I SA/Sz 470/18

WyrokWSA w Szczecinie2019-02-14

Skład orzekający: Jolanta Kwiecińska, Marzena Kowalewska, Bolesław Stachura

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy dotacja udzielona z budżetu jednostki samorządu terytorialnego na realizację zadania publicznego, której wydatki zostały poniesione (zaciągnięte zobowiązania) w terminie realizacji zadania, ale zapłacone po jego zakończeniu, może być uznana za wykorzystaną w terminie, a tym samym nie podlegać zwrotowi wraz z odsetkami?
Ratio decidendi
Dotacja udzielona z budżetu jednostki samorządu terytorialnego na realizację zadania publicznego jest wykorzystana w terminie, jeśli zobowiązania do zapłaty za usługi wykonane w trakcie realizacji zadania zostały zaciągnięte w tym terminie, nawet jeśli faktyczna zapłata nastąpiła po jego zakończeniu. Zwrot "w szczególności przez zapłatę" w art. 251 ust. 4 u.f.p. dopuszcza taką interpretację, a orzecznictwo NSA potwierdza, że wykorzystanie dotacji nie jest równoznaczne wyłącznie z zapłatą.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującej w mocy decyzję Burmistrza nakazującą zwrot dotacji przyznanej na realizację zadania publicznego. Organ I instancji zakwestionował część wydatków jako niezgodne z przeznaczeniem lub opłacone po terminie realizacji zadania. Klub, beneficjent dotacji, odwołał się, zarzucając błędną wykładnię przepisów dotyczących wykorzystania dotacji i sposobu jej rozliczenia. Skarżący podniósł, że zobowiązania zaciągnięte w trakcie realizacji zadania, a zapłacone po jego zakończeniu, powinny zostać uwzględnione jako wydatki związane z realizacją zadania.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego i zasądził od Kolegium na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Kwiecińska Sędziowie Sędzia WSA Marzena Kowalewska (spr.) Sędzia WSA Bolesław Stachura Protokolant starszy sekretarz sądowy Beata Radomska po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu [...] r. sprawy ze skargi M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] kwietnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem i niewykorzystanej dotacji na realizację zadania w okresie od [...] r. do [...] r. wraz z odsetkami za zwłokę 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz strony skarżącej M. kwotę [...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpoznaniu odwołania [...]" D. (dalej: "Klub") od decyzji Burmistrza D. z dnia [...] roku [...] w sprawie zwrotu dotacji przyznanej na podstawie umowy [...] (dalej: "umowa") zawartej pomiędzy Gminą D. a [...] na realizację zadania "[...] w okresie od 1 stycznia do [...] r. orzekło: - o uchyleniu decyzji w części określającej datę początkową naliczania odsetek dotyczących niewykorzystania dotacji w okresie realizacji zadania na [...] r. i ustaliło w to miejsce datę początkową naliczania odsetek na [...] r. - w pozostałej części utrzymało skarżoną decyzję w mocy. Decyzja Kolegium zapadła w następującym stanie faktycznym sprawy: Organ I instancji, po ponownym rozpatrzeniu sprawy i uzupełnieniu postępowania dowodowego, nakazał stronie zwrot przedmiotowej dotacji w łącznej kwocie [...]zł z tytułu: a) wykorzystania dotacji niezgodnie z przeznaczeniem w kwocie [...]zł. wraz z odsetkami liczonymi jak dla zaległości podatkowych od dnia przekazania dotacji z budżetu gminy D. tj. od [...] r. do dnia zwrotu dotacji; b) niewykorzystania dotacji w okresie realizacji zadania w kwocie [...]zł wraz z odsetkami od [...] r. do dnia zwrotu dotacji; c) niewykorzystania dotacji wynikającej z niewydatkowania uzyskanych przychodów w kwocie [...]zł wraz z odsetkami liczonymi jak dla zaległości podatkowych od [...] r. do dnia zwrotu dotacji. [...] r. została podpisana umowa [...] pomiędzy Gminą a Klubem na realizację zadania "[...]" w okresie od 1 stycznia do [...] r., w ramach której Gmina zobowiązała się dofinansować kwotą [...]zł realizację powyższego zadania. [...] r., tj. po terminie, [...] złożył sprawozdanie, wykazując w pełni realizację dofinansowanego zadania. W toku przeprowadzonej szczegółowej kontroli stwierdzono, że Klub faktycznie na realizację zadania wydatkował kwotę [...]zł w tym z dotacji [...] zł, co stanowiło [...] % udziału dotacji w realizacji zadania. Wynika z tego, że z realizacji umowy Klub zobowiązany jest zwrócić dotację w wysokości [...] zł. oraz niewykorzystane dochody w kwocie [...]zł. Organ nadmienił, iż w toku szczegółowej weryfikacji przedłożonych do kontroli dokumentów z realizacji zadania, stwierdzono w nich wydatki, których nie można było powiązać z działaniami związanymi wynikającymi z kosztorysu stanowiącego integralną część umowy. Organ ujął w tabeli wydatki, które jego zdaniem nie mogły być uwzględnione w rozliczeniu przyznanej dotacji, uzasadniając, z jakich przyczyn zakwestionował określone wydatki. Powyższe rozważania doprowadziły organ do konkluzji, że z kwoty [...]zł wyłączonych wydatków ze względu na brak powiązania wydatku z realizacją zadania, kwota [...]zł stanowi wyłączone z realizacji wydatki finansowane ze środków z dotacji, a kwota [...]zł finansowane ze środków własnych Klubu. Organ ustalił ponadto, że z przedłożonych przez Klub dokumentów nie wynikało, aby wydatki zostały opłacone w terminie realizacji zadania. a daty zapłaty ujęte w sprawozdaniu z realizacji zadania nie pokrywają się z datami zawartymi w "Zestawieniu płatności zg. z wydatkami 1 półrocze 2015". Przyjęto jednak, że Zestawienie jest zgodne ze stanem faktycznymi, gdyż zawierało daty wraz ze wskazaniem, w ramach jakich zaliczek pobranych z rachunku bankowego rozliczono poszczególne wypłaty i które były zgodne z zapisami w wyciągach bankowych. W oparciu o powyższe wyliczono, że po wyłączeniu wydatków wykluczonych Klub w okresie realizacji zadania nie wydatkował (nie opłacił w czasie trwania realizacji zadania) rachunków na łączną kwotę [...]zł., w tym [...] zł ze środków z dotacji oraz [...] zł ze środków własnych Klubu. Kwota [...]zł stanowi niewykorzystaną w czasie realizacji zadania kwotę dotacji, która podlega zwrotowi do budżetu jednostki samorządu terytorialnego zgodnie z art. 251 ust. 1 ustawy dnia [...] r. o finansach publicznych (Dz.U.2016.1870 ze zm.; dalej: ".u.f.p."). Organ I instancji dostrzegł, że Klub nie wykazał w sprawozdaniu z realizacji zadania żadnych dochodów. Tymczasem z rejestru VAT oraz wystawionych faktur wynika, że dochody związane z realizacją zadania wyniosły [...] zł, netto. Organ dokonał również oceny wydatków związanych z opłatą za kurs trenerski i wydanie dyplomu, uznając go za wydatek niekwalifikujący się jako wydatek związany z realizacją zadania. Podobnie zakwestionowano składki ZUS od pracodawcy oraz opłatę bankową. W odwołaniu od decyzji organu I instancji Klub wskazał w szczególności, że organ nieprawidłowo zastosował art. 252 ust. 3 i art. 251 ust.1 u.f.p. Organ zastosował art. 252 ust.1 u.f.p. również do dotacji niewykorzystanej w terminie, w sytuacji gdy kwestię tę reguluje art. 251 ustawy. Nie zostało też kompleksowo rozważone zasadnicze zagadnienie, jakim jest zrealizowanie celu, dla którego została przyznana dotacja. Kolegium za niezrozumiały uznało zarzut niepoczynienia przez organ administracji ustaleń co do tego, jaki był cel dotacji i jakie zadania mogły być finansowane, a jakie nie. S. cel dotacji został określony w zawartej pomiędzy beneficjentem a organem dotującym umowie, przy czym jak ustalono w jej treści (§ 1 pkt 1), zadanie publiczne zostało szczegółowo opisane w ofercie złożonej przez Klub (została ona włączona do treści umowy jako jej załącznik - § 1 pkt 4). W umowie określono też termin realizacji zadania oraz zasady rozliczenia dotacji, w ramach którego podmiot dotowany miał w szczególności przedłożyć sprawozdanie końcowe z wykonania zadania oraz ewentualne dodatkowe informacje i wyjaśnienia na żądanie zleceniodawcy (§ 10 pkt 3 i 7). Kolegium zwróciło uwagę, że rolą podmiotu dotowanego jest takie przedstawienie rozliczenia, aby jasno z niego wynikało, iż środki zostały wydatkowane na określony w umowie cel oraz w ustalonych w jej treści terminach. Organ ma natomiast obowiązek weryfikacji przedłożonej dokumentacji, a w razie powzięcia wątpliwości - po uzyskaniu wyjaśnień podmiotu dotowanego - ma obowiązek stwierdzenia, czy przedłożone dowody dają podstawy do przyjęcia, że środki zostały wydatkowane prawidłowo, tj. zgodnie z umową. W ocenie Kolegium ocenę wydatków, argumentację oraz wyliczenia zawarte w uzasadnieniu skarżonej decyzji należy uznać za wystarczającą. Organ jednoznacznie wskazał dokumenty przedłożone przez podmiot dotowany, które w jego ocenie nie mogą być zakwalifikowane jako mogące być pokrywanymi z dotacji w ramach przyjętego przez beneficjenta na mocy umowy zadania, szczegółowo określił wydatki, które zakwestionował, a także wskazał z jakich przyczyn stwierdził, iż nie mogą one zostać pokryte ze środków publicznych, a zatem podlegają zwrotowi wraz z odsetkami określonymi przez ustawodawcę. Przedstawione przez stronę dokumenty i powiązanie ich z określonymi w umowie wydatkami powinny były być jasne już na etapie przedłożenia rozliczenia dotacji. Całkowicie niezrozumiale jest zatem domaganie się przez stronę powołania w tym zakresie biegłego przez organ administracji, albowiem jeśli przedłożone rozliczenie nie było wystarczająco jasne - to na podmiocie dotowanym a nie na podmiocie dotującym leżało wykazanie prawidłowości wydatkowania środków. Kolegium nie stwierdziło, aby podmiot dotowany otrzymał środki w nadmiernej wysokości, natomiast zastrzeżenia mogły, a nawet powinny były wzbudzić poszczególne wydatki oraz ich terminy, a także dochody uzyskane z dysponowania środkami publicznymi i postępowanie z nimi. Organ zawarł w czytelnej formie tabelarycznej dowody płatności, które nie mogą być zakwalifikowane jako pokrywane z dotacji, a także wyraźnie wskazał, które z wydatków uznał za opłacone po terminie. Rzeczowa polemika Klubu ogranicza się w opinii Kolegium do enigmatycznego stwierdzenia, że trening też jest meczem, np. sparingowy. Tymczasem to nie organ rozliczający dotację ma dochodzić, w jaki sposób faktycznie zostały wydatkowane środki, lecz to podmiot zamierzający rozliczyć środki otrzymane na realizację zadania publicznego, winien odpowiednio udokumentować swoje działania w tym zakresie. Brak było również podstaw do ustalania, na co nie mogły być wydatkowane środki, ponieważ cel dotacji i szczegółowe cele środków ustalono w umowie pomiędzy stronami. Kolegium dostrzegło natomiast, że niewykorzystana do [...] r. dotacja powinna być zwrócona w terminie 15 dni od powyższej daty (§ 11 umowy). W konsekwencji odsetki powinny być naliczane nie jak przyjął organ od [...] r., lecz od dnia następnego, tj. od [...] r. Strona zaskarżyła rozstrzygnięcie Kolegium, zarzucając naruszenie: 1. Przepisów prawa materialnego tj. 60 pkt. 1 w zw. z art. 252 ust. 1 pkt. 1, 5 i 6 u.f.p. w zw. z § 11 ust. 1 umowy poprzez błędne zastosowanie i przyjęcie, iż miało miejsce niewykorzystanie dotacji w terminie, czego konsekwencją było niesłuszne orzeczenie obowiązku zwrotu części dotacji w sytuacji, gdy dotacja ta została wykorzystana zgodnie z umową; 2. Art. 251 ust. 4 u.f.p. poprzez niezastosowanie, co spowodowało nieuwzględnienie dokonanego przez stronę skarżącą sposobu wykorzystania dotacji w związku z realizacją zadania, dotyczącą płatności dokonanych po terminie w kwocie [...]zł z czego kwota [...]stanowiła środki dotacji, które zostały wykorzystane zgodnie z realizacją zadania. 3. art. 7, art. 77, art. 80 i art.107 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U.2017.1257 ze zm.; dalej: "k.p.a.") w zw. z art. 140 k.p.a. mających wpływ na wynik sprawy, poprzez niewyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności sprawy, w tym stanu faktycznego i prawnego, a także niewyjaśnienie podstaw decyzji, nieuwzględnienie przy podjęciu decyzji interesu społecznego oraz słusznego interesu obywateli, również w kontekście celu, na jaki została przyznana dotacja. 4. Przepisu postępowania, tj. art. 84 § 1 k.p.a., co miało istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez jego niezastosowanie a w konsekwencji uznanie, iż w sprawie nie zachodzi konieczność powołania biegłego celem wydania opinii w sprawie, pomimo wystąpienia na gruncie sprawy zagadnień wymagających wiadomości specjalnych. 5. Przepisów postępowania, tj. art. 8, art. 11 i art.107 § 3 k.p.c w zw. z art. 140 k.p.a., co miało istotny wpływ na wynik sprawy poprzez nienależyte uzasadnienie zaskarżonej decyzji z uwagi na zawarcie w nim zbyt ogólnych stwierdzeń, co uniemożliwia dokonanie kontroli zaskarżonej decyzji, w szczególności niewyjaśnienie dlaczego organ uznał, że dotacja została niewykorzystana w terminie oraz niewskazania podstaw prawnych do przyjęcia, iż dane wydatki są niekwalifikowalne. 6. Przepisu postępowania, tj. art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. przez jego niezastosowanie i nieuchylenie decyzji w całości, pomimo istnienia do tego przesłanek. W uzasadnieniu skargi jej zarzuty zostały uszczegółowione. Skarżący stwierdził, że zebrany w sprawie materiał dowodowy nie dawał podstaw do uznania, że dotacja została wykorzystana niezgodnie z przeznaczeniem. Ponadto zwrócił uwagę na orzecznictwo sądów, z którego wynika, że wykorzystanie dotacji nie jest równoznaczne z zapłatą za zadania. Zobowiązania, które zostały zaciągnięte w trakcie realizacji zadania na cele z nim związane, a zapłacone przez skarżącego po 30 czerwca 2015 r., winny zostać uwzględnione jako wydatki związane z realizacją zadania. Sam fakt dokonania płatności w późniejszym terminie, przy założeniu, że organ nie kwestionuje zaciągnięcia przez skarżącego zobowiązań na realizację zadania w kwocie [...]zł, które zostały zapłacone po [...] r., wskazuje, iż w zakresie tych płatności dotacja w kwocie [...]zł została wykorzystana prawidłowo. Zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej obowiązek dowodowy w sprawie spoczywa na organie a nie skarżącym, dlatego organ winien dopuścić dowód z opinii biegłego z dziedziny rachunkowości m.in. w celu oceny, które wydatki należy uznać za kwalifikowalne. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz decyzji poprzedzającej, a ponadto o wstrzymanie wykonania decyzji z uwagi na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody i trudnych do odwrócenia skutków. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie. Na rozprawie pełnomocnik skarżącego wskazał, że przedmiotem zaskarżenia jest ta część rozstrzygnięcia organu, która dotyczy niewykorzystania dotacji w okresie realizacji zadania tj. z uwagi na zapłatę należności po [...] r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje: Na wstępie Sąd wyjaśnia, iż zgodnie z art. 184 Konstytucji RP w związku z art. 1 ustawy z dnia [...] r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz.U. z 2018 r., poz. 2107 ze zm., dalej: p.u.s.a.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Innymi słowy, kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana jest pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności. Oznacza to, że kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy organ administracji nie naruszył prawa. Jednocześnie wyjaśnienia wymaga, że podstawowa zasada polskiego sądownictwa administracyjnego została określona w art. 1 p.u.s.a., zgodnie z którym sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę legalności działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Zasada, że sądy administracyjne dokonują kontroli działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, została również wyartykułowana w art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., dalej: "p.p.s.a."). Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną z zastrzeżeniem jej art. 57 a. W świetle art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd nie ma obowiązku, do badania tych zarzutów i wniosków, które nie mają znaczenia dla oceny legalności zaskarżonego aktu (tak: NSA w wyroku z dnia 11 października 2005 r., sygn. akt FSK 2326/04, wszystkie przywoływane w uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem orzeczenia.nsa.gov.pl., w skrócie: CBOSA). Orzekanie – na podstawie art. 135 p.p.s.a. – następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Z istoty bowiem kontroli wynika, że zasadność zaskarżonego rozstrzygnięcia podlega ocenie przy uwzględnieniu stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie jego podejmowania. Niezwiązanie zarzutami i wnioskami skargi oznacza, że sąd administracyjny bada w pełnym zakresie zgodność z prawem zaskarżonego aktu, czynności, czy bezczynności organu administracji publicznej. Z kolei z brzmienia art. 145 § 1 p.p.s.a. wynika, że w przypadku gdy Sąd stwierdzi, bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas – w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub części, albo stwierdza ich nieważność bądź też stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa. Przytoczona regulacja prawna nie pozostawia zatem wątpliwości co do tego, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Powołane regulacje określają podstawową funkcję sądownictwa administracyjnego i toczącego się przed nim postępowania, którą jest sprawowanie wymiaru sprawiedliwości poprzez działalność kontrolną nad wykonywaniem administracji publicznej. W ramach tej kontroli sąd administracyjny nie bada celowości, czy też słuszności zaskarżonej decyzji. Nie jest zatem władny oceniać takich okoliczności jak pokrzywdzenie strony decyzją wówczas, gdy wiąże się ona z negatywnymi skutkami dla niej, bowiem związany jest normą prawną odzwierciedlającą wolę ustawodawcy, wyrażoną w treści odpowiedniego przepisu prawa. Stąd zarzut nie uwzględnienia przez organ przy podjęciu decyzji interesu społecznego i słusznego interesu obywateli w kontekście celu na jaki została przyznana dotacja nie może odnieść zamierzonego skutku. Przeprowadzona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny kontrola legalności zaskarżonego rozstrzygnięcia we wskazanych ramach wykazała, że skarga zasługuje na uwzględnienie. Co do zasady rozpatrzenie zarzutów skargi należy rozpocząć od kwestii procesowych, albowiem prawidłowo ustalony stan faktyczny w oparciu o prawidłowo przeprowadzone postępowanie dowodowe i rozpatrzone dowody, a także w zgodzie z wymogami formalnymi daje dopiero podstawy do rozpatrzenia w sprawie prawidłowości zastosowania przepisów prawa materialnego. Jednakże mając na uwadze zarzuty skargi ukierunkowane na naruszenie prawa materialnego poprzez w pierwszej kolejności na jego błędną wykładnię czyni niezbędnym w pierwszej kolejności ustalenia treści normy prawnej aby oceniać prawidłowość jej zastosowania. W sprawie niniejszej niesporne jest, że [...]" D., działając na podstawie art. 16 ustawy z dnia [...] r. o działalności pożytku publicznego i wolontariacie (Dz.U. z 2010r., Nr 234, poz. 1536, dalej: "u.d.p.p."), w dniu [...] r. podpisało umowę z Gminą D. i przyjęło wsparcie od Gminy na wykonanie zadania publicznego w postaci upowszechnienia kultury fizycznej i sportu poprzez rozwój sportu kwalifikowanego w okresie od [...] r. do [...] r. Na wykonanie tego zadania Gmina udzieliła wsparcia tj. dotacji. Zadania zostały zorganizowane w przewidzianym umową terminie, zaś [...] należności (na łączną kwotę [...]zł z tego z dotacji [...] zł) za zrealizowane zadania zostały opłacone przez Klub ze środków pochodzących z dotacji po [...] r. Sporna jest więc kwestia, czy w świetle treści art. 251 ust. 3 i ust. 4 u.f.p., wobec zapłaty w [...] przypadkach po [...] r., można przyjąć, że dotacja została wykorzystana w terminie, czy też należy przyjąć, że nie została wykorzystana w terminie i podlega zwrotowi wraz z odsetkami. Wskazać zatem należy, że stosownie do art. 16 ust. 1 u.d.p.p. organizacje pozarządowe lub podmioty wymienione w art. 3 ust. 3 przyjmując zlecenie realizacji zadania publicznego w trybie określonym w art. 11 ust. 2, zobowiązują się do wykonania zadania publicznego w zakresie i na zasadach określonych w umowie, odpowiednio o wsparcie realizacji zadania publicznego lub o powierzenie realizacji zadania publicznego sporządzonej z uwzględnieniem art. 151 ust. 2 i art. 221 ust. 3 u.f.p. oraz przepisów ustawy, a organ administracji publicznej zobowiązuje się do przekazania na realizację zadania dotacji. W zawartej umowie strony określają m.in. termin wykorzystania dotacji, a także termin i sposób rozliczenia dotacji oraz termin zwrotu niewykorzystanej części dotacji, nie dłuższy niż terminy zwrotu dotacji określone w u.f.p. Z analizy treści przytoczonych przepisów wynika, że co do sposobu udzielenia i rozliczenia dotacji ustawa o działalności pożytku publicznego i wolontariacie odsyła do u.f.p. Z kolei w myśl art. 253 u.f.p., przepisów art. 251 i 252 nie stosuje się, jeżeli odrębne ustawy określają zasady i tryb zwrotu dotacji. Tymczasem w/w u.d.p.p. takich regulacji nie zawiera. Sąd wskazuje, że zgodnie z art. 251 ust. 4 u.f.p. "wykorzystanie dotacji następuje w szczególności przez zapłatę za zrealizowanie zadania, na które dotacja została udzielona, albo, w przypadku, gdy odrębne przepisy stanowią o sposobie udzielania i rozliczania dotacji, wykorzystanie dotacji następuje przez realizację celów wskazanych w tych przepisach." Dalej należy zauważyć, że w u.f.p. z 2009 r. mającej zastosowanie w sprawie niniejszej, odrębnie i inaczej niż to miało miejsce w u.f.p. z 2005 r., uregulowana jest kwestia wykorzystania dotacji udzielonej z budżetu państwa (art. 168 ust. 4 i 5 u.f.p.) i wykorzystania dotacji udzielonej z budżetu jednostek samorządu terytorialnego (art. 251 ust. 4 u.f.p.). Zgodnie z powołanym art. 168 ust. 4 u.f.p. dotacja udzielona z budżetu państwa zostaje wykorzystana przez zapłatę za zrealizowane zadania, na które była udzielona, zaś przekazanie dotacji na rachunek beneficjenta nie oznacza wykorzystania dotacji. Zgodnie natomiast z cytowanym art. 251 ust. 4 u.f.p. dotacja z budżetu samorządu terytorialnego zostaje wykorzystana w szczególności przez zapłatę, co oznacza, że zapłata za zrealizowanie zadania jest jednym ze sposobów wykorzystania dotacji. W ocenie Sądu, odmienna redakcja wymienionych przepisów nie może pozostawać bez wpływu na ich wykładnię. Skoro ustawodawca nadał im odmienną treść, to należy je wykładać zgodnie z ich brzmieniem i przyjąć, że zapłata za zadania nie jest jedyną formą wykorzystania dotacji udzielonej z budżetu samorządu terytorialnego. Wbrew stanowisku organu, treść art. 168 ust. 4 u.f.p. nie uzasadnia poglądu, że dotacje samorządowe mogą być wykorzystywane tylko przez zapłatę za zrealizowanie zadania, bowiem wykorzystanie tych dotacji regulowane jest odrębnie i inaczej w art. 251 ust. 4 u.f.p., nie zaś tak jak w art. 168 ust. 4 u.f.p. Mając na uwadze powyższe uregulowania, w ocenie Sądu, w przedstawionym stanie prawnym brak podstaw do uznania, że tylko zapłata za faktury oznacza wykorzystanie dotacji. Skoro zrealizowano w terminie zadanie publiczne, na które udzielona była dotacja i w tym terminie zaciągnięto zobowiązanie do zapłaty za usługi wykonane w trakcie realizacji zadania, to uznać należy, że dotacja została wykorzystana w terminie, a użyty w art. 251 ust. 4 u.f.p. zwrot "w szczególności" na interpretację taką pozwala. Problem rozliczenia dotacji, która została użyta na zrealizowane w terminie cele, ale wydatkowana na zapłatę już po upływie terminu realizacji zadania, był wielokrotnie przedmiotem rozważań w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego. W wyrokach z dnia 11 marca 2008 r. II GSK 437/07 i II GSK 440/07, z dnia 8 października 2008 r. II GSK 362/08 i II GSK 363/08 , w wyroku z dnia 14 lipca 2010 r. II GSK 706/09, które zapadły na gruncie art. 144 ust. 4 u.f.p. z 2005 r., o brzmieniu identycznym jak art. 251 ust. 4 u.f.p. z 2009 r., Naczelny Sąd Administracyjny konsekwentnie wypowiadał się za przyjęciem, iż "wykorzystanie dotacji" nie jest równoznaczne z zapłatą za zadania. Sąd w składzie orzekającym w sprawie niniejszej pogląd ten podziela. Zatem uznaje, że zarzut skargi jest usprawiedliwiony, a wykładnia art. 251 ust. 4 u.f.p. przyjęta przez organ, iż wykorzystanie dotacji, udzielonej z budżetu samorządu, następuje tylko przez zapłatę jest błędna. Tak zakreślone ramy prawne , jako że dotyczą dotacji celowej, wskazują, że dla oceny legalności wydanej decyzji konieczne jest odwołanie się do treści łączącego strony stosunku umownego oraz dokumentów poprzedzających umowę. Nie budzi przy tym wątpliwości, że łącząca w niniejszej sprawie strony umowa na wsparcie realizacji zadania publicznego – co jest bezsporne - z dnia 4 lutego 2015 r. obejmowała okres od dnia 1 stycznia 2015 r. do dnia 30 czerwca 2015 r. Klub zobowiązał się do wykonania zadania publicznego zgodnie z ofertą, zgodnie z jej celem i na warunkach określonych umową – co wynika z uzasadnienia decyzji. Jak słusznie wskazał organ powyższe regulacje umowne mają znaczenie przy ocenie prawidłowości wydatkowanych przez stronę skarżącą środków i jest wytyczną dla organów dotujących co do tego jakie dokumenty powinny stanowić podstawę tej oceny. W aktach administracyjnych brak jest jednak tak oferty jak i samej umowy na którą wskazują organy tj. z dnia [...] r. o nr [...] Mając powyższe na uwadze przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ uwzględni przedstawioną wykładnię art. 251 u.f.p. w zakresie wydatkowania dotacji przyznanej na rok od [...] r. do [...] r. na zrealizowane w tym okresie zadania a płatne po [...] r. Za niezasadny zaś uznać należy zarzut skargi naruszenia art. 84 k.p.a. poprzez niepowołanie biegłego albowiem po pierwsze dowód z opinii biegłego dotyczy okoliczności faktycznych a nie prawa, a po drugie wykładni przepisów i ich zastosowania dokonują organy podatkowe, które to działanie podlega kontroli sądowoadministracyjnej, co ma miejsce w niniejszej sprawie. Ze względu na powyższe okoliczności i stwierdzone naruszenia prawa materialnego i procesowego, należało orzec o uchyleniu zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a p.p.s.a. O kosztach postanowiono w oparciu o art. 200 p.p.s.a. zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło