I SA/Wa 1083/16

WyrokWSA w Warszawie2016-12-02

Skład orzekający: Magdalena Durzyńska, Małgorzata Boniecka - Płaczkowska, Agnieszka Jędrzejewska - Jaroszewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o ustanowieniu prawa użytkowania wieczystego nieruchomości, wydana na podstawie dekretu z 1945 r., może zostać utrzymana w mocy, jeśli w obrocie prawnym istnieje orzeczenie odmawiające byłym właścicielkom przywrócenia terminu do złożenia wniosku dekretowego?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że organ odwoławczy nieprawidłowo rozpoznał sprawę, ignorując istniejące w obrocie prawnym orzeczenie z 1949 r. odmawiające byłym właścicielkom przywrócenia terminu do złożenia wniosku dekretowego. Utrzymanie w mocy decyzji ustanawiającej prawo użytkowania wieczystego byłoby przedwczesne i sprzeczne z tym orzeczeniem, które ma moc wiążącą do czasu jego usunięcia z obrotu prawnego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi P. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W., która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta o ustanowieniu prawa użytkowania wieczystego nieruchomości na podstawie dekretu z 1945 r. Skarżący zarzucił, że wniosek dekretowy został złożony po upływie ustawowego terminu. Organ odwoławczy uznał, że wniosek został złożony w terminie, mimo istnienia w aktach sprawy pisma z 1948 r. wskazującego na późne otrzymanie zawiadomienia. Sąd uchylił decyzję Kolegium, wskazując na istnienie w obrocie prawnym orzeczenia z 1949 r. odmawiającego przywrócenia terminu do złożenia wniosku dekretowego.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. i zasądził od Kolegium na rzecz P. G. zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Durzyńska Sędziowie WSA Małgorzata Boniecka - Płaczkowska (spr.) WSA Agnieszka Jędrzejewska – Jaroszewicz Protokolant referent stażysta Andżelika Abramowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 grudnia 2016 r. sprawy ze skargi P. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] maja 2016 r. nr [...] w przedmiocie ustanowienia prawa użytkowania wieczystego nieruchomości 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz P. G. kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżoną decyzją z [...] maja 2016 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] po rozpatrzeniu odwołania P. G. od decyzji Prezydenta [...] z [...] września 2013 r., nr [...] w przedmiocie ustanowienia prawa użytkowania wieczystego: - podjęło zawieszone postępowanie administracyjne; - utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu Kolegium wskazało, że decyzją z [...] września 2013 r., nr [...] Prezydent [...] po rozpatrzeniu wniosku H. K. i J. W. ustanowił prawo użytkowania wieczystego w udziale [...] części do zabudowanego gruntu o pow. [...] m kw. położonego w [...] przy ul. [...], opisanego w ewidencji gruntów jako działka nr [...] z obr. [...] oraz w udziale [...] części do zabudowanego gruntu o pow. [...] m kw. położonego w [...] przy ul. [...], opisanego w ewidencji gruntów jako działka nr [...] z obr. [...] na rzecz W. D., A. D., M. W., E. W. i Z. S. oraz ustalił wysokość czynszu symbolicznego z tytułu ustanowienia ww. prawa na kwotę [...] zł. Jednocześnie Prezydent odmówił wyżej wskazanym osobom przyznania wnioskowanego prawa odpowiednio do udziałów [...] i [...] w ww. gruntach. W uzasadnieniu organ wskazał, że przedmiotowa nieruchomość położona jest na terenie objętym działaniem dekretu z 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279). Z dniem 21 listopada 1945 r. tj. z dniem wejścia w życie dekretu nieruchomości warszawskie, w tym grunt przedmiotowej nieruchomości, na podstawie art. 1 dekretu przeszły na własność gminy [...]. Stosownie do art. 7 ust. 1 i 2 dekretu dotychczasowi właściciele lub ich następcy prawni będący w posiadaniu gruntu, względnie osoby prawa ich reprezentujące - uprawnieni byli w ciągu 6-ciu miesięcy od dnia objęcia w posiadanie gruntu przez gminę do złożenia wniosku o przyznanie prawa własności czasowej (obecnie użytkowania wieczystego) za czynszem symbolicznym lub prawa zabudowy za opłatą symboliczną. Organ ustalił, że przedmiotowa nieruchomość stanowiła własność H. K. i J. W., które złożyły wniosek o przyznanie prawa własności czasowej 5 sierpnia 1948 r. W ocenie organu wprawdzie [...] listopada 1947 r. ukazało się w Dzienniku Urzędowym Nr [...] Rady Narodowej i Zarządu Miejskiego [...] ogłoszenie o objęciu w posiadanie przedmiotowej nieruchomości, jednak objęcie w posiadanie nie nastąpiło z uwagi na naruszenie wymogu zawiadomienia dotychczasowych właścicielek gruntu. W związku z tym objęcie gruntu w posiadanie przez Gminę nastąpiło dopiero na podstawie rozporządzenia Ministra Odbudowy z 27 stycznia 1948 r. w sprawie obejmowania gruntów w posiadanie przez gminę [...] tj. 16 sierpnia 1948 r., zatem wniosek został złożony przed upływem terminu. Organ wyjaśnił, że nieruchomość nie jest objęta miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, w związku z tym brak jest podstaw do odmowy przyznania wnioskowanego prawa - z wyjątkiem udziałów w prawie użytkowania wieczystego ustanowionych uprzednio na rzecz osób trzecich. Od decyzji Prezydenta [...] odwołanie złożył P. G. Zarzucił, że wniosek dekretowy został złożony po upływie terminu wynikającego z dekretu. Postanowieniem z [...] listopada 2014 r. Kolegium zawiesiło postępowanie do czasu ustalenia następstwa prawnego po A. D. Wnioskiem z [...] sierpnia 2014 r. W. D., M. W., E. W., Z. S., A. D. i M. D. zwrócili się o podjęcie zawieszonego postępowania. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] uznało, że ustąpiły przyczyny uzasadniające zawieszenie postępowania. Zgodnie z postanowieniem Sądu Rejonowego w [...] z [...] maja 2015 r., sygn. akt [...] spadek po A. D. nabyli: K. D., W. D., M. D. i A. D.. Na mocy notarialnej umowy działu spadku z [...] sierpnia 2015 r., rep. [...] nr [...] prawa i roszczenia przysługujące zmarłej do przedmiotowej nieruchomości nabyli W. D., M. D. i A. D. Przechodząc do merytorycznego rozpatrzenia odwołania, Kolegium wskazało, że jest ono niezasadne. Kolegium podzieliło ustalenia faktyczne i prawne organu I instancji. Podkreśliło, że kwestią zasadniczą dla rozstrzygnięcia było ustalenie, czy objęcie w posiadanie przedmiotowego gruntu przez gminę odbyło się przy ścisłym spełnieniu przez Zarząd Miasta wymagań określonych w wydanym na podstawie art. 4 dekretu rozporządzeniu Ministra Odbudowy w porozumieniu z Ministrem Administracji Publicznej z 7 kwietnia 1946 r. w sprawie obejmowania gruntów w posiadanie przez gminę m.st. Warszawy (Dz. U. Nr 16, poz. 112), obowiązującego od 21 maja 1946 r. do 9 lutego 1948 r., a które ma zastosowanie w niniejszej sprawie. Wymienione rozporządzenie w § 3 ust. 1 przewidywało zawiadomienie o przystąpieniu do objęcia gruntu w posiadanie poprzez ogłoszenie Zarządu Miejskiego w organie urzędowym, które zgodnie z § 4 powinno zawierać: dokładne oznaczenie gruntu z podaniem w miarę możliwości imienia i nazwiska dotychczasowego właściciela, termin oględzin nieruchomości, wezwanie dotychczasowego właściciela do wzięcia udziału w oględzinach. Stosownie do § 5 ust. 1 - Zarząd Miejski, jeżeli posiadał dane o miejscu pobytu dotychczasowego właściciela, obowiązany był - niezależnie od ogłoszenia - zawiadomić go na piśmie o przystąpieniu do objęcia gruntu w posiadanie. W myśl § 7 ust. 2 tego rozporządzenia do sporządzonego protokołu oględzin, o którym mowa w § 7 ust. 1 dotychczasowy właściciel nieruchomości miał możliwość zgłoszenia zarzutów, jeżeli uważał, że zawarte w nim ustalenia naruszają jego prawa. Zgodnie natomiast z § 8 ust. 1 rozporządzenia grunt uważa się za objęty przez gminę w posiadanie w rozumieniu art. 7 ust. 1 dekretu z dniem dokonania przez Zarząd Miejski w organie tego zarządu ogłoszenia o sporządzonym protokole oględzin. Kolegium powołując się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 16 kwietnia 2002 r., sygn. akt I SA 2471/00 wskazało, że rozporządzenie Ministra Odbudowy z 7 kwietnia 1946 r. w sprawie obejmowania gruntów w posiadanie przez gminy m.st. Warszawy dla ważności czynności polegającej na objęciu gruntu w posiadanie, nakazywało podjęcie konkretnych działań mających na celu zapewnienie uczestnictwa byłego właściciela w tym objęciu, jeżeli było to możliwe. Ich niedokonanie powodowało istotne naruszenie prawa. Skoro nie powiadomiono byłego właściciela o czynnościach obejmowania gruntu w posiadanie, mimo iż możliwość taka niewątpliwie istniała, to trudno mówić o zgodnym z prawem objęciu przez gminę gruntu przedmiotowej nieruchomości w posiadanie. Kolegium wskazało, że w aktach sprawy brak jest wymaganego zawiadomienia skierowanego do byłych właścicieli, brak jest również potwierdzenia nadania takiego zawiadomienia. Wobec tego nie doszło do skutecznego objęcia gruntu w posiadanie na podstawie przepisów rozporządzenia z 1946 r. Odnosząc się do zarzutów odwołania dotyczących niedokonania przez organ I instancji oceny treści pism z 29 maja 1948 r. oraz 5 sierpnia 1948 r., które zdaniem odwołującego się świadczą o dokonaniu zawiadomienia w trybie ww. przepisów Kolegium wyjaśniło, że w piśmie z 29 maja 1948 r. wnioskodawczynie nie zawarły żadnego stwierdzenia o otrzymaniu zawiadomienia, natomiast w piśmie z 5 sierpnia 1948 r. jest mowa o tym, że właścicielki otrzymały zawiadomienie zbyt późno. Zdaniem organu żadne z tych pism nie wskazuje, jakie zawiadomienie, o jakiej treści i w jaki sposób miało być doręczone dawnym właścicielkom. W tej sytuacji nie jest możliwe dokonanie kontroli, czy to ewentualne zawiadomienie spełniało wymogi wynikające z przepisów rozporządzenia oraz do kogo i kiedy zostało skierowane. W konsekwencji organ nie uznał, aby wszystkie warunki określone w przepisach rozporządzenia zostały spełnione - a tylko w takiej sytuacji dopuszczalne byłoby przyjęcie, że doszło do skutecznego objęcia gruntu w posiadanie. Kolegium powołało wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 22 lutego 2008 r., sygn. akt I OSK 188/07, z którego wynika, że jeżeli przesłanką odmowy przyznania własności czasowej jest bezskuteczny upływ terminu, przewidzianego w art. 7 ust. 1 dekretu z 26 października 1945 r., to niezbędne jest wykazanie nie tylko, że osoby uprawnione nie zgłosiły żądania, ale także ustalenie czy i kiedy rozpoczął bieg termin do złożenia takiego wniosku. Zdaniem Kolegium nie można zatem oprzeć ustalenia o prawidłowym objęciu gruntu w posiadanie jedynie na podstawie fragmentu pisma z 5 sierpnia 1948 r. zawierającego wyraz "zawiadomienie", gdyż nie można ustalić, czy chodziło tu o zawiadomienie sporządzone w trybie rozporządzenia z 1946 r., czy zawiadomienie zawierało wymaganą treść, kiedy i do kogo zostało skierowane. Nie można wywodzić negatywnych skutków dla stron z faktu zaniedbań po stronie organów administracji, w szczególności wynikających z wadliwego prowadzenia akt sprawy czy zaniechania dokumentowania poszczególnych czynności. Natomiast powołane przez odwołującego się pisma z 16 października 1976 r. i z 16 października 1976 r. nie odnoszą się do kwestii objęcia gruntu w posiadanie i dopełnienia związanych z tym obowiązków. Z kolei wyrażony tam pogląd o niezłożeniu wniosku dekretowego w terminie nie jest wiążący w mniejszym postępowaniu. Kolegium nie kwestionując, że termin do złożenia wniosku dekretowego nie podlega przywróceniu wskazało, że w niniejszej sprawie wniosek został złożony przed upływem terminu. Na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z [...] maja 2016 r. skargę złożył P. G. Zaskarżonej decyzji zarzucił: 1) naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. - art. 6 kpa, poprzez wydanie decyzji z naruszeniem obowiązujących przepisów prawa, tj. utrzymującej w mocy decyzję organu I instancji, podczas gdy wnioskodawcy nie wypełnili wszystkich ustawowych przesłanek uzyskania prawa, bowiem wystąpili z wnioskiem o ustanowienie użytkowania wieczystego z przekroczeniem ustawowego terminu na jego złożenie; - art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 kpa, poprzez ich niezastosowanie, a w konsekwencji nie podjęcie przez organ wszelkich niezbędnych czynności w celu wszechstronnego wyjaśnienia okoliczności sprawy, koniecznych dla wydania prawidłowego merytorycznego rozstrzygnięcia oraz dowolną, a nie swobodną ocenę zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności pism z [...] maja 1948 r. i z [...] sierpnia 1948 r. oraz pism Urzędu Dzielnicowego [...] z 16 października 1976 r. tj. pisma zatytułowanego "stwierdzenie" oraz wniosku o przepisanie na własność Skarbu Państwa tytułu własności nieruchomości przy ul. [...], a w konsekwencji wydanie decyzji z pominięciem istotnych okoliczności sprawy, tj. faktu złożenia wniosku o ustanowienie prawa użytkowania wieczystego po terminie ustawowym, co powinno skutkować wydaniem decyzji o odmowie ustanowienia prawa użytkowania wieczystego; - art. 107 § 3 kpa, poprzez niewskazanie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji precyzyjnie przyczyn, z powodu których organ odmówił wiarygodności i mocy dowodowej w niniejszej sprawie dokumentom urzędowym tj. pism z 16 października 1976 r. podczas, gdy te dokumenty stanowią dowód pośredni na niezłożenie przez wnioskodawców w terminie wniosku o ustanowienie prawa użytkowania wieczystego; - art. 138 § 1 kpa, poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji w sytuacji gdy decyzja ta, jako wydana z naruszeniem przepisów prawa, powinna zostać na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa uchylona w całości i wydana decyzja odmowna; - art. 7 ust. 1 dekretu z 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy w zw. z § 8 rozporządzenia Ministra Odbudowy z 7 kwietnia 1946 r. w sprawie obejmowania gruntów w posiadanie przez Gminę m.st. Warszawa, poprzez przyjęcie, że 6 miesięczny termin na złożenie wniosku o przyznanie prawa wieczystego użytkowania został zachowany, podczas gdy został złożony po upływie ustawowego terminu i jako taki powinien podlegać odrzuceniu. Wskazując na powyższe uchybienia skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz decyzji organu I instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi skarżący rozwinął zarzuty skargi. Skarżący podniósł, że wbrew twierdzeniom organów warunki objęcia nieruchomości w posiadanie przez Gminę [...] zostały spełnione. Fakt dokonania przez Zarząd Miejski zawiadomienia H. K. i J. W. o przystąpieniu do objęciu gruntu położonego w [...] przy ul. [...] wynika wyraźnie z pisemnego oświadczenia inż. B. M. z [...]sierpnia 1948 r., który działając w imieniu wnioskodawczyń zwrócił się do organu o przywrócenia terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa własności czasowej z uwagi na to, że właścicielki nieruchomości "zamieszkując z dala od Stolicy na Wybrzeżu, otrzymali zawiadomienie zbyt późno". W ocenie skarżącego oświadczenie koresponduje z wcześniejszym podaniem H.K. i J. W. z [...] maja 1948 r., w którym wskazały, że zamieszkały w [...] u inż. M. i zapoznały się z regulacjami dekretu. Zdaniem skarżącego z wyżej przywołanych dokumentów wyraźnie wynika, że byłe właścicielki miały pełną świadomość, że nie dotrzymały 6-miesięcznego terminu do złożenia wniosku dekretowego. Skarżący zwrócił uwagę, że właścicielki precyzyjnie podały datę upływu terminu na złożenie wniosku. Oznacza to, że w dacie jego sporządzenia, tj. [...] maja 1948 r. znały termin do którego zobowiązane były wystąpić z wnioskiem o ustanowienie prawa własności czasowej, aby ich roszczenie zostało uznane. Wobec braku w aktach własnościowych nieruchomości przy ul. [...] rozstrzygnięcia wniosku o ustanowienie na ich rzecz użytkowania wieczystego, informację w tym zakresie musiały uzyskać z doręczonego im zawiadomienia o przystąpieniu do objęcia w posiadanie gruntu, co potwierdził w jednoznaczny sposób w swoim oświadczeniu inż. B. M. Skarżący stwierdził, że z treści pism z [...] maja i [...] sierpnia 1948 r., jednoznacznie wynika, że Zarząd Miejski należycie wykonał względem H. K. i J. W. obowiązek zawiadomienia o przystąpieniu przez Gminę [...] do objęcia gruntu. Tym samym w dniu ogłoszenia, tj. [...] listopada 1947 r., rozpoczął bieg 6 miesięczny termin do złożenia wniosku o ustanowienie prawa własności czasowej gruntu. Skarżący zarzucił, że mimo niewątpliwej wagi treści przywołanych dokumentów dla rozpoznania przedmiotowej sprawy organ nie nadał pismom z [...] maja 1948 r. i [...] sierpnia 1948 r. odpowiedniej mocy dowodowej. Tym samym naruszył dyspozycję art. 77 kpa i złamał zasadę prawdy obiektywnej z art. 7 i art. 80 kpa. Skarżący podniósł, że w sytuacji, w której brak jest w aktach dokumentu w postaci zaświadczenia z urzędu pocztowego o nadaniu zawiadomienia o objęciu gruntów przez [...] do byłych właścicieli, co może być spowodowane dekompletacją tych dokumentów z uwagi na czas, który upłynął od momentu zawiadomienia, wielokrotną zmianą miejsca ich przechowywania itp., a gdy istnieją dokumenty, z których pośrednio wynika fakt dokonania przedmiotowego zawiadomienia przez Zarząd Miejski, organ zobowiązany był do zbadania w całości dowodu z pism z [...] maja i [...] sierpnia 1948 r., z których pośrednio wynika ww. fakt. Organ jedynie lakonicznie wskazał, że odmawia mocy dowodowej dokumentom urzędowym z [...] października 1976 r., z których wynika niezłożenie przez byłego właściciela wniosku o przyznanie prawa wieczystego użytkowania. Zdaniem skarżącego także organ II instancji pominął, że w przedmiotowej sprawie zachodzi sprzeczność miedzy zgromadzonym w toku postępowania materiałem dowodowym a rozstrzygnięciem. Zgromadzone w sprawie dowody dają bowiem podstawy do twierdzenia, że organ zawiadomił właścicieli nieruchomości o przejęciu gruntu na własność [...], przez co mając na uwadze spełnienie pozostałych przesłanek, rozpoczął bieg termin do złożenia wniosku o ustanowienia prawa własności czasowej, który zakończył się w dniu [...] maja 1948 r., a który został niedotrzymany przez wnioskodawców. Zdaniem skarżącego organ II instancji zastosował niedopuszczalną na gruncie postępowania administracyjnego zasadę in dubio pro reo obowiązującą w postępowaniu karnym, czy też w postępowaniu podatkowym. Kodeks postępowania administracyjnego, nie dopuszcza sytuacji, w których wątpliwości zaistniałe w sprawie, a wynikające z braku bezpośrednich dowodów należałoby rozstrzygać na korzyść wnioskodawców. Takie działanie stanowi, w ocenie skarżącego, naruszenie art. 6 kpa, bowiem pozbawione jest jakichkolwiek podstaw prawnych. Odpowiadając na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji: Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest zasadna, aczkolwiek z innych przyczyn niż w niej wskazane. Jak wynika z akt sprawy, w obrocie prawnym od 67 lat pozostaje orzeczenie administracyjne Prezydenta [...] z [...] kwietnia 1949 r., nr [...] odmawiające byłym właścicielkom przywrócenia terminu do złożenia wniosku dekretowego. Zważyć należy, że obecnie przyjmuje się w orzecznictwie, że przewidziany w art. 7 ust. 1 dekretu warszawskiego sześciomiesięczny termin jest terminem zawitym prawa materialnego, który nie podlega przywróceniu. Tym samym przyjmuje się, że złożenie wniosku z uchybieniem terminu, podobnie jak niezłożenie wniosku, skutkowało wygaśnięciem roszczeń o ustanowienie prawa na rzecz byłego właściciela. Pogląd o wygaśnięciu uprawnień z upływem terminu i braku możliwości jego przywrócenia został zaprezentowany w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego i obecnie dominuje (wyroki NSA z: 4 lutego 2005 r., sygn. akt OSK 1087/04; 23 listopada 2005 r., sygn. akt I OSK 133/05; 30 października 2009 r., sygn. akt I OSK 85/09, www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Pogląd taki ugruntował się po uchwale składu pięciu sędziów NSA z 14 października 1996 r., sygn. akt OPK 19/96 (ONSA nr 2/1997, poz. 56), w której wskazano, że do terminu przewidzianego w art. 7 ust. 1 dekretu warszawskiego nie mają zastosowania przepisy dotyczące przywrócenia terminu. Należy zauważyć, że w dekrecie przewidziano niezbyt jasną zasadę oznaczania terminu, ponieważ gmina decydowała o momencie objęcia w posiadanie poszczególnych gruntów, a tym samym data objęcia wyznaczała rozpoczęcie biegu terminu do złożenia wniosku. Okoliczność, że art. 7 dekretu warszawskiego nie stanowił wyraźnie, iż termin, który ograniczał w czasie dochodzenie praw podmiotowych i skutkował po jego upływie wygaśnięciem prawa, mogła być przyczyną odmiennego rozumienia tego przepisu przez kilkadziesiąt lat przed powyższą uchwałą składu pięciu sędziów NSA. O braku jednolitego rozumienia art. 7 ust. 1 dekretu warszawskiego mogą świadczyć orzeczenia o przywróceniu terminu do złożenia wniosku przewidzianego w tym przepisie, a także orzeczenia o odmowie przywrócenia terminu. W niniejszej sprawie w obrocie prawnym pozostaje orzeczenie Prezydenta [...] z [...] kwietnia 1949 r. o odmowie przywrócenia byłym właścicielkom terminu do złożenia wniosku dekretowego. Skoro takie orzeczenie zostało wydane, to rozstrzygnięcie to ma doniosłe znaczenie prawne. Wobec tego pozytywne rozpoznanie wniosku dekretowego, w sytuacji pozostawania orzeczenia z 1949 r. w obrocie prawnym i uznanie, że wniosek złożony został skutecznie (tj. przed terminem określonym na podstawie rozporządzenia z 27 stycznia 1948 r.), jest co najmniej przedwczesne i sprzeczne z tym orzeczeniem. Natomiast powołane w zaskarżonych decyzjach wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego odnosiły się do innych stanów faktycznych, niż w niniejszej sprawie. Z uzasadnień wyroków nie wynika, aby w tamtych sprawach pozostawały w obrocie prawnym orzeczenia o odmowie przywrócenia terminu do złożenia wniosków dekretowych. Ta okoliczność stanowi istotne zagadnienie prawne. Organ odwoławczy rozpoznając sprawę nie wyprowadził ze znajdującego się w obrocie prawnym orzeczenia omawiającego byłym właścicielkom przywrócenia terminu do złożenia wniosku dekretowego skutków prawnych. Należy zaznaczyć, że orzeczenia dotyczące spornej nieruchomości pozostające w obrocie prawnym, nie mogą być ignorowane przez organy, gdyż mają moc wiążącą, do czasu ich usunięcia z obrotu prawnego. Tym samym Kolegium naruszyło przepisy art. 7 ust.1 dekretu warszawskiego, art. 7, 80 i 138 § 1 pkt 1 kpa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Od oceny skutków orzeczenia administracyjnego będzie zależał kierunek rozstrzygnięcia tego organu. Zebrany w sprawie materiał dowodowy nie wymaga uzupełnienia. W tej sytuacji, z przyczyn wyżej omówionych, przedwczesne jest odnoszenie się przez Sąd do zarzutów skargi. Mając na uwadze wszystkie wyżej wskazane okoliczności, Sąd z mocy art. 145 § 1 pkt 1) lit. a) i lit. c) oraz art. 200 ppsa orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło