I SA/Wa 1500/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Tarnowska (spr.) Sędzia WSA Daniela Kozłowska asesor WSA Iwona Kosińska Protokolant Anna Oleksiewicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 października 2006 r. sprawy ze skargi M.M. na uchwałę Rady [...] W. z dnia .... nr ... w przedmiocie zasad gospodarowania zasobem nieruchomości [...] W. 1. stwierdza, że zaskarżona uchwała w części określonej w § 2 ust. 3, § 3 ust. 1 pkt 2 i w § 5 ust. 2 wydana została z naruszeniem prawa; 2. stwierdza, że zaskarżona uchwała w części opisanej w punkcie 1 nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Rady [...] W. na rzecz M.M. kwotę ... (...) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Rada [...] W. uchwałą z dnia ... r. nr ... w sprawie zasad gospodarowania zasobem nieruchomości [...] W. w zakresie ustalenia wysokości czynszu symbolicznego za grunty oddawane w użytkowanie wieczyste w trybie i na zasadach art. 7 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279) oraz bonifikaty od opłat rocznych za grunty oddawane w użytkowanie wieczyste w trybie i na zasadach art. 214 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2000 r. Nr 46, poz. 543 ze zm.) uchwaliła, między innymi zasady ustalania rocznego czynszu symbolicznego za grunt oddawany na podstawie przepisów ww. dekretu w wieczyste użytkowanie. W dniu 27 października 2004 r. M.M, powołując się na art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 z późn. zm.), wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na powyższą uchwałę Rady [...] W., po uprzednim, bezskutecznym wezwaniu Rady [..] W. do usunięcia naruszenia prawa, dokonanego uchwałą. Skarżący zarzucił zaskarżonej uchwale naruszenie prawa, a w szczególności art. 7 dekretu z dnia 26 października 1945 r. i art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. W uzasadnieniu podniósł, że zaskarżona uchwała przyczyniła się do pogorszenia jego sytuacji jako współwłaściciela prawa użytkowania wieczystego gruntu położonego w W. przy ul. B. Wskazał, że uchwała ta narusza jego interes prawny przez to, że czynsz wnoszony przez niego z tytułu posiadania powyższego prawa, naliczony mu zgodnie z przepisami zaskarżonej uchwały jest symboliczny tylko z nazwy, gdyż jego symboliczność budzi poważne wątpliwości. W odpowiedzi na skargę Rada [...] W. wniosła o jej odrzucenie na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, podnosząc, że nie zachodzą przesłanki skutecznego zaskarżenia uchwały określone w art. 101 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym z powodu braku interesu prawnego M.M. do wniesienia skargi oraz z powodu nie zachowania przez niego terminu do wniesienia skargi, a ewentualnie o oddalenie skargi z uwagi na bezzasadność jej zarzutów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekając w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Skarga jest zasadna, dokonując oceny zaskarżonej uchwały Sąd uznał, że zaskarżona uchwała narusza prawo. Przedmiotem skargi jest uchwała Rady [...] W. z dnia ... r. nr ... w sprawie zasad gospodarowania zasobem nieruchomości W. w zakresie ustalenia wysokości czynszu symbolicznego za grunty oddawane w użytkowanie wieczyste w trybie i na zasadach art. 7 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279) oraz bonifikaty od opłat rocznych za grunty oddawane w użytkowanie wieczyste w trybie i na zasadach art. 214 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2000 r. Nr 46, poz. 543 ze zm.). W uchwale tej, Rada [...] W. uchwaliła, m.in., że (1) czynsz symboliczny, jak również opłata symboliczna, o której mowa w przepisach dekretu z dnia 21 listopada 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy, lub opłaty roczne z tytułu oddania gruntu w użytkowanie wieczyste ustala się według stawki procentowej od ceny gruntu (§ 2 ust. 3); (2) wysokość stawek procentowych czynszu symbolicznego z tytułu użytkowania wieczystego gruntu ustanawianego na rzecz dotychczasowych właścicieli lub ich następców prawnych, uzależniona jest od celu, na jaki grunt jest oddawany w użytkowanie wieczyste i wynosi za grunty oddawane pod budownictwo mieszkaniowe, a także grunty zabudowane domami mieszkalnymi – 0,3% ceny gruntu (§ 3 ust. 1 pkt 2); aktualizacji wysokości czynszu symbolicznego lub opłat rocznych dokonuje się na zasadach i w trybie określonym ustawą z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (§ 5 ust. 2) Stosownie do art. 101 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. samorządzie gminnym, każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą podjętą przez organ gminy, może, po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia, zaskarżyć tę uchwałę do sądu administracyjnego. Pismem z dnia 4 sierpnia 2004 r. skarżący M.M. wezwał Radę [...] W.do usunięcia naruszenia prawa dokonanego tą uchwałą, a wobec braku odpowiedzi w terminie dwóch miesięcy, w dniu 27 października 2004 r. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 29 listopada 2005 r., sygn. akt I SA/Wa 2012/04 oddalił skargę M.M.. Od wyroku tego M.M. wniósł skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego, który wyrokiem z dnia 5 lipca 2006 r. sygn. akt I OSK 622/06 uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu wyroku z dnia 5 lipca 2006 r. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie dokonał błędnej wykładni art. 7 ust. 1 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279). Odnosząc się do czynszu symbolicznego Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że czynsz dekretowy wyraża zależny charakter uzyskanego przez byłych właścicieli prawa do ich dotychczasowego gruntu, i w tym znaczeniu jest symboliczny, gdyż nie służy realizacji celu ekonomicznego. Tak rozumiany czynsz symboliczny jest równy dla wszystkich i stały, ponieważ w dekrecie nie ma podstawy do różnicowania sytuacji byłych właścicieli, w tym do uzależnienia wysokości czynszu od wartości gruntu oraz aktualizowania tej wartości. Pozostałe zarzuty skargi kasacyjnej Naczelny Sąd Administracyjny uznał za chybione. Zgodnie z art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), sąd, któremu sprawa została przekazana związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny, a ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Stosownie do art. 147 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sąd uwzględniając skargę na uchwałę lub akt, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6 – czyli akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego - stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub w części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności. Przepisem szczególnym, wyłączającym możliwość stwierdzenia nieważności tej uchwały jest art. 94 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 z późn. zm.), znajdujący się rozdziale 10 – Nadzór nad działalnością gminną, zgodnie z którym nie stwierdza się nieważności uchwały lub zarządzenia organu gminy po upływie jednego roku od dnia ich podjęcia, chyba że uchybiono obowiązkowi przedłożenia uchwały lub zarządzenia w terminie określonym w art. 90 ust. 1, albo jeżeli są one aktem prawa miejscowego. Przepis ten oznacza, że nie można stwierdzić nieważności uchwały lub zarządzenia organu gminy po upływie jednego roku od dnia ich podjęcia, albo jeżeli są one aktem prawa miejscowego. Wyjątkowo, można stwierdzić nieważność uchwały lub zarządzenia organu gminy po upływie jednego roku – jeżeli uchybiono obowiązkowi przedłożenia uchwały lub zarządzenia w terminie określonym w art. 90 ust. 1 tej ustawy; od uchwały lub zarządzenia, będącymi aktem prawa miejscowego - ustawodawca wyjątków nie przewidział. A zatem, skoro zaskarżona uchwała jest aktem prawa miejscowego, należało, przy uwzględnieniu oceny prawnej dokonanej w niniejszej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny, stwierdzić, że zaskarżona uchwała została wydana z naruszeniem prawa w części odnoszącej się do zaskarżonych skargą przepisów. Przepisem, który został naruszony przez § 2 ust. 3, § 3 ust. 1 pkt 2 oraz § 5 ust. 2 zaskarżonej uchwały jest art. 7 ust. 1 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy w części odnoszącej się do ustalenia czynszu symbolicznego za grunt nieruchomości warszawskiej, zgodnie z którym, dotychczasowy właściciel gruntu, prawni następcy właściciela, będący w posiadaniu gruntu, lub osoby prawa jego reprezentujące, a jeżeli chodzi o grunty oddane na podstawie obowiązujących przepisów w zarząd i użytkowanie - użytkownicy gruntu mogą w ciągu 6 miesięcy od dnia objęcia w posiadanie gruntu przez gminę zgłosić wniosek o przyznanie na tym gruncie jego dotychczasowemu właścicielowi prawa wieczystej dzierżawy z czynszem symbolicznym lub prawa zabudowy za opłatą symboliczną. Ponownie rozpoznając sprawę, organ administracji publicznej będzie miał na uwadze wykładnię prawa dokonaną w niniejszej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny, i zawartą w wyroku z dnia 5 lipca 2006 r. sygn. akt I OSK 622/06, stosownie do art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 147 § 1 oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.