I SA/Wa 545/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Owsińska-Gwiazda (spr.) Sędziowie: WSA Emilia Lewandowska WSA Marek Wroczyński Protokolant referent Monika Bodzan po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 listopada 2013 r. sprawy ze skargi T. P. na decyzję Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] lutego 2013 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia odszkodowania za nieruchomość oddala skargę. Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej decyzją z dnia [...] lutego 2013 r., nr [...], po rozpoznaniu odwołania T. P. (dalej: "skarżący") od decyzji Wojewody [...] (dalej: "Wojewoda") z dnia [...] listopada 2012r., nr [...], orzekającej o ustaleniu odszkodowania w łącznej wysokości [...] zł za przejęcie z mocy prawa na rzecz Skarbu Państwa nieruchomości oznaczonej w ewidencji gruntów obrębu [...], gmina O., jako działka nr [...] o pow. [...] ha, przeznaczonej na realizację inwestycji drogowej polegającej na budowie drogi ekspresowej S-7 na odcinku [...] – [...], pododcinek "[...]" od km [...] do km [...] oraz zobowiązującej Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad do wypłaty ustalonego odszkodowania w terminie 14 od dnia, w którym decyzja stanie się ostateczna - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Zaskarżone orzeczenie wydano w oparciu o następujący stan faktyczny sprawy. Nieruchomość położona w gminie O., obręb [...], oznaczona w ewidencji gruntów jako działka nr [...], o pow. [...] ha, decyzją Wojewody [...] Nr [...] z [...] września 2011r., znak: [...], została przeznaczona pod budowę drogi ekspresowej S-7 na odcinku [...] – [...], pododcinek "[...]" od km [...] do km [...]. Wojewoda decyzją z [...] listopada 2012r., orzekł o ustaleniu odszkodowania w kwocie [...] zł za prawo własności przedmiotowej nieruchomości, przejętej z mocy prawa od skarżącego przez Skarb Państwa oraz zobowiązał Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad do wypłaty odszkodowania w terminie 14 od dnia, w którym decyzja stanie się ostateczna. Od powyższej decyzji odwołanie złożył skarżący podnosząc, że operat sporządzony przez rzeczoznawcę S. J. nie jest zgodny z wymaganiami zawartymi w przepisach prawa. Zarzucił, że organ nie ustosunkował się do wszystkich zarzutów strony, a sam rzeczoznawca uznał swój operat za wadliwy, zaś inny rzeczoznawca podważył całkowicie ustalenia cen rynkowych. Ponadto w ocenie skarżącego brak jest przepisów prawa, z których wywodzić można interes Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad w tym postępowaniu, co powoduje, że decyzję skierowano do osoby nie będącej stroną w sprawie. Wskazano, że Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad ma jedynie obowiązek wypłaty odszkodowania, co nie czyni go automatycznie stroną postępowania odszkodowawczego. Po rozpoznaniu odwołania, decyzją z [...] lutego 2013 r. Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej utrzymał w mocy zaskarżoną decyzje Wojewody [...]. W uzasadnieniu orzeczenia organ przytoczył treść art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, zgodnie, z którym wysokość odszkodowania, o którym mowa w art. 12 ust. 4a, ustala się według stanu nieruchomości w dniu wydania decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej przez organ pierwszej instancji oraz według jej wartości z dnia, w którym następuje ustalenie wysokości odszkodowania. Do ustalenia wartości nieruchomości mają zastosowanie odpowiednio przepisy ustawy z 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. W myśl art. 154 u.g.n. wyboru właściwego podejścia oraz metody i techniki szacowania nieruchomości dokonuje rzeczoznawca majątkowy, uwzględniając w szczególności cel wyceny, rodzaj i położenie nieruchomości, przeznaczenie w planie miejscowym, stopień wyposażenia w urządzenia infrastruktury technicznej, stan jej zagospodarowania oraz dostępne dane o cenach, dochodach i cechach nieruchomości podobnych. Organ drugiej instancji podniósł, że w niniejszej sprawie podstawę dla ustalenia wysokości odszkodowania za przejęcie z mocy prawa przedmiotowej nieruchomości stanowi operat szacunkowy sporządzony na zlecenie Wojewody [...] przez rzeczoznawcę majątkowego S. J. w dniu 18 czerwca 2012. Rzeczoznawca majątkowy, wyceniając grunt, zastosował podejście porównawcze, metodę porównywania parami. Wartość drzewostanu, ze względu na brak transakcji nieruchomościami posiadającymi podobne naniesienia, określił w podejściu kosztowym. Wyceniana nieruchomość jest niezabudowana, zadrzewiona i zakrzewiona, stanowi teren pagórkowaty, trudno dostępny. Wyceniana działka położona jest w sąsiedztwie niezabudowanych nieruchomości rolnych. W studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy O., zatwierdzonym uchwałą Rady Gminy w O. z dnia [...] maja 1998 r. Nr [...] przeznaczona została pod obszary potencjalnych dolesień systemowych i zadrzewień. Niemniej jednak decyzją nr [...] z dnia [...] września 2008 r., Wójt Gminy O. ustalił na działce nr [...] - z której na mocy decyzji Wojewody [...] Nr [...] z dnia [...] września 2011 r. o zezwoleniu na realizacje inwestycji drogowej została wydzielona działka nr [...] - warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego parterowego z poddaszem użytkowym z trzema garażami oraz wolno stojącego budynku gospodarczego. W celu realizacji zasady korzyści we wstępnych warunkach wyceny biegły przeanalizował nieruchomości nabywane na cele drogowe oraz nieruchomości o przeznaczeniu mieszkaniowym. Biegły stwierdził, iż ceny transakcyjne nieruchomości drogowych są wyższe niż niezabudowanych nieruchomości gruntowych przeznaczonych pod zabudowę. Z tego też względu wartość przedmiotowej nieruchomości została ustalona w oparciu o transakcje nieruchomościami niezabudowanymi przeznaczonymi pod budowę dróg różnej kategorii. Określając cechy mające wpływ na wartość tego typu nieruchomości biegły zaznaczył, że szczególne znaczenie do oceny walorów tych nieruchomości mających wpływ na poziom cen transakcyjnych, ma ich lokalizacja w odniesieniu do terenów zurbanizowanych i zabudowanych oraz ich powierzchnia, jako miernik udziału powierzchni związanej bezpośrednio z planowaną wcześniej inwestycją mieszkaniową w ogólnej powierzchni nieruchomości. W operacie szacunkowym zaznaczył, że analizowany segment rynku nieruchomości za względu na małą ilość transakcji wykazuje małą zmienność poziomu cen w czasie. Zdaniem organu operat szacunkowy w przedmiotowej sprawie został sporządzony prawidłowo. Rzeczoznawca majątkowy określił wartość przedmiotowej nieruchomości w oparciu o treść § 36 ust. 4 rozporządzenia, przyjmując do porównań transakcje gruntami nabywanymi na cele drogowe. Odpowiadając zaś na zarzuty odwołania, organ wskazał, iż do kwestii uznania sporządzonego operatu przez jego autora za wadliwy, należy wskazać, że rzeczoznawca majątkowy S. J. w piśmie z dnia 27 października 2012 r., stwierdził jedynie, że faktycznie zaistniał błąd w wyliczeniu powierzchni objętej transakcją z pozycji 10 zestawienia zawartego na stronie 10 operatu szacunkowego, niemniej jednak nie zmienia to wniosków dokonanych na podstawie zestawionych transakcji. Tym samym uznać go należy za oczywistą omyłkę pisarską. Ponadto odnosząc się do kwestii przedstawionego przez skarżącego zestawienia nieruchomości podobnych do szacowanego gruntu sporządzonego przez rzeczoznawcę majątkowego L. D. oraz, jego zdaniem, błędnego określenia cech wpływających na wartość szacowanego gruntu oraz przyjętej bazy transakcyjnej wskazać trzeba, że wybór metody wyceny nieruchomości, wybór bazy porównawczej oraz cech różnicujących należy do rzeczoznawcy majątkowego, którego pozycja prawna zbliżona jest do statusu osoby zaufania publicznego. Pismem z 22 lutego 2013 r. skarżący złożył skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej i zasądzenie kosztów postępowania W uzasadnieniu skarżący podniósł, że rzeczoznawca majątkowy S. J. sporządził operat niezgodnie z przepisami prawa powszechnie obowiązującymi, w sposób wyjątkowo pobieżny, niewłaściwy metodycznie i sporządzony w taki sposób, aby jak najbardziej obniżyć ceny transakcji. Zdaniem skarżącego operaty tego rzeczoznawcy majątkowego są wadliwe, co wynika z opinii Polskiego Towarzystwa Rzeczoznawców Majątkowych złożonych w sprawach I SA/Wa 133/13 i I SA/Wa 172/13. Ponadto skarżący podniósł, że biegły większość cen transakcyjnych przyjmuje z transakcji dokonanych w drodze przetargu, co obniża ich wartość. Dodatkowo skarżący podniósł, że skierowanie decyzji do "Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w [...]" jest skierowaniem jej do osoby nie będącej stroną w sprawie, a Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad nie ma interesu prawnego w tej sprawie i nie może być jej stroną. W odpowiedzi na skargę Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna, a zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego i procesowego. Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] lutego 2013 r. utrzymująca w mocy decyzję Wojewody [...] z [...] listopada 2012 r. orzekającą o ustaleniu na rzecz skarżącego odszkodowania w łącznej wysokości [...] zł za przejęcie z mocy prawa na rzecz Skarbu Państwa nieruchomości oznaczonej w ewidencji gruntów obrębu [...], gmina O., jako działka nr [...] o pow. [...] ha, przeznaczonej na realizację inwestycji drogowej polegającej na budowie drogi ekspresowej S-7 na odcinku [...] – [...], pododcinek "[...]" od km [...] do km [...] oraz zobowiązującej Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad do wypłaty ustalonego odszkodowania. We wniesionej skardze skarżący zakwestionowali przyjętą przez organ opinię biegłego uznając ją za sporządzoną nieprawidłowo i w rezultacie ustalenia zaniżonej wartości 1 m² wycenianej nieruchomości. Istota niniejszej sprawy sprowadza się, zatem do dokonania oceny prawidłowości sporządzenia ww. operatu szacunkowego, określającego wartość rynkową objętej wywłaszczeniem nieruchomości i prawidłowości jego oceny - jako dowodu w prowadzonym postępowaniu. Sąd w całości podzielił stanowisko i argumentację organów orzekających odnośnie prawidłowości ustalenia wysokości odszkodowania. Odszkodowanie za przedmiotową nieruchomość ustalone zostało stosownie do art. 18 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych (Dz. U. z 2008 r. Nr 193, poz. 1194 ze zm.; dalej: "specustawa"). Zgodnie z przepisem art. 134 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2010 r., Nr 102, poz. 651 ze zm.; dalej "u.g.n.") podstawę ustalenia wysokości odszkodowania stanowi wartość rynkowa nieruchomości, przy określaniu, której uwzględnia się w szczególności jej rodzaj, położenie, sposób użytkowania, przeznaczenie, stan nieruchomości oraz aktualnie kształtujące się ceny w obrocie nieruchomościami - ust 2 ww. art. Pojęcie "stan nieruchomości" zostało sprecyzowane przez ustawodawcę w art. 4 pkt 17 tej ustawy wskazującym, że należy przez to rozumieć stan zagospodarowania, stan prawny, stan techniczno-użytkowy, a także stan otoczenia nieruchomości, w tym wielkość, charakter i stopień zurbanizowania miejscowości, w której nieruchomość jest położona. Wartość rynkową nieruchomości jest określana przez rzeczoznawcę majątkowego na podstawie art. 154 ust. 1 u.g.n., który dokonuje wyboru właściwego podejścia oraz metody i techniki szacowania nieruchomości, uwzględniając w szczególności cel wyceny, rodzaj i położenie nieruchomości, przeznaczenie w planie miejscowym, stan nieruchomości oraz dostępne dane o cenach, dochodach i cechach nieruchomości podobnych. W przypadku braku planu miejscowego przeznaczenie nieruchomości ustala się na podstawie studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy lub decyzji o warunkach zabudowy (ust. 2 ww. art.). Operat szacunkowy, jako stanowiący efekt pracy powołanego w postępowaniu biegłego, powinien być sporządzony w oparciu o przepisy zawarte w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego (Dz. U. Nr 207, poz. 2109 ze zm.) - a w szczególności § 36. Zgodnie z treścią ust. 1 tego ostatniego § wartość rynkową nieruchomości dla potrzeb ustalenia odszkodowania za nieruchomości wywłaszczone lub przejęte z mocy prawa na podstawie przepisów ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych określa się, przyjmując stan nieruchomości z dnia wydania decyzji, ceny nieruchomości z dnia ustalenia odszkodowania, a przeznaczenie nieruchomości zgodnie z art. 154 ustawy bez uwzględnienia ustaleń decyzji. Przy czym nie uwzględnia się nakładów poniesionych na nieruchomości po dniu wydania decyzji. Z kolei, gdy na realizację inwestycji drogowej została wywłaszczona lub przejęta z mocy prawa nieruchomość, która na dzień wydania decyzji była przeznaczona pod inwestycję drogową, wartość rynkową określa się, przyjmując przeznaczenie nieruchomości przeważające wśród gruntów przyległych chyba, że określenie wartości jest możliwe przy uwzględnieniu cen transakcyjnych nieruchomości drogowych. Przepisy ust. 1-3 stosuje się odpowiednio (ust. 4 ww §). W sprawie niniejszej organy administracji ustalając wysokość odszkodowania za przejętą nieruchomość, oparły się na opinii rzeczoznawcy majątkowego S. J., uznając sporządzone przez niego operaty szacunkowe z 18 czerwca 2011 r. za prawidłowe i zgodne z obowiązującymi przepisami prawa. Ocenę tę Sąd w pełni podziela. Wskazać, bowiem należy, że operaty zostały sporządzone i podpisane przez uprawnioną do tego osobę, nie zawierają pomyłek ani istotnych braków czy niejasności. Zdaniem Sądu, organ obowiązany jest dokonać oceny operatu szacunkowego pod względem formalnym oraz ocenić jego wartość dowodową, stosownie do art. 80 kpa. Zgodnie, bowiem z art. 75 kpa, opinia biegłego jest jednym z dowodów w sprawie i jako dowód podlega ocenie organu prowadzącego postępowanie. W szczególności ocena ta musi dotyczyć prawidłowości ustalonej przez rzeczoznawcę majątkowego wysokości odszkodowania w korelacji z przepisami rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego. Powinna również obejmować ocenę, czy został on zrobiony i podpisany przez uprawnioną osobę, czy zawiera wymagane przepisami prawa elementy treści, nie zawiera niejasności, pomyłek, braków, które powinny być sprostowane lub uzupełnione, aby dokument ten miał wartość dowodową. Po dokonaniu takiej kontroli na podstawie art. 80 kpa organ ocenia wartość dowodową złożonego operatu szacunkowego. Następnie w uzasadnieniu zajętego stanowiska winien należycie wyjaśnić motywy zajętego stanowiska i przedstawić argumenty, którymi kierował się przy ocenie materiału dowodowego. Takie stanowisko Sądu znajduje oparcie w utrwalonym orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego. Zgodnie z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 stycznia 2006 r., sygn. akt II OSK 459/05, LEX nr 206473, zarówno organy administracyjne jak i sądy rozpoznające sprawę mają obowiązek ocenić, na podstawie art. 80 kpa, wartość dowodową złożonego operatu szacunkowego. Żadne argumenty nie przemawiają za tym, aby organy rozpoznające sprawę na podstawie tego dokumentu nie mogły samodzielnie ocenić jego wartości dowodowej, a w razie wątpliwości żądać od rzeczoznawcy uzupełnienia tego dokumentu albo wyjaśnień, co do jego treści. Podobnie w wyroku z dnia 4 października 2006 r., sygn. akt I OSK 417/06 (LEX nr 281387) Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że sporządzony przez rzeczoznawcę majątkowego operat szacunkowy stanowi dowód, iż opisana w nim nieruchomość ma określoną wartość, a z kolei wartość ta jest podstawą określenia ceny. Rzeczoznawca ma pewien wpływ na ustalenie wartości nieruchomości, skoro organ dokonuje tego określenia na podstawie sporządzonego przez niego oszacowania nieruchomości. Nie oznacza to jednak związania organu ustaleniami uzyskanej opinii rzeczoznawcy majątkowego. O wysokości odszkodowania decyduje właściwy organ oceniając wiarygodność otrzymanej opinii. Na nim spoczywa również obowiązek dokładnego wyjaśnienia sprawy oraz podjęcia niezbędnych działań zmierzających do prawidłowego ustalenia wartości nieruchomości i należnego za nią odszkodowania. Proces wyceny nieruchomości powinien być poprzedzony wnikliwą analizą rynku nieruchomości, w tym wszechstronną, opartą na wszelkich dostępnych danych, analizą cen występujących na tym rynku. Organy orzekające w niniejszej sprawie dokonały właściwej oceny prawidłowości sporządzenia operatu szacunkowego przez rzeczoznawcę majątkowego - w swoich decyzjach przedstawiły w sposób szczegółowy, dlaczego uznały wartość dowodową tej opinii. Odnosząc się do zarzutu strony skarżącej dotyczącego nieprawidłowego ustalenia wartości nieruchomości w sporządzonej opinii biegłego, należy mieć na uwadze – tak jak wskazano wyżej - że operat szacunkowy stanowi jeden z dowodów zgromadzonych w postępowaniu administracyjnym i podlega ocenie organu, tak jak każdy inny dowód - art. 80 kpa. Natomiast zgodnie z przepisem art. 157 ustawy o gospodarce nieruchomościami oceny prawidłowości sporządzenia operatu szacunkowego dokonuje organizacja zawodowa rzeczoznawców majątkowych. Z powyższej regulacji wynika m.in., że strona - kwestionując ustalenia operatu - powinna przedstawić dowody znajdujące się w jej posiadaniu na tę okoliczność. Takim środkiem dowodowym może być np. operat szacunkowy wykonany przez innego rzeczoznawcę majątkowego, szacujący wartość tej samej nieruchomości. Przedłożony organowi przez stronę operat, wykonany na jej zlecenie, będzie podlegał takiej samej ocenie organu administracji, jak każdy inny dowód zgromadzony w sprawie. Przedłożone przez skarżącego zestawienie cen transakcji nieruchomościami gruntowymi sporządzone przez rzeczoznawcę majątkowego L. D. nie jest operatem majątkowym i nie może stanowić dowodu w sprawie podlegającego ocenie, jak operat. Strona uprawniona była także odwołać się do organizacji zawodowej rzeczoznawców, celem oceny prawidłowości merytorycznej operatu sporządzonego na zlecenie organu administracji. Podkreślić należy, że biegły posiada wiadomości specjalne z danej dziedziny i w oparciu o nie wycenia nieruchomość. Zatem jego status zbliżony jest do zawodu zaufania publicznego. Tymczasem samo powołanie poszczególnych cen nieruchomości, które w opinii skarżącego wystąpiły w obrocie nieruchomościami oraz przywołanie warunków zawarcia tych transakcji, bez podania źródła wiedzy o nich, przy jednoczesnej klarownej, i wystarczającej analizie zawartej w operacie szacunkowym uznać należy za dalece niewystarczające, aby zgłoszony dowód został uznany za wiarygodny. Określając wartość nieruchomości organ zobowiązany był natomiast określić, czym się kierował dokonując oceny przedłożonych dowodów, co też w niniejszej sprawie uczynił w sposób przejrzysty. Zarzut skarżącego, że ustalone odszkodowanie nie jest słuszne, bowiem jest zaniżone nie został podzielony przez Sąd, ponieważ w ocenie składu orzekającego w niniejszej sprawie biegły szczegółowo wyjaśnił, w jaki sposób określił wartość wycenianej nieruchomości. Wskazać należy, że kwota określona przez biegłego nie musi być identyczna do wartości oczekiwanej przez skarżących. Odszkodowanie zostało ustalone przy stosowaniu przepisów, których konstytucyjność nie została podważona. Uzyskanie przez inne osoby wyższego odszkodowania nie dowodzi nierównego traktowania obywateli. Ustalenie wartości każdej nieruchomości następuje indywidualnie, na podstawie odrębnego operatu szacunkowego, przy uwzględnieniu indywidualnych cech nieruchomości porównywanych. Wartość nieruchomości należy szacować indywidualnie, gdyż każda nieruchomość charakteryzuje się specyficznymi cechami rynkowymi, stąd sam fakt położenia nieruchomości w pobliżu nie musi powodować ich porównywalnej wartości. Także podniesione przez skarżącego sprawy sygn. akt I SA/Wa 133/13 oraz I SA/Wa 172/13 i wydane w nich wyroki pozostają bez wpływu na rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie. Są to, bowiem odrębne postępowania, dotyczące różnych nieruchomości, zakończone odrębnymi decyzjami. W tym stanie rzeczy ewentualne wątpliwości, co do prawidłowości sporządzenia wyceny w jednej sprawie, nie oznaczają automatycznie zaistnienia analogicznych wątpliwości w innej sprawie, choćby subiektywne odczucia skarżącego przemawiały za uznaniem ich, jako przesądzających kwestie związane z wadami operatu szacunkowego. Nota bene jedna z w/w spraw jest sprawą z zakresu opieki społecznej, a zatem ocenia Sądu nie dotyczyła prawidłowości sporządzonego operatu szacunkowego. Na aprobatę nie zasługuje również zarzut skarżącego braku przymiotu strony Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad. Zgodnie z art. 28 kpa stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo, kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. O tym zaś czy określony podmiot ma interes prawny w rozstrzygnięciu konkretnej sprawy przesądzają przepisy prawa materialnego, z których wynikają dla tego podmiotu określone prawa lub obowiązki. Interes prawny, o którym mowa w tym przepisie wyrażać się winien w możliwości zastosowania normy prawa materialnego w konkretnej sytuacji konkretnego podmiotu prawa. Innymi słowy jednostka będzie miała interes prawny w postępowaniu, jeżeli pomiędzy jej sytuacją prawną, a przedmiotem postępowania istnieje, uzasadnione treścią normy prawa materialnego, realne i rzeczywiste powiązanie, czyniące ją "zainteresowaną" tym postępowaniem i w konsekwencji uprawnioną do udziału w nim w charakterze strony. Tak rozumiany interes prawny w postępowaniu, którego przedmiotem jest ustalenie odszkodowania w trybie i na zasadach określonych w specustawie, a tym samym przymiot strony w rozumieniu art. 28 kpa, mają z jednej strony podmioty zobowiązane do wypłaty tego odszkodowania, z drugiej zaś wyłącznie osoby, które w dacie wywłaszczenia (uzyskania waloru ostateczności decyzji o lokalizacji inwestycji drogowej) legitymowały się tytułem prawnorzeczowym do nieruchomości. Nie ulega wątpliwości, iż w postępowaniu odszkodowawczym Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad, jako zarządca drogi, jest zobowiązany do ponoszenia kosztów związanych z nabywaniem nieruchomości na cele drogowe i do niego była decyzja skierowana. Podsumowując Sąd uznał, że organy orzekające w sprawie wnikliwie, wszechstronnie i rzetelnie rozpatrzyły stan faktyczny sprawy oraz szczegółowo wyjaśniły motywy, jakimi się kierowały przy rozstrzyganiu sprawy. Przekonująco uzasadniły swoje decyzje nie naruszając przy tym granic swobodnej oceny dowodów - zyskując całkowitą aprobatę Sądu. Z tych też względów, biorąc za podstawę art. 151 p.p.s.a. orzeczono, jak na wstępie.