I SA/Wa 1831/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Joanna Skiba Sędziowie WSA Dariusz Chaciński WSA Dorota Apostolidis (spr.) Protokolant referent stażysta Anna Głowacka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 lipca 2016 r. sprawy ze skargi J. B. i D. C. na postanowienie Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] sierpnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę. Minister Skarbu Państwa postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2015 r., nr [...], stwierdził uchybienie przez J. B. i D. C. terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2015 r., nr [...]. W uzasadnieniu postanowienia Minister wskazał, że Wojewoda [...] powołaną decyzją z [...] czerwca 2015 r. umorzył postępowanie wobec J. B. występującej osobiście oraz jako pełnomocnik D.C. w sprawie potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia przez W. W. nieruchomości poza obecnymi granicami państwa polskiego. Powyższa decyzja została doręczona J.B. w dniu 1 lipca 2015 r. jako stronie i jako pełnomocnikowi D.C. Pismem z dnia 12 lipca 2015 r. (data pisma) J. B. w imieniu własnym i jako pełnomocnik D. C. wniosła odwołanie od ww. decyzji Wojewody [...]. Odwołanie zostało nadane za pomocą operatora pocztowego InPost, a przesyłka zawierająca odwołanie wpłynęła do [...] Urzędu Wojewódzkiego w [...] w dniu 22 lipca 2015 r. Minister Skarbu Państwa wskazał, że zgodnie z art. 129 § 2 k.p.a. odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie. Na podstawie art. 134 k.p.a. organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne. Minister wyjaśnił, że zgodnie z art. 57 § 5 pkt 2 k.p.a. termin uważa się za zachowany, jeżeli przed jego upływem pismo zostało nadane w polskiej placówce pocztowej operatora publicznego. Organ odwoławczy podniósł, że termin do wniesienia środka zaskarżenia jest dla strony terminem prekluzyjnym, a zatem jego uchybienie powoduje, że czynność procesowa podjęta przez stronę po jego upływie jest bezskuteczna. Warunkiem skuteczności czynności procesowej - wniesienia odwołania, jest zachowanie ustawowego terminu do jej dokonania. Uchybienie ustawowemu terminowi do wniesienia środka zaskarżenia powoduje bezskuteczność odwołania, czego następstwem jest ostateczność zaskarżonej decyzji. Minister podkreślił, że każde uchybienie terminu do wniesienia odwołania powoduje, że organ wyższego stopnia ma obowiązek stwierdzić to uchybienie wydając postanowienie przewidziane w art. 134 k.p.a., chyba że strona wnosi o przywrócenie uchybionego terminu stosownie do art. 58 oraz następnych k.p.a. i wniosek ten zostanie uwzględniony. Organ II instancji wskazał, że z akt sprawy wynika jednoznacznie, iż J. B. otrzymała decyzję Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2015 r., nr [...], w dniu 1 lipca 2015 r. Od tego dnia należy liczyć 14-dniowy termin do wniesienia odwołania, a zatem ostatnim dniem do wniesienia odwołania od powyższej decyzji dla J. B. występującej w imieniu własnym oraz jako pełnomocnik D. C. był dzień 15 lipca 2015 r. Przy czym Minister wskazał, że strona w kwestionowanej decyzji Wojewody została prawidłowo pouczona o terminie złożenia odwołania. Odwołanie J. B. występującej w imieniu własnym oraz jako pełnomocnik D.C. z dnia 12 lipca 2015 r. zostało nadane u operatora pocztowego InPost, zaś do kancelarii [...] Urzędu Wojewódzkiego w [...] wpłynęło w dniu 22 lipca 2015 r. Przy czym Minister wskazał, iż ustalenie daty nadania ww. przesyłki nie jest możliwe ponieważ na kopercie znajdującej się w aktach sprawy data stempla pocztowego jest niewidoczna, gdyż została przystawiona na hologramie znaczka i jest zmazana. W ocenie Ministra Skarbu Państwa złożenie pisma w placówce InPostu nie jest równoznaczne z wniesieniem go do organu. Taki walor posiada jedynie oddanie pisma w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe lub w placówce pocztowej operatora świadczącego pocztowe usługi powszechne w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej. Operatorem wyznaczonym jest obecnie Poczta Polska S.A. Minister Skarbu Państwa wyjaśnił, że datą wniesienia pisma procesowego złożonego u operatora publicznego, jakim jest właśnie Poczta Polska, jest data stempla pocztowego. W razie wysłania pisma za pośrednictwem innego operatora takiego jak InPost, datą złożenia pisma jest dzień jego wpływu do organu. W niniejszej sprawie odwołanie J. B. występującej w imieniu własnym oraz jako pełnomocnik D. C. wpłynęło do [...] Urzędu Wojewódzkiego w [...] w dniu 22 lipca 2015 r. Z tego powodu strona uchybiła terminowi do wniesienia odwołania. Organ powołał wyrok WSA w Warszawie z 21 października 2014 r., sygn. akt V SA/Wa 2328/14, w którym Sąd stwierdził, że "Zgodnie z art. 178 ust. 1 tej ustawy, Poczta Polska S.A. pełni obowiązki operatora wyznaczonego w okresie 3 lat od dnia wejścia w życie tej ustawy, a więc do dnia 31 grudnia 2015 r. Oddanie pisma, w tym skargi, innemu podmiotowi niż Poczta Polska (w tym przypadku InPost), chociaż posiadającemu uprawnienia do prowadzenia działalności pocztowej, nie oznacza zachowania terminu do dokonania czynności procesowej i nie jest równoznaczne z wniesieniem go do sądu (por. postanowienia NSA: z 9 września 2014 r., sygn. akt II OZ 877/14; z 23 czerwca 2014 r., II OZ 603/14; z 22 maja 2014 r., sygn. akt II OZ 487/14).W tej sytuacji należy przyjąć, że datą wniesienia niniejszej skargi jest data wpływu korespondencji." Na postanowienie Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] sierpnia 2015 r. skargę wniosła J. B. działająca w imieniu własnym i jako pełnomocnik D. C. Podniosła, że zwykły obywatel nie ma wiedzy, że operatorem jest tylko Poczta Polska. Wskazała, iż choruje na [...] a do placówki Poczty Polskiej miała dalej niż do placówki InPostu. Odpowiadając na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga nie jest zasadna. Prawidłowo wskazał Minister, że termin do wniesienia odwołania jest terminem ustawowym, nie może być przedłużany ani skracany przez organ. Upływ terminu ustawowego organ bierze pod uwagę z urzędu. Gdy odwołanie zostanie złożone po terminie, organ odwoławczy ma obowiązek stwierdzić w drodze postanowienia, że odwołanie zostało złożone z uchybieniem terminu (art. 134 k.p.a.). Organ II instancji nie ma innej legalnej możliwości niż stwierdzić uchybienie terminu do wniesienia odwołania zgodnie z wyżej wskazaną podstawą prawną. Jest to bezwzględnie obowiązująca norma prawna, a więc rozstrzygnięcie organu nie jest zależne od jego swobodnego uznania (por. wyrok NSA z 29 stycznia 1997 r., sygn. akt 1482/96). Natomiast rozpatrzenie odwołania wniesionego z uchybieniem terminu skutkowałoby, że decyzja organu II instancji dotknięta byłaby wadą rażącego naruszenia prawa, o jakiej mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Wniesienie odwołania co do zasady jest równoznaczne z jego złożeniem (doręczeniem) organowi, który wydał decyzję. Termin uważa się jednakże za zachowany w przypadkach o których mowa w art. 57 § 5 k.p.a.. Jedną z form doręczenia pisma organowi, przy której decydująca jest data dokonania czynności zmierzającej do złożenia pisma, a nie data faktycznego wpływu tego pisma do organu, jest nadanie pisma w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe (art. 57 § 5 pkt 2 k.p.a.). W kodeksie postępowania administracyjnego nie sprecyzowano użytych w tym przepisie pojęć "nadania", "placówki" i "operator". Pojęcia te wprowadzono do art. 57 § 5 pkt 2 k.p.a. z mocy art. 132 ustawy z 23 listopada 2012 r. Prawo pocztowe (Dz. U. z 2012 r. poz. 1529). Są to pojęcia zdefiniowane w Prawie pocztowym, dotyczącym m.in. świadczenia usług pocztowych. Zasadnym zatem będzie odwołanie się, w ramach wykładni systemowej do znaczenia tych pojęć w ustawie Prawo pocztowe, skoro zmiana nazewnictwa w k.p.a. wywołana została wejściem w życie nowej regulacji dotyczącej poczty. Uznać należy w związku z tym, że ustawodawca nie chciał nadawać tym samym pojęciom, użytym w k.p.a. innego znaczenia niż nadał je w Prawie pocztowym (por. wyrok NSA z 19 lutego 2009 r., II FSK 1631/07, lex nr 485104). Zgodnie z art. 3 pkt 13 Prawa pocztowego operatorem wyznaczonym jest operator obowiązany do świadczenia powszechnych usług pocztowych. Status operatora wyznaczonego w stanie prawnym, w jakim nastąpiło złożenie odwołania, miała Poczta Polska S.A. Nadanie oznacza natomiast polecenie doręczenia przesyłki lub kwoty pieniężnej określonej w przekazie pocztowym oraz przekazania druku bezadresowego zgodnie z umową o świadczenie usług pocztowych (art. 3 pkt 8 Prawa pocztowego). Placówką pocztową jest jednostka organizacyjna operatora pocztowego lub agenta pocztowego, w której można zawrzeć umowę o świadczenie usługi pocztowej lub która doręcza adresatom przesyłki pocztowe lub kwoty pieniężne określone w przekazach pocztowych, albo inne wyodrębnione i oznaczone przez operatora pocztowego miejsce, w którym można zawrzeć umowę o świadczenie usługi pocztowej lub odebrać przesyłkę pocztową lub kwotę pieniężną określoną w przekazie pocztowym (art. 3 pkt 15 Prawa pocztowego). Z kolei zgodnie z art. 178 ust. 1 ustawy Prawo pocztowe, Poczta Polska S.A. pełni obowiązki operatora wyznaczonego w okresie 3 lat od dnia wejścia w życie tej ustawy, a więc do dnia 31 grudnia 2015 r. Oddanie pisma, w tym odwołania, innemu podmiotowi niż Poczta Polska (w tym przypadku InPost), chociaż posiadającemu uprawnienia do prowadzenia działalności, nie oznacza zachowania terminu do dokonania czynności procesowej i nie jest równoznaczne z wniesieniem go do organu. W tej sytuacji prawidłowo przyjął Minister, że datą wniesienia odwołania jest data jego wpływu do [...] Urzędu Wojewódzkiego w [...] tj. 22 lipca 2015 r., a więc po upływie czternastodniowego terminu, o którym mowa w art. 129 § 2 k.p.a. Konsekwencją wniesienia odwołania po upływie terminu jest wydanie postanowienia na podstawie art. 134 kpa. Skarżące nie złożyły do organu wniosku o przywrócenie terminu (art. 58 § 1 k.p.a.). Tym samym wniosek złożony w skardze nie mógł odnieść zamierzonego przez skarżące skutku. Biorąc pod uwagę wszystkie wyżej wskazane okoliczności Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.