I SA/Sz 450/20

WyrokWSA w Szczecinie2020-10-08

Skład orzekający: Alicja Polańska, Jolanta Kwiecińska, Joanna Wojciechowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy prawidłowo wydał decyzję o zabezpieczeniu zobowiązania podatkowego w podatku VAT przed wydaniem decyzji wymiarowej, opierając się na uzasadnionej obawie niewykonania tego zobowiązania?
Ratio decidendi
Organ podatkowy prawidłowo wydał decyzję o zabezpieczeniu zobowiązania podatkowego, ponieważ zgromadzony materiał dowodowy uprawdopodobnił istnienie uzasadnionej obawy niewykonania tego zobowiązania. Sytuacja majątkowa spółki, brak majątku na zabezpieczenie, pogarszająca się kondycja finansowa, brak złożonych sprawozdań, wyprowadzanie środków finansowych oraz działania kuratora zmierzające do likwidacji spółki, uzasadniały zastosowanie instytucji zabezpieczenia. Postępowanie w przedmiocie zabezpieczenia ma na celu jedynie zagwarantowanie środków na zaspokojenie należności, których wysokość nie jest jeszcze ostatecznie ustalona, a nie samo wymierzenie podatku.
Stan faktyczny
Spółka została objęta kontrolą celno-skarbową w zakresie rzetelności deklarowanych podstaw opodatkowania oraz prawidłowości obliczania i wpłacania podatku VAT za okres od czerwca do grudnia 2015 r. Organ I instancji zakwestionował faktury wystawione przez spółkę na rzecz firmy EEFP oraz faktury za nabycie robot budowlanych od powiązanych firm P i PP, uznając, że nie dokumentują one rzeczywistych transakcji. W związku z uzasadnioną obawą niewykonania zobowiązania podatkowego, organ I instancji wydał decyzję o zabezpieczeniu przybliżonej kwoty zobowiązania podatkowego i odsetek na majątku spółki. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając m.in. błąd w ustaleniach faktycznych i naruszenie przepisów proceduralnych.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alicja Polańska Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Kwiecińska Sędzia WSA Joanna Wojciechowska (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy [...] po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 8 października 2020 r. sprawy ze skargi [...] na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] marca 2020 r. nr [...] w przedmiocie określenia przybliżonej kwoty zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za okresy od czerwca do grudnia 2015 r. wraz z odsetkami za zwłokę oraz zabezpieczenie na majątku spółki przybliżonej kwoty zobowiązania w tym podatku wraz z odsetkami za zwłokę. oddala skargę. Naczelnik Z. Urzędu Celno - Skarbowego w S. wszczął wobec M. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w S. (dalej: "spółka", "podatnik", "skarżąca") kontrolę celno – skarbową w zakresie rzetelności deklarowanych podstaw opodatkowania oraz prawidłowości obliczania i wpłacania podatku od towarów i usług za okres od [...] czerwca 2015 r. do [...] grudnia 2015 r. W toku kontroli celno-skarbowej ustalono, że w okresie od czerwca do grudnia 2015 r. spółka w rejestrach sprzedaży, prowadzonych dla potrzeb podatku od towarów i usług ("podatek VAT") zaewidencjonowała faktury wystawione na rzecz E. E. F. P. Spółka z o.o., z siedzibą w S. (dalej: "firma EEFP"), na łączną wartość netto [...] zł (podatek VAT w kwocie [...]zł), które organ zakwestionował. Naczelnik Z. Urzędu Celno-Skarbowego decyzją z dnia [...] grudnia 2019 r. nr [...], na podstawie art. 80 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2019 r. poz. 768 z późn. zm.) dalej: "ustawa o KAS", art. 33 § 1, § 2 pkt 2, § 3, § 4 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r. poz. 900 z późn. zm.), dalej "o.p.", oraz art. 108 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2018 r. poz. 2174 ze zm.), dalej: "u.p.t.u.", określił spółce: 1) za czerwiec 2015 r.: - przybliżoną kwotę podatku do zapłaty na podstawie art.108 u.p.t.u. w wysokości [...] zł, - kwotę odsetek za zwłokę w wysokości [...] zł należnych od nieuregulowanego zobowiązania na dzień wydania niniejszej decyzji, 2) za lipiec 2015 r.: - przybliżoną kwotę zobowiązania podatkowego w podatku VAT w wysokości [...] zł, - przybliżona kwotę podatku do zapłaty na podstawie art. 108 u.p.t.u. w wysokości [...] zł, - kwotę odsetek za zwłokę w wysokości [...] zł, należnych od nieuregulowanego zobowiązania na dzień wydania niniejszej decyzji, 3) za sierpień 2015 r.: - przybliżoną kwotę zobowiązania podatkowego w podatku VAT w wysokości [...] zł, - kwotę odsetek za zwłokę w wysokości [...] zł, należnych od nieuregulowanego zobowiązania na dzień wydania niniejszej decyzji, 4) za wrzesień 2015 r.: - przybliżoną kwotę zobowiązania podatkowego w podatku VAT w wysokości [...] zł, - przybliżoną kwotę podatku za zapłaty na podstawie art. 108 u.p.t.u. w wysokości [...] zł, - kwotę odsetek za zwłokę w wysokości [...] zł, należnych od nieuregulowanego zobowiązania na dzień wydania niniejszej decyzji, 5) za październik 2015 r.: - przybliżoną kwotę zobowiązania podatkowego w podatku VAT w wysokości [...] zł, - przybliżoną kwotę podatku do zapłaty na podstawie art. 108 u.p.t.u. w wysokości [...] zł, - kwotę odsetek za zwłokę w wysokości [...] zł, należnych od nieuregulowanego zobowiązania na dzień wydania niniejszej decyzji, 6) za listopad 2015 r.: - przybliżoną kwotę zobowiązania podatkowego w podatku VAT w wysokości [...] zł, - przybliżoną kwotę podatku do zapłaty na podstawie art. 108 u.p.t.u. w wysokości [...] zł, - kwotę odsetek za zwlokę w wysokości [...] zł, należnych od nieuregulowanego zobowiązania na dzień wydania niniejszej decyzji,, 7) za grudzień 2015 r.: - przybliżoną kwotę zobowiązania podatkowego w podatku VAT w wysokości [...] zł, - przybliżoną kwotę podatku do zapłaty na podstawie art. 108 u.p.t.u. w wysokości [...] zł, - kwotę odsetek za zwłokę w wysokości [...] zł, należnych od nieuregulowanego zobowiązania na dzień wydania niniejszej decyzji, oraz zabezpieczył nieuregulowaną kwotę zobowiązania podatkowego w podatku VAT za okres od czerwca do grudnia 2015 r. w łącznej kwocie [...]zł (po pomniejszeniu o dokonane wpłaty w łącznej kwocie [...]zł) i kwoty do zapłaty na podstawie art. 108 u.p.t.u. w łącznej przybliżonej wysokości [...] zł oraz odsetek za zwłokę należnych od ww. uszczupleń w łącznej kwocie [...]zł na majątku spółki, przed wydaniem decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego w zakresie podatku VAT za okres od lipca do grudnia 2015 r. oraz kwoty podatku do zapłaty na podstawie art. 108 u.p.t.u. za okres od czerwca do lipca 2015 r. i od września do grudnia 2015 r. Organ I instancji ustalił, że spółka została wpisana do Krajowego Rejestru Sądowego (dalej: "KRS") pod nr [...] i według stanu na dzień [...] sierpnia 2018 r., jako prezes zarządu figurował J. P. D., zaś P. P. D. posiadał [...] udziałów o łącznej wysokości [...] zł. W wyniku weryfikacji dokumentów, znajdujących się w aktach KRS ustalono, że znajduje się tam zawiadomienie z Krajowego Rejestru Karnego o skazaniu osoby - J. D., za przestępstwo z art. 300 § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny. Przepis ten znajduje się w rozdziale XXXIV K.k - "Przestępstwa przeciwko obrotowi gospodarczemu". Wobec powyższego, w świetle art. 18 § 2 ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (Dz.U. z 2017 poz. 1577 ze zm.) wpis w KRS, wskazujący jako prezesa zarządu J. P. D., był niedopuszczalny i podlegał wykreśleniu z urzędu. Organ I instancji wskazał, że postanowieniem z dnia [...] Sąd Rejonowy Szczecin-Centrum XIII Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego ustanowił dla spółki kuratora - w osobie radcy prawnego J. K.. Organ I instancji podał, że przeważającą działalność spółki stanowiła działalność w zakresie inżynierii i związane z nią doradztwo techniczne oraz działalność, w zakresie projektowania budowlanego, urbanistycznego, technologicznego. W okresie od czerwca do grudnia 2015 r. spółka była czynnym i zarejestrowanym podatnikiem podatku VAT. Organ I instancji wskazał, że w okresie od czerwca do grudnia 2015 r. spółka w rejestrach sprzedaży VAT zaewidencjonowała faktury wystawione na rzecz firmy EEFP na łączną wartość netto [...] zł i o wysokości podatku VAT - [...] zł. Organ I instancji ustalił, że zarówno spółka jako wystawca faktur VAT, jak i firma EEFP- jako wymieniony w tych fakturach nabywca, nie przedłożyły protokołów zdawczo - odbiorczych wykonanych robot, które stanowiły podstawę wystawienia faktur oraz innych dowodów potwierdzających wykonanie robot na rzecz firmy EEFP. Organ I instancji ustalił, że spółka w okresie kontrolowanym nie posiadała zaplecza technicznego ani osobowego do wykonywania usług budowlanych, dokonując zakupu usług budowlanych u podwykonawców. Głównymi wykonawcami prac budowlanych zakupionych przez spółkę w ww. okresie były P. Spółka z o.o., z siedzibą w S. (dalej: "firma P"), i P. P. Spółka z o.o. z siedzibą w S. (dalej: "firma PP"), które były powiązane osobowo z podatnikiem. W okresie objętym kontrolą J. D. - prezes zarządu Spółki - był jednocześnie prezesem zarządu obu ww. firm. Natomiast P. D. (brat J. D.) posiadał w firmie P 80% udziałów, zaś w spółce 90 % udziałów. Organ I instancji wskazał, że w okresie objętym kontrolą spółka w rejestrach zakupu VAT zaewidencjonowała faktury za nabycie robot budowlanych od ww. podmiotów powiązanych osobowo, tj.: 1) firmy P w łącznej kwocie netto [...] zł (podatek VAT w kwocie [...]zł) w rozliczeniu od czerwca do listopada 2015 r., 2) firmy PP w łącznej kwocie netto [...] zł (podatek VAT w kwocie [...]zł), w rozliczeniu za grudzień 2015 r. Organ I instancji ustalił, że z treści faktur wystawionych przez ww. firmy wynikało, że jako formę zapłaty wskazano: "gotówka/przelew", nie wskazano natomiast daty i terminu zapłaty. Ponadto z treści faktur nie wynikało, jakie prace zostały wykonane, jakich inwestycji dotyczyły, co uniemożliwia przyporządkowanie ich wykonania do kolejnych etapów i rodzajów prac budowlanych wskazanych w ofertach i umowach zawartych przez spółkę z firmą EEFP. Żadna z ww. firm nie przedłożyła protokołów odbioru robot, na podstawie których zostały wystawione ww. faktury. Na podstawie ww. ustaleń, organ I instancji wskazał, że spółka w złożonych deklaracjach VAT-7 dla potrzeb podatku VAT za okres od czerwca do grudnia 2015 r., zawyżyła podatek naliczony o łączną kwotę [...]zł, zaś faktury wystawione przez spółkę na rzecz firmy EEFP na łączną kwotę podatku [...] zł, nie dokumentują rzeczywistych transakcji sprzedaży pomiędzy podmiotami wskazanymi na fakturze. Organ I instancji doszedł do przekonania, że w przedmiotowej sprawie zaistniała uzasadniona obawa niewykonania zobowiązania podatkowego ustalonego w toku kontroli celno - skarbowej za przedmiotowy okres oraz przybliżonej kwoty do zapłaty na podstawie art. 108 u.p.t.u. Organ I instancji swoją ocenę oparł m.in. na tym, że spółka nie posiada majątku trwałego, w tym majątku, na którym można ustanowić hipotekę przymusową lub zastaw skarbowy; spółka nie złożyła, zarówno do Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w S., jak i do KRS, sprawozdania finansowego za 2018 r. Organ I instancji przeprowadził analizę sytuacji finansowej spółki za lata 2015 – 2018, która wskazała na tendencję malejącą (aż do [...] zł) wartości sprzedaży i nabyć towarów i usług, już od września 2018 r. W 2019 r. spółka złożyła pliki JPK VAT, wykazując wartości zerowe zakupu i sprzedaży, co zdaniem organu, świadczyło o wygaszaniu działalności przez spółkę. Ponadto do 2017 r. spółka wykazywała zwiększającą się stratę i nie wykazywała podatku dochodowego od osób prawnych. Organ I instancji przedstawił wskaźniki rentowności działalności spółki, które były znikome i nie gwarantowały spłaty należności. Analiza wskaźników ekonomicznych spółki wykazała, że nie posiadała ona równowagi finansowej, płynności szybkiej, ani płynności pieniężnej, a zatem nie była w stanie na czas regulować bieżących zobowiązań. Organ I instancji przeprowadził również analizę operacji na rachunku bankowym spółki i stwierdził, że z niego dokonywano przelewów środków na rachunek udziałowca spółki - P. D., który następnie dokonywał przelewów na rachunek M. S., która nie miała związków ze spółką. W ocenie organu I instancji, świadczyło to o wyprowadzaniu środków finansowych ze spółki. Organ I instancji uznał też, że podjęcie działań prze kuratora zmierzających do likwidacji spółki świadczyło braku możliwości wykonania przez spółkę dobrowolnie zobowiązań podatkowych, zaś brak zabezpieczenia należności mógłby utrudnić jej egzekucję. Spółka złożyła odwołanie od ww. decyzji i zarzuciła organowi naruszenie: 1. art. 187 § 1, art. 191 o.p. w zw. z art. 94 ust. 1 pkt 2 ustawy o KAS, przez niewyczerpujące zebranie materiału dowodowego, w szczególności nieprzeprowadzenie dowodów określonych w odwołaniu oraz ustalenie stanu faktycznego w sposób sprzeczny z treścią materiału dowodowego; 2. art. 193 § 1 o.p. w zw. z art. 94 ust. 1 pkt 2 ustawy o KAS, przez uznanie innego stanu faktycznego niż wynikający z ksiąg podatkowanych spółki, mimo, że nie stwierdzono aby księgi były prowadzone nierzetelnie lub wadliwie oraz pominięcie, że księgi podatkowe stanowiły dowód tego, że podatek naliczony i należny był deklarowany w prawidłowej wysokości; 3. art. 198 § 1 o.p. w zw. z art. 94 ust. 1 pkt 2 ustawy o KAS, przez nieprzeprowadzenie dowodu z oględzin nieruchomości, na której miały być wykonywane roboty budowlane na rzecz inwestora firmy EEFP; 4. art. 86 ust. 1 u.p.t.u., przez jego niewłaściwe zastosowanie i nie wskazanie, że przepis ten stanowił podstawę prawną wydania decyzji; 5. art. 80 ust. 1 u.p.t.u. i art. 33 § 1 o.p., przez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, że warunkiem zastosowania zabezpieczenia nie jest istnienie zobowiązania podatkowego i dokonanie zabezpieczenia nieistniejącego zobowiązania podatkowego. Spółka złożyła również wnioski dowodowe i wniosła o zwrócenie się do B. , B. T. sp. z o. o., ZUS, Ł. F., Sądu Okręgowego w S. o wymienione we wniosku dokumenty. Ponadto wniósł o przesłuchanie w charakterze świadków wszystkich osób wskazanych, jako realizujące prace budowlane oraz o przeprowadzenie oględzin z nieruchomość, na której miała być realizowana inwestycja firmy EEFP. Postanowieniem z dnia [...] marca 2020 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej na podstawie art. 216 §1 oraz art. 188 o.p., odmówił przeprowadzenia wnioskowanych dowodów. Organ wskazał, że przedmiotem postępowania jest kwestia zabezpieczenia przyszłych przewidywanych zobowiązań podatkowych, a nie określenie ich wysokości. Zdaniem organu, dowody wnioskowane przez stronę dotyczą wyłącznie kwestii wymiaru przyszłych zobowiązań podatkowych, a nie okoliczności dotyczących istnienia (bądź braku) uzasadnionej obawy, że zobowiązanie podatkowe nie zostanie wykonane. W ocenie organu, materiał dowodowy zebrany w sprawie jest jednoznaczny i uprawdopodobnia obawę niewykonania przez spółkę przyszłego zobowiązania w podatku VAT. Organ odwoławczy wydał w dniu [...] marca 2020 r. decyzję nr [...], w której utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Organ odwoławczy przywołał treść art. 33 § 1, § 2 pkt 2, § 3, § 4 pkt 2 o.p. i wskazał, że zabezpieczenie wykonania zobowiązania podatkowego służy ochronie interesów wierzyciela podatkowego. Celem tego zabezpieczenia jest nie tyle pobór podatku, ile zagwarantowanie środków finansowych na zaspokojenie zobowiązań podatkowych. Zabezpieczenie takie nie jest formą wykonania zobowiązania podatkowego, zwiększa jedynie gwarancje, że zobowiązanie podatkowe zostanie w przyszłości wykonane. W ocenie organu odwoławczego, zebrany w sprawie materiał dowodowy uprawdopodabniał istnienie zobowiązania w podatku VAT oszacowanego w sposób przybliżony. Organ odwoławczy wskazał, że w sposób szczegółowy jego kwota zostanie określona w postępowaniu podatkowym (wymiarowym). Organ odwoławczy podał, że istnienie uzasadnionej obawy, iż zobowiązanie podatkowe niezostanie wykonane przez spółkę, uzasadnione było tym, że: - spółka nie majątku, na którym możliwe byłoby ustanowienie hipotekę przymusową lub zastaw skarbowy; - spółka jest w złej sytuacji ekonomicznej, którą opisano w decyzji; - kuratora spółki podjął działania, zmierzające do jej likwidacji. W ocenie organu odwoławczego, materiał dowodowy sprawy został zgromadzony rzetelnie i skrupulatnie, w stopniu pozwalającym na obiektywne oraz prawidłowe wydanie rozstrzygnięcia w postępowaniu - dokonane na podstawie całokształtu tego materiału, a tym samym nie doszło do naruszenia art. 187 § 1 i art. 191 o.p. Spółka złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie na powyższą decyzję i wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji. Zarzuciła organowi: 1. błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu wbrew zgromadzonemu w sprawie materiałowi dowodowemu, że transakcje między kontrolowaną spółką a firmą EEFP oraz między kontrolowaną spółką, a firmami P i PP, nie odzwierciedlały rzeczywistych zdarzeń gospodarczych i w konsekwencji naruszenie art. 108 ust. 1 i ust. 2 u.p.t.u., przez jego zastosowanie, mimo braku podstaw faktycznych do zastosowania przepisu; 2. naruszenie art. 33 ust. 1 o.p., przez utrzymanie decyzji o zabezpieczeniu mimo braku w zgromadzonym materiale dowodowym podstaw faktycznych do przyjęcia, że w ogóle istnieje nieuregulowane zobowiązanie podatkowe; 3. naruszenie art. 187 § 1, art. 191 o.p. w zw. z art. 94 ust. 1 pkt 2 ustawy o KAS, przez ustalenie stanu faktycznego w sposób sprzeczny z treścią materiału dowodowego; 4. naruszenie art. 193 § 1 o.p. w zw. z art. 94 ust. 1 pkt 2 ustawy o KAS, przez uznanie innego stanu faktycznego niż wynikający z ksiąg podatkowanych Spółki, mimo, że nie stwierdzono aby księgi były prowadzone nierzetelnie lub wadliwie oraz pominięcie, że księgi podatkowe stanowiły dowód tego, że podatek naliczony i należny był deklarowany w prawidłowej wysokości; 5. naruszenie art. 198 § 1 o.p. w zw. z art. 94 ust. 1 pkt 2 ustawy o KAS, przez nieprzeprowadzenie dowodu z oględzin nieruchomości, na której miały być wykonywane roboty budowlane na rzecz inwestora EEFP; 6. naruszenie art. 86 ust. 1 u.p.t.u., przez jego niewłaściwe zastosowanie i nie wskazanie, że przepis ten stanowił podstawę prawną wydania decyzji. W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej oddalenie oraz podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje: Spór w sprawie dotyczy zasadności wydania zaskarżonej decyzji przez organ podatkowy. W ocenie skarżącej, nie istnieje zobowiązanie podatkowe w podatku VAT za przedmiotowe okresy w kwocie wyższej niż wykazana w deklaracjach podatkowych. Zobowiązanie podatkowe zostało prawidłowo wykazane i rozliczone przez spółkę. Ponadto spółka zaprzeczyła, że sporne transakcje nie odzwierciedlały rzeczywistych zdarzeń gospodarczych. Zgodnie z art. 33 § 1 o.p., zobowiązanie podatkowe przed terminem płatności może być zabezpieczone na majątku podatnika (...), jeżeli zachodzi uzasadniona obawa, że nie zostanie ono wykonane, a w szczególności gdy podatnik trwale nie uiszcza wymagalnych zobowiązań o charakterze publicznoprawnym lub dokonuje czynności polegających na zbywaniu majątku, które mogą utrudnić lub udaremnić egzekucję (...). W myśl art. 33 § 2 o.p., zabezpieczenia w okolicznościach wymienionych w § 1 można dokonać również w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej lub kontroli celno-skarbowej podatkowej, przed wydaniem decyzji: 1) ustalającej wysokość zobowiązania podatkowego; 2) określającej wysokość zobowiązania podatkowego; 3) określającej wysokość zwrotu podatku. Na podstawie art. 33 § 3 o.p., w przypadku, o którym mowa w § 2 pkt 2, zabezpieczeniu, z zastrzeżeniem art. 54 § 1 pkt 1, podlega również kwota odsetek za zwłokę należnych od zobowiązania na dzień wydania decyzji o zabezpieczeniu. W myśl art. 33 § 4 o.p., w przypadku, o którym mowa w § 2, organ podatkowy na podstawie posiadanych danych co do wysokości podstawy opodatkowania określa w decyzji o zabezpieczeniu: 1) przybliżoną kwotę zobowiązania podatkowego, jeżeli zabezpieczenie następuje przed wydaniem decyzji, o której mowa w § 2 pkt 1; 2) przybliżoną kwotę zobowiązania podatkowego oraz kwotę odsetek za zwłokę należnych od tego zobowiązania na dzień wydania decyzji o zabezpieczeniu, jeżeli zabezpieczenie następuje przed wydaniem decyzji, o której mowa w § 2 pkt 2. Z powyższego wynika, że przesłanką wydania decyzji o zabezpieczeniu zobowiązania podatkowego na majątku podatnika jest przede wszystkim istnienie uzasadnionej obawy, że zobowiązanie podatkowe nie zostanie wykonane. Ustawodawca nie zdefiniował pojęcia "uzasadnionej obawy", wskazał jednak przykładowo dwa przypadki, które mogą uzasadniać taką obawę. Są to mianowicie sytuacje, gdy podatnik nie uiszcza wymagalnych zobowiązań o charakterze publicznoprawnym lub dokonuje czynności polegających na zbywaniu majątku, które mogą utrudnić lub udaremnić egzekucję. Użyty w art. 33 § 1 o.p. zwrot "w szczególności" wskazuje, że wymienione w nim przypadki uzasadniające obawę nie wykonania zobowiązania podatkowego, nie stanowią katalogu zamkniętego. To oznacza, że organ podatkowy może wskazać także na inne okoliczności uzasadniające istnienie obawy niewykonania zobowiązania podatkowego. W pierwszej kolejności, niezbędne było zatem ustalenie, czy organy podatkowe wykazały w sposób przekonujący, że w odniesieniu do sytuacji majątkowej skarżącej zachodzi uzasadniona obawa, że przedmiotowe zobowiązanie podatkowe nie zostanie wykonane. W okoliczności faktycznych rozpoznawanej sprawy Sąd uznał, że zasadnie organ odwoławczy stwierdził, iż zgromadzony materiał dowodowy dawał podstawę do przyjęcia, że wystąpiły podstawy do wydania decyzji o zabezpieczeniu. W sprawie została uprawdopodobniona przybliżona wysokość zobowiązania podatkowego. Sytuacja majątkowa skarżącej świadczyła także o tym, że nie dysponuje ona odpowiednimi aktywami do uiszczenia podatku. Skarżąca nie posiada majątku, na którym możliwe byłoby ustanowienie hipoteki przymusowej lub zastawu skarbowego. Sytuacja finansowa spółki w okresie przed wydaniem decyzji ulegała stałemu pogorszeniu. Skarżąca nie złożyła sprawozdania za 2018 r. i 2019 r., zaistniały także sytuacje wskazujące na wyprowadzanie środków finansowych z rachunku spółki. Ponadto kurator spółki podjął działania, zmierzające do jej likwidacji. Wskazać należy, że decyzja w przedmiocie zabezpieczenia zobowiązania podatkowego wydawana jest przed wydaniem decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego i ma na celu jedynie zabezpieczenie wykonania tego zobowiązania, a nie wymierzenie należnego podatku. Kwestie związane z wymiarem podatku nie mogą być przedmiotem szczegółowej analizy w postępowaniu dotyczącym zabezpieczenia zobowiązania. Celem zabezpieczenia, dokonywanego przed wydaniem decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego, jest stwierdzenie istnienia przesłanek uzasadniających to zabezpieczenie. Określenie w decyzji o zabezpieczeniu przybliżonej kwoty zobowiązania podatkowego ma charakter informacyjny w tym znaczeniu, że wskazuje kwotę podlegającą zabezpieczeniu na majątku podatnika. Nie oznacza to jednak, iż jest to kwota rzeczywiście obciążającego podatnika zobowiązania, podlegającego wpłacie do budżetu państwa, ponieważ te kwotę określa decyzja wymiarowa, na którą będzie przysługiwał odrębny środek zaskarżenia. Ocena dowodów stanowiących podstawę przyszłych merytorycznych rozstrzygnięć dotyczących, m.in. wysokości zobowiązania podatkowego, jak wskazano już we wcześniejszych rozważaniach, wykracza poza przedmiot decyzji zabezpieczającej i zakres tego postępowania (por. wyrok NSA z dnia 10 czerwca 2011 r., sygn. akt I GSK 397/10). Zabezpieczenie określone w art. 33 o.p. jest instytucją, której istotą i zasadniczym celem jest zagwarantowanie środków na zaspokojenie należności podatkowych, których wysokość nie jest jeszcze znana na tym etapie, a więc przed definitywnym określeniem wysokości należności publicznoprawnych (por. wyroki NSA z dnia 1 sierpnia 2013 r., sygn. akt I FSK 1261/12; z dnia 23 sierpnia 2016 r., sygn. akt. I FSK 895/16; z dnia 13 marca 2019 r., sygn. II FSK 922/17). W ocenie Sądu, organy nie naruszyły przepisów postępowania (art. 187 § 1, art. 191 o.p.). Organy prawidłowo zebrały materiał dowodowy i dokonały jego oceny. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji zawierało ustalenia faktyczne, wskazanie właściwych przepisów i wyjaśnienie ich stosowania oraz powołanie się na określone okoliczności. Podkreślić należy raz jeszcze, że przedmiotem niniejszego postępowania jest kwestia zabezpieczenia przyszłych przewidywanych zobowiązań podatkowych, a nie określenie ich wysokości. Sąd podzielił zatem stanowisko organu odwoławczego, że dowody wnioskowane przez stronę dotyczyły wyłącznie kwestii wymiaru przyszłych zobowiązań podatkowych, a nie okoliczności dotyczących istnienia (bądź braku) uzasadnionej obawy, że zobowiązanie podatkowe nie zostanie wykonane. Okoliczności powoływane przez skarżącą mogą mieć znaczenie dopiero w postępowaniu wymiarowym. Kwestia rzetelności i sposób prowadzenia ksiąg rachunkowych również zostanie poddana ocenie w postępowaniu wymiarowym. Nieuzasadniony był także zarzut naruszenia przez organ art. 86 i 108 u.p.t.u., gdyż określenie przyszłego zobowiązania podatkowego w konkretnej wysokości będzie przedmiotem rozpoznania w postępowaniu wymiarowym. W postepowaniu zabezpieczającym organ ma obowiązek jedynie uprawdopodobnić wystąpienie przyszłego zobowiązania podatkowego w przybliżonej kwocie. Przywołane orzeczenia dostępne są na www.orzeczenia.nsa.gov.pl. Mając na uwadze powyższe rozważania Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.), skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło