I SA/Wa 481/17

WyrokWSA w Warszawie2017-10-30

Skład orzekający: Małgorzata Boniecka-Płaczkowska, Iwona Kosińska, Elżbieta Sobielarska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja odmawiająca odstąpienia od żądania zwrotu zwaloryzowanej bonifikaty od opłaty za przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości może zostać utrzymana w mocy, gdy decyzja dotycząca samego żądania zwrotu bonifikaty została uchylona?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję odmawiającą odstąpienia od żądania zwrotu bonifikaty oraz poprzedzającą ją decyzję o odmowie odstąpienia, ponieważ rozstrzygnięcie w przedmiocie odstąpienia od żądania zwrotu bonifikaty jest akcesoryjne wobec decyzji o samym żądaniu zwrotu. Skoro decyzja o żądaniu zwrotu bonifikaty została uchylona, to decyzja dotycząca odstąpienia od tego żądania nie może pozostać w obiegu prawnym, gdyż nie istnieje zobowiązanie, którego miałaby dotyczyć.
Stan faktyczny
Skarżący uzyskali bonifikatę od opłaty za przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości, pod warunkiem wykorzystywania jej wyłącznie na cele mieszkaniowe. Po zarejestrowaniu działalności gospodarczej pod adresem nieruchomości, organy zażądały zwrotu zwaloryzowanej bonifikaty. Skarżący wnieśli o odstąpienie od żądania zwrotu, jednak organ I instancji odmówił, a Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżący zaskarżyli decyzję SKO, podnosząc zarzuty naruszenia prawa materialnego i procesowego.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Zarządu Dzielnicy, zasądzając od SKO na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska Sędziowie WSA Iwona Kosińska (spr.) WSA Elżbieta Sobielarska Protokolant sekretarz sądowy Tomasz Noske po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 października 2017 r. sprawy ze skargi J. O. i S. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] stycznia 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy odstąpienia od żądania zwrotu kwoty zwaloryzowanej bonifikaty od opłaty za przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Zarządu Dzielnicy [...] z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...]; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz J. O. i S. G. solidarnie kwotę 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...] stycznia 2017 r. nr [...], utrzymało w mocy decyzję Zarządu Dzielnicy [...] z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...] o odmowie odstąpienia od żądania zwrotu zwaloryzowanej bonifikaty od opłaty za przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości. Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że Zarząd Dzielnicy [...] decyzją z dnia [...] maja 2016 r. nr [...] uznał, że J.O. i S.G. wykorzystali nieruchomość położoną w [...] przy ul. [...], przed upływem 5 lat, licząc od dnia przekształcenia, na inne cele niż cel, który stanowił podstawę udzielenia bonifikaty (pkt 1 decyzji) oraz zobowiązał J.O. i S.G. do zwrotu kwoty równej udzielonej bonifikacie po jej waloryzacji, w wysokości [...] zł (pkt 2 decyzji). Organ wyjaśnił, że Prezydent [...] decyzją z dnia [...] listopada 2010 r. orzekł o odpłatnym przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności opisanej nieruchomości. Od ustalonej opłaty została udzielona J.O. i S.G. bonifikata wynikająca z uchwały Rady [...] z dnia [...] maja 2008 r. nr [...] w sprawie wyrażenia zgody na udzielnie bonifikaty osobom fizycznym od opłat za przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości. Warunkiem udzielonej bonifikaty było wykorzystywanie nieruchomości wyłącznie na cel mieszkaniowy. W toku prowadzonych czynności kontrolnych ustalono, że pod adresem [...] w [...]. zostały zarejestrowane dwie działalności gospodarcze, co skutkowało żądaniem organu zwrotu udzielonej bonifikaty. Odwołanie od tej decyzji wnieśli J.O. i S.G. Pismem z dnia [...] czerwca 2016 r. J.O. i S.G. zwrócili się do Zarządu Dzielnicy [...] z wnioskiem o odstąpienie od żądania zwrotu bonifikaty. W tej sytuacji Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia [...] lipca 2016 r. zawiesiło postępowanie odwoławcze do czasu rozstrzygnięcia tego wniosku. Zarząd Dzielnicy [...] decyzją z dnia [...] listopada 2016 r. odmówił odstąpienia od żądania zwrotu zwaloryzowanej bonifikaty od opłaty za przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności przedmiotowej nieruchomości (pkt 1) oraz uznał, że w sprawie nie zaistniały szczególne okoliczności, o których mowa w art. 4 ust. 15 ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości (pkt 2). Nie zgadzając się z tym rozstrzygnięciem, J.O. i S.G. złożyli odwołanie. Zarzucili organowi I instancji: 1. naruszenie przepisów prawa materialnego, czyli: - art. 4 ust. 15 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości poprzez jego błędną wykładnię i uznanie, że w sprawie nie zaistniał szczególny przypadek uzasadniający odstąpienie od żądania zwrotu bonifikaty, wobec uznania przez organ, że odwołujący wiedzieli, że nie mogą zarejestrować działalności gospodarczej pod adresem przedmiotowej nieruchomości, podczas gdy skarżący nie byli świadomi, iż samo skorzystanie z adresu w celach ewidencyjnych, przy jednoczesnym faktycznym prowadzeniu działalności w innym miejscu, może zostać uznane za wykorzystywanie nieruchomości w celach gospodarczych, - art. 4 ust. 15 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i wydanie merytorycznego rozstrzygnięcia bez uprzedniego zwrócenia się o wyrażenie zgody na odstąpienie od żądania zwrotu bonifikaty do Rady Dzielnicy [...]; 2. naruszenie przepisów postępowania, czyli: - art. 6, 7, 8, 77 § 1 i art. 80 kpa wobec dokonania oceny materiału dowodowego, tj. wyjaśnień złożonych przez stronę, oświadczeń osób trzecich, a także faktur za media, z przekroczeniem granicy swobodnej oceny i uznanie, że w sprawie nie zachodzi szczególny przypadek uzasadniający odstąpienie od żądania zwrotu bonifikaty, podczas gdy ze złożonych w sprawie dowodów wynika, że na terenie nieruchomości odwołujący nigdy faktycznie nie świadczyli żadnych usług, żadna część nieruchomości nie była przez nich wykorzystywana na prowadzenie działalności, nie rozliczali w ramach prowadzonej działalności gospodarczej kosztów związanych z utrzymaniem nieruchomości, a nieruchomość służyła im wyłącznie do zaspokajania potrzeb mieszkaniowych rodziny; - art. 107 § 1 i 3 kpa w związku z art. 11 kpa wobec braku wskazania w uzasadnieniu decyzji faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, a także wobec braku wyjaśnienia, dlaczego okoliczności podniesione przez odwołujących nie zasługują na uznanie oraz dlaczego w sprawie nie zachodzi szczególny przypadek uzasadniający odstąpienie od żądania zwrotu bonifikaty. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, rozpatrując odwołanie, stwierdziło, że nie może ono zostać uwzględnione. W uzasadnieniu zajętego stanowiska organ odwoławczy wyjaśnił, że materialnoprawną podstawę kwestionowanej decyzji Zarządu Dzielnicy [...] z dnia [...] listopada 2016 r. stanowił art. 4 ust. 15 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości, którego treść organ przytoczył, podkreślając, że w szczególnie uzasadnionych przypadkach organ może odstąpić od żądania zwrotu bonifikaty, za zgodą odpowiednio wojewody, rady lub sejmiku. Organ II instancji wyjaśnił, że w sytuacji wystąpienia przez stronę z wnioskiem o odstąpienie od żądania zwrotu bonifikaty obowiązkiem organu jest ustalenie, czy w danej sprawie występuje "szczególnie uzasadniony przypadek", uzasadniający takie odstąpienie. Decyzję, czy zachodzi szczególnie uzasadniony przypadek do odstąpienia od żądania zwrotu bonifikaty, podejmuje organ prowadzący postępowanie w sprawie zwrotu bonifikaty. Dopiero gdyby organ ten uznał, że w okolicznościach danej sprawy taki przypadek zachodzi, winien wystąpić do rady gminy o rozważenie zgody na odstąpienie od żądania zwrotu bonifikaty. Organ rozstrzygający sprawę nie może bowiem sam w tej kwestii pozytywnie zadecydować. Oznacza to, że samo wystąpienie z wnioskiem o odstąpienie od żądania zwrotu bonifikaty nie nakłada na organ obowiązku jego przekazania do rady gminy w celu zajęcia stanowiska w sprawie. Organ wyjaśnił, że pojęcie "szczególnie uzasadniony przypadek" należy rozumieć jako wyjątek od zasady zwrotu bonifikaty w przypadku naruszenia warunków jej udzielenia i nie może być interpretowane szeroko. Do okoliczności, które składać się mogą na szczególnie uzasadniony wypadek, należy zaliczyć te, które mogą być związane z nadzwyczajnym pogorszeniem sytuacji osobistej a przede wszystkim majątkowej osoby zobowiązanej, których skutkiem może być zubożenie, zaś konieczność zwrotu bonifikaty stanowiłaby dla osoby zobowiązanej nadmierne obciążenie. W ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego taka sytuacja w niniejszej sprawie nie wystąpiła. Odwołujący w trakcie postępowania nie wskazali, że obowiązek zwrotu udzielonej bonifikaty w jakikolwiek sposób wpłynie na pogorszenie ich sytuacji majątkowej. Nie wskazali też, że znajdują się w trudnej sytuacji osobistej a nałożony obowiązek zwrotu udzielonej bonifikaty wpłynie na jej pogorszenie. We wniosku o odstąpienie od żądania zwrotu bonifikaty w sposób obszerny wykazywali, że nie naruszyli warunków udzielenia bonifikaty, tj. nieruchomość nie jest przez nich wykorzystywana na inne cele niż mieszkaniowe. Okoliczności te są oceniane w postępowaniu odrębnym, tj. w postępowaniu w sprawie nałożenia obowiązku zwrotu udzielonej bonifikaty. Nie mogą być jednak utożsamiane ze "szczególnie uzasadnionym przypadkiem" dającym podstawę do odstąpienia od żądania zwrotu udzielonej bonifikaty. Organ odwoławczy podkreślił przy tym, że w decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] listopada 2010 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności przedmiotowej nieruchomości skarżący zostali poinformowani o treści art. 4 ust. 15 ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości. Zdaniem organu II instancji dla uznania, że w sprawie wystąpił "szczególnie uzasadniony przypadek" nie jest wystarczające twierdzenie o braku po stronie odwołujących świadomości, że nie mogą wskazać adresu przedmiotowej nieruchomości w celu zarejestrowania działalności gospodarczej nawet w sytuacji, gdy na terenie nieruchomości nie będą świadczyć jakichkolwiek usług. Jednocześnie z dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy i oświadczeń odwołujących nie wynika, że zwracali się do organu, który udzielił bonifikaty o wyjaśnienie ewentualnych wątpliwości w zakresie wykładni przepisu art. 4 ust. 15 ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości w kontekście zamiaru zarejestrowania działalności gospodarczej w nieruchomości przy ul. [...] i ujawnienia w Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej Rzeczypospolitej Polskiej (CEIDG) tego adresu jako miejsca wykonywania działalności. W konsekwencji, zdaniem organu odwoławczego, organ I instancji, uznając, że w niniejszej sprawie nie zachodzi szczególnie uzasadniony przypadek, o jakim mowa w art. 4 ust. 15 ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości, w sposób prawidłowy nie wdrożył procedury zmierzającej do uzyskania zgody Rady [...] na odstąpienie od żądania zwrotu udzielonej bonifikaty. Na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] stycznia 2017 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożyli J.O. i S.G. W uzasadnieniu zarzucili zaskarżonej decyzji: 1. naruszenie art. 4 ust. 15 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości poprzez jego błędną wykładnię i uznanie, że: - decyzję, czy zachodzi szczególnie uzasadniony przypadek do odstąpienia od żądania zwrotu bonifikaty, podejmuje organ prowadzący postępowanie w sprawie zwrotu bonifikaty oraz że dopiero wówczas winien wystąpić on do Rady Dzielnicy [...] o rozważenie zgody na przedmiotowe odstąpienie, co skutkowało niewłaściwym zastosowaniem tego przepisu i wydaniem merytorycznego rozstrzygnięcia bez uprzedniego zwrócenia się o wyrażenie zgody na odstąpienie od żądania zwrotu bonifikaty do Rady; - do okoliczności mogących składać się na szczególnie uzasadniony wypadek należą wyłącznie te, które są związane z nadzwyczajnym pogorszeniem sytuacji osobistej, przede wszystkim majątkowej osoby zobowiązanej, a w konsekwencji niewłaściwe przyjęcie, że w sprawie nie zaistniał szczególny przypadek uzasadniający odstąpienie od żądania zwrotu bonifikaty wobec stwierdzenia przez organ, że okoliczności świadczące o braku świadomości skarżących, iż samo skorzystanie z adresu w celach ewidencyjnych, przy jednoczesnym faktycznym prowadzeniu działalności w innym miejscu, może zostać uznane za wykorzystanie nieruchomości w celach gospodarczych, nie wypełniają dyspozycji przepisu art. 4 ust. 15 powołanej ustawy, 2. naruszenie przepisów postępowania, czyli - art. 77 § 1 oraz 80 kpa wobec braku przeprowadzenia przez organ rzetelnego postępowania dowodowego z wyjaśnień złożonych przez skarżących, oświadczeń osób trzecich oraz faktur za media i dokonanie w tych warunkach niewłaściwej oceny materiału dowodowego, a w konsekwencji błędne uznanie, że w sprawie nie zachodzi szczególny przypadek uzasadniający odstąpienie do żądania zwrotu bonifikaty, podczas gdy ze złożonych w sprawie dowodów wynika, iż na terenie nieruchomości skarżący nigdy faktycznie nie świadczyli żadnych usług, żadna część nieruchomości nie była przez nich wykorzystywana na prowadzenie działalności, nie rozliczali w ramach prowadzonej działalności gospodarczej kosztów związanych z utrzymaniem nieruchomości, a nieruchomość służyła im wyłącznie do zaspokajania potrzeb mieszkaniowych rodziny; - art. 7 oraz art. 107 § 1 i 3 w związku z art. 11 kpa wobec braku wskazania w uzasadnieniu decyzji faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej; - art. 8 kpa poprzez prowadzenie postępowania w sposób naruszający zasadę praworządności, prawdy obiektywnej oraz zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów administracji publicznej. W bardzo obszernym i szczegółowym uzasadnieniu skargi skarżący przedstawili argumenty na poparcie zasadności postawionych zarzutów i wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd bada, czy organ administracji, orzekając w sprawie, nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Należy dodać, że zgodnie z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. z 2017 r. Dz. U. poz. 1369, ze zm.) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Analiza zebranego w niniejszej sprawie materiału dowodowego wskazuje na zasadność skargi, aczkolwiek z innych przyczyn niż w niej podniesiono. Materialnoprawną podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowił przepisy art. 4 ust. 15 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości (t.j. z 2012 r. Dz. U. poz. 83, ze zm.), który w zdaniu ostatnim stanowi, że w szczególnie uzasadnionych przypadkach organ może odstąpić od żądania zwrotu bonifikaty, za zgodą odpowiednio wojewody, rady lub sejmiku. W orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowane jest stanowisko, zgodnie z którym odstąpienie oraz odmowa odstąpienia od żądania zwrotu bonifikaty powinny nastąpić w formie decyzji administracyjnej. Rozstrzygnięcie to zależy od uznania administracyjnego i musi być zainicjowane wnioskiem strony wskazującym na istnienie szczególnie uzasadnionych okoliczności umożliwiających organowi odstąpienie od żądania zwrotu bonifikaty, za zgodą właściwego organu (wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 stycznia 2013 r., sygn. akt I OSK 1627/11 i z dnia 16 kwietnia 2015 r., sygn. akt I OSK 2070/13 oraz Wojewódzkich Sądów Administracyjnych: w Warszawie z dnia 19 maja 2011 r., sygn. akt I SA/WA 2512/10, z dnia 12 czerwca 2013 r., sygn. akt I SA/Wa 2575/12, w Łodzi z dnia 23 września 2011 r., sygn. akt II SA/Łd 246/11, we Wrocławiu z dnia 26 marca 2014 r., sygn. akt II SA/Wr 81/14 – dostępne na stronie internetowej pod adresem https://orzeczenia.nsa.gov.pl). W rozpoznawanej sprawie bezspornym jest, że skarżący na mocy decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] listopada 2010 r. nr [...] przekształcili posiadane prawo użytkowania wieczystego nieruchomości położonej w [...] przy ulicy [...] w prawo własności. Równocześnie, na wniosek skarżących, od ustalonej w tej sprawie opłaty za przekształcenie udzielona została, na podstawie art. 4 ust. 7 powołanej ustawy, bonifikata od opłaty przekształceniowej w wysokości [...]%, czyli w wysokości [...] zł. Okolicznością nie budzącą wątpliwości jest również fakt, że przed upływem 5 lat, licząc od dnia przekształcenia, skarżący zarejestrowali w Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej Rzeczypospolitej Polskiej (CEIDG) adres zamieszkania (ul. [...]) jako miejsca wykonywania dwóch działalności. Nadto Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...] stycznia 2017 r. nr [...] utrzymało w mocy decyzję Zarządu Dzielnicy [...] z dnia [...] maja 2016 r. nr [...] uznającą, że J.O. i S.G. wykorzystali nieruchomość położoną w [...] przy ul. [...] przed upływem 5 lat, licząc od dnia przekształcenia, na inne cele niż cel, który stanowił podstawę udzielenia bonifikaty (pkt 1 decyzji) oraz zobowiązującą J.O. i S.G. do zwrotu kwoty równej udzielonej bonifikacie po jej waloryzacji, w wysokości [...] zł (pkt 2 decyzji). Z akt sprawy wynika, że w toku postępowania odwoławczego skarżący pismem z dnia [...] czerwca 2016 r. zwrócili się do Zarządu Dzielnicy [...] z wnioskiem o odstąpienie od żądania zwrotu bonifikaty. Wniosek ten został rozpatrzony negatywnie przez Zarząd Dzielnicy [...] w decyzji z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...], która została następnie utrzymana w mocy decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] stycznia 2017 r. nr [...]. Powołany wyżej art. 4 ust. 15 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości stanowi podstawę do przeprowadzenia postępowania w przedmiocie zwrotu kwoty udzielonej bonifikaty (po waloryzacji), jeżeli osoba, na rzecz której zostało przekształcone prawo użytkowania wieczystego w prawo własności przed upływem 5 lat, licząc od dnia przekształcenia, zbyła lub wykorzystała nieruchomość na inne cele niż cele, które stanowiły podstawę udzielenia bonifikaty i nie ma podstaw do uznania, że istnieją podstawy do odstąpienia przez właściwy organ od tego żądania. W ocenie Sądu w oparciu o ten przepis winny się toczyć oba te postępowania (czyli o zwrot udzielonej bonifikaty oraz o odstąpienie od żądania zwrotu udzielonej bonifikaty). Oznacza to, że co do zasady, jeśli organ, po rozpatrzeniu wniosku strony postępowania, nie uznaje, że zachodzi podstawa do odstąpienia od żądania zwrotu bonifikaty, to powinien wydać jedną decyzję, która winna zawierać dwa rozstrzygnięcia - jedno co do żądania zwrotu udzielonej bonifikaty i drugie co do odmowy odstąpienia od żądania zwrotu bonifikaty (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 kwietnia 2016 r., sygn. akt I OSK 1742/14 oraz z dnia 24 sierpnia 2011 r., sygn. akt I OSK 1627/11). Jednakże, ponieważ powołany przepis nie zakreśla stronie żadnego terminu na złożenie wniosku o odstąpienia od żądania zwrotu bonifikaty, może się zdarzyć, jak to miało miejsce w rozpatrywanej sprawie, że strona skorzysta ze swojego uprawnienia już po zakończeniu postępowania przed organem I instancji. Wówczas, w ocenie Sądu, zasadnym jest zawieszenie przez organ II instancji postępowania odwoławczego do czasu rozpatrzenia złożonego wniosku. W takiej sytuacji rozpatrzenie wniosku o odstąpienia od żądania zwrotu bonifikaty winno być rozstrzygnięte w odrębnej decyzji. Nie zmienia to jednak faktu, że w obu przypadkach kwestia możliwości odstąpienia od żądania zwrotu udzielonej bonifikaty nie stanowi w sprawie żądania zwrotu oddzielnego, odrębnego przedmiotu postępowania, lecz stanowi jedynie akcesoryjny element sprawy głównej. Taka współzależność obu rozstrzygnięć powoduje, że byt prawny decyzji o odstąpieniu od żądania zwrotu bonifikaty uzależniony jest od losów decyzji dotyczącej żądania zwrotu bonifikaty. W rozpatrywanej sprawie jest kwestią istotną, że Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 30 października 2017 r., sygn. akt I SA/Wa 482/17 uchylił wydane w sprawie decyzje dotyczące żądania zwrotu przez skarżących zwaloryzowanej bonifikaty. W tej sytuacji, dopóki kwestia zasadności żądania zwrotu nie zostanie ponownie zbadana, rozstrzygnięcie dotyczące odstąpienia od żądania zwrotu nie może pozostać w obiegu prawnym, nie istnieje bowiem zobowiązanie, którego miałoby ono dotyczyć. Jeżeli sprawa żądania zwrotu bonifikaty będzie ponownie rozpatrywana przez organy administracji, powinny one, zgodnie z przedstawioną wyżej wykładnią przepisów prawa, prowadzić jedno postępowanie obejmujące obie kwestie – żądania zwrotu i ewentualnego odstąpienia od tego żądania. Jeżeli w wyniku ewentualnej kontroli instancyjnej uchylona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny decyzja dotycząca żądania zwrotu stanie się jednak prawomocna, kwestia wniosku skarżących o odstąpienie od żądania zwrotu będzie mogła być ponownie rozpatrzona przez właściwy organ. Rozpatrując ponownie sprawę, organ przede wszystkim ustali losy postępowania w sprawie żądania zwrotu bonifikaty. W zależności od wyniku tych ustaleń organ połączy oba postępowania prowadzone na podstawie art. 4 ust. 15 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości lub ponownie rozpatrzy sprawę odstąpienia od żądania zwrotu, orzeczonego prawomocną decyzją. Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a oraz art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. z 2017 r. Dz. U. poz. 1369, ze zm.) orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło