II SA/Wa 1211/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janusz Walawski po rozpoznaniu w dniu 20 kwietnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. K. o przywróceniu terminu do wniesienia skargi na decyzję Komendanta Głównego Straży Granicznej z dnia [...] maja 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatnego urlopu dodatkowego postanawia odmówić przywrócenia terminu do wniesienia skargi. J. K. wniósł bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Komendanta Głównego Straży Granicznej (zwanego dalej Komendantem) z dnia [...] maja 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatnego urlopu dodatkowego. Skarga ta wpłynęła do Sądu 16 czerwca 2016 r., a następnie, w wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału II, dnia 21 czerwca 2016 r. została przesłana Komendantowi Głównemu Straży Granicznej. Jednakże z uwagi na to, że zaskarżona decyzja została doręczona skarżącemu 17 maja 2016 r., a za dzień wniesienia skargi uważa się dzień złożenia skargi na biurze podawczym organu, który wydał zaskarżoną decyzję lub dzień oddanie skargi w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe, to Sąd postanowieniem z dnia 12 września 2016 r. odrzucił skargę z uwagi na uchybienie trzydziestodniowego terminu do jej wniesienia. Sąd przyjął bowiem, że termin do wniesienia skargi upłynął 16 czerwca 2016 r. Skarżący 22 września 2016 r. wniósł zażalenie na ww. postanowienie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Skarżący wyjaśnił, że nie jest prawnikiem i działa w sprawie osobiście, a skargę wniósł niezgodnie z procedurą omyłkowo i w sposób niezamierzony. Natomiast w ocenie skarżącego, Sąd miał możliwość przekazania skargi właściwemu organowi w terminie. Z uwagi na ww. okoliczności uznał swój wniosek za uzasadniony. W odpowiedzi na zażalenie i wniosek o przywrócenie terminu Komendant wyjaśnił, że niezrozumiałe jest obarczanie Sądu winą za nieprzesłanie skargi do organu w terminie. Nadto skarga ta nie jest pierwszą skargą tego skarżącego, toteż w ocenie organu, skarżący powinien znać procedurę jej wniesienia. Nadto, o sposobie i terminie wniesienia skargi skarżący był pouczony w zaskarżonej decyzji. Komendant zarzucił też wnioskowi brak uprawdopodobnienia okoliczności wskazujących na brak winy skarżącego w uchybieniu terminu. Postanowieniem z dnia 21 grudnia 2017 r. Sąd odrzucił wniosek skarżącego o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 1 lutego 2017 r. sygn. akt I OZ 196/17 oddalił zażalenie skarżącego na postanowienie z dnia 12 września 2016 r. odrzucające skargę, natomiast postanowieniem z dnia 24 marca 2017 r. sygn. akt I OZ 642/17 uchylił postanowienie z dnia 21 grudnia 2016 r. odrzucające wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 190 zdanie 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.) – zwanej dalej P.p.s.a., Sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Stosownie natomiast do treści art. 53 § 1 P.p.s.a., skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie. Zgodnie z treścią art. 86 § 1 P.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Postanowienie o przywróceniu terminu albo odmowie jego przywrócenia może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (art. 87 § 1 P.p.s.a.). W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 P.p.s.a.). Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania są przedmiotem skargi (art. 87 § 3 P.p.s.a.). Nadto, równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 P.p.s.a.). W sprawie bezsporne jest, że skarga została wniesiona z uchybieniem terminu. Natomiast kwestią zasadniczą, na co wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 24 marca 2017 r., jest ustalenie, czy niedochowanie terminu do jej wniesienia nastąpiło bez winy skarżącego. Jednocześnie Sąd ten przyjął, że wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi został złożony w terminie. Oceniając brak winy w uchybieniu terminu, należy uwzględnić wszystkie okoliczności konkretnej sprawy, stosując obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy, ponieważ przywrócenie terminu nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się chociażby lekkiego niedbalstwa. Natomiast z brakiem winy mamy do czynienia tylko w przypadku zaistnienia niezależnych od strony okoliczności, z powodu których doszło do przekroczenia wyznaczonego przepisami prawa terminu. Zatem za brak winy uważa się sytuację, gdy zainteresowany nie był w stanie pokonać przeszkody przy użyciu sił i środków normalnie dostępnych. Do takich przeszkód zalicza się m.in. stany nadzwyczajne, problemy komunikacyjne, klęski żywiołowe czy nagłą chorobę strony lub jej pełnomocnika, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą (por. postanowienie NSA z dnia 8 sierpnia 2012 r., sygn. akt II GZ 257/12, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych – orzeczenia.nsa.gov.pl). W ocenie Sądu, podniesione we wniosku okoliczności nie świadczą o braku winy w uchybieniu terminu. Nie można bowiem uznać, że niezamierzona omyłka przy określeniu adresata przesyłki zawierającej skargę, nawet w sytuacji, gdy nadawca nie jest profesjonalistą w dziedzinie prawa, a następnie wysłanie jej, było zdarzeniem nagłym czy też zdarzeniem niezależnym od skarżącego. Zdaniem Sądu, złożenie skargi bezpośrednio do Sądu jest przejawem nie tylko niestaranności skarżącego w prowadzeniu sprawy, ale przede wszystkim niedbalstwa, co w żadnym wypadku nie może stanowić podstawy przywrócenia uchybionego terminu i stanowi błąd, którego konsekwencją jest odrzucenie skargi z uwagi na wniesienie jej z uchybieniem terminu. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym ukształtowało się jednolite stanowisko, co do skuteczności czynności nadania skargi na błędny adres. W przypadku, gdy strona została prawidłowo pouczona o terminie i sposobie wniesienia skargi, a taka sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie, fakt błędnego zaadresowania skargi nie stanowi przesłanki przywrócenia terminu (por. postanowienie WSA w Szczecinie z dnia 5 grudnia 2011 r., sygn. akt II SA/Sz 1236/11, postanowienie NSA z dnia 1 grudnia 2009r., sygn. akt II FZ 432/09, postanowienie NSA z dnia 14 lipca 2010r., sygn. akt II GZ 160/10, postanowienie NSA z dnia 7 października 2010 r., sygn. akt II OZ 969/10, postanowienie WSA w Warszawie z dnia 25 lutego 2013 r., sygn. akt III SA/Wa 3416/11 – wszystkie dostępne j.w.). W konsekwencji, złożony w sprawie wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi nie zasługiwał na uwzględnienie, gdyż skarżący nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminowi do wniesienia skargi. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 86 § 1 P.p.s.a, orzekł jak w sentencji postanowienia.