I SA/Sz 854/14

Dnia 7 stycznia 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA – Marzena Kowalewska po rozpatrzeniu w dniu 7 stycznia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Przedsiębiorstwa Produkcyjno-Usługowo-Handlowego "E." Sp. z o.o. z siedzibą w M. w likwidacji o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Zarządu Województwa [...] z dnia 13 maja 2014 r., nr [...] w przedmiocie zwrotu środków otrzymanych w ramach umowy na realizacje projektu, po wznowieniu postępowania p o s t a n a w i a: wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu. Skarżąca w skardze z dnia 13 czerwca 2014 r., zamieściła wniosek o wstrzymanie decyzji ostatecznej Zarządu Województwa [...] z dnia 13 maja 2014 r., nr [...] w przedmiocie zwrotu środków otrzymanych w ramach umowy na realizacje projektu, po wznowieniu postępowania. Skarżąca uzasadniając wniosek wskazała, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zdaniem Skarżącej wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje bowiem konieczność złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości. Stosunek posiadanego przez Skarżącą majątku do ciążących na niej zobowiązań oraz dotychczasowy przebieg postepowania likwidacyjnego, dają podstawę do twierdzenia, że szybsze i pełniejsze uregulowanie wierzycieli nastąpi w procesie likwidacji, a nie w trybie postępowania upadłościowego. Końcowo wskazała, że wykonanie decyzji spowoduje pokrzywdzenie zarówno Skarżącej, jak i jej wierzycieli. Organ w treści odpowiedzi na skargę z dnia 16 lipca 2014 r. wskazał, że nie zaistniały przesłanki do wstrzymania wykonalności zaskarżonej decyzji. Ponadto organ przywołał poglądy doktryny i orzecznictwa ww. zakresie. Organ wyraził pogląd, że Skarżąca nie odniosła się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) świadczących o tym, że w stosunku do niej wniosek o wstrzymanie wykonalności decyzji jest uzasadniony. Skarżąca wskazała jedynie, że konieczność jednorazowego zwrotu wskazanej w decyzji kwoty może doprowadzić do wyrządzenia jej znacznej szkody oraz spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w postaci konieczności złożenia przez nią wniosku o ogłoszenie upadłości. Organ nie rozstrzygnął w przedmiocie wstrzymania wykonalności zaskarżonej decyzji ostatecznej. Ponadto WSA w Szczecinie postanowieniem z dnia 25 listopada 2014 r. po rozpatrzeniu wniosku Skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych odmówił przyznania prawa pomocy. W toku postępowania o przyznanie prawa pomocy Skarżąca złożyła do akt sprawy: bilans (stan na 30 czerwca 2014 r.), rachunek zysków i strat (za okres 1 stycznia 2014 r. – 30 czerwca 2014 r., 1 stycznia 2014 r. – 31 sierpnia 2014 r.), zawiadomienia o zajęciu rachunku bankowego i zakresie wypłat (z dnia 19 września 2013 r., 28 lutego 2014 r., 30 maja 2014 r., 22 lipca 2014 r.), bankowy tytuł egzekucyjny z dnia 5 sierpnia 2013 r., postanowienie o nadaniu klauzuli wykonalności BTE z 7 sierpnia 2013 r., lista należności Skarżącej na dzień 31 sierpnia 2014 r., wykaz tytułów wykonawczych i egzekucyjnych oraz nakazów zapłaty, raport kasowy RK nr [...] , nr [...] , nr [...] , nr [...] , nr [...] , wydruk z rachunku bankowego, historia operacji za okres 1 sierpnia 2014 r. – 15 września 2014 r.). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie uznał, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) - dalej zwanej: "p.p.s.a.", wniesienie skargi do sądu administracyjnego nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże, zgodnie z przepisem art. 61 § 3 p.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu w całości lub części, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Postanowienie w sprawie wstrzymania aktu sąd może wydać na posiedzeniu niejawnym (art. 61 § 5 p.p.s.a.). Wstrzymanie wykonania aktu lub czynności upada w razie wydania przez sąd orzeczenia kończącego postępowanie w pierwszej instancji (art. 61 § 6 p.p.s.a.). Rozstrzygnięcie podejmowane w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu ma więc charakter tymczasowy - obowiązywanie ochrony tymczasowej ustaje z chwilą wydania orzeczenia kończącego postępowanie w pierwszej instancji. Stosownie do treści przytoczonych powyżej przepisów, warunkiem wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest wykazanie przez Skarżącą we wniosku, okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Uzasadnienie wniosku powinno więc odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności), świadczących o tym, że w stosunku do Skarżącej wstrzymywanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione. Uprawdopodobnienie okoliczności przemawiających za wstrzymaniem wykonania zaskarżonego aktu spoczywa na Skarżącej (por. postanowienie NSA z dnia 23 kwietnia 2014 r. sygn. akt II FZ 464/14, orzeczenie dostępne na stronie: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Uprawdopodobnienie jest środkiem zastępczym dowodu, nie dającym pewności a jedynie prawdopodobieństwo wystąpienia określonego faktu. W orzecznictwie sądów administracyjnych podnosi się również, że niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków ma miejsce, gdy nie będzie już możliwy późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, lub powrót do stanu pierwotnego. Trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (por. postanowienie NSA z 13 maja 2010 r., sygn. akt II FZ 182/10, orzeczenie dostępne na stronie: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Ponadto przesłanka wyrządzenia znacznej szkody jest interpretowana w orzecznictwie jako szkoda (majątkową, a także niemajątkową), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 18 marca 2011 r., II GSK 330/11, z dnia 20 stycznia 2012 r., II FZ 819/11; orzeczenia dostępne są na stronie: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Przenosząc powyższe uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy, stwierdzić należy, że nałożony na Skarżącą obowiązek (wynikający z zaskarżonej decyzji) ma charakter świadczenia pieniężnego i z natury rzeczy skutki wykonania takiego świadczenia są niewątpliwie odwracalne. Jednakże skutków zapłaty należności pieniężnej, które co do zasady są odwracalne, nie można rozpatrywać w oderwaniu od jej wysokości, zwłaszcza gdy wysokość należności pieniężnej jest znaczna (kwota [...] zł, powiększona o kwotę odsetek liczonych, jak dla zaległości podatkowych). W stanie faktycznym sprawy, zasadność wniosku o wstrzymanie zaskarżonej decyzji Skarżąca uzasadniała obawą wszczęcia postępowania upadłościowego (wykonanie decyzji doprowadzi do konieczności złożenia przez Skarżąca wniosku o ogłoszenie upadłości oraz utrudni płynna realizację zobowiązań). Zdaniem Sądu kwota do zapłaty wynikająca z przedmiotowej decyzji, wskazuje na niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Skarżąca do wniosku o wstrzymanie wykonalności zaskarżonej decyzji nie załączyła dokumentów potwierdzających zaistnienie ustawowych przesłanek uzasadniających wstrzymanie wykonania decyzji ostatecznej, jednakże w toku postępowania o przyznanie prawa pomocy złożyła dokumenty, które prezentują jej trudną sytuację majątkową. Mając na uwadze wysokość zobowiązania podatkowego wynikającego z zaskarżonej decyzji (kwota [...] zł, nie licząc odsetek liczonych jak dla zaległości podatkowych), Sąd uznał za zasadne objęcie Skarżącej tymczasową ochroną prawną w postaci orzeczenia o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu. Wskazać należy, że wykonanie zaskarżonej decyzji doprowadzi do natychmiastowego wszczęcia postępowania egzekucyjnego, co może spowodować utratę płynności finansowej Skarżącej, powodując trudny do odwrócenia skutek w postaci upadłości przedsiębiorstwa. Należy przy tym wyjaśnić, nie przesądzając na tym etapie o kierunku rozstrzygnięcia w sprawie, że zgodnie z art. 61 § 6 p.p.s.a., że orzeczenie o wstrzymaniu upada z chwilą wydania wyroku, chyba że znajdzie zastosowanie przesłanka z art. 152 p.p.s.a. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a. Sąd wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji, o czym postanowił jak w sentencji.