I SA/Wa 630/15
WyrokWSA w Warszawie2015-06-12
Skład orzekający: Iwona Kosińska, Jolanta Dargas, Mirosław Gdesz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja Ministra Infrastruktury i Rozwoju uchylająca decyzję Wojewody stwierdzającą nabycie z mocy prawa własności nieruchomości zajętej pod drogę publiczną jest zasadna w świetle art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r.?Ratio decidendi
Sąd uznał, że przesłanki nabycia własności nieruchomości z mocy prawa na podstawie art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. zostały spełnione, w szczególności nieruchomość była zajęta pod drogę publiczną i pozostawała we władaniu jednostki samorządu terytorialnego. Organ II instancji błędnie wymagał dokumentacji, której brak jest usprawiedliwiony upływem czasu i okresem przechowywania dokumentów. Wobec tego decyzja Ministra uchylająca decyzję Wojewody została uchylona, a decyzja Wojewody utrzymana w mocy.Stan faktyczny
Województwo zaskarżyło decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju z lutego 2015 r., który uchylił decyzję Wojewody z grudnia 2014 r. stwierdzającą nabycie z mocy prawa własności nieruchomości zajętej pod drogę publiczną wojewódzką. Minister uznał, że brak jest wystarczających dowodów na władztwo publiczne nad nieruchomością w dniu 31 grudnia 1998 r. Skarżący podniósł, że dysponuje oświadczeniami zarządcy drogi oraz mapą sporządzoną przez uprawnionego geodetę, które potwierdzają zajęcie nieruchomości pod drogę i władztwo publiczne.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju; stwierdził, że decyzja ta nie podlega wykonaniu; zasądził od Ministra na rzecz Województwa kwotę 200 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Kosińska Sędziowie: WSA Jolanta Dargas (spr.) WSA Mirosław Gdesz Protokolant specjalista Joanna Pleszczyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 czerwca 2015 r. sprawy ze skargi Województwa [...] na decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] lutego 2015 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nabycia z mocy prawa własności nieruchomości 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Ministra Infrastruktury i Rozwoju na rzecz skarżącego Województwa [...] kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lutego 2015r. nr [...] Minister Infrastruktury i Rozwoju uchylił decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2014r. nr [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
W uzasadnieniu decyzji Minister podał, ze Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] grudnia 2014r. nr [...] stwierdził nabycie z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999r. przez Województwo [...] prawa własności nieruchomości zajętej pod drogę publiczną wojewódzką nr [...] relacji B., położonej w jednostce ewidencyjnej [...], obręb [...], oznaczonej jako działka nr [...] o pow. [...] ha, wydzielonej z parceli o numerach [...] i [...], objętej księgą wieczystą nr [...], stanowiącej w dniu 31 grudnia 1998r. własność A. W.
Odwołanie od powyższej decyzji wniósł A. W.
Rozpatrując sprawę Minister Infrastruktury i Rozwoju przywołał treść przepisu art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz.U. nr 133, poz. 872 ze zm.) i stwierdził, że nabycie własności nieruchomości z mocy prawa na podstawie tego przepisu nastąpiło jeżeli w dniu 31 grudnia 1998r. spełnione zostały łącznie następujące przesłanki: nieruchomość nie była własnością Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, była zajęta pod drogę publiczną, pozostawała we władaniu Skarbu Państwa bądź jednostek samorządu terytorialnego.
Minister wskazał, że w dniu 31 grudnia 1998r. przedmiotowa nieruchomość stanowiła własność A. W. Zgodnie z uchwałą Nr 192 Rady Ministrów z dnia 2 grudnia 1985r. w sprawie zaliczenia dróg do kategorii dróg krajowych (M.P. z 1986r. nr 3, poz. 16) droga krajowa nr [...] relacji B. stanowiła drogę publiczną. Stosownie do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 15 grudnia 1998r. w sprawie ustalenia wykazu dróg krajowych i wojewódzkich (Dz.U. nr 160, poz. 1071) i załącznika nr 2 do rozporządzenia ww droga została wymieniona jako droga wojewódzka.
Organ II instancji ustalił, że w materiale dowodowym znajduje się mapa przyjęta do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu 30 grudnia 2013r. stanowiąca załącznik do decyzji organu I instancji, z której wynika, że działka nr [...] jest zajęta pod pas drogowy drogi publicznej według stanu na dzień 31 grudnia 1998r.
Minister wskazał, że potwierdzenie, iż stan uwidoczniony na mapach jest zgodny ze stanem faktycznym z dnia 31 grudnia 1998r. sporządził pracownik Zarządu Dróg Wojewódzkich w K., zamiast uprawniony geodeta. Organ odwoławczy wskazał, że w aktach sprawy brak jest w szczególności mapy dla celów prawnych, sporządzonej przez uprawnionego geodetę, co oznacza zdaniem organu brak udokumentowania jednej z koniecznych, ustawowo określonych przesłanek zastosowania art. 73 ust. 1 ww ustawy.
Minister wskazał, że kolejną z przesłanek zastosowania art. 73 jest przesłanka władania, a zgodnie z orzecznictwem sądowym, dla udowodnienia władania należy wykazać wykonywanie prac związanych m.in. z utrzymaniem drogi, jej konserwacją, modernizacją, odśnieżaniem. Udokumentowanie władania winno wskazywać konkretne fakty, zdarzenia, okoliczności wskazujące na czym ono polega.
Minister podniósł, że w aktach sprawy znajduje się oświadczenie Zastępcy Zarządu Dróg Wojewódzkich w K. z dnia [...] października 2014r., z którego wynika, iż aktualny zarządca drogi nie posiada żadnych dokumentów potwierdzających władanie gruntem z okresu poprzedzającego dzień 1 stycznia 1999r. Z przedłożonego oświadczenia wynika jednak, że w dniu 31 grudnia 1998r. grunt oznaczony obecnie jako działka nr [...] stanowił skarpę, pobocze i zjazd z drogi. W okresie obejmującym przywołaną datę droga krajowa relacji B. była zarządzana przez Dyrekcję Okręgową Dróg Publicznych w K., a w jej imieniu właściwy Rejon Dróg. Jednocześnie Zastępca Dyrektora Oddziału w Katowicach Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad w oświadczeniu z dnia 1 kwietnia 2014r. wyjaśnił, że Dyrekcja Okręgowa Dróg Publicznych w K. wykonywała w stosunku do drogi nr [...] czynności w zakresie m.in. budowy, przebudowy i utrzymania polegającego na: zwalczaniu śliskości zimowej nawierzchni asfaltowej, koszeniu poboczy, odnowach nawierzchni, oznakowaniu pionowym i poziomym.
W ocenie Ministra z powyższego nie wynika sprawowanie władztwa publicznoprawnego nad przedmiotową nieruchomością według stanu na dzień 31 grudnia 1998r. Podmiot bowiem, który wnioskuje o stwierdzenie nabycia z mocy prawa własności nieruchomości zajętych pod drogi publiczne powinien wykazać, że nad przedmiotowym gruntem sprawowane było władztwo publiczne, a więc wykazać, iż wykonywane prace były m.in. związane z utrzymaniem drogi, jej konserwacją, modernizacją, odśnieżaniem (por. wyrok NSA z dnia 14 listopada 2008r. sygn. akt I OSK 1471/07), wyrok WSA w Warszawie z dnia 23 września 2010r. sygn. akt I SA/Wa 84/10). Minister podniósł również, że w wyroku z dnia 6 sierpnia 2010r. sygn. akt I SA/Wa 769/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zakwestionował możliwość stwierdzenia wykonywania władania publicznoprawnego nad drogą publiczną tylko na podstawie przepisów 19-22 ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych, gdyż z akt sprawy ma wynikać, czy czynności, do których ustawowo uprawniony jest zarządca drogi, takich jak utrzymanie nawierzchni drogi, chodników, drogowych obiektów inżynierskich, urządzeń zabezpieczających ruch i innych urządzeń związanych z drogą, wykonywanie robót interwencyjnych, robót utrzymaniowych i zabezpieczających, do zimowego i bieżącego utrzymania drogi, remontów nawierzchni, utrzymaniu poboczy, chodników i odwodnienia były wykonywane w dniu 31 grudnia 1998r. na przedmiotowej nieruchomości.
W ocenie organu odwoławczego wobec braku odpowiedniej dokumentacji poświadczającej wykonywanie władania publicznoprawnego nad przedmiotową nieruchomością, organ wojewódzki winien przeprowadzić dodatkowe postępowanie wyjaśniające, które potwierdziłoby powyższe okoliczności. Minister wskazał, że do środków dowodowych stanowiących podstawę do wykazania spełnienia bądź nie przesłanki władztwa publicznoprawnego zaliczyć można: umowy zawarte przed dniem 31 grudnia 1998r. dotyczące urządzenia, utrzymania lub modernizacji konkretnej drogi, rachunki i faktury za wykonywanie prac zlecanych przez zarządcę drogi, umowy ubezpieczenia dróg publicznych zawarte przed dniem 31 grudnia 1998r., oświadczenie zarządcy drogi, które jednak może stanowić dowód na takie władanie jedynie w przypadku braku innych dokumentów fakt ten potwierdzających, przy czym z oświadczenia tego winno jednoznacznie wynikać w jakim zakresie i jakie konkretnie czynności były podejmowane w ramach władania, dowód z zeznań świadków, którymi mogą być pracownicy firm świadczących usługi w zakresie modernizacji, utrzymania i ochrony dróg, z których wynikać będzie zakres prowadzonych na nieruchomości prac na dzień 31 grudnia 1998r., dowód z zeznań właścicieli nieruchomości zajętej pod drogę oraz właścicieli nieruchomości sąsiednich.
Reasumując, Minister uznał, że konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie i dlatego uchylił decyzję organu I instancji przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia.
Skargę na decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosło Województwo [...] zarzucając jej:
1. naruszenie art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998r. polegające na nieuwzględnieniu indywidualnego charakteru sprawy poprzez żądanie przedstawienia środków dowodowych, które nie zostały określone jako normatywny katalog, a względem których skarżący przekazał informację o braku ich dostępności;
2. niedostateczne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, wobec nieprawidłowego zastosowania przepisów kodeksu postępowania administracyjnego tj. art. 7, art. 8, art. 9, art. 77 oraz art. 80 k.p.a.;
3. naruszenie przepisów postępowania poprzez błędne zastosowanie art. 138 § 2 k.p.a.
Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skargi podniesiono, że strona skarżąca dysponuje jedynie oświadczeniem dotychczasowego zarządcy drogi, które jak wskazano w zaskarżonej decyzji może stanowić dowód władania przedmiotową nieruchomością wobec braku innych dokumentów fakt ten potwierdzających. Podniesiono również, że mapa z projektem podziału została sporządzona zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 2004r. w sprawie sposobu i trybu dokonywania podziałów nieruchomości i zawiera elementy w nim przewidziane. Skoro mapę tę sporządzono w oparciu o dokumentację z państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w celu przestrzennego wskazania granic zajęcia części nieruchomości pod drogę publiczną według stanu na dzień 31 grudnia 1998r., to przy braku innych dokumentów urzędowych lub też innych dowodów mogących podważać ustalenia dokonane przez geodetę, twierdzenia organu II instancji o niewystarczalności tego dowodu należy zdaniem skarżącego uznać za niezasadne. W ocenie skarżącego brak jest również podstaw do obciążania geodety obowiązkiem dokonywania ustaleń w zakresie granic przestrzennych drogi publicznej według stanu na 31 grudnia 1998r., gdyż taką wiedzę posiada zarządca drogi, a co wynika z oświadczenia z dnia 9 października 2014r. Skarżący podniósł, że w jego ocenie w sprawie niniejszej zaistniały wszystkie przesłanki z art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998r. w związku z czym organ II instancji winien był utrzymać w mocy decyzję organu I instancji.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu swojej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że Sąd w zakresie dokonywanej kontroli bada czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Należy dodać, że zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r. poz. 270) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi ani powołaną podstawą prawną.
Rozpoznając sprawę niniejszą w ramach powyższych kryteriów skargę należy uznać za zasadną.
Na wstępie wskazać należy, że zgodnie z treścią art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872 ze zm.), nieruchomości pozostające w dniu 31 grudnia 1998 r. we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, nie stanowiące ich własności, a zajęte pod drogi publiczne, z dniem 1 stycznia 1999r. stają się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa lub właściwych jednostek samorządu terytorialnego za odszkodowaniem.
Jak słusznie zauważył organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, powołany przepis określa przesłanki, od spełnienia których uzależnione jest nabycie przez Skarb Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999r. prawa własności gruntów. Przesłanki te to zajęcie nieruchomości pod drogę publiczną, władanie nią w dniu 31 grudnia 1998r przez Skarb Państwa lub właściwą jednostkę samorządu terytorialnego oraz nie przysługiwanie Skarbowi Państwa lub jednostce samorządu terytorialnego prawa własności do nieruchomości.
Podkreślić należy, że przesłanki określone w art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998r. muszą być spełnione łącznie, a niespełnienie chociażby jednej z nich wyklucza możliwość nabycia przez Skarb Państwa lub właściwą jednostkę samorządu terytorialnego z dniem 1 stycznia 1999r. prawa własności nieruchomości, na podstawie tego przepisu.
W sprawie bezspornym jest, że przedmiotowa działka nr [...] o pow. [...] ha wydzielona z działek [...] i [...] stanowiła w dniu 31 grudnia 1998r. własność A. W. Oznacza to, że jedna z przesłanek określonych w art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998r. została spełniona, gdyż właścicielem nieruchomości nie był ani Skarbu Państwa ani też jednostka samorządu terytorialnego.
Badając kwestę zajętości przedmiotowej nieruchomości pod drogę w pierwszej kolejności wskazać należy, że powołana ustawa z dnia 13 października 1998 r. nie zawiera definicji drogi publicznej. W związku z tym należy w tym względzie odnieść się do ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2007r. Nr 19 poz. 115 ze zm.). W rozumieniu art. 1 tej ustawy za drogę publiczną może być uznana droga spełniająca dwa wymienione w tym przepisie warunki. Po pierwsze, musi to być droga zaliczona na podstawie ustawy o drogach publicznych do jednej z kategorii dróg. Po drugie, zaś z drogi tej może korzystać każdy zgodnie z jej przeznaczeniem, z ograniczeniami i wyjątkami określonymi w ustawie lub innych przepisach szczególnych.
W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, że zawarte w art., 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998r. sformułowanie – nieruchomości zajęte pod drogi publiczne – oznacza nieruchomości, na których urządzono drogę, którą następnie zaliczono do odpowiedniej kategorii dróg publicznych, przy czym fakt ten musiał mieć miejsce przed dniem 1 stycznia 1999 roku.
W rozpoznawanej sprawie – zdaniem Sądu organ I instancji prawidłowo uznał, że w sprawie zaistniały przesłanki określone w art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. umożliwiające wydanie decyzji stwierdzającej nabycie z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. przez Województwo [...] prawa własności przedmiotowej nieruchomości, jako nieruchomości zajętej pod drogę publiczną wojewódzką nr [...] relacji B.
Zgodnie z uchwałą nr 192 Rady Ministrów z dnia 2 grudnia 1985r. w sprawie zaliczenia dróg do kategorii dróg krajowych (M.P. z 1986r. nr 3, poz.16) ww droga stanowiła drogę krajową, która na podstawie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 15 grudnia 1998r. w sprawie ustalenia wykazu dróg krajowych i wojewódzkich (Dz.U. nr 160, poz. 1071) i załącznika nr 2 do rozporządzenia została wskazana jako droga wojewódzka.
Przedmiotowa działka nr [...] w dniu 31 grudnia 1998 r. znajdowała się w pasie drogi publicznej, co potwierdza mapa z projektem podziału i mapa sytuacyjna stanowiąca załącznik do decyzji Wojewody [...]. Mapę tę wykonano w celu uregulowania stanu prawnego nieruchomości na podstawie art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r., wydzielając działkę nr [...] jako zajętą pod drogę publiczną według stanu na dzień 31 grudnia 1998 r. Jak trafnie stwierdza strona skarżąca mapa ta została sporządzona przez uprawnionego geodetę, na podstawie dostępnej dokumentacji, zatem nie ma powodów dla odmowy dania jej wiary. Znajdująca się w aktach sprawy mapa sytuacyjna przedstawia granicę przedmiotowej drogi publicznej, wraz z granicami działek, z których wydzielone zostały nieruchomości zajęte pod drogę publiczną. Wskazuje na to opis mapy, w którym wskazano, iż jest to mapa sytuacyjna nieruchomości zajętych pod drogę publiczną według stanu na dzień 31 grudnia 1998 r. sporządzona w celu uregulowania stanu prawnego nieruchomości na podstawie ustawy z dnia 13 października 1998 r., jak również graficzne przedstawienie granic wydzielanych nieruchomości, wraz z dotychczasową granicą. Należy podkreślić, iż pomimo tego, że mapa została przyjęta do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu 30 grudnia 2013r., to miała ona na celu odzwierciedlenie granic drogi publicznej istniejące w dniu 31 grudnia 1998 r., w oparciu o dokumentację z państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego.
Nie do zaakceptowania jest stanowisko organu II instancji, że okoliczność zajęcia działki nr [...] w dniu 31 grudnia 1998 r. pod drogę publiczną nie wynika jednoznacznie ze znajdującej się w aktach sprawy mapy z projektem podziału nieruchomości wpisanej do zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu 30 grudnia 2013r. Należy zauważyć, że na dokumencie tym widnieje podpis geodety uprawnionego, a adnotacje sporządzone przez pracownika Zarządu Dróg Wojewódzkich w K., że granice części nieruchomości zajętej pod drogę publiczną zgodne są ze stanem na dzień 31 grudnia 1998 r. Brak jest podstaw w ocenie Sądu do ich kwestionowania bowiem zakres przestrzennego zajęcia nieruchomości pod drogę publiczną nie musi zostać wbrew twierdzeniom organu II instancji wykazany przy pomocy dokumentów geodezyjnych precyzujących jej granice. Można to czynić korzystając także z innych źródeł dowodowych aniżeli dokumenty geodezyjne. Przestrzenne granice "zajęcia pod drogę" były wyznaczane w sposób faktyczny (a nie prawny), przez usytuowanie na gruncie wszystkich urządzeń mieszczących się w pasie drogowym.(por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 czerwca 2014r. sygn. akt I OSK 2911/12).
W tym miejscu należy podkreślić, iż zgodnie z brzmieniem przepisu art. 4 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych w brzmieniu obowiązującym w dniu 31 grudnia 1998 r., droga lub pas drogowy to wydzielony pas terenu, przeznaczony do ruchu lub postoju pojazdów oraz do ruchu pieszych, wraz z leżącymi w jego ciągu obiektami inżynierskimi, placami, zatokami postojowymi oraz znajdującymi się w wydzielonym pasie terenu chodnikami, ścieżkami rowerowymi, drogami zbiorczymi, drzewami i krzewami oraz urządzeniami technicznymi związanymi z prowadzeniem i zabezpieczeniem ruchu. Dodać należy, że właściciel przedmiotowej działki nie kwestionuje jej zajęcia pod drogę publiczną, a jedynie sprawowanie władztwa publicznoprawnego przez zarządcę drogi.
Odnosząc się z kolei do zaistnienia przesłanki władztwa publicznoprawnego na przedmiotowej działce, należy wskazać, że pojęcia "władania" nieruchomością w rozumieniu art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. nie należy utożsamiać z instytucją posiadania.
Dla spełnienia przesłanki władztwa w rozumieniu art. 73 istotne jest jedynie to by jednostka samorządu terytorialnego, poprzez swoje jednostki organizacyjne wykonywała faktyczne czynności w doniesieniu do nieruchomości zajętej pod drogę publiczną związane z utrzymaniem jej nawierzchni, zapewnieniem przejezdności naprawami, remontami itp., a nie posiadaniem nieruchomości w rozumieniu przepisów kodeksu cywilnego. Z tego powodu dokonywane na drodze czynności przez Skarb Państwa czy jednostkę samorządową nie musiały uzyskiwać wcześniejszej akceptacji właściciela gruntu, który nawet nie musiał o tych czynnościach być powiadamiany. Działania takie mogły nawet mieć miejsce wbrew jego woli, nie wyłączały również aktywności właściciela nieruchomości.
Przy czym co należy podkreślić w przypadku urządzenia drogi na gruncie prywatnym istnieje domniemanie, że zarządca drogi rzeczywiście wykonywał nad nią władztwo w formach określonych w ustawie o drogach publicznych. Sąd w składzie orzekającym nie podziela poglądu wyrażonego w tej kwestii w wyrokach powołanych przez organ II instancji.
Nie można mieć zatem wątpliwości, iż władztwo publicznoprawne nad działką nr [...] zostało wykazane. Skoro bowiem działka ta znajdowała się w pasie drogi publicznej, pozostającej we władaniu województwa, nie sposób jest uznać, aby władztwo publicznoprawne nie rozciągało się również na tę działkę. Podkreślenia przy tym wymaga, że dla wykazania władztwa publicznoprawnego nie jest konieczne wymienianie numerów ewidencyjnych działek, skoro działki te znajdują się w granicach drogi publicznej, objętej określonymi pracami.
W niniejszej sprawie, fakt sprawowania przez Województwo [...] władztwa nad drogą w dniu 31 grudnia 1998 r. potwierdza oświadczenie Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w K. z dnia 1 kwietnia 2014r. złożonego w trybie art. 75 § 2 k.p.a., z którego wynika, że Dyrekcja Okręgowa Dróg Publicznych w K. pełniąc funkcję zarządu drogi krajowej nr [...] do dnia 1 stycznia 1999r. sprawowała w rozumieniu art. 73 ust. 1 ustawy, władztwo publiczne nad działkami położonymi w powiecie [...] Gminie W., w pasie drogowym drogi krajowej nr [...] (obecnie wojewódzkiej nr [...]). Dyrekcja Okręgowa Dróg Publicznych, a w jej imieniu właściwy Rejon Dróg, wykonywała w stosunku do drogi nr [...] obowiązki wynikające z ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych.
Jednocześnie w oświadczeniu tym wskazano, że nie jest możliwe przedłożenie stosownych dokumentów potwierdzających władanie przedmiotowym pasem drogowym w związku z faktem, że okres przechowywania dokumentów finansowych dotyczących nakładów na budowę, przebudowę i utrzymanie drogi wynosił 5 lat.
Taka forma oświadczenia, jak oświadczenie złożone, pod rygorem odpowiedzialności karnej w trybie art. 75 § 2 k.p.a., jakkolwiek nie jest szczególnym środkiem dowodowym, to jednak okoliczność faktyczna stwierdzona w takim oświadczeniu może być przedmiotem dowodu z zeznań świadków, opinii biegłych itd., dopiero wówczas, jeżeli prawdziwość oświadczenia budzi wątpliwości. W ocenie Sądu, oświadczenie składane w postępowaniu administracyjnym, korzysta z domniemania prawdziwości, jeżeli nie jest oczywiście sprzeczne z innymi dowodami lub okolicznościami i faktami znanymi organowi administracyjnemu z urzędu, co oznacza, że organ może poprzestać na odebraniu oświadczenia, jeżeli to oświadczenie "nie budzi w ocenie organu wątpliwości, co do jego zgodności z rzeczywistym stanem rzeczy".
Tymczasem organ II instancji nie wykazując występowania uzasadnionych wątpliwości, co do zgodności ww oświadczenia z dnia 1 kwietnia 2014r., z rzeczywistym stanem rzeczy, zakwestionował je jako dowód, w istocie jedynie na tej podstawie, że stanowiło ono jedyny dowód istnienia wskazanych w nim okoliczności. Dodać należy, że oświadczenie to zostało potwierdzone w oświadczeniu zastępcy dyrektora Zarządu Dróg Wojewódzkich w K. z dnia 9 października 2014r., w którym wskazano dodatkowo, że w dacie 31 grudnia 1998r. na przedmiotowej działce znajdowała się skarpa, pobocze, zjazd.
W tej sytuacji zupełnie bezzasadne jest domaganie się przez organ II instancji - precyzyjnego wskazania konkretnych czynności i dat ich wykonania w odniesieniu do ww nieruchomości, popartego stosownymi dokumentami, takimi jak np. umowy zawarte przed dniem 31 grudnia 1998 r., czy też rachunki i faktury za wykonane prace zlecone przez zarządcę drogi - zważywszy na okoliczność, że od dnia 31 grudnia 1998 r., do dnia wydania zaskarżonej decyzji, upłynęło ponad 16 lat, co uniemożliwia w praktyce odtworzenie wskazanych przez organ okoliczności, a poza tym okres przechowywania wymienionych dokumentów księgowych wynosi 5 lat, przy czym żaden przepis prawa nie wymaga, aby faktyczne władztwo przejmowanej nieruchomości, w trybie art. art. 73 ust. 1 ustawy, dokumentowane było, jak wskazał to organ. Z tych też powodów, w ocenie Sądu brak jest podstaw do konieczności przeprowadzania dowodów z przesłuchania świadków, czy też właściciela przedmiotowej nieruchomośc,i czy jej sąsiadów.
Skoro zatem przedmiotowa działka, stanowiła w dniu 31 grudnia 1989 r. własność osoby fizycznej oraz zajęta była w tej dacie pod drogą publiczną – wojewódzką i pozostawała we władaniu publicznoprawnym, to stosownie do art. 73 ust. 1 powołanej ustawy stała się ona z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. własnością województwa, na terenie którego jest położona.
Z tych wszystkich względów należy uznać, że Minister zaskarżoną decyzją naruszył art. 73 ust. 1 powołanej ustawy z dnia 13 października 1998 r., jak również art. 138 § 2 k.p.a. przekazując do ponownego rozpatrzenia sprawę, w sytuacji kiedy powinien na podstawie art.138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymać w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2014r.
Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a i c, art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji, o kosztach postępowania rozstrzygając na podstawie art. 200 tej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło