I SAB/Wa 120/25

PostanowienieWSA w Warszawie2025-11-04

Skład orzekający: Marta Kołtun-Kulik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba, która powołuje się na zapis testamentowy dotyczący prawa do odszkodowania, posiada legitymację do wniesienia skargi na bezczynność organu w postępowaniu dotyczącym przyznania prawa użytkowania wieczystego do nieruchomości?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżąca nie posiada legitymacji do wniesienia skargi na bezczynność organu w postępowaniu dotyczącym przyznania prawa użytkowania wieczystego do nieruchomości. Powołanie się na zapis testamentowy dotyczący prawa do odszkodowania nie stanowi podstawy do uznania skarżącej za stronę w rozumieniu art. 28 k.p.a. w tym konkretnym postępowaniu. Brak legitymacji skargowej jest podstawą do odrzucenia skargi jako niedopuszczalnej.
Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę na bezczynność Wojewody Mazowieckiego w przedmiocie rozpoznania odwołania od decyzji Prezydenta m. st. Warszawy o umorzeniu postępowania w sprawie przyznania prawa własności czasowej (obecnie użytkowania wieczystego). Skarżąca powołała się na zapis testamentowy dotyczący prawa do odszkodowania i wstąpienie w prawa W. Z. Wojewoda wniósł o odrzucenie skargi, argumentując, że skarżąca nie posiada interesu prawnego ani przymiotu strony w postępowaniu dotyczącym prawa użytkowania wieczystego. Wojewoda poinformował również, że wydał decyzję uchylającą decyzję organu I instancji i przekazującą sprawę do ponownego rozpatrzenia.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Marta Kołtun-Kulik (spr.) po rozpoznaniu w dniu 4 listopada 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi D. F. na bezczynność Wojewody Mazowieckiego w przedmiocie rozpoznania odwołania od decyzji postanawia: odrzucić skargę. D. F. (dalej: skarżąca) pismem z 12 maja 2025 r. wniosła skargę na bezczynność Wojewody Mazowieckiego (dalej: "Wojewoda", "organ") polegającą na nierozpatrzeniu, w terminie określonym w art. 35 k.p.a., odwołania W. Z. z 13 grudnia 2024 r. od decyzji Prezydenta m. st. Warszawy z 28 listopada 2024 r., nr 996/SD/2024 w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie o przyznanie prawa własności czasowej (obecnie użytkowania wieczystego). Skarżąca zarzuciła organowi niedopełnienie obowiązków informacyjnych wynikających z art. 36 § 1 k.p.a. oraz podniosła, że ww. odwołanie powinno być rozpatrzone do 17 stycznia 2025 r. Wskazała także, że "rażąca bezczynność organu i przewlekanie postępowania prowadzi do sabotowania zakończenia postępowania dekretowego przed Prezydentem m. st. Warszawy, które toczy się od 30 września 1949 r." Wobec powyższego skarżąca wniosła o: 1) zobowiązanie organu do rozpoznania odwołania w terminie 14 dni; 2) stwierdzenie, że organ dopuścił się rażącego naruszenia przepisów prawa; 3) zastosowanie art. 149 § 2 p.p.s.a., tj. przyznanie od organu na rzecz skarżącej sumy pieniężnej w wysokości 2 000 zł lub wymierzenie organowi grzywny w wysokości kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a.; 4) zasądzenie na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych, w tym ewentualnego zastępstwa procesowego. Pismem z 16 czerwca 2025 r. Wojewoda wniósł o odrzucenie skargi, ewentualnie o jej oddalenie. Wojewoda wyjaśnił, że przy piśmie z 19 grudnia 2024 r. Prezydent m. st. Warszawy przesłał do organu odwołanie z 13 grudnia 2024 r. złożone przez W. Z. od decyzji Prezydenta m. st. Warszawy z 28 listopada 2024 r., nr 996/SD/2024. Decyzją tą umorzono postępowanie jako bezprzedmiotowe w zakresie w jakim dawna nieruchomość [...], położona przy ul. [...], ozn. hip. [...] stanowi część działki ewidencyjnej nr [...] z obrębu [...]. W piśmie z 3 lutego 2025 r. do Wojewody wpłynęła informacja od D. F., że na podstawie pkt 2b testamentu B. Z. z [...] września 2020 r., Rep. A nr [...] – D. F. przejęła od jej męża i spadkobiercy W. Z., zapisane ww. testamentem, prawa do odszkodowania. Tym samym, wstępuje ona w miejsce W. Z. do postępowania jako strona. Do ww. pisma D. F. załączyła niepoświadczoną kserokopię pisma W. Z. z 17stycznia 2025 r. informującą o wykonaniu zapisu testamentu zwykłego. Dalej organ wyjaśnił, że z załączonego do akt sprawy aktu poświadczenia dziedziczenia z [...] grudnia 2020 r., Rep. A nr [...] wynika, że spadek po B. Z., c. E. i J., zmarłej w dniu [...] września 2020 r., na podstawie testamentu notarialnego sporządzonego w dniu [...] września 2020 r., Rep. A nr [...] nabył w całości mąż W. Z. W związku z powyższym, w piśmie z 12 maja 2025 r., Wojewoda wezwał pełnomocnika D. F. do przedłożenia stosownego postanowienia o nabyciu praw do spadku lub notarialnego aktu dziedziczenia po B. Z. z zapisem pkt 2b testamentu, na który D. F. powołała się w piśmie z 3 lutego 2025 r., w terminie 7 dni od daty otrzymania pisma. W piśmie z 2 maja 2025 r. (wpływ do Wojewody w dniu 7 maja 2025 r.) W. F. - pełnomocnik D. F., złożył ponaglenie na bezczynność Wojewody Mazowieckiego w rozpoznaniu odwołania. W dniu 13 maja 2025 r. ponaglenie wraz z aktami przedmiotowej sprawy zostało przesłane do Ministra Rozwoju i Technologii. W dniu 6 czerwca 2025 r. do Wojewody wpłynęła odpowiedź pełnomocnika D. F. wraz z oryginałem wykonania zapisu zwykłego testamentu z [...] stycznia 2025 r. oraz wypisem testamentu sporządzonego w formie aktu notarialnego z [...] września 2020 r., Rep. A nr [...]. Jak wskazał organ, z powyższych dokumentów wynika, że B. Z. w ww. testamencie z [...] września 2020 r., Rep. A nr [...] przekazała D. F. "prawo do odszkodowania z tytułu pozbawienia własności nieruchomości przy ul. [...] w [...] dekretem z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy." Wojewoda podkreślił, że niniejsze postępowanie odwoławcze dotyczy sprawy, która została zakończona decyzją Prezydenta m.st. Warszawy z 28 listopada 2024 r., nr 996/SD/2024 w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie przyznania prawa użytkowania wieczystego do gruntu nieruchomości [...] położonej przy ul. [...], ozn. hip. [...]. W związku z powyższym, zdaniem organu, przelew wyżej opisanej wierzytelności w drodze testamentu sporządzonego w formie aktu notarialnego z [...] września 2020 r., Rep. A nr [...] nie oznacza, że skarżąca posiada interes prawny w powyższej sprawie. W związku z powyższym Wojewoda uznał, że skarga z 12 maja 2025 r. (wpływ do urzędu w dniu 16 maja 2025 r.) została wniesiona przez podmiot nieposiadający przymiotu strony w rozumieniu art. 28 k.p.a. Jednocześnie Wojewoda poinformował, że w dniu 13 czerwca 2025 r. - w wyniku rozpoznania odwołania W. Z. - została wydana decyzja nr 2511/2025, którą uchylono zaskarżoną decyzji Prezydenta m. st. Warszawy z 28 listopada 2024 r., nr 996/SD/2024 i przekazano sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Na podstawie art. 50 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 935, dalej: "p.p.s,a.") uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich, Rzecznik Praw Dziecka oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. Natomiast w myśl art. 50 § 2 p.p.s.a. uprawnionym do wniesienia skargi jest również inny podmiot, któremu ustawy przyznają prawo do wniesienia skargi (§ 2). Interes prawny podmiotu wnoszącego skargę do sądu administracyjnego przejawia się w tym, że działa on bezpośrednio we własnym imieniu domagając się przyznania uprawnienia lub zwolnienia z nałożonego obowiązku (M. Jagielska, A. Wiktorowska, P. Wajda, Komentarz, [w]: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. Red. R. Hauser i M. Wierzbowski. Warszawa 2021, s. 365–385). Podstawę legitymacji strony musi stanowić przepis prawa, wskazujący własne prawo lub obowiązek podmiotu, które podlegają skonkretyzowaniu w postępowaniu administracyjnym (por. postanowienie NSA z dnia 27 listopada 2019 r., sygn. akt II OSK 3408/19). Wobec powyższego od wykazania związku między chronionym przez przepisy prawa interesem prawnym a aktem lub czynnością organu administracji publicznej uzależniona jest legitymacja do złożenia skargi. Oczywisty brak legitymacji skargowej jest podstawą do odrzucenia skargi, przesłanka ta powinna zatem zostać zbadana przez sąd już na wstępnym etapie, przed przejściem do oceny merytorycznej sprawy (por. postanowienia NSA z 3 czerwca 2018 r., II OSK 1355/18; z 10 lipca 2019 r., I OSK 1222/19). Postępowanie jakie toczy się przed Prezydentem m. st. Warszawy prowadzone jest w trybie art. 7 st. 2 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy i dotyczy przyznania prawa własności czasowej (prawa użytkowania wieczystego) do wyżej opisanej nieruchomości [...]. Stroną tego postępowania, zakończonego decyzją Prezydenta m. st. Warszawy z 28 listopada 2024 r., od której W. Z. wniósł odwołanie – nie była D. F. Prawa do bycia stroną w tym postępowaniu (jak słusznie podniósł organ) nie można wywodzić z zapisu testamentowego, na który powołuje się skarżąca (tj. przelewu prawa do odszkodowania). Reasumując, należy stwierdzić, że skarga pochodzi od podmiotu, który nie ma legitymacji do wniesienia skargi. Tym samym wniesienie skargi przez osobę, która nie ma legitymacji skargowej powoduje odrzucenie skargi jako niedopuszczalnej z innych przyczyn (art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło