I SA/Wa 3133/14

WyrokWSA w Warszawie2015-03-31

Skład orzekający: Anita Wielopolska-Fonfara, Dorota Apostolidis, Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze, rozpoznając odwołanie, naruszyło zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego poprzez ograniczenie się do kontroli decyzji organu pierwszej instancji zamiast ponownego merytorycznego rozpoznania sprawy?
Ratio decidendi
Samorządowe Kolegium Odwoławcze naruszyło zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, ograniczając się do stwierdzenia, że oddanie gruntu w użytkowanie wieczyste osobom trzecim uniemożliwia uwzględnienie wniosku dekretowego, zamiast dokonać ponownego merytorycznego rozpoznania sprawy. Organ odwoławczy nie ustalił stanu faktycznego ani nie wskazał dowodów, na podstawie których dokonał ustaleń, co stanowi naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy.
Stan faktyczny
Skarżący domagali się ustanowienia prawa własności czasowej do gruntu na podstawie dekretu z 1945 r. Organ pierwszej instancji odmówił ustanowienia prawa użytkowania wieczystego, wskazując na trwałe rozdysponowanie gruntu poprzez oddanie go w użytkowanie wieczyste spółce trzeciej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji, ograniczając się do stwierdzenia, że oddanie gruntu osobom trzecim uniemożliwia uwzględnienie wniosku dekretowego. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, stwierdził, że decyzja nie podlega wykonaniu, i zasądził zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anita Wielopolska-Fonfara Sędziowie: WSA Dorota Apostolidis WSA Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz (spr.) Protokolant referent stażysta Joanna Kiepas po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 marca 2015 r. sprawy ze skargi J. R., J. U., B. U., E. G. i S. U. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] sierpnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie ustanowienia prawa użytkowania wieczystego gruntu . 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz skarżących J. R., J. U., B. U., E. G. i S. U. solidarnie kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Wnioskiem z dnia 7 stycznia 2013 r. J.R., J. U., B. U., E. G. i S. U. reprezentowani przez adwokata K. J. zwrócili się do Prezydenta miasta W. o: 1. uchylenie na podstawie art. 154 § 1 k.p.a. ostatecznej decyzji Prezydenta miasta W. z dnia [...] czerwca 2006 r. nr [...], orzekającej o umorzeniu postępowania w sprawie ustanowienia prawa własności czasowej do zabudowanego gruntu o powierzchni [...] m², stanowiącego część działki ewidencyjnej nr [...] w obrębie [...] przy ul. [...], dla której to nieruchomości prowadzona jest księga wieczysta KW Nr [...] i ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej ww. decyzją; 2. rozpoznanie merytorycznie wniosku o ustanowienie prawa własności czasowej do ww. nieruchomości tj. wniosku z dnia 13 stycznia 1949 r. złożonego przez W. P. oraz S. U. Rozpatrując powyższy wniosek Prezydent miasta W. decyzją z dnia [...] stycznia 2014 r., nr [...], orzekł w pkt 1 o uchyleniu decyzji Prezydenta miasta W. z dnia [...] czerwca 2006 r. nr [...], orzekającej o umorzeniu postępowania w sprawie ustanowienia prawa własności czasowej do ww. nieruchomości oraz w pkt 2 decyzji o odmowie ustanowienia ww. prawa użytkowania wieczystego gruntu o powierzchni [...] m2, uregulowanego w KW [...], położonego przy ul. [...] oznaczonego hip. [...]. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że nieruchomość położona w W. przy ul. [...] ozn. hip. nr [...], stała się z dniem 21 listopada 1945 r., tzn. z dniem wejścia w życie dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279), własnością gminy miasta W., a od 1950 r., z chwilą likwidacji gmin, własnością Skarbu Państwa. Nieruchomość ta stała się z dniem 27 maja 1990 r. częściowo własnością Dzielnicy-Gminy [...], co zostało potwierdzone decyzją Wojewody [...] nr [...] z dnia [...] listopada 1992 r. Obecnie na podstawie art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 15 marca 2002 r. o ustroju miasta stołecznego Warszawy (Dz. U. Nr 41, poz. 361 - z późn. zm.), ww. nieruchomość stanowi własność miasta W. Dawna nieruchomość hip. nr [...] stanowi obecnie zabudowaną część dz. ew. nr [...] o pow. [...] m2 (własność [...]) oraz zabudowaną stacją [...] dz. ew. nr [...] o pow. [...] m2 w obrębie [...] (własność Skarbu Państwa). Organ wskazał, że zgodnie z art. 7 ust. 1 i 2 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy dotychczasowi właściciele lub ich następcy prawni, będący w posiadaniu gruntu, względnie osoby prawa ich reprezentujące - uprawnieni byli do złożenia, w ciągu 6 miesięcy od dnia objęcia w posiadanie gruntu przez gminę, do złożenia wniosku o przyznanie prawa własności czasowej z czynszem symbolicznym lub prawa zabudowy za opłatą symboliczną. Gmina miała obowiązek uwzględnienia wniosków, jeżeli korzystanie z gruntów przez dotychczasowych właścicieli lub ich następców prawnych dało się pogodzić z przeznaczeniem tych gruntów określonym w planie zabudowania. Objęcie przez gminę miasto W. nieruchomości nastąpiło w dniu 16 sierpnia 1948 r., tj. z dniem ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym Nr [...] Rady Narodowej i Zarządu Miejskiego miasta W. Termin na złożenie wniosku mijał więc 16 lutego 1949 r. Zgodnie z zaświadczeniem Sądu Grodzkiego w W. Oddział Ksiąg Wieczystych [...] z dnia [...] stycznia 1949 r. w księdze hipotecznej hip. nr [...] nieruchomość ta uregulowana była wpisem jawnym na imię S. syna P. U. w 2/4 części, J. syna M. P. w 1/4 części oraz W. P. w 1/4 części. Wniosek o ustanowienie prawa własności czasowej do ww. nieruchomości w trybie art. 7 dekretu został złożony przez W. P. oraz S. U. w dniu 13 stycznia 1949 r. W wyniku rozpatrzenia tego wniosku Prezydium Rady Narodowej miasta W. orzeczeniem administracyjnym nr [...] z dnia [...] sierpnia 1955 r. odmówiło dawnym właścicielom przyznania prawa własności czasowej do przedmiotowego gruntu i jednocześnie stwierdziło, że wszystkie budynki znajdujące się na gruncie przeszły na własność Skarbu Państwa. Orzeczenie to zostało utrzymane w mocy decyzją Ministerstwa Gospodarki Komunalnej nr [...] z dnia [...] października 1955 r. Następnie Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast decyzją sygn. [...] z dnia [...] listopada 1998 r. stwierdził nieważność decyzji Ministerstwa Gospodarki Komunalnej nr [...] z dnia [...] października 1955 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], rozpoznając odwołanie z dnia [...] sierpnia 1955 r. od orzeczenia z dnia [...] sierpnia 1955 r. nr [...]. dawnego właściciela, decyzją nr [...] z dnia [...] kwietnia 2002r. uchyliło ww. orzeczenie administracyjne i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania przez organ I instancji. W związku z powyższym Prezydent wskazał, że pozostał do rozpoznania wniosek dawnych właścicieli złożony w trybie dekretu z dnia 13 stycznia 1949 r. Prezydent miasta W. rozpoznając powyższy wniosek decyzją nr [...] z dnia [...] czerwca 2005 r. na wniosek z dnia [...] lipca 2004 r. adwokata J. S. - ówczesnego pełnomocnika stron umorzył postępowanie w sprawie o ustanowienie prawa własności czasowej do zabudowanego gruntu o pow. [...] m położonego przy ul. [...]. Następnie w dniu 15 stycznia 2013 r. adwokat K. J. jako nowy pełnomocnik stron wystąpiła o uchylenie na podstawie art. 154 §1 k.p.a. ostatecznej decyzji Prezydenta miasta W. z dnia [...] czerwca 2005 r. oraz ponowne rozpoznanie wniosku złożonego przez dawnych właścicieli hipotecznych przedmiotowej nieruchomości dnia 13 stycznia 1949 r. Prezydent wskazał, że uzasadnieniem wniosku ww. jest fakt, że poprzedni pełnomocnik stron uzupełnił swój wniosek pismem z dnia 25 marca 2005 r. w którym wyjaśnił, iż chodziło mu o wydanie decyzji odmownej lub umorzenie postępowania, ze wskazaniem, że jedyną przyczyną umorzenia jest obciążenie nieruchomości prawem użytkowania wieczystego na rzecz Spółdzielni Spółdzielczy [...]. Odnosząc się do ww. wniosku Prezydent w uzasadnieniu decyzji wskazał, że w wyniku przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego w niniejszej sprawie ustalił, że zgodnie z uchwałą Nr [...], Rady miasta W. z [...] października 2006 r. w sprawie studium uwarunkowań kierunków zagospodarowania przestrzennego miasta. W. - nieruchomość ta położona jest w obszarze oznaczonym jako C.30. Dla strefy centralnej ustala się rozwój funkcji usługowych o znaczeniu międzynarodowym, krajowym, regionalnym i ogólnomiejskim. W związku z powyższym uznał, żę nieruchomość położona w W. przy ul. [...] spełnia warunki określone w art. 7 ust. 2 dekretu. Wskazał też, że od czasu złożenia ww. wniosku z dnia 13 stycznia 1949 r. nastąpiła zmiana stanu prawnego i faktycznego nieruchomości. Zmienił się sposób zagospodarowania dawnej nieruchomości hipotecznej, zaś część gruntu dawnej hip. Nr [...] (obecnie część działki ew. nr [...] z obr. [...]) został trwale rozdysponowany poprzez oddanie w użytkowanie wieczyste spółce H. Sp. z o.o. (wpis do księgi wieczystej nr KW [...]). W ocenie organu okoliczność, iż prawo własności przedmiotowej nieruchomości przysługuje innemu podmiotowi, niewskazanemu w dyspozycji art. 232 § 1 Kodeku cywilnego, stanowi podstawę do wydania decyzji odmawiającej następcom prawnym dawnych właścicieli ustanowienia prawa użytkowania wieczystego do przedmiotowego gruntu. Zaznaczył, że nie jest uprawniony do wzruszania powyższego aktu prawnego. Prawo własności oraz prawo użytkowania wieczystego są bowiem prawami rzeczowymi podlegającymi ochronie cywilnoprawnej, a próby ich naruszania rodzą odpowiedzialność odszkodowawczą. Przedmiotowy grunt został rozdysponowany w sposób trwały, co oznacza, że brak jest możliwości ustanowienia prawa użytkowania wieczystego na rzecz następców prawnych dawnych właścicieli w oparciu o regulacje dekretu z dnia 26 października 1945r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy. Na skutek złożonego odwołania J.R., J. U., B. U., E. G. i S. U. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...] sierpnia 2014 r., nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. W uzasadnieniu decyzji wskazał ponadto, że organ I instancji trafnie wskazał, że oddanie gruntu w użytkowanie wieczyste osobom trzecim uniemożliwia uwzględnienie wniosku dekretowego. Kolegium wskazało, że przedmiotem postępowania w trybie uregulowanym w przepisie art. 7 ust. 2 ww. mogą być jedynie grunty stanowiące własność gminy, będące w jej posiadaniu, do których innym osobom nie przysługuje żadne prawo. Oznacza to, że skarżący musieliby doprowadzić do unieważnienia decyzji o oddaniu gruntu w użytkowanie wieczyste osobom trzecim i dopiero wówczas możliwe byłoby uwzględnienie w tym zakresie wniosku dekretowego. Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyli J. R., J. U., B. U., E. G. i S. U. reprezentowani przez adwokata K. J. Na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, a ponadto wnieśli o 1) o przyznanie na rzecz Skarżącego od organu, który wydał zaskarżoną decyzję należnych kosztów, tj. kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych; 2) na podstawie art. 61 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wnoszę o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...]; 3) w przypadku nieuwzględnienia przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji, na podstawie art. 61 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wnoszę o wstrzymanie wykonania przez sąd zaskarżonej decyzji w całości po przekazaniu sądowi skargi przez organ, który wydał decyzję. Zaskarżonej decyzji zarzucili : 1) naruszenie przepisu prawa materialnego, tj. art. 7 dekretu o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy, poprzez brak jego zastosowania w sytuacji, w której wnioskodawcy spełnili wszystkie przesłanki do ustanowienia na ich rzecz użytkowania wieczystego; 2) naruszenie przepisu prawa procesowego, tj. art. 7 w zw. z art. 77 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez brak dokładnej analizy stanu faktycznego sprawy i zgromadzonych dowodów w sprawie; 3) naruszenie przepisu prawa procesowego, tj. art. 8 k.p.a. poprzez dokonanie dowolnej, a nie swobodnej oceny materiału dowodowego; 4) naruszenie przepisu prawa procesowego, tj. art. 11 w zw. z art. 107 § 1 oraz § 3 k.p.a. poprzez wydanie decyzji nieuzasadnionej pod względem prawnym i pod względem faktycznym oraz niewłaściwą ocenę zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego; 5) naruszenie przepisu prawa procesowego, tj. art. 15 k.p.a. poprzez brak dwukrotnego merytorycznego rozpatrzenia sprawy; 6) naruszenie przepisu prawa procesowego, tj. art. 138 § 1 pkt 2 i § 2 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie w sytuacji, w której zachodziły przesłanki do uwzględnienia wniosku stron. W obszernym uzasadnieniu skargi skarżący przedstawili dotychczasowy przebieg postępowania administracyjnego oraz rozwinęli wskazane powyższej zarzuty mające przemawiać za uwzględnieniem ich skargi. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o ich oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie aczkolwiek nie w pełni z przyczyn w niej podniesionych. Kontrola sądu administracyjnego, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) i art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 - dalej P.p.s.a.) polega na badaniu zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu istotnie wpływającym na wynik sprawy. Przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Na podstawie art. 134 § 1 P.p.s.a., w postępowaniu sądowoadministracyjnym obowiązuje zasada oficjalności. Zgodnie z jej treścią, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. W myśl art. 15 k.p.a. postępowanie administracyjne jest dwuinstancyjne. Zasada dwuinstancyjności postępowania administracyjnego wyraża regułę, że wszystkie decyzje nieostateczne mogą być na wniosek osoby uprawnionej zaskarżone do organu administracji publicznej wyższego stopnia nad organem, który wydał zaskarżoną decyzję. W świetle przepisów kodeksu i orzecznictwa sądowego omawiana zasada wyraża dopuszczalność weryfikacji decyzji nieostatecznych w administracyjnym toku instancji w drodze zastosowania przez uprawnione podmioty zwyczajnych środków prawnych (odwołanie), inaczej - dopuszczalność powtórnego rozpatrzenia i rozstrzygnięcia przez organ wyższego stopnia sprawy załatwionej w formie decyzji nieostatecznej. W orzecznictwie podkreśla się, że: "Do uznania, że zasada dwuinstancyjności postępowania administracyjnego (art. 15 k.p.a.) została zrealizowana, nie wystarcza stwierdzenie, że w sprawie zapadły dwa rozstrzygnięcia dwóch organów różnych stopni. Konieczne jest też, by rozstrzygnięcia te zostały poprzedzone przeprowadzeniem przez każdy z organów, który wydał decyzje, postępowania umożliwiającego osiągnięcie celów, dla których postępowanie to jest prowadzone" (wyrok NSA z dnia 12 listopada 1992 r., V SA 721/92, ONSA 1992, nr 3-4, poz. 95). W wyroku NSA we Wrocławiu z dnia 22 marca 1996 r., SA/Wr 1996/95, ONSA 1997, Nr 1, poz. 35, wyrażono pogląd, że "istota administracyjnego toku instancji polega na dwukrotnym rozstrzygnięciu tej samej sprawy, nie zaś na kontroli zasadności argumentów podniesionych w stosunku do orzeczenia organu I instancji (art. 138 w zw. z art. 144 k.p.a. i art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, Dz. U. z 1991 r. Nr 36, poz. 161 z późn. zm.)". Zasada dwuinstancyjności tworzy obowiązek merytorycznego rozpoznania sprawy przez organ odwoławczy, który nie może ograniczyć się do kontroli zaskarżonej decyzji. Postępowanie odwoławcze nie może polegać tylko na kontroli postępowania organu pierwszej instancji, lecz powinno mieć miejsce ponowne merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy niejako "od nowa", bowiem organ odwoławczy nie jest związany poczynionymi przez organ I instancji ustaleniami i dokonaną oceną dowodów. (tak WSA w Krakowie w wyroku z dnia 117 kwietnia 2013 r., o sygn. II SA/Kr 13/13, publ. LEX nr 1325761) Istota administracyjnego toku instancji polega na dwukrotnym rozstrzygnięciu tej samej sprawy, nie zaś na kontroli zasadności argumentów podniesionych w stosunku do orzeczenia organu pierwszej instancji. Wynika to z art. 138 k.p.a., który przyznaje organowi odwoławczemu kompetencje do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, czego następstwem jest utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji, bądź uchylenie i zmiana zaskarżonej decyzji. (patrz WSA w Poznaniu w wyroku z dnia 13 lutego 2013 r. o sygn. IV SA/Po 1000/12, publ. LEX nr 1287167) Ze względu na zasadę dwuinstancyjności z chwilą zainicjowania postępowania przed organem drugiej instancji na skutek wniesienia środka odwoławczego, powstaje obowiązek traktowania postępowania odwoławczego jako powtórzenia rozpatrywania i rozstrzygania tej samej sprawy. Rozstrzygnięcie organu drugiej instancji jest takim samym aktem stosowania prawa, jak rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji, a działanie organu drugiej instancji nie ma charakteru kontrolnego, ale jest działaniem merytorycznym, równoważnym działaniu organu pierwszej instancji (T. Woś, J. Zimmermann; glosa do uchwały SN z dnia 23 września 1986 r., III AZP 11/86, opubl. w: PiP 1989, z. 8, s. 147). Nie spełnia tego wymogu tylko kontrola zasadności argumentów podniesionych w stosunku do rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji (B. Adamiak (w:) B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, s. 592; por. także wyrok NSA z 22 marca 1996 r., w sprawie SA/Wr 1996/95, ONSA 1997, Nr 1, poz. 35; wyrok NSA z 19 lipca 2001 r., w sprawie V SA 3872/00). Tak więc, obowiązkiem organu odwoławczego jest ponowne rozpatrzenie sprawy tak jak gdyby nie było rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji. Od strony teoretycznej można by przyjąć, że pierwsze rozstrzygnięcie przestaje obowiązywać z chwilą, gdy zdecydowano się na powtórzenie postępowania w sprawie, która musi i tak zakończyć się nowym rozstrzygnięciem. Należy wskazać, że na proces stosowania prawa składa się szereg etapów i elementów. W pierwszej kolejności organ odwoławczy, ponownie rozpatrujący sprawę, powinien zidentyfikować odpowiednią normę prawa materialnego, której zastosowanie może wchodzić w rachubę w odniesieniu do rozpatrywanej sprawy; następnie poprzez dokonanie wykładni tej normy, winien zrekonstruować jej treść i w oparciu o wynikające stąd wnioski, stwierdzić ustalenie, jakich faktów jest konieczne z punktu widzenia zastosowania tej normy. Ustalenie tych faktów winno nastąpić według reguł prawa procesowego, a zwłaszcza tych reguł, które dotyczą postępowania dowodowego. Końcowym etapem jest dokonanie subsumcji, czyli przyporządkowanie ustalonego stanu faktycznego do hipotezy normy prawa materialnego. Uzasadnienie decyzji winno zawierać tok rozumowania organu przedstawiający proces konkretyzacji stosunku administracyjnoprawnego w danej sprawie - odnosząc się do szczegółowo przeanalizowanego stanu faktycznego w danej sprawie i winny być to odniesienia indywidualne - w każdej rozpoznanej sprawie - a nie tylko ogólnikowe odniesienia do tego typu spraw. Reasumując powyższe, zadaniem organu drugiej instancji w postępowaniu administracyjnym jest rozważenie, jak należy daną - indywidualnie rozpatrywaną - sprawę rozstrzygnąć zgodnie z zasadą praworządności i zasadą prawdy obiektywnej, a nie tylko, rozważyć czy utrzymać lub zmienić rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. (tak NSA w wyroku z dnia 21 lutego 2012 r. o sygn. II OSK 2720/11, publ. LEX nr 1145626). Przechodząc na grunt rozpoznawanej sprawy wskazać należy, że organ odwoławczy nie zastosował się do zasad przedstawionych powyżej. W pierwszym rzędzie podkreślić trzeba, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] ograniczyło się do przedstawienia jedynie konkluzji przebiegu postępowania przed organem I instancji i poinformowania o fakcie wniesienia wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy . Kolegium ani nie ustaliło stanu faktycznego sprawy ani też nie wskazało dowodów, na postawie których ustalono kluczowe zagadnienia rozstrzygnięcia ze wskazaniem przepisów prawa, które miały w niej zastosowanie . Organ II instancji, w miejsce ponownego rozpoznania całości sprawy, ograniczył swoje stanowisko do stwierdzenia, że "oddanie gruntu w użytkowanie wieczyste osobom trzecim uniemożliwia uwzględnienie wniosku dekretowego" i na tym zakończył zarówno swoje ustalenia faktyczne jak i rozważania prawne. Na marginesie wskazać jednie należy, że Kolegium zaniechało nawet wskazania, czy podziela ustalenia faktyczne organu I instancji i zaprezentowaną przez ten organ ocenę. Z literalnej treści uzasadnienia organu II instancji wynika, że nie dokonywał on ponownego rozpoznania sprawy a jedynie, w wąskim zresztą zakresie, ograniczył się do skontrolowania rozstrzygnięcia organu I instancji. Dodatkowo należy wskazać, że organ odwoławczy nie odniósł się w pełni do zarzutów sformułowanych w odwołaniu. Powyższe uchybienia determinują wniosek, że ocena pozostałych zarzutów skargi jest na tym etapie postępowania przedwczesna. Stwierdzone naruszenie prawa procesowego dało Sądowi podstawę do uchylenia zaskarżonego orzeczenia, stosownie do dyspozycji art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w związku z art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r. poz. 270), gdyż w rozpoznawanej sprawie doszło do naruszenia przez organ odwoławczy przepisów postępowania w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło