I SA/Sz 785/11

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie - Iwona Golec po rozpoznaniu w dniu 6 października 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Firmy Handlowo – Usługowej "R.Spółki z o.o. z siedzibą w S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w S. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności postanowienia p o s t a n a w i a: odmówić wnioskodawczyni przyznania prawa pomocy Skarżąca Spółka, wraz ze skargą na wyżej opisane postanowienie złożyła sporządzony [...] r. wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, sprowadzających się na obecnym etapie postępowania do wpisu od skargi w kwocie [...] zł. Do wniosku dołączyła: -sporządzony [...] r. rachunek zysków i strat Spółki za 2011 r. (wariant porównawczy), - rachunek zysków i strat Spółki za 2010 r. (wariant porównawczy), - aktualny bilans sporządzony[...]. ( błędnie podano, że dotyczy stanu na dzień 31 grudnia 2011 r.), - bilans według stanu na [...] r. - strukturę należności krótkoterminowych, - zmiany w środkach trwałych w 2010 r. , - obroty aktywnych kont analitycznych za czerwiec 2011 r. , - obroty kont syntetycznych za czerwiec 2011 r. W uzasadnieniu wniosku o prawo pomocy Spółka podała, prowadzi działalność gospodarczą w zakresie sprzedaży hurtowej pojazdów samochodowych. Spółka obecnie nie osiąga dochodów z prowadzonej działalności. Aktualnie uzyskuje przychody jedynie ze sprzedaży środków trwałych. Dodała, że w związku ze złą sytuacją materialną nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych w sprawie. W oświadczeniu o majątku i dochodach wskazała, że posiada kapitał zakładowy w wysokości [...] zł; środki trwałe o wartości [...] zł, a ostatni rok obrotowy zakończyła stratą o wartości [...] zł. Przedstawiając dane dotyczące jednego rachunku bankowego wskazała, że na koniec lipca 2011 r. nie miała zgromadzonych tam środków (0 zł). Rozpoznając wniosek należało zważyć, co następuje. Stosownie do przepisu art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: p.p.s.a.; prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 p.p.s.a.), a prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 p.p.s.a.). Zgodnie z art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej P.p.s.a.) osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym, gdy wykaże ona, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Jak wskazuje się w piśmiennictwie i orzecznictwie, osoba prawna zobowiązana jest wykazać, że nie ma adekwatnych środków na poniesienie kosztów postępowania, ale także, że nie ma ich, mimo iż podjęła wszelkie niezbędne środki, aby zdobyć fundusze na pokrycie tych wydatków (J.P. Tarno: Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi. Wyd. 2, Warszawa 2006, s. 504, za postanowieniem NSA z 28 września 2011 r. sygn. akt I FZ 267/11). Strona występująca na drogę postępowania sądowego winna mieć świadomość obowiązku ponoszenia kosztów tego postępowania i wnosząc o zwolnienie od tego obowiązku uprawdopodobnić w sposób wiarygodny i rzetelny, ze zachodzą przesłanki do uwzględnienia wniosku. Jedynym kryterium oceny wniosku o przyznanie prawa pomocy jest bowiem kryterium finansowe ( por. postanowienie NSA z 27 września 2011 r. sygn. akt II GZ 434/11 oraz z 19 stycznia 2010 r., sygn. akt I GZ 1/10, opubl. orzeczenia.nsa.gov.pl). Analizując wniosek skarżącej Spółki oraz informacje i dane zawarte w przedłożonych dokumentach, należy stwierdzić, że nie zasługuje on na uwzględnienie, gdyż skarżąca nie wykazała, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Z przedłożonego wydruku "Obroty kont syntetycznych ....za czerwiec 2011 r....." (k.21) wynika, że Spółka posiadała w kasie środki w kwocie [...] zł. Spółka osiągnęła od początku roku przychód w wysokości [...] zł, poniosła koszty uzyskania przychodów w wysokości [...] zł, aktualnie otrzymuje przychody ze sprzedaży środków trwałych, których wartość określiła na kwotę ok. [...] tys. zł. Ze znajdujących się w aktach sądowych dokumentów wynika, że Spółka nie znajduje się w stanie upadłości, ani nie jest prowadzone wobec niej postępowanie układowe, posiada środki trwałe o łącznej wartości [...] zł. Wykazane w dokumentach księgowych zobowiązania krótkoterminowe Spółki stanowią kwotę [...] zł (z tytułu dostaw i usług na kwotę [...] zł oraz z tytułu podatków, ceł, ubezpieczeń i innych świadczeń - na kwotę [...] zł), z dokumentów tych wynika też, że Spółka nie posiada zobowiązań długoterminowych. To samo dotyczy należności. Spółka nie wykazała należności długoterminowych, w tym dochodzonych na drodze sądowej. Wskazała natomiast należności krótkoterminowe (aktywa obrotowe) na kwotę [...] zł. Powyższe oznacza że sytuacja Spółki jest stabilna Na bieżąco reguluje zobowiązania i nie ma problemu z dochodzeniem należności od kontrahentów, czy innych podmiotów. Nie ma żadnych zobowiązań z tytułu kredytów czy pożyczek. Spółka w złożonym wniosku nie wykazała niemożności wygospodarowania środków finansowych na opłacenie wpisu sądowego ze środków finansowych, którymi dysponuje, tym bardziej, że kwota wpisu sądowego wynosi [...] zł. Mając zatem na uwadze stan posiadanych przez Spółkę środków pieniężnych (w kasie) wykazanych w czasie składania wniosku o prawo pomocy ([...] zł), wysokość oczekiwanych należności od innych podmiotów ([...] zł) oraz wartość środków trwałych ([...] zł), należy stwierdzić, że w niniejszym przypadku brak jest podstaw do przyznania jej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie, bowiem nie znajduje to uzasadnienia w jej sytuacji majątkowej i finansowej. W orzecznictwie podkreśla się (por. postanowienie NSA 19 listopada 2004 r. , sygn. akt FZ 463/04), że osoba dysponująca wciąż majątkiem, którego wartość wielokrotnie przewyższa wysokość wpisu, nie mieści się w hipotezie art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. Odnosząc się z kolei do wykazanej straty, podnieść należy, że ugruntowanym już poglądem w orzecznictwie jest stwierdzenie, że strata, jest jedynie wynikiem bilansowym nadwyżek kosztów nad przychodami, nie oznacza natomiast braku środków finansowych, a co za tym idzie, sama ta okoliczność nie warunkuje potrzeby udzielania pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych ( vide: chociażby postanowienie NSA z 24 czerwca 2008 r. sygn. akt I FZ 260/08). Dlatego, mając na uwadze powyższe, na podstawie przepisu art. 246 § 2 pkt 2 ustawy, należało orzec jak w sentencji.