II SA/Sz 1064/11
WyrokWSA w Szczecinie2012-06-20
Skład orzekający: Stefan Kłosowski, Henryk Dolecki, Marzena Iwankiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, która narusza interes prawny właściciela nieruchomości poprzez ograniczenie jego prawa własności, może zostać uznana za zgodną z prawem, jeśli procedura jej uchwalenia została zachowana, a naruszenie interesu prawnego wynika z realizacji celów publicznych lub przepisów prawa?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że nawet jeśli uchwała rady gminy w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego narusza interes prawny właściciela nieruchomości, nie stanowi to podstawy do jej uchylenia, jeśli procedura jej uchwalenia została przeprowadzona zgodnie z prawem, a naruszenie wynika z realizacji celów publicznych lub przepisów prawa. Sąd podkreślił, że prawo własności nie jest nieograniczone i może być ograniczone w drodze ustawy, a gmina posiada samodzielność planistyczną, ograniczoną jedynie normami prawnymi.Stan faktyczny
Skarżący Z.W. zaskarżył uchwałę Rady Miejskiej w Dziwnowie dotyczącą miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, twierdząc, że plan zakłada poszerzenie dróg dojazdowych kosztem jego działek oraz likwidację dotychczasowej drogi, co narusza jego prawo własności. Zarzucił również, że Rada Miejska nie odniosła się do jego sprzeciwu wobec projektu planu. Organ administracji argumentował, że wszystkie uwagi zostały rozpatrzone zgodnie z procedurą, a zmiany były konieczne dla dostosowania planu do przepisów prawa i celów publicznych.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stefan Kłosowski (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Henryk Dolecki,, Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz, Protokolant Aneta Kukla, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 20 czerwca 2012 r. sprawy ze skargi Z. W. na uchwałę Rady Miejskiej w Dziwnowie z dnia 29 czerwca 2011 r. nr X/152/2011 w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy Dziwnów, obejmującego teren położony w miejscowości Dziwnówek pomiędzy: ul. Wolności, ul. 1-Maja, a granicą obrębu Dziwnówek oddala skargę.
Z.W. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
uchwałę Rady Miejskiej z dnia [...].
Nr [..]w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy obejmującego teren położony w m. [...], a granicą obrębu [...], wnosząc o jej uchylenie.
W uzasadnieniu skargi podniósł, iż w toku przygotowywania planu wystąpił
do Rady Miejskiej ze sprzeciwem wobec wyłożonego projektu planu
w zakresie obejmującym stanowiące jego własność działki, [...]wskazując, iż w wyniku uchwalenia planu działki te, na skutek przewidzianego w planie poszerzenia dróg dojazdowych, stracą na powierzchni. Ponadto plan zakłada zlikwidowanie dotychczasowej drogi dojazdowej oznaczonej [...]i wytyczenie nowej drogi (oznaczonej [...]) wzdłuż ściany lasu, przechodzącej częściowo przez jego działkę nr [...]. Rozwiązanie to rażąco narusza interes prawny skarżącego, gdyż ogranicza powierzchnię jego działki oraz narusza jego prawo własności i prawo do spokojnego korzystania z nieruchomości. Dotychczasowa droga dojazdowa [...]stanowi współwłasność, w której skarżący posiada udział, a uchwalony plan zagospodarowania przestrzennego likwiduje ją, powodując, że skarżący będzie zmuszony do wykupienia udziału.
Skarżący zarzuca też Radzie Miejskiej, że nie odniosła się do jego sprzeciwu złożonego do projektu planu. Nie została podjęta uchwała o odrzuceniu sprzeciwu, tylko do uchwały dołączono załącznik nr 3 - jako rozstrzygnięcie w sprawie uwag wniesionych do projektu, czym - zdaniem skarżącego – naruszono ustawę o zagospodarowaniu przestrzennym.
Skarżący [...]. wystąpił do Rady Miejskiej o uchylenie ww. uchwały jako podjętej z naruszeniem jego interesu prawnego. Z takim samym pismem zwrócił się do Wojewody, jednakże bezskutecznie. [...]otrzymał pismo Przewodniczącej Rady, że podjęto uchwałę Nr [...]z dnia [...]odmawiającą uwzględnienia jego wezwania. Uzasadnienie do tej uchwały nie zawiera odpowiedzi na jego wniosek, dotyczący usunięcia naruszenia prawa lub zrekompensowania strat zgodnie z art. 36 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, co – zdaniem skarżącego - świadczy o rażącym naruszeniu prawa przez Radę Miejską. W końcowej części skargi, skarżący stwierdza, iż nie interesuje go, czy Rada dochowała wszelkich formalności oraz czy plan uchwalono zgodnie z wnioskiem właścicieli nieruchomości. Interesuje go naruszenie jego praw, przez podjęcie uchwały ograniczającej jego prawo własności i swobody w korzystaniu z niej.
W odpowiedzi na powyższą skargę pełnomocnik Rady Miejskiej
r. pr. P. B. wskazał, iż uchwałą nr [...]z dnia [...]. Rada Miejska odmówiła uwzględnienia wezwania skarżącego do usunięcia naruszenia prawa wskazując, iż przy uchwalaniu uchwały nr [...]rozstrzygnięto o zastrzeżeniach skarżącego wniesionych do planu, o czym stanowi załącznik nr 3 do przedmiotowej uchwały. Zostały zachowane wszelkie formalności odnoszące się do przyjęcia uwag zgłoszonych do zmiany planu. Ponadto Rada wskazała, iż sporządzenie planu zostało dokonane na prośbę właścicieli nieruchomości tego terenu, po konsultacji z Radą Sołectwa Wszelkie inwestycje i nakłady wynikające z realizacji zapisów przedmiotowej uchwały są wynikiem realizacji zamierzeń właścicieli nieruchomości.
Jak wskazuje art. 17 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, w toku sporządzania projektu planu zagospodarowania przestrzennego osoby fizyczne i prawne oraz jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej mogą wnosić uwagi dotyczące projektu planu, które rozpatrywane są w terminie nie dłuższym niż 21 dni od dnia upływu terminu ich składania. Ustawa nie stanowi jednak, że uwagi te muszą być rozpatrywane pozytywnie.
Zgodnie z art. 20 ww. ustawy plan miejscowy uchwala rada gminy po stwierdzeniu, że nie narusza on ustaleń studium, rozstrzygając jednocześnie
o sposobie rozpatrzenia uwag do projektu planu oraz sposobie realizacji zapisanych
w planie inwestycji z zakresu infrastruktury technicznej, które należą do zadań własnych gminy, oraz o zasadach ich finansowania, zgodnie z przepisami o finansach publicznych. Część tekstowa planu stanowi treść uchwały, część graficzna oraz wymagane rozstrzygnięcia stanowią załączniki do uchwały.
W załączniku nr 3 do uchwały nr [...]., Rada Miejska rozstrzygnęła o wszystkich zgłoszonych uwagach do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, w tym o uwagach i zarzutach zgłoszonych przez skarżącego.
Z uwagi na powyższe – zdaniem organu – brak jest podstaw uwzględnienia skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje:
Na wstępie należy wskazać, iż zgodnie z art.1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 - dalej: p.p.s.a.), kontrola sądowa zaskarżonych aktów wymienionych w art. 3 § 2 p.p.s.a., sprawowana jest w oparciu
o kryterium zgodności z prawem. Oznacza to, że Sąd może wyeliminować z obrotu zaskarżony akt tylko w wypadku stwierdzenia, że zawiera on wady prawne,
tj. niezgodność z obowiązującymi normami prawa materialnego lub normami regulującymi procedurę podjęcia lub wydania danego aktu.
Wśród aktów podlegających takiej kontroli są również akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego (art. 3 § 2 pkt 5 p.p.s.a.).
Zasady i tryb zaskarżenia powyższych aktów do sądu administracyjnego określa art. 101 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001r. Nr 142, poz. 1591 ze zm. zwanej dalej - u.s.g.), zgodnie z którym każdy czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą podjętą przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć taką uchwałę do sądu administracyjnego. Z przepisu tego wynika zatem, iż skargę do sądu administracyjnego na uchwałę organu stanowiącego gminy skutecznie może wnieść ten, kto wykaże naruszenie swego prawa lub interesu prawnego oraz wykaże, że uchwała którą skarży podjęta została z naruszeniem prawa, a nadto wystąpi do organu, który wydał skarżony akt, do usunięcia naruszenia prawa.
Dodać należy, iż zgodnie z art. 134 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioski skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Kierując się powyższymi zasadami należy na wstępie stwierdzić, iż w niniejszej sprawie powyższe warunki formalne wniesienia do sądu administracyjnego skargi na uchwałę Rady Miejskiej w przedmiocie planu zagospodarowania przestrzennego zostały spełnione.
Skarżona uchwała dotyczy niewątpliwie zakresu działania administracji publicznej oraz dotyczy interesu prawnego skarżącego, wynikającego z ingerencji skarżonej uchwały w przysługujące mu prawa własności do wskazanych w skardze działek gruntu.
Skarga została wniesiona po bezskutecznym wezwaniu organu do usunięcia naruszenia prawa. Naruszenia swego interesu prawnego skarżący upatruje
w ustaleniach planu odnoszących się do szerokości dróg wewnętrznych przylegających do jego działek (oznaczonych jako [...]) wskazując, iż ich poszerzenie do 8 metrów, odbędzie się kosztem jego działek, oraz likwidacji części istniejącej drogi wewnętrznej [...]i ustaleniu przebiegu drogi wewnętrznej [...]prowadzącej m.in. przez jego działkę nr [...], co spowoduje utratę jej funkcji samodzielnej działki budowlanej.
Powyższe zarzuty stanowią niewątpliwie tytuł do wniesienia przez skarżącego skargi na podstawie art. 101 u.s.g., jednakże same w sobie nie mogą stanowić podstawy do jej uwzględnienia.
Istotą legitymacji skargowej, o której wyżej mowa, jest uprawnienie strony
do przeprowadzenia kontroli aktu organu administracji przez sąd administracyjny w celu doprowadzenia go do stanu zgodnego z prawem. W tej płaszczyźnie przedmiotem kontroli sądu administracyjnego jest - jak wskazano na wstępie niniejszych rozważań -zgodność zaskarżonego aktu z obiektywnym porządkiem prawnym, a nie jedynie sam fakt naruszenia interesu prawnego strony.
Z tego względu oraz z mocy przywołanego wyżej art. 134 p.p.s.a. obowiązkiem Sądu było zbadanie, czy zaskarżony plan miejscowy nie narusza obiektywnego porządku prawnego oraz czy nie został on uchwalony z naruszeniem zasad sporządzania planu określonych ustawie z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu
i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm.) dalej: u.p.z.p.. Wiąże się to z dokonaniem przez Sąd kontroli całej procedury planistycznej, przeprowadzonej w stosunku do zaskarżonej uchwały. Należy przypomnieć, iż skarżący w tym zakresie podnosi zarzut, iż organ gminy nie ustosunkował się do jego sprzeciwu wobec projektu planu w zakresie wskazywanym w skardze, tj. poszerzenia dróg wewnętrznych oraz usytuowania przebiegu drogi wewnętrznej [...].
Przeprowadzona przez Sąd kontrola całego procesu planistycznego nie dała podstaw do uznania, iż w procesie tym została naruszona procedura przygotowania
i uchwalenia zaskarżonego planu miejscowego.
Wskazać należy, iż zasady sporządzania planów miejscowych zagospodarowania przestrzennego, wymogi ustawowe dotyczące projektu planu oraz procedurę planowania określają przepisy art. 14-20 u.p.z.p.
Zgodnie z tymi przepisami projekt planu miejscowego, zawierający część tekstową i graficzną sporządza wójt, burmistrz albo prezydent miasta. Projekt musi być zgodny z zapisami studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy oraz z przepisami odrębnymi, odnoszącymi się do obszaru objętego planem (art. 15 ust. 1).
Procedurę sporządzenia planu miejscowego określa przepis art. 17, który wymienia zadania wójta, burmistrza albo prezydenta miasta, począwszy od ogłoszenia o podjęciu uchwały o przystąpieniu do sporządzania planu po przedstawienie radzie gminy projektu planu wraz z listą nieuwzględnionych uwag, zgłoszonych do projektu planu w wyznaczonym terminie.
Uwagi do projektu planu miejscowego może wnieść każdy, kto kwestionuje ustalenia przyjęte w projekcie planu, wyłożonym do publicznego wglądu (art. 18 ust. 1).
Zgodnie z przepisem art. 20 ust. 1 u.p.z.p. plan miejscowy uchwala rada gminy, po stwierdzeniu jego zgodności z ustaleniami studium, rozstrzygając jednocześnie o sposobie rozpatrzenia uwag do projektu planu oraz sposobie realizacji, zapisanych w planie, inwestycji z zakresu infrastruktury technicznej, które należą do zadań własnych gminy, oraz zasadach ich finansowania, zgodnie z przepisami o finansach publicznych. Część tekstowa planu stanowi treść uchwały, część graficzna oraz wymagane rozstrzygnięcia stanowią załączniki do uchwały.
Ostatnim etapem jest przestawienie przez wójta, burmistrza albo prezydenta miasta uchwały wraz z załącznikami oraz dokumentacją prac planistycznych wojewodzie, w celu oceny ich zgodności z przepisami prawnymi (art. 20 ust. 2).
Jak wynika z przedstawionych sądowi akt, w rozpoznawanej sprawie organy gminy podejmowały swe działania w ramach przyznanych im kompetencji
w zakresie planowania przestrzennego i nie naruszyły procedury planowania określonej w powołanych wyżej przepisach. Każdy etap prac planistycznych, wskazany w art. 17 u.p.z.p. posiada wymaganą dokumentację, wskazującą na ścisłe przestrzeganie tej procedury przez organ planistyczny. Zaskarżona uchwała nie narusza także przepisów prawa materialnego, tj. obiektywnego porządku prawnego.
W tym zakresie należy podkreślić, iż w myśl art. 3 ust. 1 u.p.z.p. kształtowanie
i prowadzenie polityki przestrzennej na terenie gminy, w tym uchwalanie miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, należy do zadań własnych gminy. Gmina ma samodzielność planistyczną /określaną też jako władztwo planistyczne/ jednak jej swoboda w kształtowaniu zasad zagospodarowania terenu i ustalaniu przeznaczenia terenu ograniczona jest przepisami ustawy o planowaniu przestrzennym i to niejako podwójnie, a mianowicie miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego jest uchwalany w wyniku przeprowadzenia określonej przepisami tej ustawy wysoce sformalizowanej procedury, a ponadto treść planu zagospodarowania przestrzennego, który jest aktem prawa miejscowego, powinna odpowiadać wymaganiom określonym w przepisach prawa materialnego. W myśl przepisu art. 1 ust. 1 ww. ustawy podstawą działań mających na celu kształtowanie polityki przestrzennej przez jednostki samorządu terytorialnego oraz postępowanie w sprawach przeznaczania terenów na określone cele oraz ustalania zasad ich zagospodarowania i zabudowy jest ład przestrzenny i zrównoważony rozwój. Ustalając przeznaczenie i zasady zagospodarowania terenu w planach zagospodarowania przestrzennego gmina ma zatem obowiązek wyważenia zarówno celów i zadań publicznych (ponadlokalnych i lokalnych), jak i interesów indywidualnych, zwłaszcza prawnie chronionych.
W ocenie Sądu w rozpoznawanej sprawie gmina nie nadużyła przyznanego jej
w przepisie art. 3 ust. 1 władztwa planistycznego. Podjęcie uchwały, mimo sprzeciwu części właścicieli nieruchomości znajdujących się w obszarze planu, nie jest nadużyciem władztwa planistycznego, jeśli znajduje obiektywne uzasadnienie.
Wobec zarzutu skarżącego, odnoszącego się do naruszenia jego własności. należy podkreślić, że art. 140 kodeksu cywilnego nie daje właścicielowi nieograniczonego władztwa nad rzeczą. Granice prawa własności określają ustawy,
w tym właśnie ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Przepis art. 64 ust. 3 Konstytucji dopuszcza bowiem ograniczenie własności w drodze ustawy,
w zakresie, w jakim ograniczenie to nie narusza istoty prawa własności. Naruszenie istoty prawa własności nastąpiłoby wówczas, gdyby wprowadzone ograniczenia ustawowe dotyczyły podstawowych uprawnień, składających się na treść prawa własności i uniemożliwiały realizowanie przez to prawo funkcji, jaką ma ono spełniać
w porządku prawnym. Unormowanie zawarte w przepisie art. 6 ust. 1 u.p.z.p., który stanowi, że ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego kształtują, wraz z innymi przepisami, sposób wykonywania prawa własności nieruchomości, nie narusza zatem zasad wynikających z przepisów Konstytucji i Kodeksu cywilnego.
Ochrona interesu indywidualnego właściciela nieruchomości nie ma i nie może mieć charakteru bezwzględnego, tj. zakazującego wszelkiej ingerencji wobec tej nieruchomości, gdyż w takim wypadku gminy nie mogłyby planować i kształtować zagospodarowania przestrzennego. Gmina musi mieć możliwość planowania przestrzeni publicznej, niezależnie od istniejących stosunków własnościowych.
Owo władztwo planistyczne jest oczywiście ograniczone i musi następować
z uwzględnieniem zasad m.in. ładu przestrzennego, proporcjonalności oraz ochrony prawa własności.
Zatem - w świetle art. 6 ust 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym – ingerencja w prawo własności poprzez uchwalenie miejscowego planu jest przewidziane w systemie obowiązującego prawa. Ingerencji takiej może dokonać każda władza publiczna, w prawem określonej formie: ustawodawca - w drodze ustawy; inny prawodawca, także lokalny - w drodze ustanowienia aktu prawa miejscowego. Musi ono być dokonane dla realizacji celu publicznego lub celu wynikającego z art. 1 ust.2, art. 4 i art. 6 u.pz.p. przy czym każde ograniczenie prawa własności, także poprzez obniżenie wartości nieruchomości na skutek uchwalenia planu, musi być połączone z zapewnieniem słusznego odszkodowania.
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym ani też żaden inny akt nie daje szczególnej ochrony interesowi indywidualnemu ani nie preferuje interesu publicznego. Oba interesy – indywidualny i publiczny – muszą być w działaniach administracji publicznej wyważane, a jeżeli wiąże się to z ograniczeniem praw podmiotów indywidualnych prawo przewiduje stosowne mechanizmy kompensujące.
Wynika to z przepisów art. 36 i 37 u.p.z.p. oraz obowiązku wykonania prognozy skutków finansowych uchwalenia planu miejscowego.
Kwestia prawa skarżącego do odszkodowania z tytułu obniżenia wartości działki lub innych form rekompensaty ze strony gminy z tytułu ograniczenia możliwości korzystania z nieruchomości w oparciu o ww. przepisy nie mieści się jednak w granicach rozpatrywanej sprawy, wobec czego nie może być tu rozpatrywana.
Przenosząc powyższe ogólne zasady planowania przestrzennego związane
z pojęciem władztwa planistycznego gminy na realia niniejszej sprawy i odnosząc się do podnoszonych w skardze argumentów stwierdzić należy, iż zarówno treść zaskarżonej uchwały (uchwalonego planu zagospodarowania przestrzennego) jak i procedura jej przyjęcia odpowiadają wymogom ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Wprawdzie z protokołu sesji Rady Gminy z dnia [...]. na której podjęto zaskarżoną uchwałę, wynika, iż Rada nie debatowała nad wniesionym przez skarżącego uwagami /sprzeciwie/, podobnie zresztą jak i uwagami wnoszonymi przez innych zainteresowanych, ale nie stanowi to o naruszeniu prawa stanowiącym podstawę do stwierdzenia nieważności zaskarżonej uchwały. Przepisy ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nie nadają bowiem tej kwestii istotnego prawnego znaczenia.
Art. 17 pkt 12 u.p.z.p. stanowi jedynie, iż – po przejściu etapów wskazanych
w pkt 1-11 tego przepisu – wójt, burmistrz albo prezydent miasta rozpatruje uwagi,
o których mowa w pkt 11 w terminie nie dłuższym niż 21 dni od dnia upływu terminu ich składania, po czym wprowadza zmiany do projektu planu wynikające z rozpatrzenia uwag, ponawiając w niezbędnym zakresie wymagane uzgodnienia (pkt 13) oraz przedstawia radzie gminy projekt planu miejscowego wraz z listą nieuwzględnionych uwag, o których mowa w pkt 11.
Kolejnym krokiem jest uregulowanie zawarte w art. 20 u.p.z.p. Przepis ten stanowi, iż:
1. plan miejscowy uchwala rada gminy, po stwierdzeniu jego zgodności z ustaleniami studium, rozstrzygając jednocześnie o sposobie rozpatrzenia uwag do projektu planu oraz sposobie realizacji, zapisanych w planie, inwestycji z zakresu infrastruktury technicznej, które należą do zadań własnych gminy, oraz zasadach ich finansowania, zgodnie z przepisami o finansach publicznych. Część tekstowa planu stanowi treść uchwały, część graficzna oraz wymagane rozstrzygnięcia stanowią załączniki do uchwały.
2. Wójt, burmistrz albo prezydent miasta przedstawia wojewodzie uchwałę, o której mowa w ust. 1, wraz z załącznikami oraz dokumentacją prac planistycznych w celu oceny ich zgodności z przepisami prawnymi.
Jak wynika z powyższego przepisu zastrzeżenia i uwagi do wyłożonego projektu planu zagospodarowania przestrzennego nie muszą być rozpatrzone pozytywnie.
Z przedłożonej sądowi dokumentacji planistycznej, wynika, iż na etapie wskazanym
w pkt 12 art. 17 u.p.z.p. Burmistrz uwzględnił niektóre uwagi, pozostałych,
w tym uwag skarżącego, nie uwzględnił.
Rada postanowiła odrzucić wszystkie wniesione do planu uwagi, nieuwzględnione przez Burmistrza, co – zgodnie z wymogiem w/w przepisu - znalazło wyraz w załączniku nr 3 do uchwały w sprawie planu. Przepis ten stawia wymóg przyjęcia rozstrzygnięcia w sprawie uwag i takie rozstrzygnięcie zostało podjęte.
Z treści przepisu nie wynika więc , iż nad każdą z wniesionych uwag do planu powinno odbyć się odrębne głosowanie i że rada zobowiązana jest uwagi
te uwzględnić.
Brak indywidualnego podejścia przez radę, przyjmującą plan zagospodarowania przestrzennego, do zgłoszonych do projektu planu uwag, nie stanowi zatem samo przez się naruszenia trybu uchwalenia planu, a co za tym idzie – podstawy od stwierdzenia nieważności uchwały w sprawie planu.
Jak wynika z wyjaśnień złożonych na rozprawie przez przedstawiciela Gminy, odpowiedzialnego za przygotowanie i uchwalenie przedmiotowego planu zagospodarowania przestrzennego - p. M. C., skarżącemu wyjaśniono przesłanki zmiany przebiegu istniejącej dotychczas części drogi wewnętrznej, oznaczonej jako [...], przez jej likwidację i wydzielenie drogi wewnętrznej [...], która przechodzić ma przez działkę skarżącego [...]– w celu połączenia z dalszą częścią drogi [...].
Chodziło o stworzenie lepszych warunków zabudowy dla przylegających działek przez odsunięcie linii zabudowy od ściany lasu, w celu umożliwienia potencjalnym inwestorom (właścicielom działek nr [...]) zachowania wymogów § 271 ust. 8 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia
12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.).
Było to zatem ze strony planisty działanie w interesie nie tylko właścicieli wskazanych działek, lecz także w interesie ogólnym, wynikające z konieczności dostosowania rozwiązań planu do wymogów prawa.
Zgodnie bowiem z cytowanym wyżej art. 15 ust.1 u.p.z.p. wójt, burmistrz albo prezydent miasta sporządza projekt planu miejscowego, zawierający część tekstową
i graficzną, zgodnie z zapisami studium oraz przepisami odrębnymi, odnoszącymi się do obszaru objętego planem. Obszar objęty przedmiotowym planem przylega do lasu, zatem dostosowanie rozwiązań planu do przepisów regulujących odległość budynków od ściany lasu było uzasadnione i konieczne.
Przebieg dróg wewnętrznych nie wynika z zapisów studium.
Podobnie należy odnieść się do zakwestionowania przez skarżącego szerokości dróg wewnętrznych umożliwiających dojazd do poszczególnych działek. Konieczność ich poszerzenia w stosunku do wynikających z wcześniejszego podziału geodezyjnego całego obszaru objętego przedmiotowym planem, wynikała z konieczności dostosowania ich szerokości do zgodności z zapisami Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy, z którym plan musi być zgodny. Poszerzenie pasa drogi wynikało również z konieczności umieszczenia w nim elementów uzbrojenia działek w niezbędne media.
Należy też zwrócić uwagę, iż zaskarżony plan zagospodarowania przestrzennego został uchwalony na wniosek większości właścicieli działek gruntu na tym terenie. Jego rozwiązania odpowiadają interesom większości właścicieli tych nieruchomości, choć skutki, wynikające np. z poszerzenia istniejących dróg dojazdowych w równym stopniu również ich dotyczą. Dzięki planowi zostanie uproszczony proces inwestycyjny. Należy także zauważyć, że plan ingeruje jedynie
w sposób wykonywania własności, nie ingeruje natomiast w konkretne stosunki własnościowe, to jest nie pozbawia wprost własności, jak twierdzi skarżący, a jedynie może stanowić podstawę i przesłankę odpowiednich działań prawnych w kierunku
np. dostosowania granic poszczególnych nieruchomości do rozwiązań planu.
Wskazać też należy, iż drogi określone w planie i jego załączniku graficznym mają status dróg wewnętrznych (niepublicznych), stanowiąc współwłasność właścicieli działek położonych na obszarze objętym niniejszym planem. Nie podlegają więc skutkom wskazanym w art. 98 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004r. Nr 261, poz. 2603).Kontrowersje między poszczególnymi właścicielami w tym zakresie mogą być rozwiązywane w drodze ich porozumienia lub – w przypadku jego braku – przez sądem powszechnym.
Nie jest zatem słuszny zarzut skarżącego, iż kwestionowane przez niego rozwiązania planu naruszają jego interes prawny przez pozbawienie go części własności. Natomiast, zgodnie z zasadami przytaczanymi na wstępie niniejszych rozważań, plan może wpływać na sposób wykonywania prawa własności i wpływ taki może być uprawniony.
Podsumowując powyższe wywody stwierdzić należy, iż naruszenie interesu prawnego strony uchwaleniem planu miejscowego nie oznacza obowiązku uwzględniania jej skargi na uchwałę w sprawie tego planu. Obowiązek jej uwzględnienia powstaje jedynie wówczas, gdy naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia jest związane z jednoczesnym naruszeniem przepisu prawa materialnego lub naruszeniem zasad bądź trybu sporządzania studium lub planu miejscowego (art. 28 u.p.z.p.). Gmina z mocy ustawy (art. 3 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym) posiada uprawnienia do samodzielnego rozstrzygania o przeznaczeniu i zasadach zagospodarowania terenu i w swoich działaniach ograniczona jest tylko przez normy prawa. Uchwalenie planu było poprzedzone opracowaniem i uchwaleniem studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy. Ustalenia studium są wiążące dla organów gminy przy sporządzaniu planów miejscowych (art. 9 ust 4 cyt. ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym), a zaskarżony plan nie narusza zapisów przywołanego w podstawie prawnej zaskarżonej uchwały Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy przyjętego uchwałą nr [...], zmienionego wymienionymi uchwałami, z których ostatnią była uchwała nr [...]r. Zatem przyjęte w przedmiotowym planie rozwiązania, nawet jeśli naruszają interes prawny skarżącego, podjęte zostały w zgodzie z obowiązującym prawem i w ramach przysługujących gminie uprawnień.
Końcowo zauważyć też należy, iż sąd administracyjny nie posiada kompetencji do merytorycznej oceny trafności i celowości rozwiązań planu. Jedynym kryterium dopuszczalnym w postępowaniu sądowym jest kryterium legalności (wyrok NSA z 23.06.2010 r., sygn. akt II OSK 834/10). W związku z powyższym nie należy do Sądu ocena, czy ustanowienie w planie drogi wewnętrznej w określonym miejscu
i o określonych parametrach jest uzasadnione, gdyż byłaby to kontrola celowościowa ustaleń planu, naruszająca kompetencję właściwych organów, którym zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym przysługuje
tzw. władztwo planistyczne (por. wyrok NSA z 25.06.2010 r., sygn. akt II OSK 844/10).
W tej sytuacji Sąd uznał, iż zaskarżona uchwała nie narusza prawa, wobec czego skarga nie mogła być uwzględniona i podlega oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło