I SA/Wa 1231/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Iwona Kosińska Sędziowie: WSA Dariusz Pirogowicz (spr.) WSA Dariusz Chaciński po rozpoznaniu w dniu 24 sierpnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi K.S. w przedmiocie niewykonania przez [...] wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 października 2015 r., sygn. akt I SAB/Wa 437/15 1. wymierza Prezydentowi [...] grzywnę w wysokości 3000 (trzy tysiące) złotych; 2. stwierdza, że bezczynność Prezydenta [...] miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. oddala skargę w pozostałej części; 4. zasądza od Prezydenta [...] na rzecz skarżącego K. S. kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. K. S. pismem z 25 maja 2018 r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na niewykonanie przez Prezydenta [...] wyroku tego Sądu z 16 października 2015 r., sygn. akt I SAB/Wa 437/15, zobowiązującego Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku K. S. o ustalenie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...] - w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Akta te wraz z odpisem prawomocnego wyroku doręczone zostały zaś organowi 30 grudnia 2015 r. Wobec niewykonywania wyroku, K. S. pismem z 2 lutego 2016 r. wezwał organ do jego wykonania i następnie wniósł w tym przedmiocie skargę, która z przyczyn formalnych została odrzucona postanowieniem z 10 maja 2017 r. I SA/Wa 89/17. Wobec dalszej zwłoki, pismem z 22 maja 2018 r. ponownie wezwała organ do wykonania powyższego wyroku, a następnie wniósł opisaną na wstępie skargę, wskazując w niej na brak podejmowania w sprawie jakichkolwiek czynności zmierzających do jej rozstrzygnięcia. W związku z czym żądał: wymierzenia Prezydentowi [...] grzywny w wysokości stosownej do bezczynności organu przy rozpoznawaniu wniosku o przyznanie odszkodowania, biorąc od uwagę kwotę przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w roku 2016 r, ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego w dniu 16 lutego 2017 r.; przyznanie od organu, na jego rzecz sumy pieniężnej do wysokości połowy kwoty wymierzonej grzywny, zasądzenia zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych oraz rozpoznania sprawy w trybie uproszczonym. Uzasadniając żądanie przyznania sumy pieniężnej nawiązywał do poglądów wyrażanych w orzecznictwie, w których akcentowano, że zastosowanie tego środka wiązać należy ze szczególnymi okolicznościami sprawy, tj. sytuacją gdy mamy do czynienia z wyjątkowo rażącym charakterem zwłoki w załatwieniu sprawy, jak też obawą, że bez przyznania tej kwoty wyrok sądu nadal nie będzie wykonywany. Taka zaś sytuacja w ocenie skarżącego ma miejsce w rozpoznawanej sprawie. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, wskazując na wprowadzenie z dniem 15 grudnia 2016 r. nowej procedury postępowania w Biurze Spraw Dekretowych Urzędu [...] w zakresie rozpoznawania wniosków odszkodowawczych rozpatrywanych w trybie art. 215 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2016 r., poz. 2147 ze zm.). Podnosił nadto, iż w efekcie ponownej analizy dokumentacji sprawy stwierdzono nieprawidłowo uwierzytelnione kopie postanowień spadkowych. Z tego zaś względu zwrócono się do pełnomocnika strony (pismem z 22 czerwca 2018 r.) o uzupełnienie dokumentacji sprawy. W przedmiocie zgłoszonego żądania rozpoznania sprawy w trybie uproszonym organ nie zajął stanowiska. . Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: skarga, w zakresie w jakim zarzuca Prezydentowi [...] bezczynność w wykonaniu prawomocnego wyroku tut. Sądu jest zasadna, co skutkować musi wymierzeniem organowi określonej w sentencji grzywny, jak też oceny charakteru zaistniałej zwłoki. Wniesiona ona została w trybie art. 154 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r., poz. 1302) powoływanej dalej jako: "p.p.s.a." Przepis ten w § 1 stanowi, że w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Grzywnę, o której mowa w tym przepisie, stosownie do § 6 art. 154 p.p.s.a., wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego, na podstawie odrębnych przepisów. Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (§ 2 art. 154). Uwzględniając skargę sąd, w myśl § 7 art. 154 p.p.s.a., może ponadto przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. W rozpoznawanej sprawie poza sporem jest, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie prawomocnym wyrokiem z 16 października 2015 r. sygn. akt I SAB/Wa 437/15 zobowiązał Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku o ustalenie odszkodowania za nieruchomość [...] położona przy ul. [...] - w terminie dwóch miesięcy od zwrotu akt administracyjnych wraz z prawomocnym wyrokiem. Akta sprawy wraz z prawomocnym wyrokiem Sądu wpłynęły zaś do organu 30 grudnia 2015 r. Od tej daty zatem, zgodnie z art. 286 § 2 p.p.s.a., rozpoczął swój bieg wyznaczony wyrokiem termin w jakim sprawa, w której organ pozostawał bezczyny, winna być rozpoznana. W konsekwencji upłynął on 29 lutego 2016 r. Niekwestionowaną okolicznością jest przy tym, że do dnia podjęcia niniejszego orzeczenia, mimo uprzedniego wezwania przez stronę do wykonania wyroku, organ ów zawisłej przed nim sprawy administracyjnej nie rozstrzygnął. Choć już 13 stycznia 2017 r. informował pełnomocnika strony, że do zakończenia postępowania brakuje jedynie wykonanie operatu szacunkowego (pismo nr [...]). Oznacza to, że od przeszło dwóch i pół roku pozostaje przy wykonywaniu powyższego wyroku w stanie bezczynności, która w tych okolicznościach przybiera postać kwalifikowaną, a więc rażąco narusza prawo, tj. art. 286 § 2 i art. 153 p.p.s.a. i oraz art. 12 k.p.a. Co istotne mimo wspomnianego wyżej deklarowania, że jedyną przeszkodą w rozstrzygnięciu sprawy jest brak operatu szacunkowego, dotychczas jego wykonania nie zlecił, a przyczyn tego stanu rzeczy w żaden sposób nie wyjaśnił. Przywoływane z kolei w odpowiedzi na skargę okoliczności związane z wprowadzonymi w komórce organizacyjnej obsługującej organ zmienionymi procedurami rozpatrywania wniosków odszkodowawczych, nie są tymi, które tę zwłokę mogłyby w jakikolwiek sposób usprawiedliwić. Z jednej bowiem strony stanowią one wewnętrzne regulacje, które nie znoszą, ani nie modyfikują powszechnie obowiązujących przepisów prawa. Z drugiej strony nie sposób przyjąć, że te zmienione z końcem 2016 r. procedury, są zasadniczym czynnikiem determinującym brak aktywności organu w roku 2018. Stąd zasadne jest żądanie wymierzenia Prezydentowi [...] z tytułu zaistniałej zwłoki w wykonaniu prawomocnego wyroku grzywny. Zważywszy na okres zwłoki w wykonaniu prawomocnego wyroku (wynoszącym na dzień wnoszenia skargi 2 lata i 2 miesiące, a obecnie 2 lata i 7 miesięcy), skład orzekający ocenił, że adekwatną do tego okresu jak też wystarczająco represyjną oraz dyscyplinującą funkcję spełni grzywna w wysokości 3000 złotych, która to kwota mieści się w wymiarze grzywny określonym w art. 154 § 6 p.p.s.a. Mimo jednak kwalifikowanego charakteru zaistniałej zwłoki, Sąd nie znalazł wystarczająco uzasadnionych podstaw do uwzględnienia wniosku skarżącego o przyznanie mu na podstawie art. 154 § 7 p.p.s.a. sumy pieniężnej. Ta bowiem, poza funkcją represyjną i dyscyplinującą, akcentowana w przywołanym w skardze wyroku, ma przede wszystkim znaczenie kompensacyjne, stanowiąc swego rodzaju zadośćuczynienie za krzywdę, jaką strona poniosła wskutek wadliwie działającej administracji publicznej. Ma ona więc - jak wskazuje się w orzecznictwie - zrekompensować skarżącemu stratę, jaką poniósł on na skutek bezczynności organu (por. wyroki NSA z: 16.05.2017 r. sygn. akt I OSK 2934/16; 7.09.2017 r. sygn. akt I OSK 798/17, 16.02.2018 r. sygn. akt I OSK 1161/16, wszystkie dostępne w internetowej bazie orzeczeń http://orzeczenia.nsa.gov.pl). A skoro tak, to wniosek o jej przyznanie winien zawierać uzasadnienie, w którym skarżący powinien nawiązać do krzywdy wywołanej bezczynnością lub przewlekłością postępowania. Aktywność sądu jest bowiem w takiej sytuacji uwarunkowana wskazaną argumentacją. Tymczasem w niniejszej sprawie tego rodzaju argumentacji skarga jest pozbawiona i ogranicza się w istocie li tylko do wykazania rażącego charakteru zwłoki, a nie samej krzywdy nią spowodowanej. Z tego względu w części obejmującej to żądanie, podlega ona oddaleniu. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 154 § 1 w zw. z art. 154 § 6 oraz art. 154 § 2 zd. drugie p.p.s.a. orzekł jak w punktach 1 i 2 wyroku, a na podstawie art. 151 powołanej ustawy jak w punkcie 3 wyroku. W przedmiocie kosztów postępowania sądowego orzeczono natomiast na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. oraz § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców pranych (Dz.U. z 2015 r., poz. 1804 ze zm.). Rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym nastąpiło na podstawie art. 119 pkt 2 p.p.s.a.