I SA/Sz 362/15

WyrokWSA w Szczecinie2015-05-14

Skład orzekający: Alicja Polańska, Ewa Wojtysiak, Elżbieta Woźniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy może wydać decyzję zmieniającą ostateczną decyzję ustalającą wysokość zobowiązania podatkowego w trybie art. 254 Ordynacji podatkowej, jeśli wcześniej wszczął postępowanie w trybie wznowienia postępowania na podstawie art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, a oba tryby są wzajemnie wykluczające?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, ponieważ organy podatkowe dopuściły się naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W szczególności, organ I instancji wszczął postępowanie w trybie wznowienia postępowania (art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej), a następnie wydał decyzję w trybie zmiany decyzji ostatecznej (art. 254 Ordynacji podatkowej), co jest niedopuszczalne, gdyż oba tryby są wzajemnie wykluczające. Ponadto, decyzje organów obu instancji nie zawierały wystarczającego uzasadnienia faktycznego i prawnego, w tym nie wyjaśniono zastosowanego trybu postępowania.
Stan faktyczny
Skarżący wnieśli skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta zmieniającą ostateczną decyzję w sprawie podatku od nieruchomości za 2014 rok. Organ I instancji wznowił postępowanie na wniosek podatników, powołując się na art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, a następnie wydał decyzję zmieniającą podatek w trybie art. 254 Ordynacji podatkowej. Skarżący zarzucili organom naruszenie przepisów postępowania, w tym nieprzeprowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego.
Rozstrzygnięcie
1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] nr [...], 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżących D.S.T. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alicja Polańska, Sędziowie Sędzia WSA Ewa Wojtysiak (spr.), Sędzia WSA Elżbieta Woźniak, Protokolant starszy sekretarz sądowy Anna Kalisiak, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 14 maja 2015 r. sprawy ze skargi D.S.T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji ostatecznej w sprawie podatku od nieruchomości za 2014 rok, po wznowieniu postępowania 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] nr [...], 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżących D.S.T. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego decyzją z dnia 16.01.2015 r., Samorządowe Kolegium Odwoławcze , w wyniku odwołania [...] (dalej Podatnicy" lub "Odwołujący") utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję Prezydenta Miasta zmieniającą decyzję ostateczną ustającą podatnikowi podatek od nieruchomości za 2014 r. z kwoty [...] zł na kwotę po zmianie [...] zł. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazało, że Podatnicy w dniu 05.09.2014 r. złożyli wniosek o wznowienie postępowania w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości za 2014 rok podnosząc, że zawyżono w niej powierzchnię lokalu mieszkalnego. Dalej wskazano, że organ podatkowy I instancji postanowieniem z dnia 12.09.2014 r., doręczonym w dniu 16.09.2014 r., wznowił postępowanie w zakresie wymiaru podatku od nieruchomości za 2014 rok, w oparciu o przesłankę unormowaną w art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej. W postępowaniu wyjaśniającym organ podatkowy z uwagi na to, że inwentaryzacja, na której dotychczas opierał decyzje podatkowe pochodzi z 2003 roku, przyjął za dowód dokument o nazwie "Projekt budowlany Inwentaryzacja powierzchni mieszkania" sporządzony na wniosek Podatników przez [...] w kwietniu 2013 roku. W decyzji podjętej w zakończeniu postępowania organ podatkowy uwzględnił powierzchnię lokalu mieszkalnego wykazaną w inwentaryzacji z 2013 roku, tj. [...] m² oraz udział w częściach wspólnych budynku wynoszący [...], co wobec powierzchni tych części wynoszącej [...] m² dało powierzchnię [...] m². Łącznie opodatkowano [...] m² stawką jak za budynki mieszkalne. Od ww. decyzji Podatnicy wnieśli odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego , w którym zarzucili przedwczesne jej wydanie przed sprawdzeniem przez rzeczoznawcę powierzchni mieszkalnia z natury a nie z projektu budowlanego. Na tej podstawie wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji izobowiązanie Prezydenta Miasta do powołania rzeczoznawcy w celu dokonania pomiaru spornego lokalu. Odwołujący utrzymują, że powierzchnia ta wynosi [...] m². Rozpoznając zarzuty odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w pierwszej kolejności podkreśliło, że postępowanie toczy się w trybie nadzwyczajnym, albowiem wznowienie postępowania jest, obok stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej i zmiany takiej decyzji w trybie art. 254 Ordynacji podatkowej, nadzwyczajnym trybem wzruszania decyzji ostatecznych. Nastąpić może jedynie wówczas, gdy spełniona jest przynajmniej jedna z przesłanek enumeratywnie wskazanych przez ustawodawcę w art. 240 § 1 Ordynacji podatkowej. Dalej zaś wskazało Kolegium, że we wznowionym postępowaniu organ podatkowy bada przede wszystkim, czy wystąpiła którakolwiek przesłanka do wznowienia postępowania i to jest głównym tematem zarówno postępowania w I instancji jak i w postępowaniu odwoławczym. Przedmiotem takiego postępowania nie jest ponowne rozpatrzenie całości sprawy z ustalaniem stanu faktycznego sprawy i stanu prawnego, lecz jest nim wyjaśnienie, czy zachodzi przesłanka do korekty wymiaru podatku z powodu, jak w rozpatrywanej sprawie, nieznanych organowi w chwili wydawania decyzji ostatecznej danych o powierzchni lokalu mieszkalnego skarżących, które uzyskał w trakcie pomiarów dokonanych w kwietniu 2014 r. wyspecjalizowany podmiot w osobie [...]. Ponieważ dane o powierzchni opodatkowywanej nieruchomości mają zasadniczy wpływ na wymiar podatku od nieruchomości, stanowi to przesłankę do wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną. Następnie wskazano, że powołując się na tę przesłankę Odwołujący wnieśli o wznowienie postępowania w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości za 2014 rok. Organ podatkowy postępowanie wznowił i w trakcie niego ustalił, że w kwietniu 2013 roku mieszkanie Odwołujących zostało obmierzone przez profesjonalistę w temacie projektowania i nadzoru budowlanego. Obmiary wykazały zmniejszoną z uwagi na przeróbki powierzchnię w stosunku do tej, na której organ oparł decyzję. Autor pomiarów wymierzył mieszkanie po podłodze i wedle wysokości i ustalił, że w świetle [...] m, czyli najniższym podlegającym podatkowi od nieruchomości w 50%, powierzchnia użytkowa wynosi [...], zaś w świetle powyżej [...] m powierzchnia podlegająca w podatkowi w pełnej stawce to [...] m². Łącznie do opodatkowania podatkiem od nieruchomości powierzchnia lokalu mieszkalnego wynosi [...] m². Do tej powierzchni należy dodać udział w częściach wspólnych, o których Odwołujący nie wspominają i nie wymieniają jej w informacji podatkowej z 3 października 2014 r. Powierzchnia tego udziału została szczegółowo wyliczona w zaskarżonej decyzji i wynosi [...] m². Wraz z powierzchnią lokalu mieszkalnego, powierzchnia do opodatkowania stawką jak za budynki mieszkalne wynosi [...] m². Sumując, Kolegium stwierdziło, że zarzuty odwołania są nieskuteczne. Nadto stwierdzono, że zarzuty odwołania są nietrafione, bowiem logicznie rzecz biorąc organ podatkowy nie oparł się na projekcie technicznym, jak twierdzą Odwołujący, lecz na pomiarach dokonanych "z natury" przez specjalistę budowlanego, którego zresztą zatrudnili sami odwołujący Podatnicy. Wymierzając podatki organ podatkowy czerpie dane o nieruchomościach z różnych źródeł. Głównie są to dokumenty urzędowe, informacje podatkowe podatników, ekspertyzy, opinie i wyjaśnienia podmiotów wyspecjalizowanych w danej dziedzinie. Bezpośrednich pomiarów czy oględzin przedmiotu opodatkowania organ podatkowy dokonuje incydentalnie tylko wówczas, gdy w ogóle nie posiada żadnego wiarygodnego źródła wiedzy na ten temat i nie ma możliwości ich uzyskania inną drogą. Powołanie rzeczoznawcy odbywa się w przypadkach niedających się udowodnić innymi środkami i wiąże się zawsze z wysokimi kosztami, które ponosi budżet gminy, a w efekcie każdy mieszkaniec gminy składający się na ten budżet poprzez płacenie podatków i innych danin publicznoprawnych. W rozpatrywanej sprawie nie było i nie ma potrzeby ze strony organu podatkowego powoływania rzeczoznawcy do pomiarów mieszkania skarżących, bowiem dane, którymi organ dysponuje, są wiarygodne. Jeżeli Odwołujący utrzymują gołosłownie i wbrew dowodom, że powierzchnia ich mieszkania wynosi [...] m², to powinni to udowodnić, bowiem w procesie dowodowym pozycja podatnika jest równoprawna z pozycją organu podatkowego, na co przytoczono wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego, sygn. akt II FSK 2614/12 Końcowo Kolegium stwierdziło, że zaskarżona decyzja nie uchybia przepisom prawa i nie ma uzasadnionych podstaw do jej uchylenia. W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na ww. decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 16.01.2015 r. utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji, Podatnicy wnieśli o uchylenie decyzji organów podatkowych obu instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji Skarżący zarzucili naruszenie przepisów ustawy – Ordynacja podatkowa, tj. art. 229, art. 235 w związku z art. 127 i art. 235 w związku z art. 187 § 1 i art. 180 § 1 oraz art. 122 przez nieprzeprowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego w zakresie pomiarów "z natury" nieruchomości, od której ustalono wymiar podatku od nieruchomości za 2014 r., dokonano jedynie kontroli zasadności argumentów, nie dokonano zaś ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy, niewłaściwie i dowolnie oceniono materiał dowodowy i nie odniesiono się do zarzutów odwołania, w szczególności nie uwzględniono informacji o nieruchomościach i obiektach budowlanych złożonej przez Skarżących, w której wykazują inną wysokość powierzchni lokalu mieszkalnego, aniżeli wyrażoną w inwentaryzacji z 2013 r. W uzasadnieniu zarzutów skargi Skarżący wskazali, że wnosząc o wznowienie postępowania wskazywali, że zawarta w decyzji Prezydenta Miasta ustalającej wysokość podatku od nieruchomości za 2014 r. powierzchnia lokalu mieszkalnego, jest mniejsza, a co za tym idzie wymiar podatku od nieruchomości jest zawyżony. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje: Skarga jest uzasadniona, jednakże z przyczyn innych niż wskazanych w skardze. Sąd administracyjny badając zgodność zaskarżonej decyzji organu odwoławczego z punktu widzenia jej legalności uznał bowiem, że w sprawie doszło do innego naruszenia przepisów postępowania, które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) - zwanej dalej "P.p.s.a.". Jak wynika z akt sprawy, decyzja Prezydenta Miasta z dnia 07.11.2014 r. (utrzymana w mocy zaskarżoną decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 16.01.2015 r.), została wydana w oparciu o art. 207 § 1 w związku z art. 254 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r,, poz. 749 ze zm.) – zwanej dalej "O.p.". W sentencji tej decyzji organ I instancji orzekł o zmianie wymiaru podatku od nieruchomości za rok 2014, wskazując przy tym, że decyzja z dnia 23.01.2014 r. ustalająca wysokość podatku od nieruchomości na [...] zł zostaje zmieniona przez ustalenie nowej kwoty podatku na rok 2014 w wysokości [...] zł, po czym wskazano sposób wyliczenia zmienionej kwoty podatku od nieruchomości na 2014 r. W uzasadnieniu tej decyzji organ I instancji wyjaśnił, że na żądanie strony wznowił postępowanie podatkowe zakończone ostateczną ww. decyzją Prezydenta Miasta . Podatnik w wykonaniu wezwania organu złożył informację o nieruchomościach i obiektach budowlanych, w której zadeklarował [...] m ² powierzchni użytkowej budynku mieszkalnego o kondygnacji w wysokości od [...] m. Organ zaś, powołując Projekt budowlany – inwentaryzację powierzchni mieszkania, przeprowadzonej na zlecenie Podatników w kwietniu 2013 r. wskazał, że łączna powierzchnia lokalu mieszkalnego i części wspólnych, podlegające opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości, wynosi [...] m². W pierwszej kolejności należy podkreślić, że powołany w podstawie prawnej decyzji organu I instancji z dnia 07.11.2014 r. przepis art. 254 § 1 O.p. stanowi wzajemnie wykluczający się tryb prowadzenia postępowania podatkowego w stosunku do postępowania podatkowego wznowionego na podstawie art. 240 § 1 pkt 5 O.p., co miało miejsce w rozpoznawanej sprawie. Wyjaśnienia zatem wymaga, że zgodnie z art. 254 § 1 O.p. decyzja ostateczna, ustalająca lub określająca wysokość zobowiązania podatkowego na dany okres, może być zmieniona przez organ podatkowy, który ją wydał, jeżeli po jej doręczeniu nastąpiła zmiana okoliczności faktycznych mających wpływ na ustalenie lub określenie wysokości zobowiązania, a skutki wystąpienia tych okoliczności zostały uregulowane w przepisach prawa podatkowego obowiązujących w dniu wydania decyzji. Stosownie zaś do § 2 art. 254 O.p. zmiana decyzji ostatecznej może dotyczyć tylko okresu, za który ustalono lub określono wysokość zobowiązania podatkowego. W art. 254 O.p. przewidziano szczególny tryb wzruszania decyzji ostatecznych, który jest odmiennym od innych trybów nadzwyczajnych określonych w przepisach art. 240–246 O.p. (wznowienie postępowania) i art. 247–252 O.p. (stwierdzenie nieważności decyzji). Regulacja art. 254 § 1 O.p. jednoznacznie wskazuje, że zmiana decyzji ostatecznej, ustalającej lub określającej wysokość zobowiązania podatkowego, może nastąpić jedynie na skutek zmiany okoliczności faktycznych, skutki wystąpienia których zostały uregulowane w przepisach prawa podatkowego obowiązujących w dniu wydania decyzji ostatecznej. Przesłanką zmiany decyzji ostatecznej jest zatem zmiana okoliczności faktycznych (które mają rangę prawotwórczą z mocy przepisów, obowiązujących już w dacie wydania decyzji ostatecznej), i która to zmiana nastąpiła po doręczeniu decyzji stronie (zob. wyrok NSA z dnia 21 września 2007 r., sygn. akt II FSK 381/07). Z dyspozycji art. 254 O.p. wynika zatem, że decyzja wydawana w trybie art. 254 O.p. nie funkcjonuje samodzielnie w obrocie prawnym. Byt prawny takiej decyzji ściśle związany jest z funkcjonowaniem już w obrocie prawnym decyzji ostatecznej, pierwotnie ustalającej lub określającej wysokość zobowiązania podatkowego. Ta nowa decyzja, wydana na podstawie art. 254 O.p. kształtuje na nowo tylko jeden, jednakże najistotniejszy element ostatecznej decyzji wymiarowej, to jest wysokość zobowiązania podatkowego (zob. wyrok WSA z dnia 28 kwietnia 2011 r., sygn. akt I SA/Sz 114/11, LEX nr 794149). Przepis art. 254 O.p. przewiduje odstępstwo od przewidzianej w art. 128 O.p. zasady trwałości ostatecznej decyzji wydanej w postępowaniu podatkowym. Tryb zmiany decyzji ostatecznej określony w art. 254 O.p. jest trybem postępowania, którego celem nie jest weryfikacja wadliwej decyzji ostatecznej, jak ma to miejsce w przypadku stwierdzenia nieważności takiej decyzji lub wznowienia zakończonego nią postępowania, lecz jest trybem, w którym dochodzi do ustalenia lub określenia nowego - w miejsce dotychczasowego - zobowiązania podatkowego wskutek zmiany okoliczności faktycznych, która to zmiana nastąpiła po wcześniejszym doręczeniu decyzji ustalającej lub zmieniającej takie zobowiązanie, skutki zaś wystąpienia zmienionych okoliczności uregulowane zostały w przepisach prawa podatkowego obowiązujących w dniu wydania decyzji. Tryb zmiany decyzji ostatecznej określony w art. 254 O.p. jest podejmowany nie dlatego, że decyzja pierwotna jest wadliwa, lecz dlatego, że nastąpiła zwykła zmiana okoliczności faktycznych, przewidzianych i uregulowanych w obowiązujących przepisach (zob. wyrok NSA z dnia 28 czerwca 2011 r., I FSK 1012/10). Zatem postępowanie prowadzone w oparciu o przepis art. 254 O.p. nie może zmierzać do powtórnego rozstrzygnięcia sprawy zakończonej decyzją ostateczną. W aktach administracyjnych sprawy brak jest jednak pełnej dokumentacji rozpoznawanej sprawy, w szczególności brak dowodu doręczenia skarżącym Podatnikom decyzji Prezydenta Miasta , o jakiej wyżej mowa, co jest istotne w kontekście wymogów wynikających z art. 254 O.p., który wymaga ustalenia zakresu przedmiotu opodatkowania ostatecznej decyzji, dowodu doręczenia stronie decyzji ostatecznej (w jakiej dacie ją doręczono stronie) oraz kiedy nastąpiła zmiana okoliczności faktycznych. Natomiast, jak wynika z akt administracyjnych, w rozpoznawanej sprawie Prezydent Miasta postanowieniem z dnia 12.09.2014 r. wznowił na podstawie art. 240 § 1 pkt 5 O.p. na żądanie strony postępowanie podatkowe w przedmiocie uchylenia (zmiany) wymiaru podatku od nieruchomości za 2014 r. w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Prezydenta Miasta , wskazując w jego uzasadnieniu, że istnieje podstawa do podjęcia postępowania, którego celem będzie weryfikacja przesłanek, o których mowa w art. 240 § 1 pkt 5 O.p., tj. czy wyszły na jaw istotne dla sprawy okoliczności faktyczne istniejące w dniu wydania decyzji nieznane organowi, który wydal decyzję. Okoliczność ta pozostaje w sprzeczności z powołanym w podstawie prawnej decyzji organu I instancji z dnia 07.11.2014 r. art. 254 O.p. Zwrócić przy tym należy uwagę, że zmiana ostatecznej decyzji z zastosowaniem przez organ podatkowy trybu z art. 254 O.p. możliwa jest jedynie odnośnie wymienionych w niej składników majątku podatnika, objętych decyzją ostateczną w przypadku zmiany okoliczności faktycznych, które dotyczyły ww. składników majątku po doręczeniu decyzji ostatecznej. Organ podatkowy, wydając decyzję na podstawie art. 254 O.p. powinien uzasadnić zastosowanie tego trybu, w tym wystąpienie zmian w stanie faktycznym, które zaszły po dacie doręczenia decyzji ostatecznej, czego w uzasadnieniu decyzji organu I instancji brakuje. W niniejszej sprawie, organ podatkowy I instancji rozstrzygając sprawę w wyniku wznowienia postępowania w efekcie końcowym zastosował tryb z art. 254 O.p. w stosunku do wydanej wcześniej decyzji z dnia 23.01.2014 r., zaś Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało ją w mocy. Sąd, kierując się zasadą wynikającą z art. 135 P.p.s.a., uchylił decyzje organów podatkowych obu instancji, gdyż wady decyzji uniemożliwiały pozostawienie ich w obrocie prawnym i było to niezbędne dla końcowego załatwienia sprawy. Odwoławczy organ podatkowy, wydając decyzję utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji naruszył art. 210 § 6 O.p. przez brak uzasadnienia faktycznego i prawnego co do zastosowania trybu art. 254 O.p. Wadą tych decyzji był brak uzasadnienia zastosowanego przez organ podatkowy I instancji zarówno art. 240 § 1 pkt 5 O.p. jak i trybu z art. 254 O.p. Jak już wyżej wskazano, prowadzenie postępowania podatkowego na podstawie art. 254 O.p. i art. 240 § 1 O.p. jest niedopuszczalne, gdyż są to dwa tryby wzajemnie się wykluczające. Wyjaśnić należy, że podatnik podatku od nieruchomości zobowiązany jest do złożenia informacji o nieruchomościach i obiektach budowlanych, w której podaje składniki swojego majątku podlegające opodatkowaniu. Dane wynikające z takiej informacji są dla organu podatkowego wiążące przy wydaniu decyzji podatkowej za określony rok podatkowy, chyba że organ podatkowy kwestionuje prawidłowość ww. informacji. Wówczas organ podatkowy zobowiązany jest do wszczęcia postępowania podatkowego, mającego na celu ustalenie podatku od nieruchomości we właściwej wysokości zgodnie z art. 21 § 3 O.p. Tryb ten stosuje się do wydania decyzji ustalającej (określającej) wysokość podatku podatnikowi, lecz nie do zmiany decyzji ostatecznej ustalającej (określającej) ten podatek. Z akt podatkowych wynika jednakże, że organ podatkowy wznowił postępowanie w celu zweryfikowania, czy występuje przesłanka przewidziana w art. 240 § 1 pkt 5 O.p. uzasadniająca ewentualnie podjęcie decyzji w trybie art. 245 § 1 O.p., natomiast kończąc postępowanie wydał decyzję w trybie art. 254 O.p., który nakazuje organowi podatkowemu nie kwestionowanie prawidłowości ww. informacji, lecz wskazanie na taką zmianę okoliczności faktycznych w stosunku do przedmiotów opodatkowania, która miała wpływ na wysokość podatku. Wskazać przy tym również należy, że w przepisach ustawy - Ordynacja podatkowa, jak również w przepisach ustawy o podatkach i opłatach lokalnych brak jest przepisu, z którego wynikałaby konieczność objęcia jedną decyzją podatkową ustalającą podatek od nieruchomości za dany okres wszystkich składników majątku należących do podatnika. Jeżeli w trakcie roku podatkowego następowały zmiany w majątku podatnika i stąd wynikała konieczność objęcia opodatkowaniem nowych nieruchomości nie ma przeszkód, by organ podatkowy wydał decyzję podatkową obejmującą nowy przedmiot opodatkowania z zachowaniem reguł postępowania podatkowego. W tym stanie rzeczy, wobec stwierdzenia przez Sąd wad ww. decyzji organów podatkowych obu instancji, a nadto wobec braku pełnej dokumentacji sprawy uniemożliwiającej ustalenie przez Sąd, czy prawa Skarżących jako podatników nie zostały naruszone oraz, czy ocena dokonana przez organ była prawidłowa, decyzja organu podatkowego I instancji z dnia 07.11.2014 r. musiała zostać wyeliminowana z obrotu prawnego. Dotyczy to również decyzji organu odwoławczego z dnia 16.01.2015 r., którą utrzymano w mocy decyzję organu I instancji ze wskazanymi wadami. Organ odwoławczy w swojej decyzji również w swoim uzasadnieniu nie ustosunkował się do zastosowanych trybów z art. 254 O.p. i art. 240 § 1 pkt 5 O.p. w świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego. Z tych też powodów formalnych zaistniała podstawa do uchylenia decyzji organów podatkowych obu instancji, co skutkowało, że przedwczesna była ocena merytoryczna sprawy. Podkreślić ponownie należy, że przedmiotem rozpoznawanej sprawy była decyzja organu odwoławczego utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji wydaną w trybie art. 254 O.p. w wyniku wznowienia postępowania podatkowego na podstawie art. 240 § 1 pkt 5 O.p. Tym samym konieczne jest ustalenie przez organ podatkowy, który tryb faktycznie ma zastosowanie adekwatnie do okoliczności występujących w sprawie. Jeżeli ma zastosowanie tryb z art. 254 O.p., należy ustalić, czy zmiana okoliczności faktycznych w stosunku do dotychczasowego przedmiotu opodatkowania miała wpływ na wysokość zobowiązania podatkowego i, czy zmiana ta nastąpiła po dacie doręczenia decyzji ostatecznej. Natomiast w przypadku, gdy będzie miał zastosowanie tryb z art. 240 § 1 pkt 5 O.p., wskazać należy, wznawia się postępowanie, jeżeli wyszły na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, a nieznane organowi, który wydał decyzję. Z treści tego przepisu wynika, że za przyczyną wznowienia postępowania mogą być uznane tylko takie okoliczności lub dowody, istotne dla sprawy, które: a) są nowe, b) istniały w momencie wydania decyzji ostatecznej, c) jednocześnie nie były znane organowi, który wydał decyzję. Bez znaczenia natomiast jest fakt, czy przyczyny tego stanu rzeczy były zawinione przez stronę, czy też nie. Ważne jest natomiast, aby tą nową okolicznością lub nowym dowodem były takie, które miałyby bezpośredni związek przyczynowy z treścią rozstrzygnięcia. Organ zaś, mimo wznowienia postępowania w tym trybie nie odniósł się do podnoszonej okoliczności z pkt 5 § 1 art. 240 O.p uzasadniającej ewentualne uchylenie ostatecznej decyzji w trybie art. 245 § 1 O.p. Podkreślić przy tym ponownie należy, że decyzje organów podatkowych obu instancji nie zawierają uzasadnienia faktycznego wymaganego art. 210 § 1 pkt 6 w związku z § 4 O.p., a w szczególności nie wyjaśniają zastosowanego w sprawie trybu prowadzonego postępowania. Zgodnie zaś z art. 210 § 4 O.p. uzasadnienie faktyczne decyzji zawiera w szczególności wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, którym dał wiarę, oraz przyczyn, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności, uzasadnienie prawne zaś zawiera wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów prawa. Organy, wbrew wymogom przewidzianym art. 210 § 4 O.p. nie wyjaśniły Skarżącym w sposób wyczerpujący, tak by strona zrozumiała argumentację uzasadniającą prawidłowość rozstrzygnięcia, a w szczególności nie wyjaśniły kwestii co do zastosowanego trybu prowadzonego postępowania. Tym samym, w ocenie Sądu, organy podatkowe dopuściły się w niniejszej sprawie naruszenia innych przepisów postępowania (art. 120 O.p. i art. 124 O.p.) w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wobec powyższego, organ podatkowy zobowiązany jest ponownie rozpoznać sprawę i uwzględnić powyższe wskazania Sądu. Organ podatkowy powinien zatem rozważyć, czy dąży do zmiany ostatecznej decyzji z dnia 07.11.2014 r. na podstawie art. 254 O.p., czy też stosuje inny szczególny tryb wzruszenia ostatecznej decyzji podatkowej zgodnie z przepisami ustawy – Ordynacja podatkowa. Każda z wyżej wymienionych sytuacji wiąże się z zastosowaniem przez organ podatkowy innych przepisów postępowania stawiające inne wymogi prawne. Wydanie przez organ podatkowy decyzji wiąże się z zebraniem dowodów na okoliczności mające istotne znaczenie dla merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy i ich oceną, której organ dokonuje w uzasadnieniu decyzji, która nadto musi odpowiadać wymogom wskazanym w art. 210 O.p. W tym stanie rzeczy z uwagi na wyżej opisane wadliwości zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, których wystąpienie miało wpływ na wynik sprawy, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. orzekł jak w sentencji. O niewykonywaniu zaskarżonej decyzji orzeczono na podstawie art. 152 P.p.s.a. O zwrocie kosztów postępowania sądowego w kwocie [...] zł (uiszczony wpis stosunkowy od skargi) na rzecz Skarżących orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło