II SA/Wa 1060/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Kwiecińska, Sędziowie WSA Iwona Dąbrowska (spr.), Sławomir Antoniuk, Protokolant Agnieszka Kolasa, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 listopada 2009 r. sprawy ze skargi A. K. na decyzję Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] maja 2009 r. nr [...] w przedmiocie świadczenia pieniężnego przysługującego przez okres roku po zwolnieniu z zawodowej służby wojskowej - oddala skargę - Dyrektor Wojskowego Biura Emerytalnego [...] decyzją z dnia [...] lutego 2009 r. nr [...], po rozpatrzeniu wniosku A. K. o wypłatę w trybie comiesięcznym świadczenia pieniężnego należnego za okres jednego roku po zwolnieniu z zawodowej służby wojskowej, działając na podstawie art. 96 ust. 1, ust. 2, ust. 7 i ust. 9 oraz art. 95 pkt 1 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (tekst jedn.: Dz. U. z 2008 r. Nr 141, poz. 892 ze zm.), przyznał A. K., w związku ze zwolnieniem z zawodowej służby wojskowej z dniem [...] stycznia 2009 r., świadczenie pieniężne należne przez okres jednego roku po zwolnieniu ze służby, od dnia [...] lutego 2009 r. do dnia [...] stycznia 2010 r., w miesięcznej kwocie brutto [...] zł, pomniejszonej o kwotę tego świadczenia wypłaconego z tytułu uprzedniego (nieskutecznego) zwolnienia. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że decyzją Ministra Obrony Narodowej nr [...] z dnia [...] sierpnia 2007 r. ustalono datę zwolnienia A. K. ze służby wojskowej na dzień [...] września 2007 r. Zwolnionemu z zawodowej służby wojskowej Dyrektor Wojskowego Biura Emerytalnego [...] wypłacił jednorazowo świadczenie pieniężne z tytułu zwolnienia z zawodowej służby wojskowej, tj. uposażenie zasadnicze wraz z dodatkami o charakterze stałym, należne przez okres roku po zwolnieniu ze służby, w łącznej wysokości [...] zł za okres od dnia [...] października 2007 r. do dnia [...] września 2008 r. Prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 stycznia 2008 r., sygn. akt II SA/Wa 1843/07, uchylono decyzję Ministra Obrony Narodowej nr [...] z dnia [...] maja 2007 r. oraz decyzję nr [...] z dnia [...] sierpnia 2007 r. w przedmiocie zwolnienia z zawodowej służby wojskowej. W następstwie wypowiedzenia stosunku służbowego dokonanego przez żołnierza zawodowego, decyzją Ministra Obrony Narodowej nr [...] z dnia [...] sierpnia 2008 r. A. K. został zwolniony z zawodowej służby wojskowej. Dyrektor Wojskowego Biura Emerytalnego [...], uzasadniając swoją decyzję, podał, że stosownie do art. 96 ust. 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, świadczenie pieniężne, przysługujące przez okres jednego roku po zwolnieniu z zawodowej służby wojskowej w wysokości uposażenia należnego w ostatnim dniu służby, przysługuje żołnierzowi, który pełnił służbę nieprzerwanie przez okres co najmniej 15 lat. Powołany przepis w zbiegu z art. 12 ustawy z dnia 10 grudnia 1993 r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin (Dz. U. z 2004 r. Nr 8, poz. 66 ze zm.), świadczy o tym, że przywołana należność jest świadczeniem jednorazowym, przysługującym żołnierzowi w następstwie okoliczności zwolnienia z zawodowej służby wojskowej i spełniającemu warunek 15 lat nieprzerwanej służby. Według organu, określając uprawnienia A. K. do przedmiotowej należności pieniężnej, należało wziąć pod uwagę uprzednio wypłacone z tego tytułu świadczenie pieniężne, w kwocie [...] zł. A. K. odwołał się od decyzji Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego [...] z dnia [...] lutego 2009 r. nr [...] do Ministra Obrony Narodowej, w części dotyczącej sposobu oraz określenia wysokości świadczenia pieniężnego przysługującego mu przez okres jednego roku po zwolnieniu z zawodowej służby wojskowej. Zaskarżonej decyzji odwołujący się zarzucił naruszenie art. 107 § 1 kpa, poprzez brak powołania w podstawie prawnej decyzji wszystkich przepisów prawa, które stanowiły podstawę rozstrzygnięcia w sytuacji, gdy w uzasadnieniu decyzji wskazano na te przepisy. Zarzucił również naruszenie art. 95 pkt 1 i art. 96 ust. 1, ust. 2, ust. 7 i ust. 9 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, poprzez przyjęcie, iż zasadnym było jedynie przyznać jako świadczenie przysługujące mu przez okres roku po zwolnieniu z zawodowej służby wojskowej, w miesięcznej kwocie brutto [...] zł, tj. kwoty stanowiącej różnicę pomiędzy kwotą świadczenia pieniężnego obliczoną od uposażenia przysługującego mu w ostatnim dniu pełnienia służby, tj. [...] stycznia 2009 r., a kwotą świadczenia pieniężnego ustalonego i wypłaconego zgodnie z poleceniem przelewu nr [...] z dnia [...] października 2007 r. oraz nr [...] z dnia [...] listopada 2007 r. Minister Obrony Narodowej nie znalazł podstaw do uwzględnienia odwołania i decyzją z dnia [...] maja 2009 r. nr [...], utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego [...] z dnia [...] lutego 2009 r. o przyznaniu świadczenia pieniężnego przysługującego przez okres jednego roku po zwolnieniu z zawodowej służby wojskowej. Uzasadniając ww. decyzję, Minister wskazał, że stosownie do art. 95 pkt 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, żołnierzowi zwolnionemu z zawodowej służby wojskowej, niezależnie od odprawy, o której mowa w art. 94 powołanej ustawy, przysługuje także przez okres jednego roku po zwolnieniu ze służby wypłacane co miesiąc świadczenie pieniężne w wysokości kwoty uposażenia zasadniczego wraz z dodatkami o charakterze stałym, należnego w ostatnim dniu pełnienia służby. W przedmiotowej sprawie A. K., w związku ze zwolnieniem ze służby w 2007 r. wypłacono jednorazowo z góry 12-miesięczne uposażenie. Stwierdzenie nieważności decyzji o zwolnieniu z zawodowej służby wojskowej spowodowało usunięcie jej z obrotu prawnego, przywróciło stan poprzedni i zniosło jej skutki prawne. W rezultacie organ stwierdził, iż brak jest podstaw, które uzasadniałyby dwukrotną wypłatę uposażenia z tego samego tytułu - z tytułu zwolnienia z zawodowej służby wojskowej. Organ podkreślił, iż A. K. został zwolniony ze służby wojskowej tylko raz - z dniem [...] stycznia 2009 r., w związku z czym przysługuje mu z tego tytułu tylko jedno świadczenie pieniężne. Skoro wypłacono mu już świadczenie pieniężne z tytułu zwolnienia z zawodowej służby wojskowej, to mimo uchylenia decyzji o zwolnieniu, nie ma on prawa do uzyskania kolejnego świadczenia pieniężnego z tego samego tytułu, posiada on co najwyżej prawo do uzupełnienia otrzymanej należności przy uwzględnieniu podwyżki należnego mu uposażenia. A. K. uczynił tę decyzję przedmiotem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji, jak również poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Zaskarżonej decyzji zarzucił: naruszenie art. 7 kpa, poprzez nieuwzględnienie słusznego interesu strony oraz art. 8 kpa, poprzez naruszenie zasady zaufania obywateli do organu. Decyzji zarzucił również naruszenie prawa materialnego, tj. art. 95 pkt 1, art. 96 ust. 1, ust. 6 i art. 77 oraz art. 103 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, poprzez przyjęcie, iż zasadnym było jedynie przyznać jako świadczenie przysługujące mu przez okres jednego roku po zwolnieniu z zawodowej służby wojskowej, w miesięcznej kwocie brutto [...] zł, tj. kwoty stanowiącej różnicę pomiędzy kwotą świadczenia pieniężnego obliczoną od uposażenia przysługującego mu w ostatnim dniu pełnienia służby, tj. [...] stycznia 2009 r., a kwotą świadczenia pieniężnego ustalonego i wypłaconego zgodnie z poleceniem przelewu nr [...] z dnia [...] października 2007 r. oraz nr [...] z dnia [...] listopada 2007 r. Uzasadniając swoją skargę, A. K. wskazał, że żaden przepis prawa nie wskazuje, iż w sytuacji przywrócenia żołnierza do zawodowej służby wojskowej, a następnie ponownego zwolnienia z zawodowej służby wojskowej nie przysługuje mu świadczenie pieniężne, o którym mowa w art. 95 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. W odpowiedzi na skargę Minister Obrony Narodowej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumenty przedstawione w zaskarżonych decyzjach. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości w szczególności przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Skarga oceniana pod tym kątem nie zasługuje na uwzględnienie. Podstawą materialnoprawną zaskarżonej decyzji są przepisy art. 95 pkt 1 i art. 96 ust. 1, ust. 2, ust. 7 i ust. 9 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (tekst jedn.: Dz. U. z 2008 r. Nr 141, poz. 892 ze zm.). Zgodnie z pierwszym z wymienionych przepisów, żołnierzowi zwolnionemu z zawodowej służby wojskowej, niezależnie od odprawy, o której mowa w art. 94, przysługuje przez okres jednego roku po zwolnieniu ze służby wypłacane co miesiąc świadczenie pieniężne w wysokości kwoty uposażenia zasadniczego wraz z dodatkami o charakterze stałym, należnego w ostatnim dniu pełnienia służby. Natomiast drugi z tych przepisów stanowi, iż świadczenie pieniężne, o którym mowa w art. 95 pkt 1, przysługuje żołnierzowi, z zastrzeżeniem ust. 2-4, który pełnił nieprzerwanie zawodową służbę wojskową przez okres co najmniej piętnastu lat. W rozpatrywanej sprawie bezsporne jest, że decyzją nr [...] Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] sierpnia 2007 r. ustalono datę zwolnienia A. K. ze służby wojskowej na dzień [...] września 2007 r. Zwolnionemu z zawodowej służby wojskowej Dyrektor Wojskowego Biura Emerytalnego [...] wypłacił jednorazowo świadczenie pieniężne z tytułu zwolnienia z zawodowej służby wojskowej, tj. uposażenie zasadnicze wraz z dodatkami o charakterze stałym, należne przez okres roku po zwolnieniu ze służby, w łącznej wysokości [...] zł za okres od dnia [...] października 2007 r. do dnia [...] września 2008 r. Prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 stycznia 2008 r. o sygn. akt II SA/Wa 1843/07, uchylono decyzję Ministra Obrony Narodowej nr [...] z dnia [...] maja 2007 r. oraz decyzję nr [...] z dnia [...] sierpnia 2007 r. w przedmiocie zwolnienia z zawodowej służby wojskowej. W następstwie powyższego stosunek zawodowej służby wojskowej skarżącego został reaktywowany. Następnie decyzją Ministra Obrony Narodowej nr [...] z dnia [...] sierpnia 2008 r., A. K. został zwolniony z zawodowej służby wojskowej na skutek wypowiedzenia stosunku służbowego, dokonanego przez żołnierza zawodowego. Tak więc zgodzić się należy z organem, że A. K. został zwolniony ze służby wojskowej tylko raz - z dniem [...] stycznia 2009 r., w związku z czym przysługuje mu z tego tytułu tylko jedno świadczenie pieniężne. Skoro wypłacono mu już świadczenie pieniężne z tytułu zwolnienia z zawodowej służby wojskowej, to mimo uchylenia decyzji o zwolnieniu, nie ma on prawa do uzyskania kolejnego świadczenia pieniężnego z tego samego tytułu, posiada on co najwyżej prawo do uzupełnienia otrzymanej należności przy uwzględnieniu podwyżki należnego mu uposażenia. Wobec powyższego wskazać należy, że organ wypłacając skarżącemu świadczenie pieniężne należne przez okres jednego roku po zwolnieniu ze służby, od dnia [...] lutego 2009 r. do dnia [...] stycznia 2010 r., w miesięcznej kwocie brutto [...] zł, pomniejszonej o kwotę tego świadczenia wypłaconego z tytułu uprzedniego (nieskutecznego) zwolnienia, wypełnił przesłankę z art. 95 pkt 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, dotyczącą świadczenia pieniężnego przysługującego żołnierzowi zwolnionemu z zawodowej służby wojskowej przez okres jednego roku po zwolnieniu ze służby, wypłacanego co miesiąc w wysokości kwoty uposażenia zasadniczego wraz z dodatkami o charakterze stałym, należnego w ostatnim dniu pełnienia służby. Spełniona została również druga przesłanka wymagana do wypłaty przedmiotowego świadczenia, a wynikająca z art. 96 ust. 1 cyt. ustawy, czyli pełnienie nieprzerwanie zawodowej służby wojskowej przez skarżącego przez okres co najmniej piętnastu lat. Podkreślić należy, że wypłata A. K. w 2007 r. jednorazowo z góry 12-miesięcznego uposażenia wraz z dodatkami o charakterze stałym, nastąpiła po zwolnieniu go ze służby wskutek upływu terminu wypowiedzenia dokonanego przez organ wojskowy, które zostało następnie wyeliminowane z obrotu prawnego. Została zatem wykreowana nowa sytuacja prawna, pozbawiająca wadliwą decyzję o wypowiedzeniu stosunku zawodowej służby wojskowej zdolności wywoływania skutków prawnych ex tunc. Usunięcie tej decyzji z obrotu prawnego nie tylko przywróciło stan poprzedni, lecz również zniosło jej skutki prawne. Fakt zaś wypłaty tego świadczenia pieniężnego w 2007 r., nie może pozostać bez wpływu na wysokość świadczenia wypłacanego na skutek ostatecznego i zgodnego z prawem zwolnienia ze służby wojskowej, skoro świadczenie to ma charakter jednorazowy, a stosunek służbowy został prawnie skutecznie rozwiązany tylko jeden raz (por. stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawach zakończonych wyrokami: z dnia 27 maja 2009 r., sygn. akt I OSK 932/08, z dnia 23 lipca 2009 r., sygn. akt I OSK 1471/08 i z dnia 22 września 2009 r., sygn. akt I OSK 80/09 - dostępne w internetowej bazie orzeczeń sądów administracyjnych - http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Zasadnie zatem Minister Obrony Narodowej uznał w zaskarżonej decyzji, iż skoro skarżącemu wypłacono już świadczenie pieniężne z tytułu zwolnienia z zawodowej służby wojskowej, to mimo że decyzja o wypowiedzeniu została wyeliminowana z obrotu prawnego, nie ma on uprawnienia do kolejnego świadczenia z tego samego tytułu. Posiada natomiast co najwyżej prawo do odpowiedniego uzupełnienia otrzymanej należności pieniężnej, uwzględniające wzrost uposażenia do wysokości należnej w ostatnim dniu pełnienia służby. Na pełną aprobatę zasługuje argumentacja organu, poparta orzecznictwem sądów administracyjnych, iż wypłata świadczeń pieniężnych w związku ze zwolnieniem z zawodowej służby wojskowej, obwarowane są zastrzeżeniem jednorazowości. Podkreślenia wymaga również to, że skarżący został tylko raz skutecznie zwolniony ze służby, tj. z dniem [...] stycznia 2009 r., a zatem także z tego względu przysługuje mu z tytułu zwolnienia tylko jedno świadczenie. W rozpoznawanej sprawie zostało ono zrealizowane poprzez odpowiednie uzupełnienie otrzymanej w 2007 r. należności z uwzględnieniem wyższego uposażenia przysługującego żołnierzowi w ostatnim dniu pełnienia służby. Wobec powyższego chybione są zarzuty dotyczące naruszenia przez organ przepisów art. 95 pkt 1 i art. 96 ust. 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Nietrafny jest również zarzut naruszenia art. 77 cyt. ustawy, gdyż organy wojskowe nie domagały się od skarżącego zwrotu należności wypłaconych z tytułu zwolnienia w 2003 r., a dokonały jedynie ich zaliczenia na poczet należności przysługujących w związku ze zwolnieniem ze służby z dniem [...] stycznia 2009 r. Nie zasługuje wobec tego na uwzględnienie także zarzut nieuprawnionego zastosowania przez organy wojskowe art. 103 ust. 1 wojskowej ustawy pragmatycznej, ponieważ instytucji potrącenia w swoich rozstrzygnięciach nie zastosowały. Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.