II SA/Sz 240/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Sędzia NSA Elżbieta Makowska po rozpoznaniu w dniu 14 kwietnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. L. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w S. z dnia [...] nr [...] w sprawie z Jego skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej w S. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automatach poza kasynem gry p o s t a n a w i a odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji J. L., reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...] w przedmiocie wymierzenia mu kary pieniężnej w kwocie [...] zł z tytułu urządzania gier na automatach poza kasynem gry. Wraz ze skargą został złożony wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. W uzasadnieniu wniosku skarżący wskazał, że w sprawie istnieje wysokie ryzyko utraty płynności finansowej przez skarżącego i wyrządzenia znaczniej i nieodwracalnej szkody na skutek ewentualnego wykonania zaskarżonej decyzji i decyzji jej poprzedzającej, co może doprowadzić do daleko idących negatywnych skutków dla rodziny skarżącego. Skarżący podał, że w roku [...] uzyskał dochód w kwocie [...] zł, przy czym po dokonaniu stosownych odliczeń dochód ten wyniósł [...] zł (część uzyskanego przez skarżącego dochodu - kwota [...] zł - pochodziła z zasiłków uzyskiwanych przez skarżącego z ubezpieczenia społecznego); w roku [...] uzyskał zaś dochód w kwocie [...]zł, przy czym po dokonaniu stosownych odliczeń dochód ten wyniósł [...] zł (część uzyskanego przez skarżącego dochodu - kwota [...] zł - pochodziła z zasiłków uzyskiwanych przez skarżącego z ubezpieczenia społecznego). Brak wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji i prowadzenie ewentualnego postępowania egzekucyjnego spowoduje, iż skarżący może zostać pozbawiony środków do życia. Brak środków finansowych może przy tym spowodować, iż skarżący popadnie w spiralę zadłużenia, co w sposób oczywisty będzie samo w sobie trudne do odwrócenia. Na chwilę obecną skarżącemu grozi zatem wszczęcie postępowania egzekucyjnego, co może doprowadzić do faktycznego pozbawienia go środków do życia. Skarżący zaznaczył, że kwota nałożonej na niego kary pieniężnej ([...] zł), stanowi około dochodu uzyskanego przez skarżącego w całym [...] roku i około dochodu uzyskanego przez skarżącego w całym [...] roku. Już zatem z tego porównania wynika wprost, zdaniem skarżącego, że w przypadku przymusowej egzekucji nałożonej na niego kary pieniężnej, istnieje wysokie prawdopodobieństwo pozostawienia skarżącego bez środków do życia, co już samo w sobie może być trudne do odwrócenia. Na potwierdzenie swojej sytuacji finansowej skarżący przedstawił w załączeniu zeznanie podatkowe za [...] rok. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W myśl zasady wyrażonej w art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej – "p.p.s.a.", wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże, stosownie do treści art. 61 § 3 p.p.s.a., sąd na wniosek strony może wydać postanowienie o wstrzymaniu w całości lub w części aktu lub czynności, będących przedmiotem zaskarżenia, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Wyżej wymieniona instytucja ma charakter wyjątku od zasady przewidującej, że ostateczna decyzja administracyjna korzysta z domniemania zgodności z prawem i podlega wykonania. Na stronie, która wnosi o udzielenie jej ochrony tymczasowej w postaci wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji (decyzji organu I instancji) spoczywa obowiązek przedstawienia Sądowi tez, twierdzeń oraz dokumentów, które uprawdopodobnią zasadność uwzględnienia wniosku. Przepis art. 61 § 3 p.p.s.a. został bowiem tak skonstruowany, że ciężar wykazania, iż okoliczności w nim wskazane istotnie zaistniały, spoczywa na osobie wnioskującej o ochronę tymczasową. Wnioskodawca powinien zatem wykazać, że w sytuacji faktycznej, w jakiej się znajduje, wykonanie decyzji powodować będzie znaczną szkodę bądź trudne do odwrócenia skutki (por. postanowienie NSA z dnia 4 października 2010 r., o sygn. akt II FZ 460/10, publ.www.orzeczenia.nsa.gov.pl). To od uprawdopodobnienia niebezpieczeństwa wystąpienia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków zależy orzeczenie Sądu. Brak wskazania we wniosku tych przyczyn uniemożliwia Sądowi merytoryczną ocenę. Jednakże w przypadku braku takich dokumentów, czy to w aktach sprawy, czy też na skutek niedołączenia ich do wniosku, sąd administracyjny nie jest władny, przed rozpoznaniem wniosku o wstrzymanie aktu lub czynności, aby wzywać stronę do ich przedłożenia (zob. postanowienie NSA z dnia 4 listopada 2013 r., sygn. akt I FZ 404/13, publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Na wstępie stwierdzić należy, że kwestia ewentualnej wadliwości kwestionowanych decyzji i ich uchylenie jest przedmiotem merytorycznego rozpoznania w tej sprawie i nie może w żadnym wypadku stanowić przesłanki wstrzymania wykonania takiego aktu. Kwestia ta nie może być badana na etapie rozstrzygania w postępowaniu wpadkowym. Ponadto, samo przekonanie o zasadności podniesionych w skardze zarzutów nie jest wystarczającym argumentem, aby uznać, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zgodnie z wyrażonym przez Naczelny Sąd Administracyjny poglądem, który Sąd orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela, subiektywne przeświadczenie wnioskodawcy jakoby kwestionowane orzeczenie było merytorycznie niesłuszne i naruszało prawo, nie stanowi przesłanki do wstrzymania wykonania tego aktu na podstawie art. 61 ustawy p.p.s.a. (zob.: postanowienie NSA z dnia 9 września 2004 r. sygn. akt FZ 358/04, Lex nr 799460). Mając na uwadze fakt, że decyzją Naczelnika Urzędu Celnego wymierzono stronie skarżącej karę pieniężną, to z uwagi na treść art. 61 § 3 p.p.s.a. uzasadnienie rozpoznawanego wniosku powinno precyzyjnie opisywać aktualną sytuację finansową i majątkową strony, tak by Sąd rozpoznający ten wniosek doszedł do przekonania, że uiszczenie kary pieniężnej w kwocie [...] zł przed rozpoznaniem sprawy rodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Tego jednak nie sposób doszukać się w rozpatrywanym wniosku. Aktualna sytuacja finansowa skarżącego nie została w istocie w żaden sposób zobrazowana, albowiem dokumenty źródłowe wskazujące na konkretne dane liczbowe nie zostały nadesłane. Nie można było zatem ustalić jakie aktualnie skarżący osiąga dochody i jaki poniósł uszczerbek w wyniku nałożenia na niego, na podstawie zaskarżonej decyzji, kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry. Trzeba zatem stwierdzić, że ogólnikowe twierdzenia, pozbawione szerszego uzasadnienia i stosownych dowodów, nie mogą stanowić podstawy do orzeczenia o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu (por. postanowienie NSA z dnia 16 października 2014 r., sygn. akt II OZ 1099/14; LEX nr 1550923). Podstawą taką nie mogą być również, zdaniem Sądu, przedłożone wraz z wnioskiem zeznania podatkowe za [...] r., które nie obrazują aktualnej sytuacji finansowej skarżącego. Należy również wskazać, że uszczuplenie stanu finansowego nie jest wystarczającą przesłanką wstrzymania wykonania ostatecznej decyzji administracyjnej. Faktu egzekwowania obowiązku pieniężnego wynikającego z zaskarżonej decyzji, nawet przy uwzględnieniu sytuacji materialnej strony, nie można utożsamiać z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody czy spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (por. postanowienie NSA z dnia 17 września 2014 r., sygn. akt I OZ 737/14; LEX nr 1529107). Każda bowiem decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek faktyczny w finansach zobowiązanego do ich uiszczenia. Nie jest to więc sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym, gdyż w razie uwzględnienia przez sąd skargi i uchylenia decyzji można otrzymać zwrot uiszczonej kwoty (por. postanowienie NSA z dnia 29 listopada 2013 r., sygn. akt II GZ 684/13; LEX nr 1432682). Mając na uwadze powyższe okoliczności, Sąd, na mocy art. 61 § 3 i § 5 P.p.s.a., orzekł jak na wstępie.