I SA/Wa 435/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Jędrzejewska - Jaroszewicz (spr.) po rozpoznaniu w dniu 30 maja 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B.B. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi B.B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] października 2016 r., nr [...], w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego postanawia: odmówić przywrócenia terminu do wniesienia skargi. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...] października 2016 r., nr [...], utrzymało w mocy decyzję Burmistrza [...] z dnia [...] sierpnia 2016 r., nr [...], odmawiającą przyznania świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej na dziecko M.B. Jak wynika z analizy akt sprawy, powyższe rozstrzygnięcie zostało przesłane w dniu 20 października 2017 r. (data stempla pocztowego) B.B., a następnie, po dwukrotnym awizowaniu w dniach 24 października 2016 r. i 2 listopada 2016 r. (data stempli pocztowych), zwrócone do nadawcy w dniu 8 listopada 2016 r. (data stempla pocztowego). Zostało zatem uznane za doręczone w trybie doręczenia zastępczego z upływem ostatniego dnia okresu 14 dni, tj. 7 listopada 2016 r. B.B. w dniu 10 lutego 2017 r. (data stempla pocztowego) wniosła skargę na powyższe rozstrzygnięcie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, jednocześnie załączając wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. W uzasadnieniu wniosku B.B. podniosła, że informację o zapadłym w sprawie rozstrzygnięciu powzięła w dopiero w dniu 18 stycznia 2017 r. po rozmowie telefonicznej z pracownikiem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...], który ponadto poinformował ją, że z powodu niepodjęcia przesyłki po dwukrotnym awizowaniu decyzja została uznana za doręczona oraz że kserokopię tej decyzji może uzyskać w Urzędzie Miasta i Gminy w [...]. Rozpoznając wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Instytucja przywrócenia uchybionego terminu ma na celu usunięcie ujemnych następstw procesowych wynikłych wskutek uchybienia terminowi procesowemu, gdy strona lub uczestnik postępowania nie ponoszą winy w jego uchybieniu. Intencją ustawodawcy przy tworzeniu przepisów regulujących instytucję przywrócenia terminu było umożliwienie stronie obrony swoich praw czy interesów w sytuacji, gdy upływ terminów procesowych wywołał dla niej negatywne skutki prawne, przy jednoczesnym założeniu, że strona dołożyła wszelkich możliwych starań, aby takich negatywnych konsekwencji uniknąć. Zgodnie z treścią art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej "p.p.s.a."), sąd na wniosek strony postanowi o przywróceniu terminu, jeżeli strona bez własnej winy nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym. Zgodnie z brzmieniem art. 87 § 1 i § 4 powołanej ustawy pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. Sąd badając wniosek o przywrócenie terminu do dokonania czynności w pierwszym rzędzie bada czy wnioskodawca wniósł go w terminie 7-dniowym przewidzianym w art. 87 § 1 p.p.s.a.. Jak wynika z akt sprawy o uchybieniu terminu B.B. dowiedział się w dniu 18 stycznia 2017 r., po rozmowie telefonicznej z pracownikiem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...], a wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi złożyła w dniu 10 lutego 2017 r., co pozwala na stwierdzenie przez Sąd, iż wnioskodawczyni nie zachowała terminu, o którym była mowa powyżej. Rozpatrując niniejszy wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, Sąd uznał go za niezasadny. Priorytetowe znaczenie dla rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu do dokonania czynności w postępowaniu sądowym ma ustalenie, że fakt uchybienia przez stronę terminowi nie nastąpił z jej winy (por. m.in. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 stycznia 2015 r., sygn. akt II GZ 13/15, publ. CBOSA). Zgodnie z ugruntowanym w orzecznictwie i w literaturze prawniczej poglądem przyjmuje się, iż brak winy w uchybieniu terminu do dokonania czynności procesowej powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności rozpoznawanej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy i przy braniu pod uwagę także uchybień spowodowanych nawet niewielkim niedbalstwem. Z brakiem winy mamy, bowiem do czynienia tylko w przypadku zaistnienia niezależnych od strony, która uchybiła terminowi, oraz niemożliwych do przezwyciężenia okoliczności z powodu, których doszło do przekroczenia wyznaczonego przepisami prawa terminu. Instytucja przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy, a jej zastosowanie nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. W konsekwencji czego, przy badaniu przesłanek przewidzianych w art. 87 § 1 p.p.s.a., przywrócenie terminu może mieć miejsce jedynie wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku oraz gdy strona w sposób przekonujący zaprezentowaną argumentacją uprawdopodobni brak swojej winy (por. m.in. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 maja 2016 r., sygn. akt II GZ 469/16). W kontekście obowiązującego stanu prawnego oraz w oparciu o całokształt okoliczności sprawy należy stwierdzić, że przedstawiona przez wnioskodawczynię argumentacja nie może stanowić pozytywnej przesłanki, pozwalającej na przywrócenie uchybionego terminu. Sąd nie dopatrzył się bowiem braku winy B.B. w uchybieniu terminowi uznając, że można wnioskodawczyni przypisać co najmniej niedbalstwo wyrażające się w niestarannym prowadzeniu własnych spraw. Odnosząc się do uzasadnienia wniosku należy podnieść, że twierdzenia wnioskodawczyni, że istotnie nie otrzymała awizo są nieweryfikowalne, jednakże zasady doświadczenia życiowego wskazują, iż niewiarygodne są twierdzenia wnioskodawczyni jakoby listonosz nie zostawił dwukrotnie awiza w drzwiach jej mieszkania albo "wywiał je wiatr". Jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru zaskarżonej decyzji przesyłka ją zawierająca była dwukrotnie awizowana - w dniach 24 października 2016 r. i 2 listopada 2016 r., a zawiadomienie o jej pozostawieniu w placówce pocztowej zostało umieszczone zgodnie z art. 44 § 2 k.p.a. W tym miejscu należy podkreślić, iż awizo korzysta z mocy dowodowej dokumentu urzędowego (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego o z dnia 28 kwietnia 2016 r., sygn. akt I FZ 2/16, CBOSA). i aby podważyć jego prawidłowość należałoby uprawdopodobnić, że stwierdzone uchybienia w pracy listonosza lub placówki pocztowej mają na tyle systemowy charakter, że uzasadniają przywrócenie terminu. Z uwagi na to, że analiza akta sprawy potwierdza prawidłowość danych zawartych w zwrotnym potwierdzeniu odbioru, a wnioskodawczyni nie przedłożyła żadnych dokumentów na uprawdopodobnienie okoliczności uchybienia w pracy listonosza, należy uznać, że stanowisko B.B. sprowadza się w zasadzie do gołosłownego oświadczenia o niepozostawieniu jej awiza w drzwiach mieszkania. Obalenie fikcji doręczenia jedynie tylko na podstawie twierdzenia adresata przesyłki o niepozostawieniu awiza podważałoby w sposób nieuzasadniony instytucję z art. 73 p.p.s.a. Reasumując poczynione rozważania, a ponadto przyjmując obiektywny miernik staranności strony, nie można uznać, aby okoliczności przedstawione przez wnioskodawczynię stanowiły podstawy do przywrócenia terminu do wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), orzekł jak w sentencji postanowienia.