II SA/Sz 1173/09
PostanowienieWSA w Szczecinie2011-12-20
Skład orzekający: Elżbieta Makowska, Danuta Strzelecka-Kuligowska, Maria Mysiak, Katarzyna Grzegorczyk-Meder
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do wyłączenia sędziego od rozpoznania sprawy ze skargi na decyzję w przedmiocie dodatku mieszkaniowego, w sytuacji gdy skarżący powołuje się na wcześniejsze postępowanie sędziego w innej sprawie, które według skarżącego było prowadzone z naruszeniem jego praw?Ratio decidendi
Wniosek o wyłączenie sędziego został oddalony, ponieważ skarżący nie wykazał istnienia obiektywnych i uzasadnionych powodów, które mogłyby wywołać wątpliwość co do bezstronności sędziego. Powoływane przez skarżącego okoliczności, dotyczące wcześniejszego postępowania sędziego w innej sprawie, były już przedmiotem oceny sądów i nie stanowiły podstawy do wyłączenia. Sędzia złożył oświadczenie o braku przesłanek do wyłączenia, a jego prawdziwość nie budziła wątpliwości.Stan faktyczny
R.S. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczącą dodatku mieszkaniowego. W trakcie postępowania złożył wniosek o wyłączenie sędziego WSA Katarzyny Grzegorczyk-Meder, powołując się na jej postępowanie w innej, wcześniejszej sprawie (II SA/Sz 277/10), które według skarżącego naruszało jego prawa. Sędzia złożyła oświadczenie o braku podstaw do wyłączenia. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o wyłączenie sędziego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie : Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Makowska /spr./ Sędziowie : Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska Sędzia WSA Maria Mysiak po rozpoznaniu w dniu 20 grudnia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. S. o wyłączenie sędziego WSA Katarzyny Grzegorczyk - Meder od rozpoznania sprawy ze skargi R. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego p o s t a n a w i a: oddalić wniosek o wyłączenie sędziego.
R.S. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] utrzymującą w mocy decyzję organu pierwszej instancji w przedmiocie przyznania R.S. dodatku mieszkaniowego.
Postanowieniem, wydanym w tej sprawie, z dnia 13 lipca 2011r. Sąd oddalił wniosek R.S. o wyłączenie sędziego WSA Katarzyny Grzegorczyk – Meder.
Na rozprawie sądowej w dniu 15 grudnia 2011r. R.S. złożył kolejny wniosek (pismo z dnia [...]r.) o wyłączenie sędziego WSA Katarzyny Grzegorczyk-Meder od rozpoznania sprawy II SA/Sz 1173/09.
Precyzując przesłanki wyłączenia sędziego, R.S. wskazał na postępowanie sędziego w sprawie II SA/Sz 277/10, w której sędzia "posługując się omnipotencją władczą", w czasie posiedzenia Sądu w dniu 2 lutego 2011 r., działał na "szkodę i krzywdę skarżącego". Skarżący podał, że wniosek o sprostowanie protokołu rozprawy z dnia 2 lutego 2011 r. oraz odwołanie z dnia 29 czerwca 2011 r. w sprawie II SA/Sz 277/10 od zarządzenia przewodniczącego o sprostowaniu protokołu, stanowią integralną część jego wniosku o wyłączenie sędziego Katarzyny Grzegorczyk-Meder w niniejszej sprawie.
W dniu 16 grudnia 2011 r. sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder złożyła do akt sprawy oświadczenie, że nie istnieją ani to przesłanki wymienione w art. 18 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ani też okoliczności tego rodzaju, że mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwość, co do jej bezstronności w rozpoznawanej sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwana dalej "P.p.s.a." przewiduje możliwość wyłączenia sędziego z mocy prawa – w art. 18 P.p.s.a. Z kolei w art. 19 powołana ustawa, umożliwia wyłączenie sędziego na wniosek złożony przez sędziego lub stronę, gdy zachodzą w sprawie okoliczności, poza wymienionymi w art. 18 P.p.s.a., a które wskazywałyby na uzasadnioną wątpliwość, co do bezstronności sędziego w danej sprawie. Chodzi tu o jakąkolwiek wątpliwość, ale z zastrzeżeniem, że musi ona uzasadniać wyłączenie sędziego, na podstawie komentowanego przepisu.
Instytucja wyłączenia sędziego jest gwarancją procesową dla strony, wywodzącą się z zasady obiektywizmu i bezstronności. Przesłanki wymienione w art. 18 P.p.s.a. opierają się na związkach sędziego z przedmiotem lub podmiotami postępowania. Powiązania te są tego rodzaju, że niezależnie od subiektywnych odczuć osób występujących w sprawie – czynią prawdopodobnym przypuszczenie, iż rozpoznanie sprawy nie będzie odpowiadało wymogom bezstronności. Wyłączenie sędziego, czy to z mocy prawa, czy na wniosek (sędziego lub strony) ma zapewnić rozpoznanie sprawy przez sąd w takim składzie orzekającym, którego sędziowie nie pozostają w relacjach osobistych oraz nie mieli wcześniejszych związków z rozpoznawaną sprawą (patrz. J.P. Tarno. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz., Warszawa 2010r. str. 76 -77).
Zgodnie z treścią art. 22 § 2 P.p.s.a., wydanie postanowienia w przedmiocie wyłączenia sędziego musi być poprzedzone złożeniem wyjaśnień, przez sędziego którego wniosek dotyczy. Stosownie do oświadczenia sędziego z dnia 16 grudnia 2011r. nie występują okoliczności tego rodzaju, że mogłyby wywołać wątpliwości, co do bezstronności sędziego i prawdziwość tego oświadczenia nie budzi żadnych wątpliwości. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym, ugruntowany jest pogląd, że skoro sędzia, który złożył oświadczenie i jego prawdziwość nie budzi żadnych wątpliwości, iż nie zachodzą żadne okoliczności określone w art. 18 i art. 19 P.p.s.a., dające podstawę do wyłączenia od rozpoznawania w sprawie, to wniosek o wyłączenie sędziego nie zasługuje na uwzględnienie (vide postanowienie NSA z dnia 12 maja 2010r., sygn. akt I OZ 332/10, opublikowany w Lex nr 694363, postanowienie z dnia 22 marca 2011r. I OZ 167/11, opublikowany w Lex nr 783740, postanowienie NSA z dnia 30 listopada 2010 r., sygn. akt I OZ 896/10, opublikowany w Lex nr 742152).
Problematyka ta zaistniała również w orzecznictwie Sądu Najwyższego, który wskazał – "autorytet moralny sędziego przemawia za wiarygodnością złożonego wyjaśnienia i jeżeli strona żądająca wyłączenia zaprzecza prawdziwości, obowiązana jest wskazać i udowodnić okoliczności, które by podważały wiarygodność oświadczenia sędziego (vide postanowienie SN z dnia 25 sierpnia 1971r., sygn. akt I CZ 121/71, opublikowany w OSN 1972, poz. 55).
Wątpliwość, co do bezstronności sędziego musi wynikać z uzasadnionych obiektywnych powodów. Wątpliwość ta musi być przy tym realna, a nie potencjalna. Przytaczane przez skarżącego okoliczności są jedynie subiektywnymi odczuciami i ocenami działań podejmowanych przez objętego wnioskiem sędziego. Brak odpowiedniej argumentacji, która wskazywałaby na uzasadnioną wątpliwość, co do bezstronności sędziego w przedmiotowej sprawie, czyni przedmiotowy wniosek niezasadnym.
Zauważyć również należy, że wniosek R.S. o wyłączenie sędziego Katarzyny Grzegorczyk – Meder, nie jest pierwszym, złożonym w przedmiotowej sprawie. Postanowieniem z dnia 13 lipca 2011r. Sąd oddalił wniosek o wyłączenie sędziego wyjaśniając, że powoływane przez skarżącego okoliczności /tożsame z powołanymi obecnie we wniosku z dnia 15 grudnia 2011r./, odnoszące się do protokołu z dnia 2 lutego 2011r. oraz odwołania z dnia 29 czerwca 2011 r. w sprawie II SA/Sz 277/10 od zarządzenia przewodniczącego o sprostowaniu protokołu, nie stanowią przyczyny wyłączenia sędziego. Postanowieniem z dnia 1 września 2011r., sygn. akt I OZ 615/11, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie R.S. na powołane wyżej postanowienie Sądu pierwszej instancji w przedmiocie oddalenia wniosku o wyłączenie sędziego.
Należy również podkreślić, że okoliczności przytoczone przez skarżącego były również badane przez Sąd pierwszej instancji w postanowieniu z dnia 28 lutego 2011r., sygn. akt II SA/Sz 277/10 oraz w postanowieniu NSA z dnia 31 marca 2011r. I OZ 210/11. W postanowieniach tych wyjaśniono skarżącemu, że postępowanie sędziego nie nasuwa wątpliwości, co do jego bezstronności, a podejmowane przez sędziego działania miały na celu zapewnienie sprawności postępowania i mieściły się w zakresie obowiązków przewodniczącego na rozprawie.
Mimo tej wiedzy, R.S. po raz kolejny we wniosku o wyłączenie sędziego WSA Katarzyny Grzegorczyk - Meder powołuje te same okoliczności, nie przywołując przy tym żadnej innej przyczyny, która nie była dotąd poddana ocenie Sądu, a która uzasadniałaby wyłączenie sędziego z mocy prawa na podstawie art. 18 P.p.s.a. lub na wniosek (art. 19 P.p.s.a.). Sąd, w całokształcie akt postępowania sądowego, również nie dopatrzył się takich przyczyn.
Z powyższych względów, na podstawie art. 22 § 1 i 2 w związku z art. 18 i art. 19 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak na wstępie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło