. Podał, że żaden z członków rodziny nie posiada przedmiotów o wartości zbliżonej do [...] zł, ani wartościowego majątku. Oświadczył, że źródłem utrzymania rodziny jest jego świadczenie z społeczne w wysokości netto [...] zł, co potwierdza nadesłany przez skarżącego wyciąg bankowy.
Wraz z urzędowym formularzem skarżący przedłożył również kopie następujących dokumentów: zaświadczenia z [...] z dnia 10 października 2016 r. potwierdzającego, że córka M.T. jest studentką 1 roku studiów stacjonarnych I stopnia; zaświadczenia z [...] z dnia 30 sierpnia 2016 r. potwierdzającego, że syn T.T. jest studentem 1 roku studiów stacjonarnych II stopnia; informację z izby przyjęć szpitala z dnia 29 sierpnia 2016 r. o stanie zdrowia skarżącego, informacje lekarza specjalisty z dnia 3 i 26 sierpnia 2016 r. o stanie zdrowia żony skarżącego; faktur potwierdzających wysokość bieżących wydatków związanych z utrzymaniem (opłaty za energię elektryczną, wodę, lekarstwa) oraz zakupem paliwa samochodowego); skierowanego do żony skarżącego wezwania ENEA z dnia 27 czerwca 2016 r. do zapłaty kwoty [...] zł; decyzji Powiatowego Urzędu Pracy w P. z dnia 11 stycznia 2011 r. o utracie przez żonę skarżącego z dniem 3 stycznia 2011 r. statusu osoby bezrobotnej oraz prawa do zasiłku, orzeczenia Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności w P. z dnia 28 stycznia 2015 r. o stopniu niepełnosprawności Skarżącej do dnia 31 stycznia 2016 r.
Skarżący wyjaśnił w uzasadnieniu wniosku, że spłaca raty kredytu konsolidacyjnego, zaciągniętego na bieżące potrzeby w wysokości [...] zł miesięcznie. Inne miesięczne wydatki rodziny stanowią: przejazdy – [...] zł, energia elektryczna-[...] zł, opał – [...] zł, woda – [...] zł, lekarstwa [...]zł, telefony [...] zł. Oświadczył, że na jego całkowitym utrzymaniu pozostaje nie mogąca pracować żona oraz ucząca się na studiach dziennych córka. Stan zdrowia skarżącego i jego żony wymaga leczenia i uniemożliwia podjęcie pracy. Skarżący wspomaga syna.
Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje:
Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.), zwanej dalej: p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Skarżący ubiega się w sprawie o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Stosownie do art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy
w zakresie całkowitym następuje, gdy strona będąca osobą fizyczną wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Z kolei przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, jeżeli strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
W orzecznictwie wskazuje się, że oceniając zasadność wniosku o przyznanie pełnomocnika Sąd powinien uwzględnić procesową konieczność jego powołania, tj. powinien brać pod uwagę takie elementy jak: aktualne stadium postępowania, dotychczasowy sposób postępowania strony przed sądem, konieczność posiadania szczególnych uprawnień przy wykonywaniu czynności procesowych - przymus adwokacko-radcowski. Ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika prawnego z urzędu następuje tylko wówczas, gdy brak profesjonalnej pomocy prawnej może pozbawić stronę możliwości obrony swoich praw (zob. postanowienia NSA z 24 czerwca 2008 r. sygn. I FZ 240/08 z dnia 20 czerwca 2008 r. sygn. akt II OZ 625/08, dostępne w bazie orzeczeń NSA: www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
W ocenie referendarza sądowego, wniosek Skarżącego nie zasługuje na całkowite uwzględnienie.
Przede wszystkim należy wskazać, że aktualnie, na obecnym etapie postępowania, na Skarżącym ciąży obowiązek uiszczenia wpisu sądowego w wysokości 100 zł od sporządzonego osobiście zażalenia. Należy stwierdzić, że w zakresie zażalenia do Naczelnego Sądu Administracyjnego na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w przedmiocie odrzucenia zażalenia na postanowienie odrzucające skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia nie ma obowiązku sporządzenia ww. pisma procesowego przez profesjonalnego pełnomocnika. Skarżący sporządził osobiście zażalenie, które jako pozbawione braków formalnych podlega opłacie sądowej. Skarżący nie wskazał w uzasadnieniu wniosku okoliczności, które uzasadniałyby udział w sprawie pełnomocnika ustanowionego z urzędu na obecnym etapie postępowania.
Mając na uwadze powyższe, referendarz oddalił wniosek o ustanowienie adwokata.
Z kolei rozpoznając wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, sprowadzających się na obecnym etapie postępowania do wpisu od zażalenia w wysokości 100 zł, biorąc pod uwagę przedstawioną i częściowo udokumentowaną sytuację materialną Skarżącego, należało wniosek uwzględnić.
Z uwagi na wszystko powyższe, orzeczono na podstawie art. 246 §1 pkt 1 oraz art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło