I SA/Sz 50/15
PostanowienieWSA w Szczecinie2015-04-20
Skład orzekający: Patrycja Joanna Suwaj
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wstrzymanie wykonania decyzji o solidarnej odpowiedzialności podatkowej jest uzasadnione ze względu na ryzyko utraty miejsca zamieszkania przez podatnika?Ratio decidendi
Sąd wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji o solidarnej odpowiedzialności podatkowej, uznając, że znaczna wysokość zobowiązania podatkowego, w połączeniu z trudną sytuacją majątkową skarżącego i ryzykiem utraty miejsca zamieszkania, uzasadnia zastosowanie tymczasowej ochrony prawnej. Pomimo że skutki finansowe są zazwyczaj odwracalne, w tym konkretnym przypadku ryzyko utraty dachu nad głową stanowi trudny do odwrócenia skutek.Stan faktyczny
Skarżący R.N. złożył skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Szczecinie o jego solidarnej odpowiedzialności podatkowej jako firmującego za zaległości podatkowe firmy. Wraz ze skargą złożył wniosek o wstrzymanie wykonania tej decyzji, uzasadniając go trudną sytuacją materialną, obciążeniem mieszkania hipotekami i obawą utraty dachu nad głową. Sąd rozpatrywał wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji, jednocześnie przyznając skarżącemu prawo pomocy. Organ nie odniósł się do wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji.Rozstrzygnięcie
Wstrzymano wykonanie zaskarżonej decyzji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Patrycja Joanna Suwaj po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 20 kwietnia 2015 r. wniosku R. N. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie z jego skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Szczecinie z dnia [...] r. nr [...] p o s t a n a w i a: wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji.
Skarżący w skardze z dnia 16 grudnia 2014 r., zamieścił wniosek
o wstrzymanie decyzji ostatecznej decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Szczecinie z dnia [..] r. nr [...] orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności podatkowej jako firmującego za zaległości podatkowe firmowanego z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za 2008 r. wraz z odsetkami i kosztami egzekucyjnymi.
Skarżący uzasadniając wniosek wskazał, że tak On jak i jego rodzina pozostają w bardzo trudnej sytuacji; jego popegeerowskie mieszkanie obciążone jest trzema hipotekami, stąd obawia się, że realizacja kolejnej decyzji finansowej pozbawi jego i jego rodziną miejsca zamieszkania, gdyż innego majątku nie posiada.
Organ w treści odpowiedzi na skargę nie odniósł się do wniosku; nie rozstrzygnął w przedmiocie wstrzymania wykonalności zaskarżonej decyzji ostatecznej. Ponadto referendarz sądowy WSA w Szczecinie postanowieniem z dnia 27 lutego 2015 r. po rozpatrzeniu wniosku Skarżącego o przyznanie prawa pomocy obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, przyznał prawo pomocy. W toku postępowania o przyznanie prawa pomocy Skarżący złożył do akt sprawy:
1. decyzję z dnia [...] r. PUP w Ł., orzekającą o utracie statusu osoby bezrobotnej z dniem 25 czerwca 2014 r. przez H. N. z powodu pobierania zasiłku dla opiekunów;
2. zaświadczenie OPS w W. z 10 lutego 2015 r. zaświadczające, że H. N. pobiera zasiłek rodzinny na córkę do 25 roku życia w kwocie [...] zł, dodatek do zasiłku w kwocie [..] zł, a także zasiłek dla opiekuna w kwocie [...] zł wraz z kopią orzeczenia ZUS z dnia 24.11.2009 r. o uznaniu M. M. za niezdolną do samodzielnej egzystencji, wymagającą stałej opieki;
3. wykaz miesięcznych wydatków skarżącego na utrzymanie rodziny wraz
z załącznikami, z których wynikają następujące wydatki: internat córki, dojazdy i artykuły szkolne w kwocie [...] zł, lekarstwa żony w kwocie [...] zł, opłaty za energię elektryczną w kwocie ok. [..] zł, za wodę w kwocie [..] zł, za telefon, internet w kwocie [...] zł, wywóz śmieci w kwocie [...] zł, podatek od nieruchomości ok. [...] zł miesięcznie, koszty dojazdu do pracy w kwocie ok. [...] zł, wskazano także na pozostałe wydatki na zakup artykułów żywnościowych;
4. wyciągi z rachunku bankowego skarżącego za okres od 1.11.2014 r. do 30.01.2015 r., którego saldo końcowe wynosiło [...] zł;
5. dokumenty, potwierdzające wysokość zadłużenia skarżącego na dzień 10.02.2015 r. w łącznej kwocie [..] zł;
6. kopię zaświadczenia Naczelnika Urzędu Skarbowego w D. P. z 10.02.2015 r., zaświadczające, że H. N. nie złożyła zeznania podatkowego za 2013 r.;
7. kopię rocznych zeznań podatkowych skarżącego za 2013 r. (PIT 37 i PIT 28), w których wykazał przychody z innych źródeł (świadczenie z Funduszu Pracy i Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych) w wysokości [...] zł, przychody z działalności prowadzonej na własne nazwisko w kwocie [...] zł, zryczałtowany podatek od przychodów ewidencjonowanych w kwocie [...] zł;
8. kopię wspólnego rocznego zeznania podatkowego skarżącego i jego żony za 2014 r. (PIT-37), w którym zadeklarował przychody ze stosunku pracy
w wysokości [...] zł, przychody z innego źródła w wysokości [...] zł, przychody razem w wysokości [...] zł, dochody razem w wysokości [..] zł, ulgę na dziecko w kwocie [..] zł, nadpłatę w wysokości
[..] zł.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie uznał, co następuje:
Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) - dalej zwanej: "p.p.s.a.", wniesienie skargi do sądu administracyjnego nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże, zgodnie z normą zawartą w
art. 61 § 3 p.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu w całości lub części, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Postanowienie w sprawie wstrzymania aktu sąd może wydać na posiedzeniu niejawnym (art. 61 § 5 p.p.s.a.). Wstrzymanie wykonania aktu lub czynności upada
w razie wydania przez sąd orzeczenia kończącego postępowanie w pierwszej instancji (art. 61 § 6 p.p.s.a.). Rozstrzygnięcie podejmowane w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu ma więc charakter tymczasowy - obowiązywanie ochrony tymczasowej ustaje z chwilą wydania orzeczenia kończącego postępowanie w pierwszej instancji.
Stosownie do treści przytoczonych powyżej przepisów, warunkiem wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest wykazanie przez Skarżącego we wniosku okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Uzasadnienie wniosku powinno więc odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności), świadczących o tym, że w stosunku do Skarżącego wstrzymywanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione.
Uprawdopodobnienie okoliczności przemawiających za wstrzymaniem wykonania zaskarżonego aktu spoczywa na Skarżącym (por. postanowienie NSA
z dnia 23 kwietnia 2014 r. sygn. akt II FZ 464/14, orzeczenie dostępne na stronie: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Uprawdopodobnienie jest środkiem zastępczym dowodu, nie dającym pewności a jedynie prawdopodobieństwo wystąpienia określonego faktu.
W orzecznictwie sądów administracyjnych podnosi się również, że niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków ma miejsce, gdy nie będzie już możliwy późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, lub powrót do stanu pierwotnego. Trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (por. postanowienie NSA z 13 maja 2010 r., sygn. akt II FZ 182/10, orzeczenie dostępne na stronie: www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
Ponadto przesłanka wyrządzenia znacznej szkody jest interpretowana
w orzecznictwie jako szkoda (majątkowa, a także niemajątkowa), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 18 marca 2011 r., II GSK 330/11, z dnia 20 stycznia 2012 r., II FZ 819/11; orzeczenia dostępne są na stronie: www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
Przenosząc powyższe uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy, stwierdzić należy, że nałożony na Skarżącego obowiązek (wynikający z zaskarżonej decyzji) ma charakter świadczenia pieniężnego i z natury rzeczy skutki wykonania takiego świadczenia są niewątpliwie odwracalne. Jednakże skutków zapłaty należności pieniężnej, które co do zasady są odwracalne, nie można rozpatrywać w oderwaniu od jej wysokości, zwłaszcza gdy wysokość należności pieniężnej jest znaczna (kwota [...] zł, powiększona o kwotę odsetek liczonych, jak dla zaległości podatkowych).
W stanie faktycznym sprawy, zasadność wniosku o wstrzymanie zaskarżonej decyzji Skarżący uzasadniał obawą utraty miejsca zamieszkania.
Zdaniem Sądu kwota do zapłaty wynikająca z przedmiotowej decyzji, wskazuje na niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Skarżący do wniosku o wstrzymanie wykonalności zaskarżonej decyzji nie załączył dokumentów potwierdzających zaistnienie ustawowych przesłanek uzasadniających wstrzymanie wykonania decyzji ostatecznej, jednakże w toku postępowania
o przyznanie prawa pomocy złożył dokumenty, które prezentują jego trudną sytuację majątkową.
Mając na uwadze wysokość zobowiązania podatkowego wynikającego
z zaskarżonej decyzji, Sąd uznał za zasadne objęcie Skarżącego tymczasową ochroną prawną w postaci orzeczenia o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu.
Wskazać należy, że wykonanie zaskarżonej decyzji doprowadzi do natychmiastowego wszczęcia postępowania egzekucyjnego, co może spowodować trudny do odwrócenia skutek w postaci pozbawienia Skarżącego mieszkania.
Należy przy tym wyjaśnić, nie przesądzając na tym etapie o kierunku rozstrzygnięcia w sprawie, że zgodnie z art. 61 § 6 p.p.s.a., że orzeczenie
o wstrzymaniu upada z chwilą wydania wyroku, chyba że znajdzie zastosowanie przesłanka z art. 152 p.p.s.a.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a. Sąd wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji, o czym postanowił jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło