I SA/Wa 1207/13

WyrokWSA w Warszawie2014-01-10

Skład orzekający: Tomasz Szmydt, Elżbieta Lenart, Gabriela Nowak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy może uchylić w całości decyzję organu pierwszej instancji, jeśli strona wniosła odwołanie tylko od części tej decyzji?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy, rozpoznając odwołanie, jest związany zakresem tego odwołania. Jeśli strona wniosła odwołanie tylko od części decyzji organu pierwszej instancji, pozostała część decyzji staje się ostateczna i nie może być uchylona ani zmieniona w trybie odwoławczym, chyba że zachodzą wyjątkowe okoliczności przewidziane w przepisach prawa. Uchylenie w całości decyzji organu pierwszej instancji, gdy odwołanie dotyczyło tylko jej części, stanowi naruszenie zasady trwałości decyzji ostatecznych (art. 16 § 1 k.p.a.).
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła rekompensaty za mienie pozostawione poza granicami RP. Minister Skarbu Państwa decyzją z dnia [...] marca 2013 r. uchylił w całości decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2012 r., która potwierdzała prawo do rekompensaty za część majątku, ale odmawiała jej za drzewostan lasu. Strony wniosły odwołanie tylko od części decyzji Wojewody dotyczącej odmowy rekompensaty za las. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzję Ministra Skarbu Państwa, uznając, że organ odwoławczy nie był uprawniony do uchylenia w całości decyzji Wojewody, skoro odwołanie dotyczyło tylko jej części.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Ministra Skarbu Państwa.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Szmydt Sędziowie: Sędzia WSA Elżbieta Lenart (spr.) Sędzia WSA Gabriela Nowak Protokolant referent stażysta Małgorzata Sieczkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 stycznia 2014 r. sprawy ze skargi H. Z. i M. J. na decyzję Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] marca 2013 r. nr [...] w przedmiocie rekompensaty za mienie pozostawione poza obecnymi granicami RP 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Minister Skarbu Państwa decyzją z dnia [...] marca 2013 r., nr [...]uchylił w całości decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2012 r., nr [...] dotyczącą potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Zaskarżone orzeczenie zostało wydane w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy. Sąd Wojewódzki W. wyrokiem z dnia 10 czerwca 1998 r., sygn. akt [...] ustalił, że J. J. s. B. i M. był właścicielem nieruchomości o powierzchni [...] ha położonej w folwarku [...] i uroczyskach [...] oraz [...] w G., powiat [...], w skład której wchodziło [...]ha ziemi ornej, [...]ha lasu, [...]ha łąk, [...]ha pastwisk, [...]ha wód, [...] ha dróg oraz [...] ha siedliska na którym stały dwa domy – dom drewniany i nowy dom zbudowany z modrzewia, kryty blachą miedzianą, podpiwniczony, jednopiętrowy ze strychem, dziewięciopokojowy z kuchnią i łazienką, z drewnianymi podłogami, boazerią z modrzewia, budynki gospodarcze: dwie stodoły drewniane o wymiarach [...]m, obora murowana na [...] krów, [...] koni z chlewem, spichlerz z kamienia o wymiarach [...] dwukondygnacyjny oraz głęboka studnia. Zaś Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] maja 2006 r., nr [...] potwierdził posiadanie przez H. Z. i S. J. prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia majątków [...], położonych w gminie [...], powiecie [...], w województwie nowogródzkim, na byłym terytorium państwa polskiego oraz wezwał do złożenia operatu szacunkowego. Zgodnie z wezwaniem organu wnioskodawcy dołączyli do akt sprawy operat szacunkowy określający wartość pozostawionych nieruchomości, który następnie został przekazany do właściwej Komisji Arbitrażowej Rzeczoznawców Majątkowych - w celu zweryfikowania zgodności założeń w nim zawartych z przepisami ustawy o realizacji prawa do rekompensaty oraz ustawy o gospodarce nieruchomościami. Decyzją z dnia [...] października 2010 r., [...] Wojewoda [...] odmówił H. Z. i M. J. potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia przez H. J. i S. J. nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej. W uzasadnieniu tej decyzji organ wojewódzki stwierdził, iż z przedłożonego do akt sprawy wyroku Sądu Rejonowego dla Miasta Stołecznego W. z dnia [...] czerwca 1998 r. nie wynika, jakiego rodzaju oraz w jakim wieku były drzewa wchodzące w skład lasu a także, jaka była powierzchnia, kubatura i rok budowy budynków mieszkalnych, obory i chlewu. W wyroku tym brak jest również informacji o głębokości studni. Ponadto uznał, iż zeznania S. B. i A. L. nie mogą być uznane za dowody w sprawie, bowiem nie spełniają wymogów z art. 6 ust. 5 ustawy o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej, a ponadto zostały one przedłożone po formalnym zakończeniu postępowania dowodowego - co nastąpiło wraz z wydaniem przez Wojewodę postanowienia z dnia [...] maja 2006 r. Organ uznał, że nie jest możliwe ustalenie rodzaju i wieku drzewostanu leśnego, jak również powierzchni, kubatury oraz roku budowy domów mieszkalnych, obory oraz chlewu, a także głębokości studni - znajdujących się w obrębie pozostawionej nieruchomości. Na tej podstawie operat szacunkowy - do przedłożenia którego wezwano strony w postanowieniu z dnia [...] maja 2006 r. - powinien nie uwzględniać wyceny wyżej wskazanych składników mienia zabużańskiego. Poza powyższymi uchybieniami, organ I instancji dopatrzył się w operacie szacunkowym błędów dotyczących metodologii obliczania wartości poszczególnych nieruchomości wchodzących w skład majątku pozostawionego przez H. Z. i S. J., a także zauważył, iż przedmiotem wyceny ujętej w powyższym operacie jest również grunt pod sadem oraz drzewostan sadu, których istnienia nie potwierdza wyrok Sądu Rejonowego dla W. z dnia [...] czerwca 1998 r. W dniu [...] października 2010 r. została wydana opinia Komisji Arbitrażowej przy Polskiej Federacji Stowarzyszeń Rzeczoznawców Majątkowych - zgodnie z którą operat szacunkowy sporządzony przez rzeczoznawcę majątkowego T. R. nie powinien być wykorzystany w celu, dla jakiego został sporządzony. Zaś Kolegium Arbitrażowe Polskiej Federacji Stowarzyszeń Rzeczoznawców Majątkowych orzeczeniem z dnia [...] grudnia 2010 r. podtrzymano treść opinii Zespołu Oceniającego Komisji Arbitrażowej z dnia [...] października 2010 r. Po rozpoznaniu złożonych odwołań, Minister Skarbu Państwa decyzją z dnia [...] kwietnia 2011 r., nr [...] uchylił w całości decyzję Wojewody [...] z dnia [...] października 2010 r., nr [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi wojewódzkiemu. W uzasadnieniu orzeczenia stwierdził, że Wojewoda [...] - pomimo obowiązku wynikającego z art. 7 kpa oraz z art. 6 ust. 6 ustawy zabużańskiej - przed wydaniem w dniu [...] maja 2006 r. postanowienia o spełnieniu wymogów warunkujących otrzymanie prawa do rekompensaty, nie wezwał stron do uzupełnienia braków w materiale dowodowym. Organ odwoławczy wskazał ponadto, że wbrew konsekwencjom wynikającym z treści art. 157 ustawy o gospodarce nieruchomościami, Wojewoda [...], nie czekając na orzeczenie Komisji Arbitrażowej w sprawie prawidłowości operatu szacunkowego, wydał decyzję odmawiającą H. Z. i M. J. potwierdzenia prawa do rekompensaty. W takiej sytuacji, organ I instancji powinien był uzyskać opinię odnośnie przedłożonego operatu, umożliwić stronom wypowiedzenie się na jej temat, a następnie wezwać do złożenia nowego operatu szacunkowego, wolnego od wad wymienionych w opinii Komisji Arbitrażowej, pod rygorem wydania decyzji odmawiającej potwierdzenia prawa do rekompensaty. Postanowieniem z dnia [...] maja 2012 r., nr [...] Wojewoda [...] odmówił dopuszczenia dowodu z przesłuchania H. Z. na okoliczność rodzaju i powierzchni nieruchomości pozostawionych poza obecnymi granicami Polski. Następnie decyzją z dnia [...] grudnia 2012 r., nr [...], Wojewoda [...]: I. Potwierdził H. Z. (w udziale wynoszącym [...]) i M. J. (w udziale wynoszącym [...]) prawo do rekompensaty z tytułu pozostawienia przez H. Z. i S. J. nieruchomości w postaci majątku H. z uroczyskami "[...]" i "[...]", położonych w powiecie [...], województwo [...], poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej, w tym [...] ha ziemi ornej, [...] ha gruntów leśnych, [...] ha łąki, [...] ha pastwisk, [...] ha wód, [...] ha dróg, [...] ha siedliska z: domem drewnianym, nowym domem modrzewiowym, krytym blachą miedzianą, podpiwniczonym, jednopiętrowym, ze strychem, 10-pokojowym, z kuchnią i łazienką, z drewnianymi podłogami i boazerią modrzewiową, z dwoma stodołami drewnianymi o wymiarach [...], oborą murowaną na [...] krów i [...] koni z chlewem, spichlerzem z kamienia o wymiarach [...] m, dwukondygnacyjnym i głęboką studnią, II. Stwierdził, że zwaloryzowana wartość nieruchomości wymienionej w pkt 1 wynosi [...] pln, III. Obliczył prawo do rekompensaty na kwotę [...] pln z czego H. Z. przysługuje [...] z w/w kwoty, tj. [...] pln a M. J. przysługuje [...] z w/w kwoty, tj. [...] pln, IV. Poinformował, że realizacja prawa do rekompensaty nastąpi w formie świadczenia pieniężnego płatnego przelewem na rachunek bankowy wskazany przez strony postępowania. V. Odmówił H. Z. i M. J. potwierdzenia prawa do rekompensaty w pozostałym zakresie, tj. za drzewostan lasu. W uzasadnieniu zapadłej decyzji organ I instancji wskazał, że w przedmiotowej sprawie przyjęto stan nieruchomości wynikający z wyroku Sądu Rejonowego dla Miasta Stołecznego W. z dnia [...] czerwca 1998 r., sygn. akt [...], z tym zastrzeżeniem, że drzewostan lasu - wymieniony w tym wyroku - nie podlega wycenie, ponieważ do czasu wydania postanowienia Wojewody [...] z dnia [...] maja 2006 r., nr [...] o spełnieniu wymogów, nie przedstawiono dowodów dotyczących tej części składowej nieruchomości, a postanowienie to jest dla niego wiążące. Organ wojewódzki podkreślił również, że dowodami w przedmiotowej sprawie nie mogą być znajdujące się w aktach zeznania świadków, gdyż nie spełniają one wymogów z art. 6 ust. 5 ustawy o realizacji prawa do rekompensaty, a poza tym zostały one złożone po wydaniu postanowienia o spełnieniu wymogów. Odwołanie od powyższej decyzji Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2012 r. wniosły H. Z. i M. J. - zaskarżając decyzję Wojewody w zakresie odmowy potwierdzenia prawa do rekompensaty za drzewostan lasu. Wystąpiły także o uchylenie decyzji we wskazanej części oraz rozstrzygnięcie co do istoty sprawy, poprzez zaliczenie w poczet mienia pozostawionego poza granicami Polski [...] ha lasu. Podniosły, że Wojewoda uchylił się od oceny złożonych przez nich dowodów, a takie działanie organu stanowi naruszenie art. 77 § 1 kpa oraz art. 80 kpa. Ponadto sposób działania organu naruszył art. 8 kpa. Minister Skarbu Państwa decyzją z dnia [...] marca 2013 r., nr [...] uchylił decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2012 r., nr [...] w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. W uzasadnieniu podjętej decyzji stwierdził, iż w jego ocenie postanowienie, o którym mowa w art. 7 ust. 1 ustawy o realizacji prawa do rekompensaty, powinno być wydawane po zakończeniu postępowania dowodowego. Przedstawiona przez Wojewodę interpretacja art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. jest niedopuszczalna i narusza zasady wyrażone w art. 7, 8 i 9 kpa, ponieważ prowadzi do sytuacji, w której - w wyniku błędnie prowadzonego postępowania i przedwcześnie wydanego postanowienia - strona byłaby pozbawiona rekompensaty za część majątku pozostawionego poza obecnymi granicami Polski. Minister wskazał, że wydawane przez sądy cywilne wyroki ustalające rodzaj i powierzchnię nieruchomości pozostawionych na Kresach Wschodnich Rzeczypospolitej są często na tyle ogólne, że wymienione w nich poszczególne nieruchomości wchodzące w skład majątku zabużańskiego wymagają doprecyzowania. Rolą organu wojewódzkiego jest w takim przypadku wezwanie stron do przedłożenia dodatkowych dowodów odnośnie takich nieruchomości oraz aktywna pomoc w gromadzeniu materiału dowodowego. Ustawa z dnia 8 lipca 2005 r. nakłada na strony postępowania obowiązek przedłożenia dokumentów niezbędnych do potwierdzenia prawa do rekompensaty - jednakże zgodnie z art. 77 § 1 kpa, organ administracji publicznej jest również zobowiązany zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Dotyczy to także spraw o rekompensaty za mienie zabużańskie, w których zasada postępowania z urzędu jest wprawdzie ograniczona, lecz nie wyłączona. Na tę okoliczność powołał wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: z dnia 26 sierpnia 2011 r., sygn. akt I SA/Wa 225/11, z dnia 9 września 2011 r., sygn. akt I SA/Wa 295/11 i z dnia 11 października 2011 r., sygn. akt I SA/Wa 478/11 i sygn. akt I SA/Wa 619/11 oraz z dnia 23 listopada 2011 r., sygn. akt I SA/Wa 1107/11. Dodał, że Wojewoda powinien w tym zakresie prowadzić postępowanie wyjaśniające z urzędu, biorąc pod uwagę, iż zgodnie z art. 75 § 1 kpa, jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem, a w szczególności dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny. Dowody składane przez strony postępowania - po wydaniu przez Wojewodę [...] postanowienia z dnia [...] maja 2006 r. - odnoszą się do nieruchomości (w tym głównie lasu) wymienionych w tych postanowieniu i w wyroku Sądu Rejonowego dla W. z dnia [...] czerwca 1998 r. W związku z powyższym, nie można mówić o sprzeczności pomiędzy tymi dowodami, a ustaleniami zawartymi w postanowieniu o spełnieniu wymogów. Podkreślił także, że w wyroku z dnia [...] czerwca 1998 r. stwierdzono, iż w skład majątku pozostawionego przez H. Z S. J. na byłym terytorium Polski wchodziło m.in. [...] ha lasu, natomiast w zaskarżonej decyzji Wojewoda przyznał rekompensatę za [...] ha gruntów leśnych, tj. za nieruchomość nie wymienioną w ww. wyroku. W doktrynie jak i w orzecznictwie sądowym przyjmuje się, że wytyczne odnośnie prowadzenia postępowania wydane w oparciu o przepis art. 138 § 2 kpa nie mogą dotyczyć tego, jakie rozstrzygnięcie ma być wydane po ponownym rozpatrzeniu sprawy, a jedynie mają być wskazówką, co do czynności organu I instancji w zakresie wskazanych okoliczności. Wskazówki te wiążą organ I instancji co do obowiązku wyjaśnienia okoliczności w nich wskazanych (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 stycznia 2012 r., sygn. akt II OSK 1998/10). Mając na uwadze, że Wojewoda [...] nie zastosował się do instrukcji odnośnie prowadzenia sprawy po wydaniu przez Ministra Skarbu Państwa decyzji z dnia [...] kwietnia 2011 r., rozpatrując przedmiotowe odwołania organ wyższej instancji nie mógł wydać decyzji uchylającej decyzję z dnia [...] grudnia 2012 r. w części dotyczącej odmowy potwierdzenia prawa do rekompensaty za las i wydania rozstrzygnięcia orzekającego w tej części co do istoty sprawy. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyły H. Z. i M. J. Zaskarżonej decyzji zarzuciły naruszenie zasady reformationis in peius, o której mowa w art. 139 kpa i na podstawie przepisu art. 145 § 1 ppsa wniosły o jej uchylenie w części nie objętej ich odwołaniem oraz alternatywnie o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości - o ile Sąd dojdzie do przekonania, że doszło do naruszenia prawa, skutkującego nieważnością postępowania. Strona skarżąca wnioskowała ponadto, aby Sąd uznał, że przedmiotowa decyzja Ministra Skarbu Państwa jest wiążąca jedynie odnośnie pkt V decyzji I instancji i zobowiązał Wojewodę do przeprowadzenia postępowania w zakresie ustalenia rekompensaty za [...] ha lasu, uwzględniając dokumenty, których dotychczas nie uwzględnił w swoim postanowieniu z 22 maja 2006 r. oraz o potwierdzenie przez Sąd możliwości wykorzystania tych dokumentów przy wycenie wartości drzewostanu. W uzasadnieniu skargi wskazały, że odwołanie skarżących od tej decyzji organu I dotyczyło tylko punktu V. Tymczasem Minister Skarbu Państwa, powołując się na przepis art. 138 § 2 w związku z art. 75 § 1 i art. 77 § 1 kpa, uchylił w całości decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2012 r. do ponownego rozpoznania - a więc także tą część decyzji, która uzyskała przymiot decyzji ostatecznej. Przedłużenie się postępowania administracyjnego w wyniku wydania decyzji kasacyjnej może stanowić naruszenie istotnej wartości proceduralnej, jaką jest szybkość postępowania i w tym sensie stanowić dla strony odwołującej się rzeczywistą dolegliwość. Przy czym decyzja Ministra Skarbu z dnia [...]marca 2013 r. ewidentnie pogorszy sytuację prawną skarżących, bowiem orzeczenie Wojewody [...] - wydane w I instancji - było dla nich korzystne w części niezaskarżonej. W piśmie z dnia 11 maja 2013 r. H. Z. zarzuciła ponadto naruszenie art. 138 § 2 kpa w zw. z art. 16 § 1 kpa, bowiem organ nie był uprawniony do weryfikacji decyzji Wojewody w niezaskarżonym zakresie, na dowód czego powołała orzeczenie Naczelnego Sadu Administracyjnego z dnia 26 czerwca 2008 r., sygn. akt II GSK 175/08, z dnia 17 lipca 2007 r., I OSK 1441/06, jak również Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 15 lipca 2011 r., sygn. akt II SA/Gl 65/11. W odpowiedzi na skargę Minister Skarbu Państwa wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko zaprezentowanie w zaskarżonej decyzji i stwierdził, że nie mógł wydać decyzji uchylającej orzeczenie z dnia 31 grudnia 2012 r. w części dotyczącej odmowy potwierdzenia prawa do rekompensaty za las i wydania rozstrzygnięcia orzekającego w tej części co do istoty. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Ponadto, co wymaga podkreślenia, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Skarga zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja nie odpowiada prawu. W niniejszej sprawie Minister Skarbu Państwa decyzją z dnia [...] marca 2013 r. uchylił decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2012 r. - na podstawie art. 138 § 2 kpa - i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez ten organ. Przypomnieć w tym miejscu należy, iż Minister swoją decyzją rozpoznał odwołanie H. Z. i M. J., przy czym - co wymaga podkreślenia - odwołanie to nie dotyczyło całości decyzji Wojewody [...], a jedynie jej pkt V, tj. części dotyczącej odmowy potwierdzenia skarżącym prawa do rekompensaty za drzewostan lasu. Zaskarżona decyzja w części, w której organ odwoławczy uchylił pkt I-IV decyzji organu I instancji została zatem wydana z naruszeniem art. 16 § 1 kpa. Stanowi on, że decyzje, od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji lub wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy są ostateczne. Uchylenie takiej decyzji lub jej zmiana, stwierdzenie jej nieważności oraz wznowienie postępowania może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w kodeksie lub ustawach szczególnych. Innymi słowy przepis art. 16 § 1 kpa statuujący zasadę trwałości decyzji ostatecznych jest jednoznaczny w swej treści. Decyzję ostateczną można uchylić (zmienić) jedynie w sytuacjach przewidzianych w kpa lub przepisach szczególnych, przy czym decyzje ostateczne to takie, od których nie przysługuje odwołanie lub wniosek o ponowne rozpoznawanie sprawy. Analiza rozdziału 10 kpa zatytułowanego "Odwołanie" wskazuje, że postępowanie odwoławcze może być wszczęte jedynie na wniosek strony. W doktrynie jak i orzecznictwie prezentowany jest pogląd, że o zakresie toczącego się postępowania odwoławczego (czy do części rozstrzygnięcia zawartego w decyzji organu I instancji, czy do całego rozstrzygnięcia) decyduje strona wnosząca odwołanie. Jeżeli odwołanie dotyczy części decyzji, w pozostałym zakresie staje się ona ostateczna. Stosując przepis art. 138 § 2 kpa, organ odwoławczy uchyla zaskarżoną decyzję w całości, to jest w takim zakresie, w jakim to zostało określone w treści odwołania. (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 15 lipca 2011 r., sygn. akt II SA/Gl 65/11 i Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 lipca 2007 r., sygn. akt I OSK 1441/06, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 22 września 2009 r., sygn. akt II SA/Bd 761/10). Oznacza to, że treść odwołania determinuje zakres przedmiotowy postępowania odwoławczego. W niniejszej sprawie skarżące złożyły odwołanie jedynie od części decyzji organu I instancji - a mianowicie od jej pkt V, tj. odmowy przyznania odszkodowania za drzewostan lasu. W konsekwencji decyzja ta w pozostałej części tj. pkt I - IV (dotyczącym przyznania skarżącym prawa do rekompensaty) stała się ostateczna z upływem 14 dni od dnia doręczenia jej stronom postępowania. Po tej dacie jej zmiana lub uchylenie mogło nastąpić jedynie w sytuacjach wyjątkowych - w postępowaniach nadzwyczajnych wymienionych w art. 16 § 1 kpa. Tymczasem organ odwoławczy rozpoznając odwołanie uchylił decyzję organu I instancji w całości na podstawie art. 138 § 2 kpa. Powyższe stanowi zatem o konieczności uchylenia decyzji organu II instancji. Przy czym bez znaczenia dla tej oceny pozostaje fakt wskazany w odpowiedzi na skargę, że wytyczne wydane w oparciu o przepis art. 138 § 2 kpa nie mogą dotyczyć tego, jakie rozstrzygniecie ma być wydane po ponownym rozpatrzeniu sprawy, a jedynie mają być wskazówką, co do czynności organu I instancji w zakresie wskazanych okoliczności oraz fakt, iż Wojewoda [...] nie zastosował się do instrukcji odnośnie prowadzenia sprawy po wydaniu uprzednio przez Ministra decyzji z dnia [...] kwietnia 2011 r. - przez co rozpatrując przedmiotową sprawę organ odwoławczy nie mógł wydać decyzji uchylającej tylko odnośnie pkt V. Przy ponownym rozpoznaniu odwołania Minister Skarbu Państwa - zgodnie z powyższymi wskazaniami - winien zatem orzec jedynie w tym zakresie, w jakim strona kwestionowała decyzję organu I instancji, a mianowicie co do pkt V. W pozostałym zakresie decyzja organu I instancji uzyskała bowiem przymiot ostateczności, co wyklucza możliwość jej weryfikacji w trybie odwoławczym. Stąd też bez znaczenia dla wyniku niniejszej sprawy są zarówno zarzuty skargi, jak i motywy zaskarżonej decyzji w zakresie naruszenia prawa przez organ I instancji. Wzruszenie decyzji organu I instancji w tej części, w której nie wniesiono od niej odwołania, może bowiem nastąpić jedynie w trybach nadzwyczajnych. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art.145 §1 pkt.1 lit c i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 152 poz. 1270) , orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło