II SA/Sz 583/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Katarzyna Sokołowska po rozpoznaniu w dniu 22 czerwca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. D. o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi w sprawie z jego skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania postanawia: odmówić przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi M. D. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie opisane w sentencji postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania. W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału II z dnia 25 maja 2018 r. zobowiązano skarżącego do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie [...]zł, w terminie 7 dni, od daty jego doręczenia pod rygorem odrzucenia skargi. Jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru powyższe wezwanie zostało doręczone skarżącemu w dniu 5 czerwca 2018 r., zatem termin do uiszczenia wpisu upływał z dniem 12 czerwca 2018 r., który to dzień nie przypadał na sobotę lub dzień ustawowo wolny od pracy. Pismem z dnia 13 czerwca 2018 r. skarżący złożył wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi. W jego uzasadnieniu wywiódł, że z uwagi na charakter pracy i konieczność wyjazdów służbowych na terenie całego województwa zachodniopomorskiego nie udało mu się dokonać wpłaty bezpośrednio w kasie banku. W dniu 12 czerwca 2018 r. po pracy, nie mógł zalogować się do systemu bankowości internetowej [...]. Skarżący nie jest informatykiem i nie zna przyczyny awarii, jednakże w sieci znalazł informacje, iż w dniu 4 czerwca 2018 r. była awaria aplikacji internetowej [...]. Do wniosku skarżący załączył wydruki informacji o awarii w [...] oraz potwierdzenie uiszczenia w dniu 13 czerwca 2018 r. wpisu od skargi w wysokości [...] zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje: Ustawodawca dopuszcza możliwość przywrócenia uchybionego terminu w art. 86 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.) – dalej: "P.p.s.a." Przesłanki przywrócenia terminu określa art. 87 § 1 do 4 P.p.s.a. i zgodnie z jego brzmieniem muszą być one spełnione łącznie. Przesłankami tymi są: wniesienie wniosku w terminie 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia, uprawdopodobnienie okoliczności wskazującej na brak winy strony, a także dopełnienie, razem z wnioskiem o przywrócenie terminu czynności, której strona nie dokonała w terminie. Przywołane przepisy nie określają, według jakich kryteriów należy oceniać zachowanie strony ubiegającej się o przywrócenie terminu. Prawo do sądu może podlegać ograniczeniom, między innymi przez ustanowienie terminów, po których upływie uruchomienie procedury sądowej nie będzie możliwe. Żadne postępowanie nie mogłoby skutecznie toczyć się bez wymogów proceduralnych zabezpieczających je przed nadużywaniem praw procesowych przez strony. Stąd uchybienia terminom zarówno w procedurze cywilnej, administracyjnej i sądowoadministracyjnej, jak i innych procedurach powoduje bezskuteczność czynności procesowych strony, jeżeli odpowiednie rozwiązanie ustawowe przypisuje niezachowaniu terminu takie konsekwencje prawne (por. postanowienie NSA z 26 stycznia 2016 r., sygn. akt II FZ 916/15). Warunkiem skuteczności wniosku o przywrócenie uchybionego terminu jest łączne spełnienie przesłanek określonych w art. 86 i art. 87 P.p.s.a. tj. uprawdopodobnienie przez stronę braku winy w uchybieniu terminu, spowodowanie przez uchybienie terminu ujemnych skutków dla strony, dochowanie terminu do wniesienia wniosku oraz dopełnienie uchybionej czynności. Wniosek o przywrócenie terminu powinien zatem powołać okoliczności wskazujące na brak winy strony w uchybieniu terminu, które zapewniają uprawdopodobnienie jego zasadności. Brak winy strony w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony postępowania dbającej należycie o własne interesy. Przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy. Zastosowanie tej instytucji jest możliwe tylko, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku, a uchybienie terminowi nie zostało spowodowane, najmniejszym nawet, niedbalstwem strony. W orzecznictwie przyjmuje się zgodnie, że uprawdopodobnienie istnienia danej okoliczności jest środkiem zastępczym dowodu w ścisłym tego słowa znaczeniu i nie daje pewności, lecz tylko wiarygodność (prawdopodobieństwo) twierdzenia o jakimś fakcie (por. wyrok NSA z dnia 4 czerwca 2002 r., sygn. akt II SA/Ka 1977/00, niepubl.) Tak więc osoba zainteresowana przywróceniem terminu ma uprawdopodobnić brak swojej winy, czyli powinna uwiarygodnić odpowiednią argumentacją swoją staranność oraz fakt, że przeszkoda była od niej niezależna. Za brak winy uważa się sytuację, gdy zainteresowany nie był w stanie pokonać przeszkody przy użyciu sił i środków normalnie dostępnych. Do takich przeszkód zalicza się m.in. stany nadzwyczajne, problemy komunikacyjne, klęski żywiołowe czy nagłą chorobę strony lub jej pełnomocnika, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą (zob. postanowienie NSA z dnia 8 sierpnia 2012 r., sygn. akt II GZ 257/12, LEX nr 1223957). Mając na względzie powyższe należy wskazać w pierwszej kolejności, iż bezspornym pozostaje fakt, że wpis od skargi nie został uiszczony w terminie, który upłynął w dniu 12 czerwca 2018 r. (wtorek). Wpłata z ww. tytułu została dokonana przez skarżącego na rachunek bankowy Sądu, w dniu 13 czerwca 2018 r. Jednocześnie nadając wniosek o przywrócenie terminu w dniu 13 czerwca 2018 r, (tj. w terminie 7 dni od faktycznego ustania przeszkody w jej złożeniu), niewątpliwie skarżący dochował terminu określonego w art. 87 § 1 P.p.s.a. Wskazane przez skarżącego okoliczności, a mianowicie – przebywanie z uwagi na charakter pracy poza miejscem zamieszkania i brak możliwości dokonania opłaty wpisu od skargi w drodze przelewu internetowego z powodu awarii systemu w dniu 12 czerwca 2018 r., stanowiące próbę uprawdopodobnienia braku jego winy w uchybieniu terminowi, nie mogą stanowić podstawy do jego przywrócenia. Przebywanie poza miejscem zamieszkania z uwagi na wykonywaną przez skarżącego pracę nie jest przeszkodą, której nie mógł on przewidzieć, nie można powiedzieć również, że miała ona charakter nagły. Podkreślić należy, że skarżący znając specyfikę swojej pracy i wiedząc, że wiąże się ona z wyjazdami służbowymi, powinien zapewnić sobie możliwość uzupełnienia braku fiskalnego skargi w terminie, poprzez dokonanie wpłaty np. za pośrednictwem przekazu pocztowego, wpłaty w placówce pośrednika finansowego, czy zlecenia przelewu w placówce bankowej, ewentualnie posługując się osoba trzecią. Bez wpływu na ocenę jego wniosku pozostają również załączone informacje o awarii systemu w [...], która miała miejsce w dniu 4 czerwca 2018 r., a nie w dniu 12 czerwca 2018 r. kiedy to według twierdzenia skarżącego nie mógł on zalogować się do systemu. Nie korzystając z żadnego ze wskazanych wyżej rozwiązań skarżący sam pozbawił się możliwości dokonania ww. czynności w terminie. W tej sytuacji, argumenty zawarte w treści wniosku o przywrócenie terminu prowadzą do uznania, że skarżący uchybił terminowi do uiszczenia wpisu od skargi z własnej winy. W świetle powyższych rozważań uprawnionym jest przyjęcie, że okoliczności związane z charakterem wykonywanej pracy nie przesądzają o zasadności wniosku skarżącego w przedmiocie przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. W związku z powyższym należało stwierdzić, że niedochowanie przez skarżącego terminu w uiszczeniu wpisu sądowego nie jest następstwem okoliczności od niego niezależnych, lecz jest wynikiem niedostatecznej dbałości i staranności w prowadzeniu spraw. Należy podkreślić, że przy ocenie winy strony lub jej braku w uchybieniu terminu należy brać pod uwagę nie tylko okoliczności, które uniemożliwiły stronie dokonanie tej czynności w terminie, lecz także okoliczności świadczące o podjęciu lub niepodjęciu skutecznych działań, mających na celu zabezpieczenie się w dotrzymaniu terminu. Mając powyższe na względzie Sąd działając na podstawie art. 86 § 1 P.p.s.a. w zw. z art. 87 § 1, § 2 i § 4 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.