I SA/Wa 1661/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Apostolidis (spr.) Sędziowie WSA Jolanta Dargas WSA Joanna Skiba Protokolant referent Marcin Sieradzki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 grudnia 2017 r. sprawy ze skargi J. O., I. Z., A. K., R. K. i K. W. w przedmiocie niewykonania przez Prezydenta [...] wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 grudnia 2014 r., sygn. akt I SAB/Wa 696/14 1. wymierza Prezydentowi [...] grzywnę w wysokości [...] ([...]) złotych; 2. stwierdza, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. przyznać od Prezydenta [...] na rzecz J. O., I. Z., A. K., R. K. i K. W. sumę pieniężną w wysokości po [...] ([...]) złotych dla każdego z nich; 4. zasądza od Prezydenta [...] na rzecz J. O., I. Z., A. K., R. K. i K. W. solidarnie kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Pismem z dnia 23 sierpnia 2017 r. J. O., I. Z., A. K., R. K. i K. W., reprezentowani przez adwokata K. M., wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na niewykonanie przez Prezydenta [...] wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 grudnia 2014 r., sygn. akt I SAB/Wa 696/14. W uzasadnieniu skargi wskazali, że pomimo upływu terminu do wykonania wyroku, organ nie wydał decyzji w kwestii odszkodowania za nieruchomość [...]. W związku z powyższym skarżący wnieśli o: 1) wymierzenie organowi grzywny w wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów; 2) przyznanie na rzecz skarżących od organu sumy pieniężnej; 3) zasądzenie od Prezydenta [...] na rzecz skarżących zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. W odpowiedzi na skargę Prezydent [...] wniósł o oddalenie skargi, wskazując, że po zgromadzeniu całości dokumentacji i sprawdzeniu, czy w sprawie nie występują okoliczności uniemożliwiające wydanie decyzji, będą podjęte czynności ustalające czy istnieją środki na pokrycie odszkodowań. Z akt sprawy wynika, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 15 grudnia 2014 r., sygn. akt I SAB/Wa 696/14 uwzględnił skargę skarżących na bezczynność Prezydenta [...] i zobowiązał organ do rozpoznania wniosku z dnia [...] października 2012 r. o ustalenie odszkodowania za nieruchomość [...] - w terminie czterech miesięcy od daty zwrotu akt administracyjnych wraz z prawomocnym wyrokiem. Zakreślony przez Sąd powołanym wyrokiem termin do wydania decyzji upłynął bezskutecznie w dniu 22 sierpnia 2015 r. Wobec nierozpoznania powołanego wniosku odszkodowawczego w terminie wskazanym przez Sąd w wyroku z dnia 15 grudnia 2014 r., skarżący wystąpili do Sądu ze skargami na niewykonanie ww. wyroku. W konsekwencji wyrokami z dnia 14 stycznia 2016 r., sygn. akt I SA/Wa 1745/15 i z dnia 6 kwietnia 2017 r., sygn. akt I SA/Wa 189/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie za niewykonanie wyroku z dnia 15 grudnia 2014 r., sygn. akt I SAB/Wa 696/14, wymierzył Prezydentowi [...] grzywny w wysokości odpowiednio [...] zł. Następnie od wydania przez Sąd wyroku z dnia 6 kwietnia 2017 r. organ nadal przez pół roku nie załatwił sprawy w przedmiocie odszkodowania za przedmiotową nieruchomość, co skutkowało wystąpieniem przez skarżących z kolejną skargą z dnia 23 sierpnia 2017 r. na niewykonanie powołanego wyroku z dnia 15 grudnia 2014 r., która to skarga zainicjowała niniejsze postępowanie sądowe. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga jest uzasadniona. Skarga została złożona w trybie art. 154 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2012 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz.1369 ze zm., dalej p.p.s.a.), który stanowi, że w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Z powołanego art. 154 § 1 wynikają zatem dwie przesłanki, które muszą być spełnione łącznie, aby sąd administracyjny mógł organowi administracji publicznej wymierzyć grzywnę. Po pierwsze, organ musi pozostawać w bezczynności po wyroku uwzględniającym skargę na podstawie art. 149 p.p.s.a. i zobowiązującym organ do wydania w określonym terminie, stosownego aktu lub dokonania czynności. Po drugie zaś, strona przed wniesieniem skargi musi wystąpić do właściwego organu z pisemnym wezwaniem do wykonania wyroku. W rozpoznawanej sprawie – w ocenie Sądu - obie wskazane wyżej przesłanki zostały spełnione. Pomimo upływu zakreślonego terminu Prezydent [...] nie wykonał wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 grudnia 2014 r., sygn. akt I SAB/Wa 696/14, co czyni zasadną przedmiotową skargę na niewykonanie tego wyroku. Stosownie do art. 154 § 6 p.p.s.a. grzywnę, o której mowa w § 1, wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. W przedstawionych okolicznościach sprawy - biorąc pod uwagę długość przekroczenia wyznaczonego przez Sąd terminu na załatwienie sprawy oraz to, że Prezydent [...] został już ukarany grzywnami w wysokości [...] zł, które to sankcje jednak nie przyniosły skutku w postaci wykonania wyroku z dnia 15 grudnia 2014 r., sygn. akt I SAB/Wa 696/14 - Sąd uznał, iż grzywna w wysokości [...] zł jest adekwatną sankcją dla Prezydenta [...] za niewykonanie ww. wyroku Jednocześnie rozpoznając sprawę stosownie do treści art. 154 § 2 p.p.s.a. Sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. O rażącym naruszeniu prawa można mówić, gdy zwłoka w załatwieniu sprawy jest znaczna i jest efektem działań (zaniechań) organów, które można zinterpretować jako unikanie podejmowania rozstrzygnięcia, bądź lekceważenie praw stron domagających się czynności organu, które to czynności organ prowadzi w sposób nieefektywny, poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu, bądź wykonywanie czynności pozornych, powodujących, że formalnie organ nie jest bezczynny (por. wyrok NSA z 23 października 2013 r., sygn. akt I OSK 1181/13). Sytuacja taka zaszła w przedmiotowej sprawie. W ocenie Sądu, bezczynność organu po wydaniu wyroku z dnia 15 grudnia 2014 r., sygn. akt I SAB/Wa 696/14 ma charakter rażącego naruszenia prawa. Za takim stanowiskiem Sądu przemawia długość trwającego postępowania szczególnie w sytuacji, gdy organ w odpowiedzi na skargę wskazuje na konieczność zgromadzenia w sprawie dokumentacji, natomiast z akt sprawy nie wynika aby od dnia wpływu do organu prawomocnego wyroku o sygn. akt I SA/Wa 189/17 (tj. od drugiego wyroku o wymierzeniu organowi grzywny za niewykonanie wyroku o sygn. akt I SAB/Wa 696/14) organ czynił starania w tym zakresie. W aktach sprawy brak jest bowiem potwierdzenia dokonania przez organ jakichkolwiek czynności zmierzających do załatwienia wniosku odszkodowawczego. Bezskuteczne postało również kolejne wezwanie skarżących z dnia 8 sierpnia 2017 r. do wykonania powołanego wyroku o sygn. akt I SAB/Wa 696/14. W okolicznościach sprawy podkreślić należy bowiem, że organ nie podjął praktycznie żadnych kroków zmierzających do załatwienia wniosku odszkodowawczego i to pomimo ukarania organu przez Sąd grzywnami, wezwań skarżących do wykonania wyroku oraz złożenia do Sądu przedmiotowej skargi 23 sierpnia 2017 r. Przy czym z punktu widzenia zasady praworządności, która ze swej istoty stanowi o działaniu zgodnym z prawem, nie do zaakceptowania jest sytuacja, w której wyrok Sądu nie jest wykonywany. Tymczasem do dnia rozprawy w niniejszej sprawie, tj. do dnia 6 grudnia 2017 r. powołany wyrok z dnia 15 grudnia 2014 r. nie został wykonany. Z tego też względu Sąd uznał, że wniosek o przyznanie od organu na rzecz każdego ze skarżących sumy pieniężnej jest zasadny. Sąd stoi na stanowisku, że przyznanie na rzecz każdego ze skarżących sumy pieniężnej w kwocie po [...] zł uzasadniają szczególne okoliczności sprawy, tj. rażący charakter zwłoki w jej załatwieniu, co przemawia za przyznaniem skarżącym zadośćuczynienia z tego powodu. Podkreślić należy, że w wyroku o sygn. akt I SAB/Wa 696/14 Sąd wyznaczył Prezydentowi [...] termin czterech miesięcy na załatwienie sprawy, który upłynął 22 sierpnia 2015 r. Natomiast organ prawie trzy lata od daty wydania tego orzeczenia oraz pomimo wydania przez Sąd w dniu 14 stycznia 2016 r. i 6 kwietnia 2017 r., wyroków wymierzających grzywnę, nadal nie rozpoznał opisanego wniosku odszkodowawczego. Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 154 § 1 i § 2 w związku z art. 154 § 6 p.p.s.a. orzekł jak w pkt 1 i 2 sentencji wyroku. Sąd uwzględnił wniosek skarżących o przyznanie na podstawie art. 154 § 7 p.p.s.a. sumy pieniężnej, przyznając w pkt 3 sentencji wyroku na rzecz każdego ze skarżących kwotę po [...] zł. W przedmiocie kosztów postępowania (punkt 4 sentencji wyroku) orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a. w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015 r., poz. 1800 ze zm.).