I SA/Sz 152/16
WyrokWSA w Szczecinie2016-04-20
Skład orzekający: Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka, Marzena Kowalewska, Bolesław Stachura
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy świadczenie polegające na zaprojektowaniu, dopasowaniu i montażu elementów meblowych w sposób tworzący trwałą zabudowę meblową w obiektach budownictwa mieszkaniowego objętych społecznym programem mieszkaniowym, podlega obniżonej stawce podatku od towarów i usług w wysokości 8%?Ratio decidendi
Świadczenie kompleksowe polegające na zaprojektowaniu, dopasowaniu oraz trwałym zainstalowaniu (zabudowie) komponentów meblowych, wykonywane w budynkach mieszkalnych objętych społecznym programem mieszkaniowym, stanowi usługę modernizacji opodatkowaną stawką obniżoną podatku od towarów i usług (8%). Kluczowe jest trwałe połączenie zabudowy z elementami konstrukcyjnymi obiektu budowlanego, które ingeruje w substancję budynku w stopniu uniemożliwiającym demontaż zabudowy meblowej bez uszkodzenia komponentów lub elementów konstrukcyjnych budynku.Stan faktyczny
Skarżąca prowadzi działalność gospodarczą polegającą na sprzedaży i montażu mebli, w tym świadczeń kompleksowych polegających na zaprojektowaniu, dopasowaniu i montażu elementów meblowych tworzących trwałą zabudowę meblową w obiektach budownictwa mieszkaniowego. Skarżąca wniosła o wydanie interpretacji indywidualnej, pytając, czy takie usługi podlegają obniżonej stawce VAT 8%. Organ podatkowy uznał, że usługi te podlegają stawce 23%, uznając je za zwykłe przytwierdzenie mebli do ściany, a nie modernizację obiektu budowlanego. Skarżąca wniosła skargę do sądu administracyjnego.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną interpretację indywidualną i zasądzono od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka, Sędziowie Sędzia WSA Marzena Kowalewska, Sędzia WSA Bolesław Stachura (spr.), Protokolant starszy sekretarz sądowy Beata Radomska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 20 kwietnia 2016 r. sprawy ze skargi E. B. na interpretację indywidualną Dyrektora Izby Skarbowej działającego z upoważnienia Ministra Finansów z dnia 29 października 2015 r. nr [...] w przedmiocie zastosowania przepisów prawa podatkowego 1. uchyla zaskarżoną interpretację indywidualną, 2. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej działającego z upoważnienia Ministra Finansów na rzecz skarżącej E. B. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
W dniu 28 sierpnia 2015 r. E. B. (zwana dalej "Stroną" lub "Skarżącą") złożyła wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie określenia stawki podatku na wykonanie trwałej zabudowy meblowej w obiektach budownictwa mieszkaniowego.
Przedstawiając opis stanu faktycznego, Strona wskazała, że prowadzi działalność gospodarczą polegającą na zakupie i sprzedaży oraz montażu mebli. W szczególności realizuje na rzecz klientów detalicznych świadczenia kompleksowe, polegające na zaprojektowaniu i dopasowaniu oraz montażu elementów meblowych w sposób tworzący wraz z elementami konstrukcyjnymi obiektu budowlanego (budynku mieszkalnego) trwałą zabudowę meblową kuchni. Takie usługi Strona wykonuje w obiektach budowlanych zaliczanych do budownictwa mieszkalnego. Komponenty (szafki, listwy, elementy metalowe, oświetlenie, itp.), poprzez ich konstrukcyjne połączenie ze sobą oraz ścianami lokalu (obiektu budowlanego), tworzą trwałą zabudowę, spełniającą jako całość określoną funkcję użytkową. Taka trwała zabudowa może funkcjonować i spełniać swą rolę jedynie w tym konkretnym lokalu (obiekcie budowlanym). Strona dokonuje także sprzedaży i montażu sprzętu AGD.
Dostarczone meble Strona projektuje nie tylko pod konkretne zamówienia klientów, ale przede wszystkim pod konkretne pomieszczenie w mieszkaniu lub budynku mieszkalnym, a zatem nie ma możliwości zamontowania danej zabudowy w innym pomieszczeniu. Zamówiony zestaw mebli dostosowany jest do istniejących w konkretnym pomieszczeniu przyłączy (instalacja wodnokanalizacyjna, wentylacja, instalacja elektryczna, kominowa). Montaż szafek kuchennych polega na zespoleniu ich ze sobą na stałe za pomocą wkrętów meblowych, a ewentualna ich rozbiórka i demontaż powoduje trwałe ślady i uszkodzenia mebli co skutkuje tym, że zdementowane meble tracą swą wartość rynkową. Montaż blatów roboczych polega na zespoleniu ich na stałe z szafkami dolnymi wkrętami oraz specjalnym klejem montażowym. Demontaż powoduje trwałe uszkodzenia blatów i szafek, wycina się ponadto otwór pod zlewozmywak w konkretnym miejscu w zależności od wyboru klienta oraz indywidualnego projektu sporządzonego na jego zamówienie. Po demontażu taki blat nie nadaje się do powtórnego montażu w innym pomieszczeniu. W szafkach górnych stosowane jest oświetlenie, pod którym wycina się otwory pod zamówienie klienta i zgodne z wymogami konkretnego pomieszczenia. Niektóre elementy oświetlenia podklejane są do szafek, a demontaż oświetlenia powoduje trwałe uszkodzenie szafek. Szafy wysokie do montażu lodówek i piekarnika montowane są na stałe i zespalane ze ścianą - jest to konieczne ze względu na bezpieczeństwo ich użytkowania (stabilność, duży ciężar montowanych urządzeń AGD). Ich demontaż powoduje trwałe uszkodzenia szafek i urządzeń. Szafki górne zespolone są na stałe z okapem i instalacją kominową budynku, dolne listwy czołowe mebli, listwy ozdobne wieńczące zestaw zamawiane i montowane (klejone) są pod konkretny wymiar mebli i po demontażu nie nadają się do wykorzystywania w innym pomieszczeniu ze względu na powstałe uszkodzenia. Nawiercenia pod zawiasy są konkretnie ustalane "pod pomieszczenie" (lewa lub prawa strona). Okładziny z płyt meblowych lub szkła stosowane zamiast okładzin z glazury są klejone do tynków, a demontaż uszkadza okładziny i ścianę. Wszelkie nierówności ścian, kątów w pomieszczeniach kuchennych są niwelowane meblami (docinanie blatów szafek dolnych i górnych); po demontażu nie ma możliwości powtórnego ich wykorzystania.
W podsumowaniu Strona wskazała, że demontaż mebli wykonywanych pod indywidualną zabudowę i ponowny ich montaż bez uszkodzeń jest praktycznie niemożliwy. Nie ma dwóch idealnie takich samych pomieszczeń, które posiadałyby taki sam układ przyłączy, wysokości, kątów, nierówności ścian, podłóg, itp. Trwała zabudowa wykonywana przez przedsiębiorcę ma charakter indywidualny i jest nierozerwalnie związana z jednym pomieszczeniem, jego konkretnym niepowtarzalnym charakterem.
W związku z tak przedstawionym stanem faktycznym Strona zadała pytanie: "Czy usługa świadczona na rzecz klienta detalicznego, polegająca na zaprojektowaniu, dopasowaniu i montażu elementów meblowych w sposób trwały, tak by stworzyły trwałą zabudowę meblową w budynku mieszkalnym zaliczanym do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym, objęta jest obniżoną stawką podatku od towarów i usług w wysokości 8%?".
Prezentując własne stanowisko w sprawie oceny prawnej zaistniałego stanu faktycznego, Strona - odwołując się m.in. do uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 czerwca 2013 r. sygn. akt I FPS 2/13 oraz wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 kwietnia 2015 r. o sygn. akt I FSK 253/14 - wskazała, że świadczone usługi związane z montażem, szaf wnękowych, szafek i mebli kuchennych do zabudowy stałej, na rzecz klientów detalicznych wykonywane w obiektach zaliczanych do budownictwa mieszkalnego objętego społecznym programem mieszkaniowym, podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług według obniżonej stawki 8%.
Dyrektor Izby Skarbowej w B. (zwany dalej "Organem"), działający z upoważnienia Ministra Finansów, w wydanej, na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 613 ze zm.; zwanej dalej "O.p."), interpretacji indywidualnej z dnia [...] r. nr [...], uznał stanowisko Strony za nieprawidłowe.
W uzasadnieniu, Organ przywołał brzmienie przepisów art. 2 pkt 6 i 12, art. 5 ust. 1 pkt 1, art. 7 ust. 1 art. 8 ust. 1, art. 41 ust. 1 i ust. 2, art. 41 ust. 12 i ust. 12a-12c, art. 146a pkt 1 i 2 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2011 r. nr 177, poz. 1054 ze zm.; zwanej dalej "u.p.t.u.") oraz § 3 ust. 1 i ust. 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 23 grudnia 2013 r. w sprawie towarów i usług, dla których obniża się stawkę podatku od towarów i usług, oraz warunków stosowania stawek obniżonych (Dz. U. z 2013 r., poz. 1719; zwanego dalej "rozporządzeniem z dnia 23 grudnia 2013 r.") i stwierdził, że opodatkowaniu stawką w wysokości 8%, o której mowa w art. 41 ust. 2 u.p.t.u., podlega dostawa, budowa, remont, modernizacja, termomodernizacja lub przebudowa obiektów budowlanych lub ich części zaliczanych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym, z wyłączeniem lokali użytkowych, a więc m.in. do budynków mieszkalnych stałego zamieszkania sklasyfikowanych w PKOB w dziale 11, przy uwzględnieniu kryterium powierzchni użytkowej, o której mowa w art. 41 ust. 12b u.p.t.u. oraz do lokali mieszkalnych w budynkach niemieszkalnych sklasyfikowanych w Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych w dziale 12.
Z uwagi na okoliczność, że przepisy u.p.t.u. nie definiują wszystkich terminów wymienionych w art. 41 ust. 12 u.p.t.u., organ odwołał się do rozumienia tych terminów przyjętego w języku potocznym (definicje ze słowników języka polskiego) oraz do treści uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 czerwca 2013 r. o sygn. akt I FPS 2/13 i wyjaśnił, co rozumie przez: "budowę", "modernizację", "przebudowę", "remont", "montaż" oraz "instalować".
Mając na uwadze ww. uchwałę z dnia 24 czerwca 2013 r., Organ wskazał, że opisane w stanie faktycznym czynności, składające się na świadczenie kompleksowe, polegające na wykonaniu zabudowy meblowej z uprzednio nabytych komponentów, należy uznać za świadczenie usług.
W kwestii stawki podatku od towarów i usług, Organ odwołał się do wyrażonego w uchwale stanowiska, że "obniżona stawka podatku od towarów i usług znajduje zatem zastosowanie wtedy, gdy montaż komponentów meblowych następuje z wykorzystaniem elementów konstrukcyjnych obiektu budowlanego (lokalu). W omawianym wypadku nie chodzi o jakiekolwiek wykorzystanie elementów konstrukcyjnych obiektu budowlanego (lokalu) przy wykonywaniu zabudowy meblowej, lecz jedynie takie, które przez konstrukcyjne połączenie komponentów meblowych i elementów obiektu budowlanego (lokalu) stworzy trwałą zabudowę spełniającą jako całość określoną funkcję użytkową. Tylko bowiem w takim zakresie można mówić o modernizacji obiektu budowlanego w rozumieniu art. 41 ust. 12 u.p.t.u.. Innymi słowy montaż komponentów meblowych niezależnie od stopnia ich przetworzenia, do którego nie zostaną wykorzystane w sposób istotny elementy konstrukcyjne obiektu budowlanego (lokalu) nie korzysta z obniżonej stawki przewidzianej w tym przepisie. Po trwałym połączeniu komponentów meblowych z elementami konstrukcyjnymi obiektu budowlanego lub jego części komponenty te podnoszą standard takiego obiektu", i podniósł, że z uzasadnienia uchwały wynika, iż zaprojektowanie, przygotowanie i montaż polegający na zwykłym przytwierdzeniu mebli do ściany (np. powieszenie za pomocą haków) nie jest objęte stawką obniżoną.
Organ - wskazując na wyrażoną w internetowym Słowniku Języka Polskiego (www.sjp.pl) definicję słowa "trwały" (tj. "niezmienny, nieulegający zmianom, ponadczasowy") - wyjaśnił, że określając, czy do zabudowy meblowej w budynku/lokalu może mieć zastosowanie obniżona stawka podatku od towarów i usług należy przede wszystkim badać stopień konstrukcyjnego połączenia komponentów meblowych i elementów obiektu budowlanego/lokalu. Przy czym, według Organu, nie chodzi o badanie powiązania elementów zabudowy meblowej z konstrukcyjnymi, w rozumieniu techniki budowlanej, elementami obiektu budowlanego/lokalu, lecz o tak silne połączenie konstrukcyjne komponentów meblowych i elementów obiektu budowlanego/lokalu, że powstaje trwała zabudowa spełniająca jako całość określoną funkcję użytkową. Przykładem takiej trwałej zabudowy meblowej może być zabudowa kuchenna wykonana z cegły klinkierowej zespolona zaprawą murarską ze ścianą i podłogą lokalu, gdzie demontaż powodowałby uszkodzenie samej zabudowy, jak i pomieszczenia, w którym została ona zamontowana. Innym przykładem trwałej zabudowy meblowej, stanowiącej modernizację budynku/lokalu, jest taka, przy której wykorzystuje się dodatkowe materiały budowlane, takie jak cegły czy płyty kartonowo-gipsowe, gdzie demontaż zabudowy powodowałby zarówno uszkodzenie pomieszczenia i komponentów meblowych, jak i trwałe uszkodzenie tych dodatkowych materiałów budowlanych, bez których to materiałów nie istniałaby możliwość wykorzystania tej zabudowy meblowej w innym miejscu.
Wobec powyższego Organ uznał, że przedstawiony przez Stronę sposób montażu elementów mebli sprowadza się do prostego połączenia komponentów meblowych ze ścianami obiektu budowlanego lub jego częściami, oraz że nie są to zabiegi nadmiernie skomplikowane technicznie i mają charakter odwracalny. Według Organu, do montażu przedmiotowej zabudowy meblowej kuchennej nie zostaną wykorzystane elementy konstrukcyjne budynku/lokalu w taki sposób, aby ich demontaż spowodował uszkodzenie konstrukcji budynku. Co prawda w zabudowie meblowej wykorzystywane są ściany konstrukcyjne, jednakże zaistniały związek - w ocenie Organu - nie jest na tyle istotny, aby uzasadniać stwierdzenie, że wykonywane prace mają charakter modernizacji obiektu budowlanego.
Podsumowując, Organ stwierdził, że opisaną we wniosku usługę wykonania i montażu zabudowy meblowej (kuchennej) - jako niestanowiącą modernizacji, remontu, termomodernizacji czy przebudowy - nie można uznać za wymienioną w art. 41 ust. 12 u.p.t.u., jak również w § 3 rozporządzenia z dnia 23 grudnia 2013 r., a w związku z tym nie jest ona opodatkowana stawką podatku w wysokości 8%, lecz zgodnie z art. 41 ust. 1 w związku z art. 146a pkt 1 u.p.t.u., stawką podatku w wysokości 23%.
Organ zaznaczył przy tym, że w interpretacji odniesiono się wyłącznie do zagadnienia będącego istotą zapytania Strony, tj. określenia stawki podatku na dopasowanie i montaż elementów meblowych, natomiast nie oceniano kwestii montażu sprzętu AGD.
Strona, pismem z dnia 9 listopada 2015 r., wezwała Organ do usunięcia naruszenia prawa, zaś Organ w odpowiedzi z dnia 15 grudnia 2015 r. na ww. wezwanie uznał, że brak było podstaw do zmiany udzielonej interpretacji.
Strona, reprezentowana przez doradcę podatkowego, złożyła skargę na ww. interpretację podatkową do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z powodu jej niezgodności z prawem, domagając się uchylenia tej interpretacji w całości, zasądzenia kosztów postępowania według norm przepisanych. Wydanej interpretacji Skarżąca zarzuciła rażące naruszenie:
– art. 41 ust. 12 u.p.t.u. i § 3 rozporządzenia z dnia 23 grudnia 2013 r.;
– art. 2 i art. 217 Konstytucji RP, poprzez dokonanie rozszerzającej wykładni przepisów prawa, mających wpływ na prawa i obowiązki podatnika, w sposób naruszający zasady demokratycznego państwa prawa, poprzez ustalenie, iż montaż trwałej zabudowy meblowej nie jest modernizacją i nie może według art. 41 ust. 12 u.p.t.u. zostać opodatkowana stawką podatku VAT 8%;
– art. 14b § 6 O.p., przez naruszenie zasady działania w celu zapewnienia jedności wydawanych wiążących interpretacji, poprzez wydanie interpretacji indywidualnej sprzecznej z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 kwietnia 2015 r. o sygn. akt I FSK 253/14, wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 2 lipca 2015 r. o sygn. I SA/Sz 1536/14, czy też uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 czerwca 2013 r. o sygn. I FPS 2/13, z których wynika, że usługa wykonania trwałej zabudowy wnękowej i kuchennej z zakupionych płyt meblowych, blatów, luster, elementów dociętych na konkretny wymiar i stale zamontowanych w budynkach mieszkalnych z działu 11 Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych, podlega opodatkowaniu obniżoną stawką podatku VAT - 8% zgodnie z art. 41 ust. 12 u.p.t.u.;
– art. 14c § 1 i § 2 O.p., poprzez nieustosunkowanie się do argumentów przedstawionych przez Skarżącą, która dogłębnie i wyczerpująco przedstawiła wykonywaną zabudowę meblową jako trwale zespoloną z obiektem mieszkalnym objętym społecznym programem mieszkaniowym, która zgodnie z obowiązującym prawem powinna być objęta 8% stawką podatku VAT;
– art. 120 O.p., przez wydanie interpretacji indywidualnej rozbieżnej z obowiązującymi interpretacjami wydanymi w tym samym stanie faktycznym;
– art. 121 O.p., przez niewypełnienie nakazu pogłębiania zaufania do organów podatkowych, przez wydanie rozbieżnych interpretacji w tym samie stanie faktycznym oraz wydanie interpretacji zawężającej uprawnienia podatnika do zastosowania stawki 8% VAT;
– art. 122 O.p., przez przyjęcie przez Organ w wydanej interpretacji indywidualnej pobieżnie ustalonej ogólnikowej definicji modernizacji oraz nie dość wnikliwie przeanalizowanie przedstawionego stanu faktycznego.
W uzasadnieniu Skarżąca przedstawiła dotychczasowy przebieg postępowania (wskazując m.in., że pismem z 9 listopada 2015 r. wezwała Organ do usunięcia naruszenia prawa; Sąd zaś ustalił, że fakt ten znajduje potwierdzenie w aktach administracyjnych przekazanych do Sądu), zakwestionowała stanowisko wyrażone przez Organ oraz zawarła argumentację na poparcie stawianych zarzutów.
W szczególności Strona podniosła, że przywołana przez Organ definicja "modernizacji" występująca w Słowniku Języka Polskiego (Elżbieta Sobol, Wydawnictwo Naukowe PWN Warszawa 2005, str., kol. 2) niewystarczająco definiuje powyższe pojęcie, które rzutuje na zaliczenie usługi montażu jako modernizacje budynku objętego społecznym programem mieszkaniowym. Użyta definicja odwołuje się wyłącznie do rozumienia powyższego terminu w języku potocznym. Nie są brane pod uwagę specjalistyczne definicje modernizacji, remontu, przebudowy, które używane są w środowisku budowlano-architektonicznym.
Skarżąca wskazała, że treść informatora wydanego przez Główny Urząd Nadzoru Budowlanego, w którym odnośnie pojęcia "modernizacja" urząd stwierdził,
iż (cyt.) <<(...) ustawodawca jednoznacznie zdefiniował i uporządkował zakres pojęciowy występujący w przepisach Prawa budowlanego, w tym również rozwiązał kwestię zakwalifikowania "modernizacji". Pojęcie "modernizacja" mieści się w zakresie pojęciowym "remontu", "przebudowy", albo "rozbudowy" (...)>>. Według pkt 8 art. 3 ustawy Prawo budowlane z dnia 7 lipca 1994 r. (Dz. U. nr 89, poz. 414), przez "remont" należy rozumieć wykonywanie w istniejącym obiekcie budowlanym robót budowlanych polegających na odtworzeniu stanu pierwotnego, a niestanowiących bieżących konserwacji, przy czym dopuszcza się stosowanie wyrobów budowlanych innych niż użyto w stanie pierwotnym.
Skarżąca podniosła, że wykonując trwałą zabudowę meblową (kuchenną) dla swoich odbiorców, przywraca stan pierwotny pomieszczenia kuchennego oraz daje mu przedmiotową funkcjonalność. Wykonywanie powyższych czynności nie kwalifikuje się jako bieżąca konserwacja obiektu budowlanego, lecz jako prace remontowo-modernizacyjne. Wykorzystywane materiały przy trwałej zabudowie takie jak: płyty MDF, wkręty, zawiasy, okucia, płyty granitowe, profile aluminiowe, tafle szkła hartowanego, płytki ceramiczne, przewody elektryczne, armatura sanitarna mieszczą się w zakresie wyrobów budowlanych stosowanych przy modernizacji.
Zdaniem Skarżącej, Organ błędnie interpretuje trwałą zabudowę meblową, wyłączając ją z funkcji modernizacji obiektu, gdyż nie wykorzystuje elementów konstrukcyjnych obiektu budowlanego (lokalu). Zabudowa kuchenna wykonywana przez wnioskodawcę wykorzystuje elementy konstrukcyjne budynku m.in. ściany nośne, sufity, elementy stropu m in. belki stropowe, podpory stropu, kolumny podporowe.
Skarżąca zarzuciła, że Organ stwierdził, iż powiązanie elementów zabudowy meblowej z elementami konstrukcyjnymi nie jest trwałe i istnieje bezinwazyjna możliwość zdemontowania wykonanej zabudowy bez trwałego uszczerbku i utraty funkcjonalności. Jednocześnie przedstawił on przykłady, które należy interpretować jako trwałą zabudowę: m in. zabudowa z cegły klinkierowej, zespolona zaprawą murarską ze ścianą i podłogą, zabudowa wykorzystująca płyty kartonowo-gipsowe. Tymczasem, przykłady te mają charakter wybiórczy i na pewno nie wyczerpują możliwości zakwalifikowania innych typów zabudów meblowych jako trwale zespolone. Wykonywane zabudowy przez Stronę są połączone z elementami konstrukcyjnymi, m.in. poprzez kleje montażowe o wysokiej sile przyczepności dorównującej przytoczonej przez organ podatkowy zaprawie murarskiej. Demontaż zabudowy po użyciu wyżej wymienionego spoiwa staje się niemożliwy. Użyte płyty drewniane MDF przy demontażu ulegają rozwarstwieniu, część zostaje na elementach konstrukcyjnych budynku i ich usunięcie wiąże się z uszkodzeniem struktury ścian, tynków, niekiedy wymianą danego elementu konstrukcyjnego a taka płyta - część zabudowy - staje się bezużyteczna przy ponownym montażu.
Organ, w odpowiedzi na skargę, wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumentację jak w zaskarżonej interpretacji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:
Skarga zasługiwała na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2014, poz. 1647 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Wskazana kontrola obejmuje orzekanie w sprawach, których katalog zawiera art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; zwanej dalej "p.p.s.a."). W określonych przez ten przepis przedmiotowych granicach kognicji sądów administracyjnych mieści się m.in. orzekanie w sprawach skarg na pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego, wydane w indywidualnych sprawach (art. 3 § 2 pkt 4a p.p.s.a.). Kontrola sądów administracyjnych ogranicza się zatem do zbadania, czy organy administracji (podatkowe) w toku rozpatrywania i załatwienia sprawy nie naruszyły prawa w sposób przewidziany w art. 145 p.p.s.a., przy czym rozpoznający skargę sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 w związku z art. 57a p.p.s.a.). Uwzględniając zaś skargę na interpretację, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4a, Sąd uchyla tę interpretację (art. 146 § 1 zdanie pierwsze p.p.s.a.).
W rozpoznawanej sprawie kontroli Sądu zostało poddane rozstrzygnięcie Organu, mające charakter interpretacji indywidualnej, w związku z zadanym pytaniem, czy świadczona przez Skarżącą świadczona na rzecz klienta detalicznego usługa, polegająca na zaprojektowaniu, dopasowaniu i montażu elementów meblowych w sposób trwały, tak by stworzyły trwałą zabudowę meblową w budynku mieszkalnym zaliczanym do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym, objęta jest obniżoną stawką podatku od towarów i usług w wysokości 8%.
Przedmiotem sporu w sprawie jest ocena, czy art. 41 ust. 12 u.p.t.u., przewidujący obniżoną 8% stawkę podatku (zgodnie z art. 146a pkt 1 u.p.t.u., stawka ta ma obowiązywać od 1 stycznia 2011 r. do 31 grudnia 2016 r.) ma zastosowanie do opisanych we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej, czynności polegających na montażu trwałej zabudowy meblowej - kuchennej w obiektach budownictwa mieszkalnego objętego społecznym programem mieszkaniowym.
Zgodnie z art. 41 ust. 12 u.p.t.u., obniżoną stawkę podatku od towarów i usług (8%), o której mowa w art. 41 ust. 2, stosuje się do dostawy, budowy, remontu, modernizacji, termomodernizacji lub przebudowy obiektów budowlanych lub ich części zaliczonych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym.
Przy czym przez budownictwo objęte społecznym programem mieszkaniowym należy rozumieć, zgodnie z art. 41 ust. 12a u.p.t.u., obiekty budownictwa mieszkaniowego lub ich części, z wyłączeniem lokali użytkowych, oraz lokale mieszkalne w budynkach niemieszkalnych sklasyfikowanych w PKOB w dziale 12, a także obiekty sklasyfikowane w PKOB w klasie ex 1264 – wyłącznie budynki instytucji ochrony zdrowia świadczących usługi zakwaterowania z opieką lekarską i pielęgniarską, zwłaszcza dla ludzi starszych i niepełnosprawnych, z zastrzeżeniem ust. 12b. Przepis art. 41 ust. 12b u.p.t.u. stanowi, że do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym, określonego w ust. 12a, nie zalicza się: budynków mieszkalnych jednorodzinnych, których powierzchnia użytkowa przekracza 300 m² oraz lokali mieszkalnych, których powierzchnia użytkowa przekracza 150 m².
Spór dotyczył oceny, czy wykonywane przez Skarżącą czynności zawierają w sobie element (noszą cechę) remontu, modernizacji czy przebudowy.
Skarżąca twierdzi, że świadczone przez nią prace są usługami o charakterze modernizacji budynku (lokalu). Organ wydający interpretacje, uznając stanowisko Skarżącej za nieprawidłowe, twierdzi, że co prawda wykonywana przez nią trwała zabudowa meblowa wykorzystuje elementy konstrukcyjne budynku, ale nie występuje na tyle istotny związek między tymi elementami a wykonaną zabudową, aby wykonane prace uznać za mające charakter modernizacji budynku. W ocenie Organu, związek taki wystąpiłby wówczas, gdyby demontaż wykonanej przez Skarżącą zabudowy skutkował uszkodzeniem konstrukcji budynku.
Zaznaczenia wymaga, że obie strony sporu prezentowały stanowisko, że Skarżąca, wykonując trwałą zabudowę meblową, świadczy usługi (art. 8 ust. 1 u.p.t.u), co jest zgodne ze stanowiskiem, wyrażonym w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 czerwca 2014 r., sygn. akt I FPS 2/13. W sentencji tej uchwały Naczelny Sąd Administracyjny jednoznacznie stwierdził, że w stanie prawnym obowiązującym od dnia 1 stycznia 2011 r. świadczenie kompleksowe polegające na zaprojektowaniu, dopasowaniu oraz montażu komponentów w sposób tworzący wraz z elementami konstrukcyjnymi obiektu budowlanego lub jego części trwałą zabudowę meblową, wykonywane w obiektach budowlanych zaliczanych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym, stanowi usługę modernizacji opodatkowaną stawką obniżoną podatku od towarów i usług, na podstawie art. 41 ust. 12 w związku z art. 2 u.p.t.u. Uznając ww. czynności za mające charakter usługi, wyjaśnił że elementem dominującym jest w takim przypadku ulepszenie lub unowocześnienie obiektu budowlanego lub jego części (lokalu mieszkalnego), wydanie zaś towaru w postaci elementów mebli wykonanych i dopasowanych do konkretnego obiektu, które następnie zostaną trwale związane z tym obiektem, ma charakter pomocniczy, niezbędny do wykonania usługi, tak jak zamontowanie okien lub drzwi w obiekcie budowlanym lub jego części. Wykonane na wymiar do konkretnego budynku lub lokalu i trwale powiązane z jego elementami konstrukcyjnymi komponenty meblowe nie funkcjonują w obrocie tak, jak ma to miejsce w przypadku mebli wolnostojących. Z tego względu do celów podatkowych nie można ich utożsamiać z dostawą towarów w postaci gotowych mebli, które nie mają żadnego trwałego związku z obiektem budowlanym lub jego częścią.
W powołanej wyżej uchwale wskazano także, że obniżona stawka podatku od towarów i usług znajduje zastosowanie wtedy, gdy montaż komponentów meblowych następuje z wykorzystaniem elementów konstrukcyjnych obiektu budowlanego (lokalu). Przy czym, zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, nie chodzi o jakiekolwiek wykorzystanie elementów konstrukcyjnych obiektu budowlanego (lokalu) przy wykonywaniu zabudowy meblowej, ale wyłącznie takie, które przez konstrukcyjne połączenie komponentów meblowych i elementów obiektu budowlanego (lokalu) stworzy trwałą zabudowę spełniającą jako całość określoną funkcję użytkową. Tylko bowiem w takim zakresie można mówić o modernizacji obiektu budowlanego w rozumieniu art. 41 ust. 12 u.p.t.u. Oznacza to, że montaż komponentów meblowych, niezależnie od stopnia ich przetworzenia, do którego nie zostaną wykorzystane w sposób istotny elementy konstrukcyjne obiektu budowlanego (lokalu), nie jest objęty obniżoną stawką podatku od towarów i usług, na podstawie art. 41 ust. 12 u.p.t.u. Po trwałym połączeniu komponentów meblowych z elementami konstrukcyjnymi obiektu budowlanego lub jego części komponenty te podnoszą standard takiego obiektu.
Skład orzekający w niniejszej sprawie podziela tezy przytoczonej uchwały i nie znajduje podstaw do odstąpienia od stanowiska w niej wyrażonego. Przepis art. 269 § 1 p.p.s.a. statuuje ogólną moc wiążącą uchwał Naczelnego Sądu Administracyjnego, której istota sprowadza się do tego, że stanowisko zajęte w uchwale wiąże pośrednio wszystkie składy orzekające sądów administracyjnych. Jeżeli jakikolwiek skład sądu administracyjnego rozpoznający sprawę nie podziela stanowiska zajętego w uchwale składu siedmiu sędziów, całej Izby, albo w uchwale pełnego składu Naczelnego Sądu Administracyjnego, przedstawia powstałe zagadnienie prawne do rozstrzygnięcia odpowiedniemu składowi.
Zauważyć również należy, że w wyroku z dnia 14 maja 2015 r. sygn. akt I FSK 321/14 Naczelny Sąd Administracyjny trafnie stwierdził, iż uchwała z dnia 24 czerwca 2013 r. nie precyzuje, w jakim stopniu przymocowanie komponentów meblowych do "elementów konstrukcyjnych" modernizowanego obiektu może być uznane za "trwałą zabudowę meblową". Jej treść nie wyjaśnia, czy za trwałą zabudowę można uznać jedynie taką, która dotyczy wykorzystywanych obecnie technik połączenia komponentów meblowych ze ścianami, podłogami czy sufitami obiektu budowlanego lub jego części w sposób jedynie uniemożliwiający przestawienie takiej zabudowy, czy może chodzi o takie połączenie zabudowy z elementami konstrukcyjnymi budynku (lokalu), które ingeruje w substancję budynku w stopniu uniemożliwiającym demontaż zabudowy meblowej bez uszkodzenia czy to jej komponentów, czy też elementów konstrukcyjnych budynku.
Naczelny Sąd Administracyjny, we wskazanym wyżej wyroku stwierdził, że chodzi w tym przypadku o takie połączenie zabudowy z elementami konstrukcyjnymi budynku (lokalu), które ingeruje w substancję budynku w stopniu uniemożliwiającym demontaż zabudowy meblowej bez uszkodzenia czy to komponentów, czy też substancji budynku, gdyż połączenie zabudowy ma się odbywać z istotnym wykorzystaniem elementów konstrukcyjnych budynku (lokalu).
Dokonując oceny prawidłowości stanowiska wyrażonego w zaskarżonej interpretacji indywidualnej, Sąd stwierdził, że Organ, mimo odwołania się do brzmienia powołanej wyżej uchwały, nie uwzględnił, wynikającej z tej uchwały wykładni przepisu art. 41 ust. 12 u.p.t.u. Wnioski, jakie wyprowadził z treści uchwały w odniesieniu do przedstawionego przez Skarżącego stanu faktycznego, są niemożliwe do zaakceptowania, a stanowisko wyrażone w interpretacji narusza art. 41 ust. 12 u.p.t.u., co słusznie podnosi Strona skarżąca.
We wniosku o wydanie interpretacji Skarżąca wskazała, że demontaż zabudowy meblowej kuchennej, wykonanej i dostosowanej pod konkretny wymiar będzie skutkować uszkodzeniem elementów meblowych oraz uszkodzeniem elementów budynków, w szczególności ścian. Nie jest także praktycznie możliwe przeniesienia zdemontowanej zabudowy do innego pomieszczenia.
Wskazać należy, że zgodnie z art. 14b § 3 O.p., składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego oraz do przedstawienia własnego stanowiska w sprawie oceny prawnej tego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Opis ten powinien zawierać wszystkie istotne elementy stanu faktycznego, niezbędne z punktu widzenia możliwości dokonania w sposób jednoznaczny jego prawnopodatkowej kwalifikacji (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 kwietnia 2015 r., sygn. akt II FSK 2356/13). Postępowanie, które jest prowadzone w sprawie wydania pisemnej interpretacji prawa podatkowego, jest postępowaniem, w którym organ uprawiony do jej wydania ma udzielić podatnikowi informacji w zakresie zastosowania i wykładni prawa podatkowego w przedstawionym przez podatnika stanie faktycznym sprawy.
Interpretacja indywidualna, pełniąc funkcję informacyjną, musi być osadzona w ściśle określonym stanie faktycznym lub równie kategorycznie przedstawionym zdarzeniu przyszłym. Podkreślenia wymaga, że w postępowaniu tym organ nie dokonuje żadnych własnych ustaleń faktycznych (vide: A. Hanusz, Działanie organów budzące zaufanie, Prawo i Podatki 2013/818-19). W sprawach dotyczących indywidualnych interpretacji stan faktyczny wynika z wniosku podmiotu, który o jej wydanie się ubiega, a organy podatkowe nie są uprawnione do jego modyfikacji, rekonstrukcji, czy też jakichkolwiek domniemań tak w zakresie stanu faktycznego, jak i zdarzenia przyszłego. Jest to postępowanie autonomiczne, do którego stosuje się jedynie niektóre przepisy O.p. i to odpowiednio. Jego celem jest ocena stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i proponowanego we wniosku rozstrzygnięcia, a nie rozstrzyganie sytuacji prawnopodatkowej strony składającej wniosek. Podważenie okoliczności wskazanych przez podatnika we wniosku o interpretację, czy podany sposób montażu wiążę się z wykorzystaniem elementów konstrukcyjnych i czy w wykonaniu przedmiotowej usługi powstaje trwała zabudowa może nastąpić jedynie w toku postępowania kontrolnego czy podatkowego przez organ podatkowy.
Uwzględniając zatem opisany we wniosku stan faktyczny, którym Organ dokonujący interpretacji jest związany (art. 14b § 3 O.p.), oraz treść powołanej uchwały, nie sposób wyprowadzić wniosku, że wykonywana przez Skarżącą zabudowa meblowa (kuchenna) nie jest połączona w sposób trwały z elementami budynku (lokalu), a tym samym, że zabudowa ta nie może być uznana za modernizację budynku (lokalu). Tym samym, stwierdzenie przez Organ w zaskarżonej interpretacji, że z opisu stanu faktycznego nie wynika, iż w wykonaniu przedmiotowej usługi przez Skarżącą powstaje trwała zabudowa meblowa, połączona z elementami konstrukcyjnymi obiektu budowlanego stanowi naruszenie art. 14c § 1 O.p., tj. związania organu stanem faktycznym przedstawionym przez podatnika we wniosku o interpretację.
W ocenie Sądu, Organ nie wykazał także, że stan faktyczny sprawy, na kanwie którego zapadł zaskarżony wyrok, był odmienny od tego, na podstawie którego została podjęta uchwała składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawie o sygn. akt I FPS 2/13.
Pytanie w sprawie, w której wydano przywołaną wyżej uchwałę składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego, brzmiało następująco: "Czy właściwą stawką podatku VAT mającą zastosowanie do opodatkowania opisanego we wniosku kompleksowego świadczenia, polegającego na zaprojektowaniu, dopasowaniu oraz trwałym zainstalowaniu (zabudowie) drewnianych komponentów meblowych nabytych przez Spółkę od podmiotów trzecich, wykonywanego w budynku mieszkalnym jednorodzinnym lub lokalu mieszkalnym klienta zaliczanych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym, jest obniżona stawka podatku VAT wynikająca z art. 41 ust. 2 ustawy o VAT?".
W rozpoznawanej sprawie Skarżąca, po wyjaśnieniu we wniosku, że świadczy usługi polegające na trwałym zainstalowaniu (zabudowie) komponentów meblowych w budynkach mieszkalnych objętych społecznym programem mieszkaniowym zadała zbliżone pytanie.
W tej sytuacji, wobec tego, że stan faktyczny sprawy, na kanwie którego podjęta została uchwała jest analogiczny z tym, na podstawie którego wydana została zaskarżona interpretacja indywidualna, należało ją uchylić, jako wydaną z naruszeniem prawa materialnego, tj. art. 41 ust. 12 w związku z art. 41 ust. 2 u.pt.u., przez błędną ich wykładnię.
Błędne jest bowiem stanowisko Organu przedstawione w zaskarżonej interpretacji, odmawiające uznania opisanych we wniosku czynności jako modernizacji, o której mowa w art. 41 ust. 12 u.p.t.u. Tym samym błędny jest pogląd Organu o wysokości stawki podatku od towarów i usług od usługi opisanej we wniosku o wydanie interpretacji. Przy ponownym rozpoznaniu wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej Organ zobowiązany będzie uwzględnić ocenę prawną wyrażoną w niniejszym wyroku i udzielić odpowiedzi na zawarte we wniosku o udzielenie interpretacji pytanie Skarżącej - w zgodzie ze stanowiskiem zaprezentowanym przez Sąd.
Z tych względów, na podstawie art. 146 § 1 p.p.s.a., Sąd orzekł o uchyleniu zaskarżonej interpretacji indywidualnej.
Wobec uwzględnienia skargi, na podstawie art. 200 w związku z art. 205 § 2 p.p.s.a., Sąd zasądził od Organu na rzecz Skarżącej kwotę [...] zł, tytułem zwrotu kosztów postępowania, na które składają się uiszczony wpis w kwocie [...] zł oraz koszty zastępstwa procesowego w kwocie [...] zł, ustalone na podstawie § 3 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 31 stycznia 2011 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz szczegółowych zasad ponoszenia kosztów pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego z urzędu (Dz. U. z 2011 r. nr 31, poz. 153). Jednocześnie Sąd uznał, iż nie ma podstaw do zasądzania zwrotu błędnie uiszczonej opłaty skarbowej od złożonego do akt sprawy pełnomocnictwa. Jak wynika z załączonego dowodu wpłaty, dokonano jej na rachunek Urzędu Miejskiego w B., zaś organem właściwym miejscowo dla tej opłaty od dokumentów pełnomocnictw złożonych w sprawach prowadzonych przed WSA w Szczecinie, zgodnie z art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 16 listopada 2006 r. o opłacie skarbowej (t. jedn. z 2015 r. Dz.U. poz. 783 ze zm.) jest Prezydent Miasta Sz. Należy bowiem podkreślić, że zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 2 wskazanej ustawy opłacie podlega złożenie dokumentu pełnomocnictwa, nie zaś samo jego udzielenie.
Wszystkie orzeczenia powołane w niniejszym wyroku są dostępne w internetowej bazie orzeczeń Naczelnego Sądu Administracyjnego - http://orzeczenia.nsa.gov.pl.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło