I SA/Wa 1304/18
WyrokWSA w Warszawie2019-01-23
Skład orzekający: Anna Wesołowska, Elżbieta Sobielarska, Gabriela Nowak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy umorzenie postępowania administracyjnego na podstawie art. 105 § 1 K.p.a. jest zasadne, gdy strona nie złożyła wniosku o podjęcie postępowania zawieszonego na jej wniosek w terminie trzech lat od daty wydania postanowienia o zawieszeniu?Ratio decidendi
Umorzenie postępowania administracyjnego na podstawie art. 105 § 1 K.p.a. jest zasadne, gdy strona nie złożyła wniosku o podjęcie postępowania zawieszonego na jej wniosek w terminie trzech lat od daty wydania postanowienia o zawieszeniu. Brak takiego wniosku w zakreślonym terminie skutkuje uznaniem żądania wszczęcia postępowania za wycofane, zgodnie z art. 98 § 2 K.p.a.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o potwierdzenie prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza granicami Polski. Postępowanie zostało zawieszone na wniosek strony. Po upływie trzech lat od daty postanowienia o zawieszeniu, strona nie złożyła wniosku o jego podjęcie. Wojewoda umorzył postępowanie jako bezprzedmiotowe, a Minister utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący zaskarżył decyzję Ministra, zarzucając m.in. brak odniesienia się do zarzutów i nieprawidłowe ustalenie stanu faktycznego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Wesołowska (spr.) Sędziowie WSA Elżbieta Sobielarska WSA Gabriela Nowak Protokolant starszy referent Justyna Kobylarczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 stycznia 2019 r. w sprawie ze skargi J. R. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] kwietnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania oddala skargę.
Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji (Minister) decyzją z [...] kwietnia 2018 r., po rozpatrzeniu odwołania J. R. (Skarżący) od decyzji Wojewody [...] (Wojewoda) z [...] lutego 2018 r. umarzającej jako bezprzedmiotowe postępowanie w sprawie potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości przez H. R. i J. K. w [...] (majątek [...] vel [...]) poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej, utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
Powyższa decyzja wydana została w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy:
J. R. pismem z 31 grudnia 2008 r. (data wpływu do organu) złożył wniosek o potwierdzenie prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości położonych:
1) w [...] – majątek "[...]", powiat [...], województwo [...], której właścicielem była H. R. c. Z.;
2) w [...] – majątek "[...]", powiat [...], województwo [...], którego współwłaścicielami byli H. R. c. Z. i J. K. s. Z.
poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej.
Następnie pismem z 5 listopada 2009 r. (data wpływu do organu), pełnomocnik skarżącego zwrócił się o zawieszenie postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 poz. 2096), powoływanej dalej jako "K.p.a.", z uwagi na konieczność skompletowania materiału dowodowego do którego uzupełnienia organ zobowiązał pismem z 21 maja 2009 r.
W odpowiedzi na powyższe organ, pismem z 17 listopada 2009 r. poinformował pełnomocnika skarżącego, że postępowanie administracyjne może zostać zawieszone na wniosek strony, zgodnie z art. 98 § 1 K.p.a. Jednocześnie Wojewoda wskazał, że w przedmiotowej sprawie nie znalazł podstaw do obligatoryjnego zawieszenia postępowania w oparciu o art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a.
Następnie pismem z 29 listopada 2013 r. (data wpływu do organu) pełnomocnik skarżącego wniósł o zawieszenie postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a., ewentualnie o przedłużenie terminu na przedłożenie żądanych dokumentów.
W dniu [...] stycznia 2014 r. z akt o sygn. [...] wydzielono wniosek skarżącego w zakresie nieruchomości pozostawionej przez H. R. w [...] – majątek "[...]" i zarejestrowano go pod sygn. [...]. Natomiast sprawę dotyczącą nieruchomości pozostawionej przez H. R. i J. K. w [...] – majątek "[...]" zarejestrowano pod sygn. [...].
Wojewoda postanowieniem z [...] lutego 2014 r. nr [...] odmówił zawieszenie postępowania administracyjnego na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a., wskazując, że strona może wystąpić z wnioskiem o zawieszenie postepowania administracyjnego w trybie art. 98 § 1 K.p.a.
Zawiadomieniem z 26 listopada 2014 r. organ poinformował pełnomocnika skarżącego, że przedmiotowa sprawa nie może być zakończona w ustawowym terminie ze względu na konieczność zgromadzenia niezbędnego materiału dowodowego i przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w sprawie. Organ wskazał również, że w tym zakresie skierowano już pismo z 23 października 2013 r., w celu uzupełnienia przez pełnomocnika skarżącego materiału dowodowego. Jednocześnie organ kolejny raz pouczył o możliwości zawieszenia postepowania na wniosek strony w trybie art. 98 § 1 K.p.a.
W odpowiedzi na powyższe pełnomocnik skarżącego, pismem z 29 grudnia 2014 r. wniósł o zawieszenie postępowania zgodnie z sugestią zawartą w piśmie organu z 26 listopada 2014 r.
W związku z powyższym wnioskiem Wojewoda [...] postanowieniem z [...] stycznia 2015 r. nr [...], zawiesił postępowanie w sprawie potwierdzenia prawa rekompensaty za mienie pozostawione przez H. R. i J. K. w [...] – majątek "[...]", powiat [...], województwo [...], poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej.
Następnie Wojewoda [...] decyzją z [...] lutego 2018 r. nr [...], umorzył jako bezprzedmiotowe postępowanie w sprawie potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości przez H. R. i J. K. w [...] – majątek "[...]", powiat [...], województwo [...], poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej. W uzasadnieniu wskazał, że z uwagi na upływ trzyletniego terminu zawieszenia postępowania w trakcie którego strona nie złożyła wniosku o podjęcie postępowania, konieczne stało się wydanie decyzji o umorzeniu postepowania.
Od decyzji powyższej odwołanie wniósł skarżący.
Po rozpatrzeniu odwołania Minister utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Wskazał, że zgodnie z art. 98 § 2 K.p.a., jeżeli w okresie trzech lat od daty zawieszenia postępowania żadna ze stron nie zwrócić się o podjęcie postępowania, żądanie wszczęcia postępowania uważa się za wycofane. Powołując się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 17 października 2010 r. sygn. akt I SA/Wa 597/12 wyjaśnił, że użyty w ww. przepisie zwrot "w okresie trzech lat od daty zawieszenia postępowania" odnosi się – jeżeli chodzi o rozpoczęcie biegu terminu – do daty wydania postanowienia o zawieszeniu, a nie od daty jego doręczenia. W tej sytuacji bieg trzyletniego terminu o jakim w ww. przepisie rozpoczął się [...] stycznia 2015 r. Oran wskazał, że powyższe stanowisko potwierdził również Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 13 stycznia 2017 r., sygn. akt I OSK 1249/16. Skarżący z wnioskiem o podjęcie zawieszonego postępowanie jednakże tego nie wystąpił.
W związku z powyższym Minister uznał, iż decyzja organu pierwszej instancji o umorzeniu postępowania jest zasadna.
Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł skarżący.
W uzasadnieniu podniósł, że Minister nie odniósł się do zarzutów podniesionych w odwołaniu. Wskazał, że zaskarżona decyzja zapadła w sytuacji, gdy postępowanie w tej samej sprawie prowadzone jest przez Wojewodę [...], czego organ nie sprawdził. Ponadto zaznaczył, że majątek "[...]" stanowił część majątku "[...]" i nazwy te używano zamiennie. Wskazał również, że o zawieszeniu postępowania przez Wojewodą [...] nie został zawiadomiony. Wobec powyższego wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji.
Odpowiadając na skargę Minister wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie jest uzasadniona.
Poza sporem jest to, że Wojewoda [...] postanowieniem z [...] stycznia 2015 r., zawiesił na wniosek pełnomocnika skarżącego (pismo z 29 grudnia 2014 r.) postępowanie w sprawie potwierdzenia prawa rekompensaty za mienie pozostawione przez H. R. i J. K. w [...] – majątek "[...]", powiat [...], województwo [...], poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej.
Nie budzi też wątpliwości Sądu to, że organ w postanowieniu zawarł pouczenie o treści art. 98 § 2 K.p.a. i wskazał, że jeżeli w okresie trzech lat od daty zawieszenia postępowania strona nie zwróci się o podjęcie postępowania, żądanie wszczęcia postępowania uważa się za wycofane. Organ dochował zatem zasadzie informowania stron o okolicznościach mających wpływ na ich prawa i obowiązki będące przedmiotem postępowania administracyjnego (art. 9 Kpa).
W tym miejscu zaznaczyć należy, że pełnomocnik skarżącego otrzymał powyższe postanowienie z [...] stycznia 2015 r., kwitując osobiście jego odbiór. Nie można zatem zgodzić się z zarzutem skargi, że o zawieszeniu postępowania skarżący nie został zawiadomiony. Powyższe postanowienie nie zostało również zaskarżone zażaleniem.
Trafnie wskazał również Minister, że skarżący w okresie 3 lat od daty zawieszenia postępowania, tj. od [...] stycznia 2015 r. (data wydania postanowienia) do końca terminu 3-letniego (który według obliczeń Sądu upływał [...] stycznia 2018 r.), nie domagał się podjęcia postępowania zawieszonego na jego wniosek.
W tej sytuacji nie można zarzucić Wojewodzie naruszenia prawa ponieważ organ, mając na uwadze skutki prawne wynikające z art. 98 § 2 K.p.a. i po upływie terminu 3 lat, prawidłowo zastosował art. 105 § 1 K.p.a.
Z art. 98 § 2 K.p.a. wynika bowiem, że brak wniosku o podjęcie postępowania w terminie 3 lat od daty zawieszenia postępowania obligował organ do uznania za wycofane żądanie wszczęcia postępowania o potwierdzenie prawa do rekompensaty, zawarte we wniosku z 31 grudnia 2008 r. w odniesieniu do jego pkt 2 tj. majątku "[...]", powiat [...], województwo [...], którego współwłaścicielami byli H. R. i J. K.
Zdaniem Sądu w takim przypadku właściwą formą zakończenia postępowania było umorzenie postępowania administracyjnego z powołaniem się na art. 105 § 1 K.p.a., co też Wojewoda [...] uczynił. Takie stanowisko wojewody znalazło akceptację w orzecznictwie sądowym (por. wyrok NSA z 14 lipca 2011 r. sygn. akt I OSK 1180/11).
Odnosząc się do zarzutów skargi wskazać należy, że z akt administracyjnych sprawy wynika, że z akt o sygn. [...] wydzielono wniosek skarżącego w zakresie nieruchomości pozostawionej przez H. R. w [...] – majątek "[...]" i zarejestrowano go pod sygn. [...]. Natomiast sprawę dotyczącą nieruchomości pozostawionej przez H. R. i J. K. w [...] – majątek "[...]" zarejestrowano pod sygn. [...]. Z akt sprawy wynika także, że zawiadomieniem z 26 lutego 2014 r. nr [...] Wojewoda [...] przekazał według właściwości Wojewodzie [...] wniosek skarżącego dotyczący jego pkt 1 tj. nieruchomości pozostawionej przez H. R. majątku "[...]" w [...] ([...]), powiat [...], województwo [...], poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej.
Nie można zatem zgodzić się z twierdzeniami skargi, że organ nie sprawdził i nie wiedział o toczącym się postępowaniu przed Wojewodą [...], w sytuacji gdy sam Wojewoda [...] przekazał według właściwości Wojewodzie [...] wniosek skarżącego w części dotyczącej jego pkt 1.
Biorąc powyższe pod uwagę Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.) orzekł, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło