II SAB/Sz 118/16

PostanowienieWSA w Szczecinie2016-11-10

Skład orzekający: Danuta Strzelecka-Kuligowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, może zostać dopuszczona do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym jako uczestnik na podstawie art. 33 § 2 PPSA, jeśli wynik postępowania dotyczy jej interesu prawnego?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że wnioskodawca nie wykazał własnego, bezpośredniego i realnego interesu prawnego, który uzasadniałby jego dopuszczenie do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym jako uczestnika na podstawie art. 33 § 2 PPSA. Interes prawny wymaga ustalenia związku materialnoprawnego między normą prawa a sytuacją prawną wnioskodawcy, a nie opiera się na interesie faktycznym czy sytuacji prawnej innego podmiotu.
Stan faktyczny
Stowarzyszenie złożyło skargę na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. w przedmiocie dopuszczenia organizacji społecznej do udziału w postępowaniu dotyczącym udostępnienia informacji publicznej. B.W. złożył wniosek o dopuszczenie do udziału w tym postępowaniu sądowoadministracyjnym jako uczestnik, wskazując na swój interes prawny wynikający z faktu zainicjowania postępowania administracyjnego wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej oraz z faktu, że toczące się postępowanie sądowe ma znaczenie dla innej sprawy z jego skargą. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.
Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił odmówić dopuszczenia B. W. do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska po rozpoznaniu w dniu 10 listopada 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B. W. o dopuszczenie do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania w sprawie ze skargi Stowarzyszenia A. na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. w przedmiocie dopuszczenia organizacji społecznej do udziału w postępowaniu postanawia odmówić dopuszczenia B. W. do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania. Uzasadnienie : W dniu [...] Stowarzyszenie [...] z siedzibą w W. złożyło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. skargę na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. polegającą na nierozpoznaniu wniosku o dopuszczenie organizacji społecznej do udziału w sprawie z odwołania B.W. od decyzji Burmistrza Gminy G. z dnia [...] odmawiającej udostępnienia informacji publicznej. Wnioskiem z dnia [...] B.W. wystąpił o dopuszczenie do udziału w sprawie o sygn. akt II SAB/Sz 118/16 w charakterze uczestnika postępowania. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że toczące się przed Kolegium postępowanie było prowadzone wskutek złożenia przez niego odwołania od decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej. Sprawa ta dotyczyła jego uprawnienia mającego oparcie w art. 61 ust. 1 Konstytucji RP oraz w art. 2 ust.1 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Brał zatem udział w postępowaniu administracyjnym, z którym to postępowaniem jest związana skarga na bezczynność, złożona przez Stowarzyszenie [...]. Zaznaczył, że przed tutejszym Sądem toczy się postępowanie z jego skargi na decyzję ostateczną SKO w S. Decyzja ta zakończyła postępowanie, podczas którego nie rozpatrzono merytorycznie zgłoszenia Stowarzyszenia do udziału w postępowaniu. W tej skardze postawił zarzut naruszenia art. 31 § 1 pkt 2 w zw. z art. 31 k.p.a. Jednakże Sąd postanowieniem z dnia 20 października 2016 r. sygn. akt II SA/Sz 1005/16 zawiesił postępowanie sądowe do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia skargi Stowarzyszenia na bezczynność Kolegium. Niniejsza sprawa ma zatem kluczowe znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy z jego skargi na decyzję Kolegium. Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. zważył, co następuje: Zgodnie z art. 33 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., osoba, która brała udział w postępowaniu administracyjnym, a nie wniosła skargi, jeżeli wynik postępowania sądowego dotyczy jej interesu prawnego, jest uczestnikiem tego postępowania na prawach strony. Stosownie zaś do § 2 tego artykułu udział w charakterze uczestnika może zgłosić również osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, jeżeli wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego, a także organizacja społeczna, o której mowa w art. 25 § 4, w sprawach innych osób, jeżeli sprawa dotyczy zakresu jej statutowej działalności. Postanowienie sąd wydaje na posiedzeniu niejawnym. Na postanowienie o odmowie dopuszczenia do udziału w sprawie przysługuje zażalenie. Z powyższych przepisów wynika, że są uczestnicy postępowania sądowego z mocy prawa (§ 1) oraz uczestnicy postępowania dopuszczeni do udziału w postępowaniu przez sąd (§ 2). W sprawie ze skargi na bezczynność stronami postępowania z mocy prawa są wyłącznie skarżący i organ administracji. W związku z tym wniosek B.W. należało rozpoznać w trybie art. 33 § 2 p.p.s.a, co wymagało zbadania, czy podmiot wnioskujący ma interes prawny w niniejszej sprawie. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym ugruntowany jest pogląd, że o tym, czy wnioskodawca ubiegający się o udział w postępowaniu sądowoadministracyjnym ma interes prawny w danej sprawie, decyduje norma prawa materialnego na której oparto zaskarżony akt administracyjny, a nie interes faktyczny (zob. wyr. NSA z dnia 15 kwietnia 1993 r., I SA 1719/92, dostępny na stronie internetowej www.orzeczenia.nsa.gov.pl). W związku z tym uznać należy, że mieć interes prawny znaczy to samo, co ustalić przepis prawa powszechnie obowiązującego, na którego podstawie można skutecznie żądać czynności organu z zamiarem zaspokojenia jakiejś potrzeby albo żądać zaniechania lub ograniczenia czynności organu sprzecznych z potrzebami danej osoby (zob. postanowienie NSA z dnia 13 stycznia 2009 r., sygn. akt II OZ 1382/08, postanowienie NSA z dnia 14 maja 2009 r., sygn. akt I OZ 505/09). Stwierdzenie istnienia interesu prawnego wymaga zatem ustalenia związku o charakterze materialnoprawnym między obowiązującą normą prawa a sytuacją prawną konkretnego podmiotu prawa. Przy czym interes prawny musi być własny, bezpośredni, realny i konkretny. B.W. we wniosku o dopuszczenie do udziału w postępowaniu wskazał na art. 61 ust.1 Konstytucji RP oraz art. 2 ust.1 ustawy o dostępie do informacji publicznej jako gwarantujące mu prawo do uzyskania informacji publicznej oraz art. 31 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego umożliwiający organowi dopuszczenie organizacji społecznej do postępowania po spełnieniu wskazanych w tym przepisie przesłanek. Z przepisów tych jednak nie wynika własny i bezpośredni interes prawny wnioskodawcy do wzięcia udziału w charakterze uczestnika w toczącym się postępowaniu sądowoadministracyjnym. W niniejszej sprawie przedmiotem skargi Stowarzyszenia [...] jest bezczynność organu w sprawie dopuszczenia organizacji społecznej do udziału w sprawie. Skarga ta, dotyczy więc indywidualnych uprawnień procesowych skarżącego Stowarzyszenia w postępowaniu przed Samorządowym Kolegium Odwoławczym w S., wszczętym z wniosku B.W. o udostępnienie informacji publicznej. Jej zakres nie dotyczy merytorycznych kwestii prawa dostępu do informacji publicznej. Nie sposób zatem uznać, aby w takiej sprawie, wnioskodawca posiadał swój własny, indywidualny i znajdujący oparcie w przepisach prawa interes prawny. Sam fakt, że postępowanie przed Samorządowym Kolegium Odwoławczym w S. zostało zainicjowane z wniosku B.W. o uzyskanie dostępu do informacji publicznej nie świadczy o istnieniu jego interesu prawnego, o którym mowa w art. 33 p.p.s.a. Z kolei powołana we wniosku sprawa II SA/Sz 1005/16 oraz wydane w niej postanowienie z dnia 20 października 2016 r. zawieszające postępowanie sądowe, nie pozostaje w jakimkolwiek związku z niniejszą sprawą, lecz ze sprawą skarżącego prowadzoną pod sygn. akt II SAB/Sz 119/16. Natomiast to w sprawie II SA/Sz 1003/16 postanowieniem z dnia 3 listopada 2016 r. zawieszono postępowanie do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Tym niemniej okoliczność, że zachodzi związek pomiędzy tymi sprawami, tzn. o sygn. akt II SA/Sz 1003/16 i II SAB/Sz 118/16 przesądza co najwyżej o interesie faktycznym B.W. Wniesienie indywidualnej skargi przez Stowarzyszenie [...] nie ma żadnego wpływu na zakres praw jakimi dysponuje wnioskodawca, zaś interesu prawnego nie można opierać na sytuacji prawnej innego podmiotu. Reasumując uznać należy, że B.W. nie wykazał przepisu prawa, z którego mógłby wywodzić interes prawny w postępowaniu sądowym mającym za przedmiot bezczynność w sprawie wniosku Stowarzyszenia. W tym stanie rzeczy, Sąd na podstawie art. 33 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło